II FSK 888/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Jerzy Płusa, Sędzia NSA Jan Grzęda (sprawozdawca), Sędzia del. NSA Zbigniew Romała, Protokolant Anna Dziewiż-Przychodzeń, po rozpoznaniu w dniu 5 marca 2025 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej P. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 18 maja 2022 r., sygn. akt I SA/Łd 132/22 w sprawie ze skargi P. P. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 27 grudnia 2021 r., nr 1001-IOD-3.4102.31.2021.10/PM/1005 w przedmiocie odmowy przekazania na rzecz organizacji pożytku publicznego 1% podatku należnego wynikającego ze złożonego zeznania za 2019 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od P. P. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi kwotę 480 (słownie: czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrokiem z 18 maja 2022 r., sygn. akt I SA/Łd 132/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę Piero Pini na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z 27 grudnia 2021 r. w przedmiocie odmowy przekazania na rzecz organizacji pożytku publicznego 1% podatku należnego wynikającego ze złożonego zeznania za 2019 r. Wskazany wyrok (podobnie jak pozostałe powołane w uzasadnieniu orzeczenia) jest dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl. W skardze kasacyjnej Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego tj.: art. 45c ust. 1 pkt 1, art. 45c ust. 2 oraz art. 45c ust. 4 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tj. Dz. U. z 2021 r. poz. 1128, dalej "u.p.d.o.p.f.") przez: - błędną wykładnię i uznanie, że warunki przekazania 1% podatku wynikają wprost z przepisów prawa i że w przypadku rozłożenia należności podatkowej na raty nie jest możliwe przekazanie kwoty 1% podatku na rzecz organizacji pożytku publicznego, podczas gdy brak jest przepisów, które wprost ograniczałyby czy wyłączałyby możliwość zastosowania instytucji przekazania 1% podatku w przypadku rozłożenia należności podatkowej na raty, co doprowadziło do niezasadnego oddalenia skargi; - błędną wykładnię skutkującą uznaniem dopuszczalności odmowy przekazania kwoty 1% podatku na rzecz organizacji pożytku publicznego w przypadku rozłożenia należności podatkowej na raty, pomimo iż instytucja przekazywania 1% podatku na rzecz organizacji pożytku publicznego wprost odnosi się do poszanowania wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, które zostały jawnie naruszone w niniejszej sprawie i spowodowały brak udzielenia wsparcia finansowego wybranej przez podatnika organizacji pożytku publicznego; - błędną wykładnię, objawiającą się w bezzasadnym przyjęciu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, iż dokonana przez organ administracyjny wykładnia przepisów oparta wyłącznie o literalne brzmienie tych przepisów jest prawidłowa i pełna, a tym samym błędnym przyjęciu, iż na gruncie niniejszej sprawy nie było konieczne dokonanie wykładni celowościowej wzmiankowanych przepisów, podczas gdy w sprawie zachodzą przesłanki uzasadniające dokonanie wykładni celowościowej. Wskazując na powyższe, Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, zwrot kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych i rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego radcy prawnego, według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania w rozumieniu art. 183 § 2 P.p.s.a., która w tej sprawie nie zachodzi. Przedmiotem sporu jest ustalenie, czy w świetle zebranego materiału dowodowego oraz przepisów prawa materialnego organ podatkowy zasadnie odmówił Skarżącemu przekazania na rzecz organizacji pożytku publicznego 1% podatku należnego wynikającego ze złożonego zeznania o wysokości dochodu osiągniętego w 2019 r. Skarga kasacyjna został oparta na zarzutach dotyczących naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię art 45c u.p.d.o.f. i uznanie, że warunki przekazania 1 % podatku wynikają wprost z przepisu i że w przypadku rozłożenia na raty należności podatkowej nie jest możliwe przekazanie 1% na rzecz organizacji pożytku publicznego, natomiast zdaniem Skarżącego brak jest w ustawie przepisu, który wprost ograniczałby takie przekazanie. Autor skargi kasacyjnej zarzucił, że naruszona została zasada poszanowania wartości wspólnych dla całego społeczeństwa a skutkiem orzeczenia Sądu pierwszej instancji było nieudzielenie wsparcia finansowego wybranej przez podatnika organizacji pożytku publicznego. Podniósł też, że na gruncie przedmiotowej sprawy koniecznym było dokonanie wykładni celowościowej, gdyż zastosowana wykładnia literalna nie była wystarczająca do prawidłowego rozstrzygnięcia. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zgłoszone zarzuty nie znajdują usprawiedliwionych podstaw a zaskarżony wyrok odpowiada prawu. W przedmiotowej sprawie Sąd zaakceptował ustalony przez organy stan faktyczny, a w skardze kasacyjnej stan ten nie został zakwestionowany i nie był przedmiotem sporu. Aprobując rozstrzygnięcia organów podatkowych Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w uzasadnieniu wyczerpująco wyjaśnił powody swojego rozstrzygnięcia z przytoczeniem podstaw prawnych oraz wyjaśnieniem i wykładnią zastosowanych przepisów prawa materialnego, nie dopatrując się po stronie działania organów działań sprzecznych z prawem. W przepisie art. 45c u.p.d.o.f. wskazane zostały zasady przekazywania przez organy podatkowe kwot 1% podatku należnego wynikającego z terminowego złożenia zeznania podatkowego. Zgodnie z ust. 2 ww. przepisu warunkiem przekazania kwoty jest zapłata w pełnej wysokości podatku należnego stanowiącego podstawę obliczenia kwoty, która ma być przekazana na rzecz organizacji pożytku publicznego, nie później niż w terminie 2 miesięcy od upływu terminu dla złożenia zeznania podatkowego. Za zapłacony podatek uważa się również zaległość podatkową, której wysokość nie przekracza trzykrotności wartości opłaty pobieranej przez operatora za traktowanie przesyłki listowej jako poleconej. Słusznie zważył Sąd pierwszej instancji, że na gruncie przepisu art. 45c u.p.d.o.f. nie ma potrzeby dokonywania wykładni celowościowej, albowiem wystarczającym jest posłużenie się wykładnią językową, gdyż jak stwierdził Trybunał Konstytucyjny w przywołanym przez Sąd orzeczeniu z 5 listopada 2001 r., sygn.. akt T 33/01 zasada wykładni ustaw w zgodzie z Konstytucją RP nie może prowadzić do podważenia jednoznacznego rezultatu wykładni językowej. W stanie faktycznym sprawy Skarżący 5 maja 2020 r. złożył zeznanie podatkowe z którego wynikało zobowiązanie w kwocie 815.322,30 zł. Zobowiązanie to nie zostało przez Skarżącego uiszczone w ustawowym terminie. Również 5 maja Skarżący złożył do organu pierwszej instancji wniosek o rozłożenie na 24 raty zapłaty zaległości podatkowych wynikających z zeznania za 2019 r. wraz z odsetkami za zwłokę. Pozytywną decyzję co do rat wydał organ podatkowy, a następnie wnioskiem z 25 lipca Skarżący zwrócił się przekazanie 1% należnego podatku na rzecz wskazanej organizacji pożytku publicznego. Zgodnie z art. 51 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2017 r. poz. 201 ze zm.; dalej "O.p.") podatek niezapłacony w terminie jest zaległością podatkową, od której zgodnie z art. 53 § 1 naliczane są odsetki za zwłokę. W skardze kasacyjnej Skarżący nie wykazał, że w dacie określonej w art. 45 ust. 1 i 4 u.p.d.o.f. kwota uiszczonych w ciągu roku zaliczek jest wyższa bądź równa wysokości należnego zobowiązania podatkowego, a ponadto skarga kasacyjna została oparta jedynie o zarzuty dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego, nie zostały w niej sformułowane zarzuty odnoszące się do naruszenia przepisów postępowania. Bezspornym jest zatem, że Skarżący nie zachował warunków wynikających z art. 45c ust. 2 u.p.d.o.f., a żaden inny przepis nie przewiduje możliwości przekazania na rzecz organizacji pożytku publicznego 1% podatku należnego w ratach. W przytoczonych okolicznościach, wobec braku usprawiedliwionych zarzutów co do naruszenia przepisów prawa materialnego, skargę kasacyjną należało oddalić na podstawie art. 184 P.p.s.a. O zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a