I FSK 674/21

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2022-06-08

Skład orzekający: Sylwester Marciniak, Ryszard Pęk, Dominik Mączyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka kapitałowa, której jedynym wspólnikiem jest województwo, wykonująca na podstawie umowy zadania publiczne powierzone przez to województwo, działa jako podatnik VAT, czy jako organ władzy publicznej, którego działalność nie podlega opodatkowaniu VAT?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, uznając, że WSA nie wyjaśnił wystarczająco, na jakiej podstawie przyjął, że spółka działa jako organ władzy publicznej. Sąd wskazał, że kluczowe dla rozstrzygnięcia jest ustalenie, czy spółka działa w ramach władztwa publicznego, czy też wykonuje działalność gospodarczą w rozumieniu przepisów VAT, co wymaga analizy całokształtu okoliczności faktycznych w świetle orzecznictwa TSUE, w szczególności wyroku w sprawie C-182/17.
Stan faktyczny
Spółka z o.o., której jedynym wspólnikiem jest województwo, została utworzona w celu wykonywania zadań własnych województwa polegających na zarządzaniu środkami finansowymi pochodzącymi z Regionalnego Programu Operacyjnego. Spółka zwróciła się o interpretację indywidualną, pytając, czy działa jako podatnik VAT i czy wykonuje czynności podlegające opodatkowaniu. Organ interpretacyjny uznał, że spółka działa jako podatnik VAT, ponieważ otrzymuje za swoje usługi rekompensatę, co stanowi odpłatne świadczenie usług. WSA uchylił tę interpretację, uznając, że spółka działa jako organ władzy publicznej. NSA uchylił wyrok WSA, wskazując na potrzebę dokładniejszej analizy charakteru działalności spółki w świetle prawa unijnego.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Sylwester Marciniak, Sędzia NSA Ryszard Pęk (sprawozdawca), Sędzia WSA del. Dominik Mączyński, po rozpoznaniu w dniu 8 czerwca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 23 lipca 2020 r. sygn. akt I SA/Kr 398/20 w sprawie ze skargi M. sp. z o.o. w K. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 3 marca 2020 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie, 2) zasądza od M. sp. z o.o. w Krakowie na rzecz Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej kwotę 460 (słownie: czterysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Dominik Mączyński Sylwester Marciniak Ryszard Pęk sędzia WSA del. sędzia NSA sędzia NSA 1. Wyrok sądu pierwszej instancji. 1.1. Wyrokiem z 23 lipca 2020 r., sygn. akt I SA/Kr 398/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie po rozpoznaniu skargi M. sp. z o.o. (dalej skarżąca spółka) uchylił interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 3 marca 2020 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług. 2. Uzasadnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. 2.1. We wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej skarżąca spółka przedstawiła zdarzenie przyszłe, w którym opisała, że jest jednoosobową spółką Województwa M. i została utworzona na podstawie przepisów art. 151 i następnych Kodeksu spółek handlowych oraz art. 13 ust. 1a i ust. 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r. poz. 512 ze zm.; dalej: ustawy o samorządzie województwa). Wyjaśniła, że Sejmik Województwa M. powołał ją w celu wykonywania zadań własnych Województwa M. polegających na zarządzaniu środkami zwróconymi z instrumentów inżynierii finansowej. Podkreśliła, że Województwo M. zawarło z nią umowę, na mocy której powierzyło jej wykonywanie zadań przez 10 letni okres. Na podstawie tej umowy będzie otrzymywała do realizacji od Województwa zadania publiczne oraz zostały określone zasady ich świadczenia w celu zaspokajanie zbiorowych potrzeb regionu i społeczeństwa. 2.2. Skarżąca spółka wskazała, że w ramach wykonywania wspomnianej umowy zostały jej powierzone zadania własne Województwa, spośród których pierwsze polega na zarządzaniu środkami finansowymi, które pozostają do dyspozycji Województwa, a pochodzącymi z wkładów wniesionych w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego oraz na zarządzaniu przychodami wygenerowanymi na tych środkach. Dalsze zadania to planowanie działań inwestycyjnych, prowadzenie analiz i prognoz finansowych, wybór pośredników finansowych, udostępnienie pośrednikom finansowym przedmiotowych środków w sposób zwrotny, przyjmowanie środków powracających od pośredników finansowych z udzielonego wsparcia i ponowne ich wykorzystanie na cele Strategii Inwestycyjnej, osiąganie wartości docelowych wskaźników ilościowych oraz parametrów jakościowych i technicznych określonych przez Województwo w umowie (w szczególności w Strategii Inwestycyjnej), monitoring i sprawozdawczość dotyczące aktywności pośredników finansowych oraz odbiorców wsparcia, powadzenie uzgodnionych z powierzającym zadanie działań informacyjno-promocyjnych dotyczących udzielanego wsparcia, utworzenie elektronicznego systemu gromadzenia i wymiany danych w ramach realizowanej działalności, prowadzenie kontroli na poziomie pośredników finansowych oraz odbiorców wsparcia. 2.3. Skarżąca spółka podkreśliła, że jej zadaniem nie będzie maksymalizacja zysku (typowa działalność przedsiębiorcy), lecz legalne, rzetelne i gospodarne zarządzanie środkami finansowymi, w celu osiągnięcia najwyższej jakości w efektywnym wspieraniu aktywności mikro, małych i średnich przedsiębiorstw oraz wspomaganiu rozwoju obszarów miejskich (zaspokajanie potrzeb publicznych). Zaznaczyła, że zgodnie z postanowieniami umowy, koszty ponoszone przez nią z tytułu wykonywania powierzonych zadań publicznych pokrywane są przez Województwo w formie wypłacanej rekompensaty. Rekompensata ta jest przekazywana na pokrycie kosztów z uwzględnieniem rozsądnego zysku. Środki na wypłatę rekompensaty pochodzą z wkładów wniesionych w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego 2.4. Na tle przedstawionego we wniosku stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego, skarżąca spółka zadał pytania: 1. Czy realizując powierzone jej przez Województwo zadania własne działa w charakterze podatnika, o którym stanowi art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 217, dalej ustawa o VAT), 2. Czy realizując powierzone jej przez Województwo zadania własne wykonuje czynności podlegające opodatkowaniu, o których stanowi art. 8 ust. 1 ustawy o VAT? 2.5. W stanowisku własnym, odnośnie pytania pierwszego, skarżąca spółka przyjęła, że realizując powierzone jej przez Województwo zadania własne nie działa w charakterze podatnika, o którym stanowi art. 15 ust. 1 ustawy o VAT. Natomiast co do pytania drugiego, skarżąca spółka przyjęła, że realizując powierzone jej przez Województwo zadania własne nie wykonuje czynności podlegających opodatkowaniu, o których stanowi art. 8 ust. 1 ustawy o VAT. 2.5. Sąd pierwszej instancji wyjaśnił następnie, że Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (dalej organ interpretacyjny), w interpretacji indywidualnej 3 marca 2020 r. stwierdził, że stanowisko skarżącej spółki jest nieprawidłowe. W uzasadnieniu wydanej interpretacji, po przytoczeniu przepisów prawa mających zastosowanie w sprawie organ interpretacyjny wskazał, że skarżąca spółka wykonuje powierzone jej przez Województwo zadania w zakresie zarządzania środkami finansowymi za realizacją których otrzymuje rekompensatę. Pomiędzy płatnością, którą otrzymuje w ramach rekompensaty od Województwa a świadczeniem na rzecz Województwa, zachodzi związek bezpośredni, bowiem płatność następuje w zamian za to świadczenie. Skarżąca spółka – jak podkreślił organ interpretacyjny – otrzymując od Województwa rekompensatę otrzymuje zindywidualizowaną korzyść, a otrzymane świadczenie pozostaje w bezpośrednim związku z czynnościami, których dokonuje na rzecz Województwa. Realizując opisane w zdarzeniu przyszłym zadania, zwalnia Województwo w istocie z określonych prawem obowiązków, czyni to jednak za wynagrodzeniem w rozumieniu przepisów o podatku od towarów i usług, co oznacza, że Województwo osiąga wymierną korzyść. Wprawdzie skarżąca spółka wykonuje czynności związane z realizacją zadań własnych Województwa, ale wykonuje je jako odrębny podmiot posiadający status podatnika VAT. W konsekwencji organ interpretacyjny przyjął, że wymienione we wniosku czynności, które świadczone są na rzecz Województwa stanowią określone w art. 8 ust. 1 ustawy o VAT odpłatne świadczenie usług, podlegające opodatkowaniu na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 tej ustawy. Skarżąca spółka działa tym samym w charakterze podatnika w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o VAT. 3. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylając na skutek skargi wniesionej przez skarżącą spółkę zaskarżoną interpretację przyjął, że błędne było stanowisko organu interpretacyjnego, że skarżąca jest podatnikiem podatku VAT w tym zakresie w jakim wykonuje zadania zlecone przez Województwo w oparciu o porozumienie zawarte w trybie art. 8 ust 1 ustawy o samorządzie województwa. Czynności te są wykonywane z zakresu władztwa publicznego w oparciu o porozumienie nie mające charakteru umowy cywilnoprawnej. W tym zakresie Województwo występuje jako organ władzy publicznej wykonujący zadania publiczne. Tym samym wykluczyć należy, że skarżąca spółka w tej sytuacji występuje jako przedsiębiorca będący w pozycji zrównanej z innymi uczestnikami obrotu gospodarczego. 3.1. Sąd pierwszej instancji, podzielając stanowisko zawarte w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 czerwca 2017 r., sygn. akt I FSK 117/15, stwierdził, że skarżąca spełnia warunki działania jak podmiot prawa publicznego. Zaznaczył, że sposób zorganizowania działalności w formie spółki kapitałowej, której jedynym wspólnikiem jest Województwo, nie wyklucza uznania, że w sprawie skarżąca spółka działa organ władzy publicznej w rozumieniu ustawy o VAT. 4. Skarga kasacyjna 4.1. Od powyższego wyroku organ interpretacyjny złożył skargę kasacyjną, wnosząc o jego uchylenie w całości i orzeczenie co do istoty sprawy ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych. 4.2. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) naruszenie prawa materialnego przez błędną ich wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie, tj. naruszenie: 4.2.1. art. 15 ust. 6 w związku z art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o VAT, polegające na bezpodstawnym przyjęciu, że w zakresie czynności opisanych we wniosku o interpretację (zarządzanie środkami finansowymi, doradztwo, marketing, kontrola i audyt) skarżąca spółka nie jest podatnikiem podatku od towarów i usług, jako organ władzy publicznej, a w konsekwencji czynności te są wyłączone z opodatkowania, 4.2.2. art. 8 ust. 1, art. 15 ust. 1 i 2 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1 i art. 15 ust. 6 ustawy o VAT, polegające na bezpodstawnym przyjęciu, że rekompensata pobierana przez skarżącą spółkę w związku z wykonywanymi zadaniami (zarządzanie środkami finansowymi, doradztwo, marketing, kontrola i audyt), nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, 4.3. Ponadto zaskarżonemu wyrokowi zarzucono na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 141 § 4 w związku z art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 13 ust. 1 dyrektywy Rady z dnia 28 listopada 2006r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz.U. UE L Nr 347 s. 1 ze zm., dalej dyrektywa 2006/112/WE), polegające na braku wyraźnego przeprowadzenia rozważań o konkurencyjności działań skarżącej spółki, realizującej zadania powierzone oraz nie wzięcie pod uwagę "znaczących zakłóceń", które działalność ta wywołuje, co doprowadziło do uznania ustaleń organu interpretacyjnego za naruszające prawo, a które stały się powodem uchylenia przez sąd zaskarżonej interpretacji, co w konsekwencji stanowi naruszenie art. 141 § 4 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przez brak możliwości poznania pełnego toku rozumowania Sądu, tym samym uchybienia te utrudniają w sposób istotny ponowne rozpoznanie sprawy i stanowią o braku wskazań co do dalszego postępowania w sprawie. 4.4. Skarżąca spółka nie wniosła odpowiedzi na skargę kasacyjną. 5. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 5.1. Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie, gdyż uzasadniony okazał się podniesiony w pkt 4.3. skargi kasacyjnej zarzut naruszenia art. 141 § 4 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. 5.2. Istota sporu w rozpatrywanej sprawie dotyczyła kwalifikacji pod względem podatkowym usług świadczonych przez skarżącą spółkę na rzecz Województwa. Wymagało to w pierwszej kolejności ustalenia, czy świadcząc te usługi skarżąca spółka działa, jako podatnik VAT, czy jako organ władzy publicznej, którego działalność nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. To zagadnienie z kolei wiązało się z kwestią przesądzenia charakteru czynności wykonywanych przez skarżącą spółkę na podstawie umowy zawartej z Województwem, tj. czy stanowiły one działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 oraz art. 9 ust. 1 dyrektywy 2006/112/WE, a następnie z kwalifikacją przyznawanych skarżącej spółce "rekompensat" z tytułu świadczonych usług, opisanych we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej. 5.3. Sąd pierwszej instancji, przywołując wyroki Trybunału Sprawiedliwości z 12 września 2000 r. w sprawach C-260/98, C-358/97, C-359/97 oraz C-408/97, trafnie zwrócił uwagę w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, że wykonywanie władzy publicznej w rozumieniu art. 4 VI dyrektywy VAT (obecnie art. 13 ust. 1 dyrektywy 2006/112/WE) dotyczy wszelkich form działalności dotyczących rożnych aktywności, w wyniku których powstaje możliwość władczego kształtowania sytuacji podmiotu. Przy czym – jak wynikało z powyższych wyroków – do wyłączenia organu publicznego jako podatnika, przewidzianego w art. 4 ust. 5 VI Dyrektywy, w zakresie działalności, którą organ ten podejmuje lub transakcji, które zawiera jako władza publiczna, spełnione winny być dwie przesłanki. Po pierwsze działalność ta musi być wykonywana przez instytucję prawa publicznego. Po drugie działalność ta musi być wykonywana przez tę instytucję jako władzę publiczną. Jednakże – przywołując powyższe wyroki – Sąd pierwszej instancji nie wyjaśnił, na jakiej podstawie przyjmuje, że wykonywane przez skarżącą czynności, przedstawione we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej w sposób władczy kształtują sytuację innych podmiotów. Przypomnieć należy, że z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynikało, że w wykonaniu umowy zawartej z Województwem M. skarżąca spółka miała wykonywać czynności polegające na zarządzaniu środkami finansowymi pochodzącymi z wkładów wniesionych w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego, które pozostawały do dyspozycji Województwa oraz na zarządzaniu przychodami wygenerowanymi na tych środkach. Czynnościami tymi miałyby być także: "planowanie działań inwestycyjnych, prowadzenie analiz i prognoz finansowych, wybór pośredników finansowych, udostępnienie pośrednikom finansowym przedmiotowych środków w sposób zwrotny, przyjmowanie środków powracających od pośredników finansowych z udzielonego wsparcia i ponowne ich wykorzystanie na cele Strategii Inwestycyjnej, osiąganie wartości docelowych wskaźników ilościowych oraz parametrów jakościowych i technicznych określonych przez Województwo w umowie (w szczególności w Strategii Inwestycyjnej), monitoring i sprawozdawczość dotyczące aktywności pośredników finansowych oraz odbiorców wsparcia, powadzenie uzgodnionych z powierzającym zadanie działań informacyjnopromocyjnych dotyczących udzielanego wsparcia, utworzenie elektronicznego systemu gromadzenia i wymiany danych w ramach realizowanej działalności, prowadzenie kontroli na poziomie pośredników finansowych oraz odbiorców wsparcia". 5.4. Sąd pierwszej instancji uchylając zaskarżoną interpretację błędnie przyjął, dla oceny jej zgodności z prawem przydatny był wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 czerwca 2017 r. sygn. akt I FSK 1117/15 (dostępny w internetowej w bazie orzeczeń sądów administracyjnych: orzeczenia.nsa.gov.pl – dalej CBOSA). Wyrok powyższy apadł w odmiennym, specyficznym stanie faktycznym, w którym spółka prawa handlowego została upoważniona na podstawie uchwały organu stanowiącego (wydanej w oparciu o przepis art. 39 ust. 4 ustawy o samorządzie gminnym, przy uwzględnieniu odesłania zawartego w art. 6q ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach) do załatwiania indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej, przedmiotowo związanych z opłatami za gospodarowanie odpadami komunalnymi (np. przyjmowanie deklaracji, określanie wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami, wysokości zaległości z tytułu tej opłaty). Dysponowała zatem w tym zakresie władztwem publicznym, albowiem doszło w drodze uchwały do przeniesienia kompetencji organu wykonawczego związanych z załatwieniem spraw indywidualnych zarówno w formie decyzji, jak i innych aktów i czynności zmierzających do załatwienia spraw indywidualnych (m. in. czynności materialno - technicznych, sprawozdawczych i kontrolnych), które wiązały się z wykonywaniem zadań związanych z szeroko rozumianymi sprawami opłat za usuwanie odpadów, związanymi z wykonywaniem zadań gminy w zakresie utrzymania czystości i porządku. W realiach sprawy zakończonej wyrokiem z 8 czerwca 2017 r. w sprawie o sygn. akt I FSK 1117/15 wykonywanie zadań powierzonych spółce odbywało się zatem w ramach władztwa publicznoprawnego, skoro gmina przekazała jej prerogatywy do załatwiania indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej (w tym do wydawania decyzji, czyli władczych aktów nakładających na mieszkańców gminy określone prawa i obowiązki). Z podanego w rozpatrywanym obecnie wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej stanu faktycznego nie wynikało natomiast, że skarżąca spółka wykonywała czynności zmierzające do załatwienia w drodze decyzji administracyjnej indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej, a zatem powołanie się na wspomniany wyżej wyrok w sprawie I FSK 1117/15 było nieuprawnione. 5.5. Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że na rozstrzygnięcie występującego w rozpoznawanej sprawie sporu, istotny wpływ ma uwzględnienie przepisów art. 9 ust. 1 oraz art. 13 ust. 1 dyrektywy 2006/112dyrektywy 2006/112/WE oraz ich wiążącej interpretacji wskazanej przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Odnotować w związku z powyższym należy, że zagadnienie opodatkowania podatkiem od wartości dodanej działalności wykonywanej przez organy władzy publicznej było przedmiotem wielu wypowiedzi orzeczniczych Trybunału Sprawiedliwości dotyczących zarówno kwestii podmiotowej (uznania określonego podmiotu za organ władzy publicznej) jak i przedmiotowej (zakwalifikowanie danej czynności za wykonywaną w ramach działalności gospodarczej). 5.6. Przydatne dla rozpoznawanej sprawy jest zwłaszcza stanowisko przyjęte w wyrokach Trybunału Sprawiedliwości z 29 października 2015 r. w sprawie C-174/14 (ECLI:EU:C:2015:733) oraz z 22 lutego 2018 r. w sprawie C-182/17 (ECLI:EU:C:2018:91.), bowiem okoliczności faktyczne spraw rozstrzyganych przez Trybunał Sprawiedliwości wykazują istotne analogie ze sporem występującym w rozpoznawanej sprawie. W ostatnim z wymienionych wyroków, tj. wyroku z 22 lutego 2018 r. w sprawie C-182/17, Trybunał wyjaśnił, że działalność polegająca na wykonywaniu przez spółkę należąca w 100% do gminy niektórych zadań publicznych, zgodnie z umową zawartą między nią samą a gminą nie jest objęta zasadą nieopodatkowania podatkiem od wartości dodanej przewidzianą w art. 13 ust. 1 dyrektywy 2006/112/WE wówczas, gdy działalność ta stanowi działalność gospodarczą w rozumieniu art. 9 ust. 1 dyrektywy 2006/112/WE. Podkreślił zarazem, że "(...) z zastrzeżeniem sprawdzenia przez sąd odsyłający istotnych okoliczności faktycznych, działalność taka jak będąca przedmiotem postępowania głównego, polegająca na wykonywaniu przez spółkę niektórych zadań publicznych zgodnie z umową zawartą między nią samą a gminą (w rozpatrywanej obecnie sprawie – Województwem) stanowi odpłatne świadczenie usług, podlegające opodatkowaniu VAT na mocy tego przepisu" (pkt 42). Trybunał potwierdził swoje wcześniejsze stanowisko, że nawet w sytuacji, w której zakres autonomii spółki jest ograniczony w ten sposób, że kapitał spółki należy w 100% do gminy (w rozpatrywanej obecnie sprawie – do Województwa) nie stanowi okoliczności przesądzającej dla uznania, iż podmiot taki należy uznać za wykonujący działalność, jako "organ władzy publicznej" dla potrzeb VAT. Jak bowiem wskazał Trybunał, pomimo tej okoliczności inne cechy więzi łączącej spółkę z organem władzy publicznej (gminą) mogą przemawiać za uznaniem, że faktycznie nie pozostaje ona w organicznym związku z tym podmiotem, gdyż nie jest wystarczająco wkomponowana w ramy organizacji administracji publicznej. Trybunał, tytułem przykładu wskazał, że o istnieniu autonomii w spółki stosunku do organu władzy publicznej (gminy, województwa), mogą stanowić takie okoliczności, jak: 1) fakt podlegania prawu cywilnemu, 2) posiadanie pewnej autonomii w zakresie funkcjonowania i własnego zarządzania, 3) brak możliwości dysponowania jakąkolwiek prerogatywą władztwa publicznego gminy przez spółkę, 4) świadczenie usług także na rzecz osób trzecich, 5) brak rzeczywistej kontroli sprawowanej przez gminę nad działalnością spółki, 6) brak możliwości określenia wiążących wytycznych dla spółki przy realizacji zadań (zob. pkt 45-54). Trybunał podkreślił, że dopiero całościowa ocena całokształtu okoliczności faktycznych konkretnej sprawy pozwala na przesądzenie prawidłowej kwalifikacji działalności podejmowanej przez spółkę dla celów opodatkowania VAT. 5.7. Powołany wyżej wyrok w sprawie C-182/17 w istotny sposób doprecyzowuje wyrażone we wcześniejszym orzecznictwie (w szczególności w sprawie C-174/14) wytyczne dotyczące sposobu i zakresu dokonywania oceny zarówno statusu podatnika VAT jak i zakwalifikowania usług wykonywanych na podstawie umowy zawartej pomiędzy spółką a organem władzy publicznej w kontekście opodatkowania podatkiem od wartości dodanej. Ocena zasadności zarzutów podniesionych w skardze wymaga w związku z tym dokonania przez Sąd pierwszej instancji ponownej oceny, biorąc pod uwagę kryteria przedstawione w orzecznictwie Trybunału (w szczególności w wyżej omówionej sprawie C-182/17). Jest to niezbędne dla oceny prawidłowości przyjętego przez Sąd pierwszej instancji stanowiska w zakresie oceny prawidłowości i zgodności z prawem unijnym stanowiska wyrażonego przez organ interpretujący w zakresie istotnych dla rozstrzygnięcia sporu przepisów ustawy o VAT. Dotyczy to w szczególności konieczności odniesienia do możliwości traktowania skarżącej spółki, jako organu władzy publicznej w rozumieniu art. 15 ust. 6 ustawy o VAT, wyjaśnienia, czy prowadzona przez nią działalność stanowi działalność gospodarczą w rozumieniu 15 ust. 2 ustawy o VAT oraz art. 9 ust. 1 dyrektywy 2006/112/WE, ustalenia czy istnieje związek pomiędzy otrzymywaną przez skarżącą spółkę rekompensatą a świadczonymi usługami. 5.8. Z powyższych względów, na podstawie art. 185 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało uchylić zaskarżony wyrok i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono natomiast na podstawie na podstawie art. 203 pkt 2 i art. 205 § 2 w związku z art. 207 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dominik Mączyński Sylwester Marciniak Ryszard Pęk Sędzia WSA del. Sędzia NSA Sędzia NSA ----------------------- 6

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło