III SA/Kr 1954/22
WyrokWSA w Krakowie2023-06-05
Skład orzekający: WSA Tadeusz Kiełkowski, WSA Hanna Knysiak-Sudyka, ASR WSA Magdalena Gawlikowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o skierowaniu kierowcy na egzamin kontrolny sprawdzający kwalifikacje jest zasadna, gdy została wydana na podstawie przepisów, które w międzyczasie zostały uchylone, ale obowiązywanie zostało przedłużone na mocy przepisów przejściowych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja o skierowaniu kierowcy na egzamin kontrolny była zasadna, nawet jeśli została wydana na podstawie przepisów, które zostały uchylone. Kluczowe było ustalenie, że przepisy te obowiązywały w dacie wszczęcia postępowania, a przepisy przejściowe przedłużały ich stosowanie do czasu wdrożenia nowych rozwiązań technicznych. Przekroczenie 24 punktów karnych stanowiło wystarczającą podstawę do wydania decyzji, a organ nie miał kompetencji do weryfikacji kwalifikacji kierowcy ani prawidłowości przypisania punktów karnych.Stan faktyczny
Organ I instancji skierował skarżącego na egzamin kontrolny sprawdzający kwalifikacje kierowcy w związku z otrzymaniem 25 punktów karnych. Skarżący kwestionował zasadność wniosku, podnosząc m.in. uchylenie przepisów stanowiących podstawę decyzji. Organ II instancji utrzymał decyzję w mocy, wskazując na przepisy przejściowe przedłużające obowiązywanie uchylonych przepisów. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
|Sygn. akt III SA/Kr 1954/22 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 czerwca 2023 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Tadeusz Kiełkowski, Sędziowie: WSA Hanna Knysiak-Sudyka, ASR WSA Magdalena Gawlikowska (spr.), , Protokolant: Specjalista Agata Zaręba-Piotrowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 czerwca 2023 r., sprawy ze skargi M. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 20 października 2022 r. nr SKO.UP/4121/152/2021 w przedmiocie skierowania na egzamin kontrolny sprawdzający kwalifikacje kierowcy skargę oddala
Decyzją Prezydenta Miasta Krakowa z 12 lipca 2021 r., nr [...], na podstawie art. 114 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2021 r., poz. 450) w zw. z art. 139 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2021 r., poz. 1212), orzeczono o skierowaniu M. O. (dalej: skarżący) na egzamin kontrolny sprawdzający kwalifikacje kierowcy w zakresie kat. A i B prawa jazdy.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, że 18 listopada 2020 r. Komendant Wojewódzki Policji w Krakowie wystąpił z wnioskami o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji skarżącego do kierowania pojazdami kat. A i B oraz o skierowanie skarżącego na badania psychologiczne, w związku z otrzymaniem w okresie od 25 marca 2020 r. do 13 listopada 2020 r. 25 punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego.
Wskazano też, że w toku postępowania skarżący domagał się stwierdzenia bezzasadności ww. wniosku Komendanta w zw. z ubieganiem się o uchylenie mandatu karnego za wykroczenie, które było jedną z podstaw sporządzenia wniosku przez Komendanta. Jednakże 8 kwietnia 2021 r. wpłynął do organu I instancji odpis postanowienia Sadu Rejonowego [...] z 29 marca 2021 r., sygn. akt [...], w którym Sąd nie uwzględnił wniosku skarżącego o uchylnie mandatu karnego.
W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący zarzucił, że postępowanie zostało wszczęte w oparciu o nieistniejące przepisy gdyż artykuł 114 ust. 1 pkt 1 lit b ustawy Prawo o ruchu drogowym został uchylony z dniem 4 czerwca 2018 r. Ponadto podniósł, że organ I instancji nie wskazał żadnych okoliczności mogących stanowić uzasadnione zastrzeżenia, co do jego kwalifikacji.
Decyzją z 20 października 2022 r., nr SKO.UP/4121/152/2021 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W motywach rozstrzygnięcia, po przedstawieniu zaistniałych w sprawie okoliczności faktycznych i przywołaniu treści art. 114 ust. 1 pkt 1 b i art. 130 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym stwierdzono, że skarżący zasadnie został skierowany na egzamin kontrolny sprawdzający kwalifikacje kierowcy w zakresie kat. A i B prawa jazdy.
Odnosząc się do zarzutu odwołania, że art. 114 ust. 1 pkt 1 lit b ustawy Prawo o ruchu drogowym został uchylony z dniem 4 czerwca 2018 r., Kolegium wskazało, że zgodnie z art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2018 r. (Dz.U.2018.957) do czasu wdrożenia rozwiązań technicznych umożliwiających przekazywanie danych na zasadach określonych w art. 100aa-100aq, art. 125 pkt 10 lit. g) przepis ten stosuje się.
Odnosząc się do zarzutu odwołania, że organ I instancji nie wskazał żadnych okoliczności mogących stanowić uzasadnione zastrzeżenia, co do kwalifikacji skarżącego, Kolegium wskazało, że ustalenie, iż skarżący przekroczył 24 punkty karne jest wystarczającą podstawą do wydania decyzji.
Na powyższą decyzję skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. W skardze zarzucił naruszenie:
1/ art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a., poprzez niewyjaśnienie całości okoliczności sprawy oraz poprzez zaniechanie podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy;
2/ art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez brak uwzględnienia w decyzji aktualnego stanu prawnego i wydanie decyzji na podstawie uchylonych przepisów, tj. art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b oraz art. 130 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym;
3/ art.103 oraz art. 98a ustawy o kierujących pojazdami poprzez ich pominięcie oraz zastosowanie wyłącznie regulacji o charakterze proceduralnym;
4/ art. 80 k.p.a. poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę dowodów i wyciągniecie wniosków nie znajdujących oparcia w zebranym w sprawie materiale dowodowym;
5/ art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak stosownego uzasadnienia.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.) dalej powoływanej jako "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także stosują środki określone w ustawie. Sąd administracyjny, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a., co oznacza, że jeżeli sąd administracyjny dostrzeże naruszenie prawa w zaskarżonej decyzji, to niezależnie od argumentów skarżącego, tenże sąd administracyjny uprawniony jest do uwzględnienia skargi.
Dokonując kontroli zaskarżonego aktu w tak określonych granicach Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowił art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (w brzmieniu ujawnionym w Dz.U. z 2017 r., poz. 1260). Zgodnie z jego treścią kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem, skierowana decyzją starosty na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji, w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 tej ustawy.
Przepis ten w wprawdzie został w dniu 4 czerwca 2018 r. uchylony mocą art. 125 pkt 10 lit. g) ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2011 r., Nr 30, poz. 151).
Jednak na podstawie art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2018 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U poz. 957, dalej: "ustawa zmieniająca z 2018 r."), w brzmieniu obowiązującym do 17 września 2022 r., do czasu wdrożenia rozwiązań technicznych umożliwiających przekazywanie danych na zasadach określonych w art. 100aa-100aq ustawy zmienianej w art. 1 (P.r.d.), w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, przepisów m.in. art. 125 ust. 10 lit. g ustawy zmienianej w art. 2 (u.k.p.) nie stosuje się. Oznacza to, że obowiązywanie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b Prawo o ruchu drogowym zostało przedłużone do czasu wdrożenia rozwiązań technicznych, o których mowa w cyt. art. 14 ust. 1 ustawy zmieniającej z 2018 r. Jak wynika natomiast z art. 14 ust. 2 ustawy zmieniającej z 2018 r., Minister właściwy do spraw informatyzacji w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw transportu ogłasza w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej oraz na stronie podmiotowej Biuletynu Informacji Publicznej urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw informatyzacji komunikat określający termin wdrożenia rozwiązań technicznych, o których mowa w ust. 1. Komunikat ogłasza się w terminie co najmniej 3 miesięcy przed dniem wdrożenia rozwiązań technicznych określonym w tym komunikacie.
Należy też dodać, że na mocy art. 14 pkt 1 ustawy z dnia 2 grudnia 2021 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2021 r. poz. 2328 ze zm.) w ustawie zmieniającej z 2018 r. w art. 14 ust. 1 skreślono wyrazy "art. 125 pkt 10 lit. g i pkt 16". Oznacza to, że art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo o ruchu drogowym utraciły moc obowiązującą w dacie wejścia w życie zmiany wprowadzonej przez art. 14 ustawy z dnia 2 grudnia 2021 r., tj. z dniem 17 września 2022 r., o czym stanowi art. 23 pkt 3 ustawy z dnia 2 grudnia 2021 r. zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw. Jednocześnie ustawodawca zastąpił uchylone regulacje przepisem art. 18 ustawy z dnia 2 grudnia 2021 r. zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw. Jednak nie znajduje ona zastosowania w sprawie, gdyż w myśl przepisu intertemporalnego (art. 20 ustawy z dnia 2 grudnia 2021 r. zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw) do postępowań w sprawie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, o cofnięcie uprawnienia do kierowania pojazdami, a także do szkoleń kierowców, o którym mowa odpowiednio w art. 114 ust. 1 pkt 1, art. 130 ust. 3 i art. 140 ust. 1 pkt 3, 3a i pkt 4 lit. a ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe. Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że skoro w niniejszej sprawie postępowanie zostało wszczęte w grudniu 2020 to zastosowanie znajduje w sprawie znajduje art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo o ruchu drogowym.
Podobnie sytuacja wygląda odnośnie art. 130 ust. 1 i ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Zgodnie z jego treścią Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 i wpisuje się do tej ewidencji (ust. 1). Minister właściwy do spraw wewnętrznych w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw transportu oraz Ministrem Sprawiedliwości, mając na uwadze dyscyplinowanie i wdrażanie kierujących pojazdami do przestrzegania przepisów ustawy oraz zapobieganie wielokrotnemu naruszaniu przepisów ruchu drogowego, określi, w drodze rozporządzenia: 1) sposób punktowania i liczbę punktów odpowiadających naruszeniu przepisów ruchu drogowego; 2) warunki i sposób prowadzenia ewidencji, o której mowa w ust. 1, oraz tryb występowania z wnioskami o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji; 3) program szkolenia i jednostki upoważnione do prowadzenia szkolenia, o którym mowa w ust. 3; 4) liczbę punktów odejmowanych z tytułu odbytego szkolenia; 5) podmioty uprawnione do uzyskiwania informacji zawartych w ewidencji, o której mowa w ust. 1 (ust. 4).
Artykuł 130 ust. 1 i ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym, został uchylony mocą art. 125 pkt 13 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2017 r. poz. 978 z późn. zm., dalej: "u.k.p."). Jednak na podstawie art. 139 pkt 3 ustawy o kierujących pojazdami, art. 125 pkt 13 tej ustawy wszedł w życie z dniem 4 czerwca 2018 r. przedłużając do tej daty obowiązywanie cyt. art. 130 ust. 1 i ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Nadto, na podstawie art. 16 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 9 maja 2018 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U poz. 957, dalej: "ustawa zmieniająca z 2018 r."), która weszła w życie 4 czerwca 2018 r., art. 130 ustawy zmienianej w art. 1 (tj. ustawy Prawo o ruchu drogowym), w brzmieniu dotychczasowym, stosuje się do dnia wdrożenia rozwiązań technicznych umożliwiających wprowadzenie, przekazywanie, gromadzenie i udostępnianie z centralnej ewidencji kierowców danych o naruszeniach, o których mowa w art. 130 ustawy zmienianej w art. 1 (ust. 1). Minister właściwy do spraw informatyzacji ogłasza w swoim dzienniku urzędowym oraz na stronie podmiotowej Biuletynu Informacji Publicznej komunikat określający termin wdrożenia rozwiązań technicznych, o których mowa w ust. 1. Komunikat ogłasza się w terminie co najmniej 3 miesięcy przed dniem wdrożenia rozwiązań technicznych określonym w tym komunikacie (ust. 2). Ta ostatnia zmiana przedłużyła obowiązywanie art. 130 ust. 1 i ust. 4 P.r.d. do momentu gdy Minister właściwy do spraw informatyzacji nie ogłosił w swoim dzienniku urzędowym oraz na stronie podmiotowej Biuletynu Informacji Publicznej komunikatu określającego termin wdrożenia rozwiązań technicznych, o których mowa w art. 16 ust. 1 ustawy zmieniającej z 2018 r.
Jednocześnie na mocy art. 14 pkt 2 ustawy z dnia 2 grudnia 2021 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2021 r. poz. 2328 ze zm.) w ustawie zmieniającej z 2018 r. uchylono art. 16. Jednocześnie ustawodawca zastąpił uchylone regulacje przepisem art. 17 ustawy z dnia 2 grudnia 2021 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw. Zgodnie z treścią art. 17 ust. 5 ustawy z dnia 2 grudnia 2021 r. ewidencja, o której mowa w ust. 1, obejmuje także naruszenia przepisów ruchu drogowego, o których mowa w art. 130 ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym, popełnione przed dniem wejścia w życie art. 14 pkt 2 niniejszej ustawy. Do tych naruszeń w zakresie liczby przypisanych punktów oraz ich usuwania stosuje się przepisy dotychczasowe.
Odnosząc powyższe do realiów niniejszej sprawy stwierdzić należy, że w sprawie zostało jednoznacznie ustalone i nie było kwestionowane w skardze, że skarżący za naruszenie przepisów ruchu drogowego otrzymał w okresie od 25 marca 2020 r. do 13 listopada 2020 r. 25 punktów karnych, a Komendant Wojewódzki Policji zwrócił się o zatrzymanie prawa jazdy oraz skierowanie go na badania psychologiczne i wystąpił o sprawdzenie jego kwalifikacji do kierowania pojazdami. Niespornym również jest, że do czasu wydania rozstrzygnięcia przez organ II instancji, Minister Cyfryzacji nie określił terminu wdrożenia rozwiązań technicznych umożliwiających wprowadzenie, przekazywanie, gromadzenie i udostępnianie z centralnej ewidencji kierowców danych o naruszeniach. W rezultacie w niniejszej sprawie prawidłowo zastosowano zarówno art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b jaki i art. 130 ust. 1 i 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym.
W świetle powyższego organy obu instancji zasadnie ustaliły fakt obowiązywania przepisów materialnoprawnych stanowiących podstawę do wydania decyzji, zgodnie z którymi w przypadku przekroczenia liczby 24 punktów, starosta wydaje decyzję o skierowaniu na egzamin kontrolny sprawdzający kwalifikacje kierowcy. Decyzja ta ma charakter związany i organ nie ma uprawnień do weryfikacji kwalifikacji skarżącego do kierowania pojazdami, jest natomiast związany informacją o liczbie punktów karnych uzyskanych przez skarżącego. Nie ma przy tym kompetencji do badania, czy organy kontroli ruchu drogowego dokonały właściwej kwalifikacji zachowań kierowcy (w tym zakresie właściwy jest sąd powszechny), ani też, czy stwierdzonym naruszeniom przepisów ruchu drogowego przypisano właściwą liczbę punktów. To ostatnie uprawnienie przysługuje bowiem komendantowi wojewódzkiemu Policji, którego działanie może być poddane jedynie kontroli sądu administracyjnego w drodze wniesienia skargi na czynności tego organu (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 9 sierpnia 2013 r., sygn. akt I OSK 855/12).
Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia zarzutu naruszenia art. 103 oraz art. 98a ustawy o kierujących pojazdami poprzez ich niezastosowanie. Artykuł 103 ustawy o kierujących pojazdami reguluje kwestę cofnięcia i przywrócenia uprawnień do kierowania pojazdami i nie dotyczy w ogóle przedmiotu kontrolowanego postępowania tj. skierowania na egzamin kontrolny. Natomiast art. 98a w zakresie w jakim skarżący domaga się jego uwzględnienia nie wszedł jeszcze wżycie. Został on dodany przez art. 4 pkt 29 ustawy z dnia 14 października 2021 r. (Dz.U. 2021. 1997) zmieniającej nin. ustawę z dniem 5 grudnia 2021 r., z tym że w zakresie art. 98a ust. 2 pkt 2, ust. 3, ust. 5 pkt 1 i ust. 6 wejdzie w życie z dniem określonym w komunikacie o którym mowa w art. 14 ust. 2 ustawy z 9 maja 2018 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U.2018.957).
Odnośnie zarzutu niewłaściwego uzasadnienia decyzji organu odwoławczego Sąd stwierdza, że jakkolwiek uzasadnienie prawne nie przedstawiało pełnego wywodu w zakresie możliwości wydania decyzji w oparciu o powołane przepisy, to jednak decyzję oparto na właściwych podstawach prawnych. Dlatego to nieznaczące uchybienie ze strony organów w zakresie wymogów uzasadnienia prawnego nie mogło w ocenie Sądu doprowadzić do wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego. Pamiętać należy, że zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. uwzględnienie skargi może nastąpić tylko w przypadku, gdy naruszenie przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co nie miało miejsca w kontrolowanej sprawie.
Reasumując Sąd nie dopatrzył się w działach organów obu instancji naruszeń prawa materialnego, ani procesowego w rozumieniu art. 145 p.p.s.a., które mogłyby skutkować wyeliminowaniem decyzji z obrotu prawnego. Postępowanie wyjaśniające zostało przeprowadzone z uwzględnieniem wymogów opisanych w art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., a uzasadnienie zaskarżonego aktu pozwala zapoznać się z dokonanymi przez organ ustaleniami faktycznymi, mającymi zastosowanie przepisami prawa, a także motywami podjętego przez organ rozstrzygnięcia. W konsekwencji decyzja o zatrzymaniu skarżącemu prawa jazdy jest zgodna z prawem.
Mając na względzie powyższe, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło