II SAB/Sz 141/22
WyrokWSA w Szczecinie2022-06-01
Skład orzekający: Jolanta Kwiecińska, Elżbieta Dziel, Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Burmistrz Miasta i Gminy dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej, a jeśli tak, czy miało to miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że Burmistrz dopuścił się bezczynności w częściowym rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej, ponieważ udzielona odpowiedź była niepełna i nie odnosiła się do wszystkich żądanych kwestii. Jednocześnie sąd uznał, że bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, a wniosek o ukaranie organu grzywną lub przyznanie sumy pieniężnej oddalił jako niezasadny w okolicznościach sprawy.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej wydatków na remont i utrzymanie drogi gminnej, w tym konkretnych umów i faktur. Organ poinformował o przedłużeniu terminu rozpoznania wniosku do 2 miesięcy. Po upływie tego terminu organ udzielił odpowiedzi, która zdaniem skarżącego była niepełna. Skarżący wniósł skargę na bezczynność organu, domagając się stwierdzenia bezczynności, zobowiązania do załatwienia wniosku, wymierzenia grzywny, przyznania sumy pieniężnej, stwierdzenia rażącego naruszenia prawa oraz zwrotu kosztów.Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy M. w częściowym rozpoznaniu wniosku skarżącego, zobowiązał organ do rozpoznania wniosku w określonym zakresie w terminie 30 dni, stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania, oddalił skargę w pozostałym zakresie i nakazał ściągnięcie od organu nieuiszczonego wpisu sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Dziel,, Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka, , po rozpoznaniu w Wydziale II w trybie uproszczonym w dniu 1 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi P.S. na bezczynność Burmistrza M. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. stwierdza, że Burmistrza Miasta i Gminy M. dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącego z dnia 3 listopada 2021 r. w części dotyczącej punktu b wniosku w odniesieniu do prac wykonanych na podstawie umowy o dzieło z dnia 8 grudnia 2017 r., GN.272.22.2017.AS zawartej pomiędzy Gminą M. a W. G. i w części dotyczącej punktu c wniosku w zakresie umowy z Przedsiębiorstwem [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w M. ze wskazaniem harmonogramu prac wskazanych we wniosku; II. zobowiązuje Burmistrza Miasta i Gminy M. do rozpoznania wniosku skarżącego w zakresie wskazanym w punkcie I niniejszego wyroku w terminie 30 dni od dnia otrzymania odpisu prawomocnego wyroku; III. stwierdza, że bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy M. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; IV. zasądza od Burmistrza Miasta i Gminy M. na rzecz skarżącego P. S. kwotę 480,00 (czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; V. oddala skargę w pozostałym zakresie; VI. nakazuje ściągnięcie od Burmistrza Miasta i Gminy M. na rzecz Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie kwotę 100 (sto) złotych tytułem nieuiszczonego wpisu sądowego od skargi.
P. S. (dalej: "Strona" lub "Skarżący") wniósł skargę na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy M. w sprawie udostępnienia informacji publicznej.
Skarżący zarzucił organowi naruszenie:
1) art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji publicznej poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji publicznej
na wniosek;
2) art. 10 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 i art. 13 ust. 2 ustawy z 06 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U.2020.2176 ze zm.; dalej: "u.d.i.p.") w zakresie w jakim z przywołanych przepisów wynika, że informacja nieudostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej jest udostępniania
na wniosek bez zbędnej zwłoki nie później jednak niż w ciągu 14 dni od dnia złożenia wniosku, a jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona, w terminie 14 dni, informacja publiczna powinna być udostępniona, w terminie nie dłuższym niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku - w zakresie wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej z 3 listopada 2021 r.
Skarżący wniósł o:
1) stwierdzenie że organ dopuścił się bezczynności, w związku z rozpoznaniem złożonego przeze skarżącego wniosku z 3 listopada 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej, poprzez niezrealizowanie wniosku o udostępnienie informacji publicznej;
2) zobowiązanie organu do załatwienia wniosku o udostępnienie informacji publicznej z 3 listopada 2021 r.;
3) wymierzenie organowi grzywny w wysokości dwukrotności przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego;
4) przyznanie skarżącemu sumy pieniężnej w wysokości jednokrotności przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego;
5) stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa;
6) zwrot od organu na skarżącego poniesionych przez niego kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw w tym wynagrodzenia reprezentującego skarżącego pełnomocnika według norm prawem przepisanych.
W związku z otrzymanymi fakturami tytułem poniesionych wydatków w latach 2015-2020 na remont i utrzymanie drogi gminnej położonej na działce o numerze ewidencyjnym [...] obręb [...] M. (pismo z 29 kwietnia 2021 r. znak: GKOŚ. 1431.4.2021.[...]) skarżący wniósł o udostępnienie informacji publicznej i dostarczenie pocztą dokumentów w zakresie:
- zlecenia nr [...] na podstawie którego Zakład O. A. G. z siedzibą w M. wystawił fakturę nr [...] z 25 czerwca 2018 r.;
- wskazania na jakim fragmencie działki numer [...] obręb [...] M., wykonano prace geodezyjne i sporządzono dokumentację niezbędną
do dokonania wznowienia granic nieruchomości położonej na terenie miasta
i gminy M., zgodnie z umową o dzieło [...] z 8 grudnia 2017 r. zwartą pomiędzy Gminą M. a W. G. prowadzącym działalność pod nazwą Usługi geodezyjne W. G. z siedzibą w M.;
- umowy z P. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w M., ze wskazaniem harmonogramu na podstawie którego wykonywane są przez ten podmiot prace porządkowe w zakresie bieżącego utrzymywania drogi (działka numer [...]), utrzymania porządku i czystości oraz utrzymania zieleni miejskiej na działce numer [...] obręb [...] M., na podstawie której zostały wystawione przez Przedsiębiorstwo Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w M. faktury VAT:
a) numer [...] z 8 stycznia 2020 r. opiewająca na kwotę [...]zł;
b) numer [...] z 1 lutego 2019 r. opiewającą na kwotę [...]zł;
c) numer [...] z 23 stycznia 2018 r. opiewającą na kwotę [...]zł;
d) numer [...] z 19 stycznia 2017 r. opiewającą na kwotę [...]zł;
e) numer [...] z 11 stycznia 2016 r. opiewającą na kwotę [...]zł;
f) numer [...] z 9 stycznia 2015 r. opiewającą na kwotę [...]zł
- ze wskazaniem jaką kwotę z ww. faktur stanowią koszty utrzymania czystości i porządku wraz z utrzymaniem zieleni na drodze - działka numer [...].
Strona wskazała, że jak wynika z treści załącznika nr 1 do umowy nr [...] [...] pkt 5 - na działce numer [...] Wykonawca – E. sp. z o.o. z siedzibą w S., miał wykonać 4 (cztery) punkty oświetleniowe LED, natomiast wykonane na działce punkty oświetleniowe to nie oświetlenie LED.
W związku z tym strona wniosła o udostępnienie informacji publicznej i dostarczenie pocztą dokumentów wskazujących czy przedmiotowa Umowa nr [...] [...] była aneksowana w zakresie typu wykonanego oświetlenia
na przedmiotowej działce, a jeśli tak - o dostarczenie stosownych dokumentów, ewentualnie o wskazanie, czy na działce numer [...] zostało wykonane oświetlenie LED, czy też inne, a jeśli tak, to jakie, ewentualnie czy Gmina za przedmiotowe prace wynikające z Umowy nr [...] [...] uregulowała wynagrodzenie za wykonaną usługę na działce nr [...] jako oświetlenie LED, czy też inne zgodnie
z wykonanymi pracami.
Za pismem z 17 listopada 2021 r. organ udzielił informacji, że z uwagi na dużą ilość pism wskazanych we wniosku, informacja zostanie udzielona w terminie
do 2 miesięcy od dnia złożenia wniosku. Organ nie udzielił zatem odpowiedzi
na wniosek z 3 listopada 2021 r., pozostając w bezczynności.
Zdaniem strony przyjąć należy, że bezczynność organu, ma miejsce z rażącym naruszeniem prawa, o czym świadczy nieuprawnione przedłużanie przez organ terminu do udzielenia odpowiedzi na złożony wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Żądanie zasądzenia od organu grzywny oraz sumy pieniężnej na rzecz skarżącego jest uzasadnione bierną postawą, jaką organ przejawia w zakresie udzielenia żądanej informacji zgodnie z wnioskiem strony.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i zasądzenie od skarżącego na rzecz organu zwrot kosztów postępowania. Organ stwierdził, że przedkładała żądana przez skarżącego informacje, a także informował o przyczynach zwłoki w załatwieniu sprawy oraz o wyznaczeniu nowych terminów jej załatwienia.
Pismem z 22 marca 2022 r. skarżący wniósł o przeprowadzenie uzupełniającego dowodu z dokumentów w postaci pisma organu z 25 lutego 2022 r. oraz pisma skarżącego z 22 marca 2022 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
Na wstępie Sąd wskazuje, że zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału
II WSA w Szczecinie na podstawie art. 57 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2022.329 t.j.; dalej: "P.p.s.a.") rozdzielono skargi P. S. zawarte w piśmie z 31 stycznia
2022 r. w ten sposób, że:
- skargę na bezczynność Burmistrza M. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej (wniosek z 1 lutego 2021 r.) wpisano pod sygn. akt II SAB/Sz 41/22;
- skargę na bezczynność Burmistrza M. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej (wniosek z 3 listopada 2021 r.) wpisano pod sygn. akt II SAB/Sz 141/22.
Skarga w rozpoznawanej sprawie (dotycząca wniosku skarżącego
z 3 listopada 2021 r.) została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym. W myśl bowiem art. 119 pkt 4 P.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, co miało miejsce w rozpoznawanej sprawie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 P.p.s.a.).
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2021.137 t.j.) w zw. z art. 3 § 1 P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy
nie stanowią inaczej. Kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg
na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a (art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a.). W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak
w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Instytucja skargi na bezczynność organu ma na celu ochronę praw strony przez doprowadzenie do wydania w sprawie rozstrzygnięcia lub podjęcia innej czynności dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Powyższe determinuje zakres kontroli sądu, sprowadzającej się w tym wypadku do oceny, czy sprawa podlega załatwieniu przez organ w drodze określonego przez ustawodawcę aktu administracyjnego lub czynności i czy organ pozostaje w zwłoce w rozpatrzeniu wniosku. W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest przy tym pogląd, że skarga na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie musi być poprzedzona ponagleniem (zob. m.in. wyrok Naczelnego Sadu Administracyjnego
z 27 października 2020 r., I OSK 2266/19). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (art. 134 § 1 P.p.s.a.).
Stosownie do art. art. 149 § 1 P.p.s.a., uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania sąd:
1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji
albo do dokonania czynności;
2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;
3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.
Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.). Ponadto sąd może orzec z urzędu albo na wniosek strony
o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzec skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. (art. 149 § 2 P.p.s.a.).
Stosownie do art. 1 ust. 1 u.d.i.p., informacją publiczną jest każda informacja
o sprawach publicznych, a więc i z całą pewnością informacja dotycząca wydatków publicznych gminy. Jednocześnie art. 6 u.d.i.p. zawiera szeroki i otwarty katalog dotyczący tego, jaka informacja publiczna podlega udostępnieniu. Z godnie z art. 2 ust. 1 u.d.i.p. każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu
do informacji publicznej, zwane dalej "prawem do informacji publicznej". Natomiast podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji są m.in. władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p. W sprawie nie jest przy tym sporne, że żądana przez skarżącego informacja stanowi informację publiczną podlegająca udostepnieniu przez Burmistrza M. .
Ustawa przewiduje różne sposoby udostępniania informacji publicznych,
a jednym z nich jest udostępnianie takiej informacji na wniosek, zgodnie z art. 10
ust. 1 u.d.i.p. W myśl art. 13 ust. 1 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej
na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki i nie później niż w terminie 14 dni,
za wyjątkiem sytuacji przewidzianych w art. 13 ust. 2 i art. 15 ust. 2 u.d.i.p. Zgodnie
zaś z art. 13 ust. 2 u.d.i.p., jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona
w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnym z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot zobowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób
i w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 1 u.d.i.p.).
Sąd wskazuje, że cechą nadrzędną procedury związanej z dostępem
do informacji publicznej jest szybkość postępowania, o czym świadczy chociażby ustawowy obowiązek rozpoznania wniosku w terminie czternastu dni. W tym kontekście bezczynność organu administracji publicznej to sytuacja, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żądanych czynności w sprawie lub opieszale prowadził postępowanie, ale - mimo ustawowego obowiązku - nie zakończył
go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (por. NSA w wyroku z 5 lutego 1999 r., I SAB 90/98). Bezczynność organu, czyli niekorzystanie z kompetencji, którą ze względu
na zaistnienie wymaganych przez prawo okoliczności organ jest obowiązany wykorzystać, stanowi specyficzny przejaw nielegalności zachowań administracji publicznej (por. M. Miłosz, Bezczynność organu administracji publicznej
w postępowaniu administracyjnym, Warszawa 2012 r., s. 92 i nast.). Tak rozumiana bezczynność oznacza naruszenie prawa obywatela UE do dobrej administracji. Prawo do dobrej administracji wynika z treści art. 41 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej (Dz.U.UE.C.2007.303.1). Jednym z fundamentalnych elementów tego prawa jest w myśl art. 41 ust. 1 tej Karty, prawo do rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie przez instytucje, organy i jednostki organizacyjne Unii.
Sąd podziela prezentowane w piśmiennictwie oraz orzecznictwie sądów administracyjnych stanowisko, że jeśli pismo będące odpowiedzią na wniosek
o udostępnienie informacji publicznej jest fragmentarycznym, niepełnym odniesieniem się do żądanych przez wnioskodawcę informacji i tym samym
nie wyczerpuje zakresu żądań wniosku, to należy przyjąć, że mamy do czynienia
z bezczynnością adresata wniosku w części, w jakiej zakres udzielonej informacji publicznej nie pokrywa się z zakresem żądanej informacji. Na równi bowiem
z niepodjęciem przez organ określonych czynności względem wniosku
o udostępnienie informacji publicznej należy traktować udzielenie wnioskodawcy informacji innej niż ta, której oczekiwał, a także przedstawienie informacji niebędącej pełną odpowiedzią na wniosek zainteresowanego lub też wręcz nieadekwatnej
do treści wniosku Bezczynność organu w sytuacji określonej przepisami u.d.i.p. polega więc na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje
i jednocześnie nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia, albo też udziela informacji niepełnej, czy też niezgodnej z wnioskiem, niejasnej, czy niewiarygodnej, oraz gdy odmawia jej udzielenia w nieprzewidzianej do tej czynności formie, ponadto nie informuje strony o tym, że nie posiada wnioskowanej informacji. Przedstawienie informacji innej, niż ta, której oczekuje wnioskodawca, informacji niepełnej, wymijającej, czy też nieadekwatnej do treści wniosku, stanowi o bezczynności podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej, do którego skierowano wniosek o jej udostępnienie, co niewątpliwie narusza przepis art. 13
ust. 1 u.d.i.p. (zob. np. I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, w: I. Kamińska,
M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, wyd. III, Warszawa 2016, art. 13 i przywołane tam orzecznictwo, wyrok WSA
w Bydgoszczy z 18 stycznia 2022 r., II SAB/Bd 34/21; wyrok WSA w Olsztynie
z 20 stycznia 2022 r., II SAB/Ol 181/21). Dla stwierdzenia bezczynności nie ma przy tym znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt nie został podjęty
lub czynność nie została dokonana, a w szczególności, czy bezczynność spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością w ich podjęciu
lub dokonaniu, czy też wiąże się z przeświadczeniem, że nie istnieje obowiązek wydania stosowanego aktu lub podjęcia określonej czynności.
W rozpoznawanej sprawie skarżący złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej 3 listopada 2021 r. Pismem z 17 listopada 2021 r., a więc w terminie wynikającym z art. 13 ust. 2 u.d.i.p., organ poinformował skarżącego, że z uwagi
na bardzo dużą ilość pism wskazanych we wniosku, odpowiedź zostanie udzielona
w terminie do 2 miesięcy od dnia jego złożenia. Organ powiadomił o powodach opóźnienia, które w realiach sprawy sąd ocenia jako uzasadnione (żądana dokumentacja była faktycznie bardzo obszerna) oraz o terminie, w jakim udostępni informację. Stąd też sąd nie podziela zarzutu skarżącego, że przedłużenie terminu udostępnienia informacji publicznej nosiło znamiona dowolności. Niemniej nie budzi wątpliwości, że z upływem 3 stycznia 2022 r. organ popadł w bezczynność
w zakresie udostępnienia skarżącemu informacji publicznej w żądanym zakresie.
Na wniosek z 3 listopada 2021 r. organ odpowiedział dopiero pismem z 25 lutego 2022 r., a więc już po wniesieniu skargi na bezczynność w rozpoznawanej sprawie. Jednocześnie w ocenie sądu, rację należy przyznać skarżącemu, że udzielona informacja była niepełna, ponieważ pominęła część dotyczącą punktu b wniosku
w odniesieniu do prac wykonanych na podstawie umowy o dzieło z 8 grudnia 2017 r., [...] zawartej pomiędzy Gminą M. a W. G. i w części dotyczącej punktu c wniosku w zakresie umowy
z P. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w M. ze wskazaniem harmonogramu prac wskazanych we wniosku. Stąd w tym zakresie konieczne było stwierdzenie, że organ dopuścił
się bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącego z 3 listopada 2021 r. w ww. oraz zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku skarżącego w zakresie wskazanym w punkcie I niniejszego wyroku.
Na podstawie art. 149 § 1a P.p.s.a. sąd stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość działania organu administracji
o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym, co ma miejsce w razie oczywistego braku podejmowania wymaganych czynności, oczywistego lekceważenia wniosków strony i jawnego natężenia braku woli do załatwienia sprawy, jak i w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa. Dokonując więc oceny, czy naruszenie prawa ma charakter rażący, nie można poprzestać na prostym zestawieniu terminów, ale należy wziąć pod uwagę wszelkie uwarunkowania danej sprawy (zob. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 12 kwietnia 2022 r., II OSK 1602/21). Rażącym naruszeniem prawa jest zatem naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem, niepozwalające
na zaakceptowanie w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne. Sąd w rozpoznawanej sprawie nie dostrzegł takiej kwalifikowanej i nacechowanej złą wolą wadliwości postępowania organu,
choć bez wątpienia odpowiedź na wniosek skarżącego nastąpiła po upływie ustawowego terminu udzielenia informacji publicznej.
Na postawie art. 151 P.p.s.a. sąd oddalił skargę w pozostałym zakresie,
tj. oddalił wniosek skarżącego o wymierzenie organowi grzywny w wysokości dwukrotności przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej
w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego oraz o przyznanie skarżącemu sumy pieniężnej w wysokości jednokrotności przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Sąd uznał, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzą okoliczności, uzasadniające uwzględnienie powyższych wniosków.
Zgodnie z art. 149 § 2 P.p.s.a. jedyną przesłanką warunkującą wymierzenie organowi grzywny (jak również przyznanie od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej) jest uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Stosowanie środków określonych w powyższym przepisie jest jednak uprawnieniem dyskrecjonalnym sądu, zatem możliwością, z której sąd może skorzystać, jeżeli realia sprawy są niemożliwe do akceptacji z punktu widzenia ochrony praw skarżącego i wiążą się ze znacznym uszczerbkiem po jego stronie. Wybór odpowiedniego środka powinien być zasadniczo warunkowany celem skargi na przewlekłość czy bezczynność, którym jest zwalczenie tych stanów mających miejsce w postępowaniu i doprowadzenie do jego zakończenia. Istotna jest również funkcja prewencyjna, mająca na celu zapobieganie, aby w przyszłości organ administracji nie dopuszczał do powstania stanu przewlekłości czy też bezczynności w postępowaniu. Wymienione środki są zatem środkami dyscyplinująco-represyjnymi o charakterze dodatkowym, które powinny być stosowane z rozwagą, a więc
w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu w załatwieniu sprawy,
tj. w tego rodzaju sytuacjach, w których oceniając całokształt działań organu, można dojść do przekonania, że noszą one znamiona celowego unikania załatwienia sprawy, a przy tym istnieje uzasadniona obawa, że bez tych dodatkowych sankcji organ nadal nie będzie respektować obowiązków wynikających z przepisów prawa, czego sąd w rozpoznawanej sprawie nie stwierdził. Jeżeli w stanie faktycznym sprawy nie stwierdzono, aby bezczynność organu miała charakter rażący, represjonowanie organu administracji publicznej poprzez wymierzanie grzywny
lub zasądzanie na rzecz skarżącego sumy pieniężnej nie jest celowe.
Ponadto Sąd na podstawie art. 106 § 3 P.p.s.a. nie przeprowadził dowodów
z dokumentów załączonych do skargi, albowiem załączniki te stanowiły w istocie część przekazanych przez organ dokumentów składających się na akta rozpoznawanej sprawy. Celem postępowania dowodowego, o którym stanowi
art. 106 § 3 P.p.s.a., jest ocena, czy organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny
i czy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego do poczynionych ustaleń, co oznacza, że postępowanie dowodowe przed sądem administracyjnym nie może zmierzać do rozpatrzenia sprawy, w tym ustalania jej stanu faktycznego; jedynie
w drodze wyjątku, zgodnie z art. 106 § 3 P.p.s.a., Sąd może przeprowadzić dowód uzupełniający z dokumentów, nie jest natomiast jego rolą uzupełnianie materiału dowodowego. Sąd wskazuje również, że pismem z 22 marca 2022 r. skarżący wniósł
o przeprowadzenie uzupełniającego dowodu z dokumentów w postaci pisma organu z 25 lutego 2022 r. oraz pisma skarżącego z 22 marca 2022 r. Również
w odniesieniu do tych dowodów Sąd na podstawie art. 106 § 3 P.p.s.a. odmówił
ich przeprowadzenia, albowiem pismo organu z 25 lutego 2022 r. znajdowało
się w aktach administracyjnych sprawy przekazanych przez organ zaś pismo skarżącego z 21 marca 2022 r. zawiera ustosunkowanie do pisma organu z 25 lutego 2022 r., tj. analizę zakresu informacji udzielonej na wniosek skarżącego z 3 listopada 2021 r., która to analiza nie była niezbędna do wyjaśnienia istotnych wątpliwości
w sprawie.
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania sądowoadministracyjnego oparte zostało na treści art. 200 P.p.s.a., który statuuje zasadę odpowiedzialności organu
za wynik tego postępowania, art. 205 § 2, art. 209 oraz art. 223 § 2 P.p.s.a, zgodnie z którym jeżeli nie została uiszczona należna opłata sąd w orzeczeniu kończącym postępowanie w danej instancji nakaże ściągnąć tę opłatę od strony, która obowiązana była ją uiścić albo od innej strony, gdy z orzeczenia tego wynika obowiązek poniesienia kosztów postępowania przez tę stronę. Na zasądzony zwrot kosztów postępowania składają się: koszty zastępstwa procesowego adwokatki
w kwocie [...] zł, ustalone zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U.2015.1800 ze zm.) oraz kwota [...] zł tytułem nieuiszczonego wpisu od skargi ustalona na podstawie § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz.U.2021.535).
Powołane orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło