II SA/Po 363/23
WyrokWSA w Poznaniu2023-11-08
Skład orzekający: Edyta Podrazik, Wiesława Batorowicz, Arkadiusz Skomra
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka energetyczna ma obowiązek udostępnienia informacji publicznej w postaci dokumentów dotyczących przyłączeń do sieci dystrybucyjnej, jeśli dane te stanowią tajemnicę przedsiębiorcy lub dotyczą prywatności osób fizycznych, a ich anonimizacja prowadzi do powstania informacji przetworzonej, której udostępnienie nie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego?Ratio decidendi
Spółka energetyczna prawidłowo odmówiła udostępnienia informacji publicznej, ponieważ żądane dokumenty zawierały dane objęte tajemnicą przedsiębiorcy oraz ochroną prywatności, a ich anonimizacja prowadziła do powstania informacji przetworzonej. Skarżąca nie wykazała, aby udostępnienie tych informacji było szczególnie istotne dla interesu publicznego, co jest warunkiem udostępnienia informacji przetworzonej.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o udostępnienie dokumentów dotyczących przyłączeń do sieci dystrybucyjnej za okres od 2017 do 2021 roku. Spółka X. sp. z o.o. odmówiła udostępnienia informacji, argumentując, że dane te stanowią tajemnicę przedsiębiorcy i dotyczą prywatności osób fizycznych, a ich anonimizacja prowadziłaby do powstania informacji przetworzonej. Skarżąca nie wykazała szczególnej istotności tych informacji dla interesu publicznego. Sprawa była już wcześniej przedmiotem rozstrzygnięć sądów administracyjnych, które zobowiązywały spółkę do ponownego rozpoznania sprawy i wyczerpującego uzasadnienia stanowiska.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Asesor WSA Arkadiusz Skomra po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 08 listopada 2023 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję X. sp. z.o.o z siedzibą w P. z dnia 11 kwietnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej oddala skargę
X. Sp. z o.o. z siedzibą w P. decyzją z dnia 11 kwietnia 2023 r., nr [...], działając na podstawie art. 104 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r., poz. 2000 ze zm.; dalej: "K.p.a.") oraz art. 3 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 5 ust. 2 w zw. z art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r., poz. 902; dalej: "u.d.i.p."), po rozpatrzeniu wniosku M. M., odmówiła udostępnienia informacji publicznej.
W uzasadnieniu spółka wyjaśniła, że w dniu 29 listopada 2021 r. M. M. złożyła do X. sp. z o.o. z siedzibą w P. wniosek o udostępnienie informacji publicznej w postaci:
1. realizowanych przez spółkę X. sp. z o.o. w okresie od dnia 1 stycznia 2017 roku do dnia 26 listopada 2021 roku na podstawie przepisów art. 7 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 roku Prawo energetyczne przyłączeniach do sieci dystrybucyjnej dla obszaru stacji WN/SN G. źródeł współpracujących z siecią, w tym instalacji odnawialnych źródeł energii o mocy powyżej 50 kW, poprzez:
1) udostępnienia dokumentów w postaci:
a) wszystkich złożonych wniosków o określenie warunków przyłączenia wraz z załącznikami, które to wnioski:
- są w trakcie procedowania,
- co do których wydano warunki przyłączenia,
- na podstawie których została zawarta umowa o przyłączenie do sieci,
b) wszystkich wydanych warunków o przyłączenie, które nie utraciły ważności do dnia 26 listopada 2021 r.,
c) wszystkich wydanych warunków o przyłączenie, które utraciły ważność (na skutek upływu określonego przepisami okresu lub na skutek ich uchylenia lub rozwiązania) wraz z informacją, czy zaliczka uiszczona na poczet opłaty za przyłączenie została zwrócona wnioskodawcy,
d) zawartych umów o przyłączenie do sieci;
2. udzielenie informacji o wnioskach o określenie warunków przyłączenia (w tym w szczególności dane wnioskodawcy, lokalizacja nieruchomości, data złożenia wniosku oraz określona we wniosku moc przyłączeniowa), które zostały cofnięte lub co do których odmówiono wydania warunków przyłączenia wraz z informacją, czy zaliczka uiszczona na poczet opłaty za przyłączenie została zwrócona wnioskodawcy.
Następnie w dniu 27 grudnia 2021 r. do siedziby spółki wpłynęła skarga na bezczynność wniesiona przez M. M.. W wyniku jej rozpoznania Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 21 czerwca 2022 r. zobowiązał spółkę do rozpoznania wniosku skarżącej z dnia 29 listopada 2021 r. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. W konsekwencji w dniu 21 lipca 2022 r. spółka skierowała do wnioskodawczyni wezwanie o wykazanie szczególnej istotności dla interesu publicznego, albowiem zakres wnioskowanej informacji obejmuje obowiązek przetworzenia, o którym mowa wart. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Udostępnienie wiąże się z koniecznością odnalezienia, wyboru i anonimizacji informacji prostych, co z kolei wpływa na bieżące wykonywanie ustawowych zadań spółki. W dniu 10 sierpnia 2022 r. do spółki wpłynęła odpowiedź na wezwanie, jednakże wnioskodawczyni nie wykazała szczególnej istotności żądanej informacji publicznej dla interesu publicznego. Wobec tego spółka decyzją z dnia 29 sierpnia 2022 r. odmówiła udostępnienia żądanych informacji. Tym niemniej, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 16 lutego 2023 r. zobowiązał spółkę do ponownego rozpoznania sprawy i nakazał wyczerpująco uzasadnić swoje stanowisko dotyczące odmowy udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej.
Przechodząc do meritum spółka wskazała, że pomimo, iż sama informacja stanowi informację publiczną, dane zawarte we wnioskowanej dokumentacji objęte są tajemnicą przedsiębiorcy bądź ochroną z uwagi na prywatność osoby fizycznej. Biorąc pod uwagę formalny aspekt uznania danej informacji za tajemnicę przedsiębiorcy, polegający na podjęciu przez przedsiębiorcę/podmiot dysponujący informacją działań w celu utrzymania jej w poufności, należy wskazać, że spółka uznaje informacje wskazane we wniosku M. M. za "informacje sensytywne" i jako takie przyjmuje, iż są poufne, poprzez objęcie ich regulacją wewnętrzną - Wykazem dokumentów zawierających informacje klasy C [który w pkt. 29 odnosi się do Programu Zgodności - programu Zapewnienia Niedyskryminacyjnego traktowania Użytkowników Systemu Dystrybucyjnego X. Sp. z o.o., wskazującego jako informacje sensytywne m.in. informacje dotyczące "użytkowników systemu" lub "potencjalnych użytkowników systemu", w tym warunki zawieranych z nimi umów (pkt I.6 Programu Zgodności)]. Tym samym informacje zawarte w dokumentach objętych wnioskiem spełniają zarówno kryterium materialne (posiadanie przez informacje wartości gospodarczej/przymiot informacji prywatnej), jak i kryterium formalne (nadanie informacjom charakteru poufnego) uznania informacji za tajemnicę przedsiębiorcy, bądź za informacje należące do sfery prywatności osoby fizycznej.
Dalej spółka wskazała, że w uzasadnieniu wyroku z dnia 13 lipca 2022 r., sygn. II SAB/Po [...], Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zauważył, że jeżeli wnioskowane dokumenty (jak umowy, czy wnioski) "zawierają w sobie informacje o podmiotach prawa np. dane o kontrahentach z którymi spółka zawiera umowy, dane te podlegają anonimizacji celem zapewnienia ochrony danych osobowych. Spółka nie musi się obawiać, że udostępni dane niepodlegające udostępnieniu. Każdy dokument powinien być zanonimizowany w ten sposób, aby skarżąca nie mogła w żaden sposób zidentyfikować osób, od których pochodzi wniosek o przyłączenie a także umowy, jakie ostatecznie zostały zawarte ze spółką". Tymczasem z uwagi na ochronę danych, zanonimizowaniem powinna zostać objęta niemalże cała treść każdego z wnioskowanych dokumentów (kilka tysięcy stron), do tego stopnia, iż de facto niezakreślone zostałyby jedynie fragmenty stanowiące elementy szablonów dokumentów (decyzji, wniosków, umów) - dostępnych w większości na stronie internetowej X.. Każdy z wnioskowanych dokumentów wymagałby zatem ukrycia chronionych danych przez zakreślenie stosownych fragmentów, stanowiących zresztą istotę informacji, o której uzyskanie wnoszono. Liczbę dokumentów objętych wnioskiem X. oszacowała na kilka tysięcy stron. Wobec tego dokonanie anonimizacji znacznej liczby dokumentów objętych wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej, skutkuje powstaniem informacji przetworzonej, o której mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Jeżeli wnioskodawczyni oczekiwała, że spółka dokona przetworzenia tych informacji, tj. przygotuje dla niej określony - niejako szyty na miarę - zestaw zanonimizowanych informacji, powinna ona była wskazać w jakim celu oczekuje podjęcia takich działań przez spółkę. Wnioskodawczyni nie odniosła się jednak w żaden sposób do kwestii tego, czy wnioskowane przez nią (wymagające przetworzenia) informacje są szczególnie istotne dla interesu publicznego.
Reasumując, spółka nie kwestionuje stanowiska wyrażonego w wyroku WSA w Poznaniu z 26 czerwca 2022 r. w zakresie tego, że informacje objęte wnioskiem stanowią informację publiczną. Jednocześnie informacje te zawierają dane, które podlegają ochronie zgodnie z art. 5 ust. 2 u.d.i.p., a tym samym ich udostępnienie wymaga wymazania/zakreślenia/anonimizacji informacji chronionych, co prowadzi do powstania informacji przetworzonej. Zważywszy, że wnioskodawczyni - pomimo wezwania - nie wykazała szczególnej istotności wnioskowanych informacji dla interesu publicznego, co zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. stanowi warunek udostępnienia informacji przetworzonych, uzasadnione jest wydanie decyzji odmownej.
W skardze z dnia 12 maja 2023 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu M. M. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zobowiązanie spółki do udostępnienia w określonym terminie wnioskowanej informacji, a także zasądzenie od spółki zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 3 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 5 ust. 2 i art. 16 ust. 1 u.d.i.p.
W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z dnia 6 marca 2023 r. wskazał, że głównym powodem uchylenia poprzednio wydanej w sprawie decyzji był brak informacji i dokumentów, które pozwoliłyby zweryfikować stanowisko spółki, iż informacje, których skarżąca zażądała, mają charakter informacji przetworzonych. Okoliczność ta rzutowała w szczególności na jakość uzasadnienia zaskarżonej decyzji, z którego Sąd nie mógł wywieść słuszności prezentowanej przez spółkę argumentacji. W konkluzji uzasadnienia wyroku WSA w Poznaniu zobowiązał spółkę do wyczerpującego uzasadnienia swojego stanowiska z podkreśleniem, że w zależności od wyników przeprowadzonego postępowania spółka może załatwić wniosek skarżącej pozytywnie (udostępniając informację publiczną) albo negatywnie, odmawiając udostępnienia informacji publicznej ze względu na ograniczenia wskazane w art. 3 ust. 1 lub w art. 5 ust. 2 u.d.i.p., jeżeli odmowa udzielenia wnioskowanych informacji oparta zostanie na uznaniu, że stanowią one tajemnicę przedsiębiorcy. Sąd zauważył, że decydując o formie załatwienia wniosku spółka powinna mieć na uwadze, że udostępnione dokumenty nie mogą być fragmentaryczne, a w przypadku konieczności anonimizacji dokumentu w znacznej części z uwagi na ochronę tajemnicy przedsiębiorcy (co należy wykazać w aktach sprawy), zasadne będzie wydanie decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Tymczasem w treści zaskarżonej decyzji spółka wskazała, że w rozpatrywanej sprawie powstanie informacji przetworzonej stanowi skutek "anonimizacji znacznej liczby dokumentów objętych wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej". Spółka nie sprecyzowała jednak jakiej liczby dokumentów to dotyczy, a trafność swojego stanowiska wywiodła z dwóch wyroków sądów administracyjnych. Z powyższym nie sposób się zgodzić.
Zdaniem skarżącej do powstania informacji przetworzonej dochodzi zasadniczo w dwóch sytuacjach: gdy informacja przetworzona jest jakościowo nową informacją nieistniejącą dotychczas w przyjętej ostatecznie treści i postaci, chociaż jej źródłem są materiały znajdujące się w posiadaniu zobowiązanego lub gdy informacja przetworzona jest rezultatem zebrania lub zsumowania często na podstawie różnych kryteriów, pojedynczych wiadomości, znajdujących się w posiadaniu podmiotu zobowiązanego (przetworzenie jest równoznaczne z koniecznością odpowiedniego zestawienia informacji, samodzielnego ich zredagowania związanego z koniecznością przeprowadzenia przez zobowiązany podmiot czynności analitycznych, których końcowym efektem jest dokument pozwalający na dokonanie przez jednostkę samodzielnej interpretacji i oceny). Trzeba podkreślić, że w wyniku usunięcia pewnych elementów z informacji publicznej nie dochodzi do powstania jakościowo nowej informacji publicznej. Można co najwyżej stwierdzić, że zanonimizowana informacja publiczna jest nowa w stosunku do informacji publicznej w jej pierwotnym kształcie, jednak nie sposób uznać, że jest ona czymś, co wcześniej nie istniało lub czymś, czego dotąd nie znano. Podobne stanowisko podziela doktryna prawa. W literaturze wskazuje się bowiem, że wyłączenie pewnych danych z określonego zbioru informacji ze względu np. na ochronę informacji niejawnych, ochronę innych tajemnic ustawowo chronionych, prywatność osoby fizycznej czy też tajemnicę przedsiębiorcy, nie spowoduje nadania temu zbiorowi charakteru informacji przetworzonej. Takie podejście wielokrotnie prezentował także Naczelny Sąd Administracyjny. W jego ocenie informacja prosta nie zmienia się w informację przetworzoną poprzez proces anonimizacji, bo czynność ta polega jedynie na jej przekształceniu, a nie przetworzeniu. Informacja przetworzona w chwili złożenia wniosku w zasadzie nie istnieje, a jej wytworzenie wymaga przeprowadzenia przez podmiot zobowiązany pewnych czynności analitycznych, organizacyjnych i intelektualnych w oparciu o posiadane informacje proste.
Skarżąca podkreśliła, że w przedmiotowej sprawie nie mamy do czynienia z przypadkiem anonimizacji obfitego materiału i szerokiego jej zakresu. Spółka ogranicza się bowiem do wskazania, że prowadzone przez nią postępowanie obejmuje badanie "znacznej liczby dokumentów", co łącznie stanowi "kilka tysięcy stron", ale są to twierdzenia niczym niepoparte i w zasadzie dowolne. Nie wskazano bowiem takich podstawowych informacji dotyczących rzekomej "znacznej liczby dokumentów", jak chociażby liczby spraw związanych z wydaniem warunków przyłączenia lub nawiązaniem umowy o przyłączenie do sieci, jaka podlegać powinna badaniu, a co dopiero konkretnej liczby analizowanych dokumentów czy też liczby ich stron. Braki te przesądzają o tym, że nie zachodzi szczególny przypadek, w których anonimizacja informacji publicznej może być równoznaczna z jej przetworzeniem.
Skarżąca wskazała ponadto, że spółka nieprawidłowo podchodzi do określenia zakresu anonimizacji. Skarżąca nie polemizuje z tym, że informacje dotyczące przyłączeń wraz z danymi pozwalającymi na zidentyfikowanie osoby fizycznej lub przedsiębiorcy można uznać za informacje objęte ochroną, niemniej nie oznacza to, że spółka powinna eliminować wszystkie informacje "do tego stopnia, iż de facto niezakreślone zostałyby jedynie fragmenty stanowiące elementy szablonów dokumentów (decyzji, wniosków, umów) - dostępnych w większości na stronie internetowej X.". W rzeczywistości usunięciu powinny podlegać jedynie dane, które pozwalają na zidentyfikowanie osoby fizycznej lub przedsiębiorcy. W pozostałym zakresie treść wniosków o określenie warunków przyłączenia, wydanych warunków przyłączenia oraz umów o przyłączenie do sieci powinny zostać skarżącej udostępnione.
W odpowiedzi na skargę X. sp. z o.o. z siedzibą w P. wniosła o oddalenie skargi, ewentualnie o umorzenie postępowania.
W uzasadnieniu spółka podkreśliła, że w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się zgodnie, iż suma informacji prostych nie zawsze pozostaje informacją prostą. Jeżeli szeroki zakres wniosku wymaga zgromadzenia, przekształcenia (np. zanonimizowania) i sporządzenia wielu kserokopii dokumentów, tj. podjęcia takich działań organizacyjnych i angażowania pracowników, które zakłócają normalny tok działania podmiotu zobowiązanego i utrudniają wykonywanie przypisanych mu zadań, informacja wytworzona w ten sposób powinna być uznana za informację przetworzoną. Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszym przypadku. O ile zatem anonimizacja pojedynczego dokumentu sama w sobie nie stanowi przetworzenia informacji, o tyle ze względu na skalę dokumentacji, która powinna zostać nią objęta, jak również konieczność podjęcia szeregu działań organizacyjnych i angażowania pracowników, które zakłócają normalny tok działania podmiotu zobowiązanego i utrudniają wykonywanie przypisanych mu zadań, informacja wytworzona w taki sposób, pomimo iż składała się z wielu informacji prostych będących w posiadaniu podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji, powinna być uznana za informację przetworzoną, bowiem powstały w wyniku wskazanych wyżej działań zbiór nie istniał w chwili wystąpienia z żądaniem udostępnienia informacji publicznej.
Jednocześnie spółka podkreśliła, że nie ma obowiązku wskazywania dokładnej liczby stron dokumentacji objętej wnioskiem, ani nawet liczby poszczególnych rodzajów wnioskowanych dokumentów, jeśli informacja ta nie stanowi przedmiotu wniosku. Wyrażona w decyzji informacja o tym, że dokumentów objętych wnioskiem jest kilka tysięcy stron, została oszacowana przez pracowników spółki w oparciu o informacje o liczbie wniosków, umów i decyzji, objętych wnioskiem skarżącej, przyjmując uśrednioną objętość dla każdego rodzaju dokumentu. W wyniku dokonania takich szacunkowych obliczeń ustalono, że same złożone wnioski o przyłączenie (we wnioskowanym okresie dla obszaru stacji WN/SN G.) w liczbie 48 sztuk, obejmują co najmniej 2400 stron (przy założeniu, że jeden wniosek obejmuje co najmniej 50 stron, przy czym może również obejmować 100 stron, co podwoiłoby objętość wnioskowanej dokumentacji), jednak brak sprecyzowania tej informacji w treści decyzji, w ocenie spółki, nie daje skarżącej żadnych podstaw do podważania twierdzenia o objętości dokumentacji objętej wnioskiem, zaś spółka nie ma obowiązku twierdzenia tego w jakikolwiek sposób udowadniać. Informacja o tym, iż dokumentacja obejmuje kilka tysięcy stron, powinna być zatem dla skarżącej wystarczająca.
Końcowo spółka podkreśliła, że pojęcie danych, które pozwalają na zidentyfikowanie osoby fizycznej lub przedsiębiorcy nie ogranicza się do nazwiska/firmy i adresu/danych kontaktowych tych podmiotów, jak zdaje się rozumieć je skarżąca. Również informacje o charakterze technicznym czy organizacyjnym mogą posłużyć do ich identyfikacji, szczególnie jeśli dysponuje się kilkoma parametrami. Przykładowo, nawet bez wskazania firmy wnioskodawcy/odbiorcy, mając wiedzę o orientacyjnej dacie zawarcia umowy albo informację o mocy przyłączeniowej bądź rodzaju przyłączanego obiektu, w połączeniu z informacją o przybliżonym położeniu danego wnioskodawcy/odbiorcy (należy pamiętać że wniosek skarżącej dotyczył konkretnej stacji [WN/SN G.]), możliwe jest dokonanie identyfikacji tego podmiotu. Zatem potencjalnie każda informacja, w tym ta o charakterze technicznym, może stanowić dane, które pozwalają na zidentyfikowanie osoby fizycznej lub przedsiębiorcy, a spółka zobowiązana jest informacje te chronić.
W replice na odpowiedź na skargę skarżąca podtrzymała dotychczasową argumentację. Dodatkowo wskazała, że część uzasadnienia odpowiedzi na skargę stanowi próbę rozszerzenia uzasadnienia decyzji spółki z dnia 11 kwietnia 2023 r. Nie jest to pierwsza taka próba w postępowaniach między stronami, na co zwrócił uwagę Sąd w wyroku z dnia 6 marca 2023 r., sygn. akt II SA/Po [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga okazała się niezasadna.
Kontroli Sądu w niniejszej sprawie poddano decyzję X. sp. z o.o. z siedzibą w P. z dnia 11 kwietnia 2023 r., nr [...], w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej na wniosek M. M. z dnia 29 listopada 2021 r.
Na wstępie podkreślić należy, że sprawa z wniosku skarżącej była już przedmiotem rozważań Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu dwukrotnie. Tymczasem zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.; dalej: "P.p.s.a."), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. W rozpoznawanej sprawie z uwagi na brak zmiany stanu prawnego, stanowisko wyrażone w tych wyrokach jest dla sądu wiążące.
W wyroku z dnia 21 czerwca 2022 r., sygn. akt II SAB/Po [...], tut. Sąd przesądził, że skarżąca była zgodnie z art. 2 ust. 1 u.d.i.p. podmiotem legitymowanym do złożenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Z kolei X. jako podmiot realizujący zadania publiczne, do których należą zadania postawione przed przedsiębiorstwami energetycznymi w ustawie Prawo energetyczne, jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej. Dodatkowo Sąd przesądził, że wnioskowane informacje stanowią informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Sąd wskazał, że umowy oraz wszelkiego rodzaju dokumenty świadczące o wykonywaniu zadań publicznych stanowią informacje publiczne. Natomiast jeżeli te dokumenty zawierają informacje o podmiotach prawa, np. dane o kontrahentach, z którymi spółka zawiera umowy, dane te podlegają anonimizacji celem zapewnienia ochrony danych osobowych.
Z kolei w wyroku z dnia 16 lutego 2023 r., sygn. akt II SA/Po [...], tut. Sąd uchylając uprzednio wydaną w sprawie decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej zwrócił uwagę, że sporny między stronami jest charakter (kwalifikacja) żądanej przez skarżącą informacji publicznej. Jako przyczynę odmowy udostępnienia informacji publicznej spółka podała bowiem, że żądane informacje mają charakter informacji przetworzonych, a skarżąca nie wykazała, że ich udostępnienie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. W tym kontekście tut. Sąd wskazał, że "zarówno w przedłożonych Sądowi aktach sprawy, jak i w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej brak jest jakichkolwiek informacji i dokumentów, które pozwoliłyby zweryfikować stanowisko Spółki, że informacje, których Skarżąca zażądała, mają charakter informacji przetworzonych. A contrario, nie sposób ocenić zarzutu Skarżącej, iż jej wniosek dotyczy informacji prostych, bowiem wymagał tylko zebrania dokumentów, którymi Spółka dysponuje i ewentualnie ich odpowiedniego zanonimizowania. Mając to na uwadze należy stwierdzić, że na tym etapie Sąd nie ma wiedzy, jakiej ilości przyłączeń do sieci dystrybucyjnej dla obszaru stacji WN/SN G. źródeł współpracujących z siecią, wniosek Skarżącej dotyczy. Spółka nie wykazała, z jak dużego zbioru żądane dokumenty musiałyby zostać wyselekcjonowane i poddane merytorycznej ocenie - również pod kątem ochrony tajemnic przedsiębiorstwa i prywatności oraz, czy wówczas mogłyby zostać uznane za gotowe do udostępnienia. Spółka, poza ogólnikowymi stwierdzeniami zawartymi w zaskarżonej decyzji, iż zakres wnioskowanej informacji obejmuje obowiązek przetworzenia, o którym mowa w art. 3 ust. 1 u.d.i.p., w żaden sposób nie wykazała, że w tym przypadku suma (zbiór) informacji prostych może zostać uznana za informację przetworzoną. Przedstawione Sądowi wraz ze skargą materiały nie zawierały przy tym jakichkolwiek dokumentów źródłowych, których udostępnienia domagała się Skarżąca. Co więcej, nie można stwierdzić, czy istnieje odrębny zbiór dokumentów uwzględniający dane, o których mowa w przedmiotowym wniosku. Sąd ma na uwadze, że Skarżąca zażądała dokumentów za okres ponad 5-letni (od 2017 roku), lecz i ta okoliczność nie pozwala w sposób jednoznaczny przyjąć, że czynności, które musiałby podjąć organ przy realizacji wniosku Skarżącej, pozwoliłyby na zakwalifikowanie tego wniosku jako dotyczącego informacji przetworzonej. (...) Sąd podkreśla, że skoro decyzja administracyjna stanowi władcze rozstrzygnięcie konkretnej sprawy administracyjnej, to jej uzasadnienie musi w sposób równie stanowczy precyzować podstawę faktyczną i prawną decyzji. Nie jest rolą adresata decyzji, czy ewentualnie sądu administracyjnego, zastępowanie organu w obowiązku skonkretyzowania podstaw rozstrzygnięcia. Nie może więc mieć miejsca taka sytuacja, że autor decyzji pozostawia do wyboru Sądowi i stronie postępowania, kilka różnych, sprzecznych wewnętrznie motywów. W opinii Sądu, zaskarżona decyzja nie spełnia powołanych powyżej wymogów, bowiem jej uzasadnienie nie zawiera koniecznych elementów sprecyzowanych na wstępie niniejszych rozważań. W tym miejscu Sąd zauważa, że rozwinięcie stanowiska Spółki zostało zawarte w odpowiedzi na skargę, gdzie szczegółowo uzasadniono podstawę odmowy udzielenia wnioskowanej informacji, rozszerzając ją o konieczność ochrony informacji, które stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu przepisów ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, co do ochrony których Spółka podjęła odpowiednie kroki. Spółka wskazała na obowiązujące uregulowania wewnętrzne, które nadają żądanym informacjom charakter informacji chronionych ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy. Zauważyć jednak należy, że działanie powyższe, gdzie w odpowiedzi na skargę dochodzi do doprecyzowania stanowiska Spółki nie może zostać zaakceptowane." Formułując wskazówki co do dalszego postępowania Sąd wskazał, że "ponownie rozpoznając sprawę Spółka zobowiązana jest wyczerpująco uzasadnić swoje stanowisko. Sąd podkreśla, że w zależności od wyników przeprowadzonego postępowania Spółka może załatwić wniosek Skarżącej pozytywnie (udostępniając informację publiczną) albo negatywnie, odmawiając udostępnienia informacji ze względu na ograniczenia wskazane w art. 3 ust. 1 lub w art. 5 u.d.i.p., jeżeli odmowa udzielenia wnioskowanych oparta zostanie na uznaniu, że wnioskowane informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorcy. Decydując o formie załatwienia wniosku Spółka winna mieć również na uwadze, że udostępnione dokumenty nie mogą być fragmentaryczne. W przypadku konieczności anonimizacji dokumentu w znacznej części z uwagi na ochronę tajemnicy przedsiębiorcy, co należy wykazać w aktach sprawy, zasadne będzie wydanie decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej."
Odnosząc powyższe uwagi do treści decyzji zaskarżonej w niniejszej sprawie Sąd w składzie rozstrzygającym uznał, że spółka nie naruszyła przepisu art. 153 P.p.s.a. i zastosowała się do zaleceń zacytowanego wyroku. Odmawiając udostępnienia żądanej informacji publicznej spółka wskazała, że dokumenty objęte wnioskiem zawierają informacje podlegające ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy, natomiast ich anonimizacja w tym zakresie doprowadziłaby do powstania informacji przetworzonej. Skarżąca nie wykazała natomiast, aby uzyskanie żądanej informacji było szczególnie istotne dla interesu publicznego.
Zdaniem Sądu stanowisko spółki zostało prawidłowo umotywowane, co musiało skutkować oddaleniem skargi.
W kontekście powyższego zauważenia wymaga, po pierwsze, że w niniejszej sprawie istotnie mowa jest o tajemnicy przedsiębiorstwa. Spółka działa na rynku energetycznym wykonując strategiczne zadania państwa w zakresie zapewnienia bezpieczeństwa energetycznego. Ujawnienie wiadomości dotyczących technicznych aspektów realizacji zadań publicznych może spowodować ściągnięcie niebezpieczeństwa dla podmiotu wykonujące zadania publiczne. Istnienie tajemnicy przedsiębiorcy jest obiektywne, o czym przesądził szczególnie Prezes Urzędu Regulacji Energetyki, a nie spółka. Spółka wyjaśniła szczególną wrażliwość danych, jakimi dysponuje i że są to dane, które określiła mianem "sensytywnych". Sąd zwraca uwagę na Wytyczne do treści Programów Zgodności opracowanych przez operatorów systemów dystrybucyjnych i operatora systemu magazynowania, które zostały wydane przez Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki w 2019 r. Dokument ten został wydany na podstawie przepisów zarówno krajowych (Prawo energetyczne), jak i unijnych – dyrektywa 2009/72/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 13 lipca 2009 r. dotycząca wspólnych zasad rynku wewnętrznego energii elektrycznej i uchylająca dyrektywę 2003/54/WE. W punkcie 5.6. Wytycznych Prezes Urzędu Regulacji Energetyki wskazał obowiązek zachowania poufności informacji sensytywnych. Do tych informacji należą dane o warunkach finansowych oraz warunkach umów w związku z indywidualnymi danymi technicznymi i finansowymi warunków przyłączenia do sieci oraz indywidualne warunki umowne. Wszystkie te dane mają być objęte szczególną ochroną. Chociaż wspomniane wytyczne nie są aktem prawa powszechnie obowiązującego, to jednak ich charakter pozwala na sformułowanie wniosku o zaistnieniu ograniczenia udostępnienia informacji publicznej w związku z tajemnicą przedsiębiorstwa. Dane, których udostępnienia oczekuje skarżąca, mają charakter poufny. Ustawodawca wprowadzając obowiązek publikacji części danych dotyczących postępowania w sprawie warunków przyłączenia do sieci zapewnił prawo dostępu do szeregu danych istotnych z punktu widzenia dostępu do informacji publicznej. W pozostałym zakresie dane dotyczące tego postępowania mogą podlegać ochronie, bez naruszenia prawa w postaci dostępu do informacji publicznej i konstytucyjnej hierarchii wartości. Żądane dane są danymi, które mają szczególne znaczenie dla działalności spółki, również na polu wykonywania zadań publicznych. Co przy tym istotne, wartość gospodarczą posiadają dla przedsiębiorcy te dane, które odnoszą się do szeroko rozumianego gospodarowania przez firmę jej mieniem, jak i szczegółów organizacyjnych, technicznych czy technologicznych dotyczących prowadzonej działalności gospodarczej w tym inwestycji. Warunki przyłączenia, wnioski o ich wydanie i załączniki do tych wniosków, jak również umowy o przyłączenie do sieci zawierają informacje o takim charakterze. Ujawnienie żądanych informacji spowodowałaby utratę ich poufnego charakteru, a podmiot, który wszedłby w ich posiadanie, mógłby wykorzystać te informacje do prowadzenia własnej konkurencyjnej działalności gospodarczej (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 2 czerwca 2022 r., sygn. akt III SA/Gd 390/22 – wszystkie powołane w niniejszym wyroku orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są pod adresem https://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Co zaś się tyczy ochrony prywatności, co również stanowi przesłankę ograniczenia prawa dostępu do informacji publicznej z art. 5 ust. 2 u.d.i.p., należy mieć na względzie, że G. to wieś o charakterze miejskim. Udostępnienie informacji, nawet zanonimizowanej, mogłoby prowadzić do zidentyfikowania wszystkich stron umownych.
Dalej wskazać należy, że zdaniem Sądu spółka należycie uzasadniła, że żądane informacje – w związku z koniecznością ich anonimizacji w znacznej części – stanowią informację publiczną przetworzoną.
Zauważenia wymaga, że skarżąca żąda udostępnienia informacji publicznej o bardzo różnorodnym charakterze. Skarżąca oczekuje udostępnienia dokumentów za okres od dnia 1 stycznia 2017 r. do dnia 26 listopada 2021 r., a więc okres prawie 5-letni. Spółka wskazała przy tym, że istnieje kilka tysięcy stron żądanych dokumentów, w odpowiedzi na skargę doprecyzowując, że liczba ta została oszacowana przez pracowników spółki w oparciu o informacje o liczbie wniosków, umów i decyzji, objętych wnioskiem skarżącej, przyjmując uśrednioną objętość dla każdego rodzaju dokumentu. W wyniku dokonania takich szacunkowych obliczeń ustalono, że same złożone wnioski o przyłączenie (we wnioskowanym okresie dla obszaru stacji WN/SN G.) w liczbie 48 sztuk, obejmują co najmniej 2400 stron (przy założeniu, że jeden wniosek obejmuje co najmniej 50 stron, przy czym może również obejmować 100 stron, co podwoiłoby objętość wnioskowanej dokumentacji). Nie jest więc tak, jak skarżąca zarzuca, że nie dało się rozpoznać rozmiarów dokumentacji, jaka musiałaby zostać przeanalizowana.
Jak słusznie wskazała skarżąca, sam fakt anonimizacji nie świadczy o przetworzeniu informacji publicznej, ale świadczy o tym ilość materiału źródłowego. To stanowisko potwierdził także Naczelny Sąd Administracyjny wskazując, że także suma informacji prostych, w zależności od wiążącej się z ich pozyskaniem wysokości nakładów, jakie musi ponieść organ, czasochłonności, liczby zaangażowanych pracowników, szerokiego zakresu wniosku powodującego konieczność przekształcenia (zanonimizowania) wielu dokumentów, co może zakłócić normalny tok działania podmiotu zobowiązanego i utrudnić wykonywanie przypisanych mu zadań, może być uznane za przetworzenie informacji prostych w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. (por. wyrok NSA z dnia 19 kwietnia 2023 r., sygn. akt III OSK 7629/21). Takie samo stanowisko zajął przy tym tut. Sąd oddalając skargę M. M. na decyzję o odmowie udostępnienia analogicznych dokumentów, aczkolwiek odnoszących się do sieci dystrybucyjnej dla obszaru stacji WN/SN P. gm. M. (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 21 września 2023 r., sygn. akt II SA/Po 360/23).
Skoro przy tym spółka wezwała skarżącą do wykazania, że uzyskanie żądanych informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego (k. [...] akt adm.), natomiast skarżąca tej przesłanki nie wykazała, podejmując jedynie polemikę z kwalifikacją żądanej informacji publicznej jako przetworzonej (k. [...] akt adm.), zasadne było wydanie przez spółkę zaskarżonej decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej.
Mając powyższe na uwadze, Sąd działając na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę.
Niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na mocy pkt 1 zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II z dnia 4 sierpnia 2023 r. wydanego w oparciu o art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 2095).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło