I SA/Wa 1380/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka - Płaczkowska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 18 sierpnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu Prokuratora Prokuratury Okręgowej w [...] del. do Prokuratury Regionalnej w [...] od decyzji Wojewody Mazowieckiego z dnia 30 listopada 2022 r., nr 3927/2022 w przedmiocie uchylenia decyzji o odmowie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego postanawia: odrzucić sprzeciw. Prokurator Prokuratury Okręgowej w [...] del. do Prokuratury Regionalnej w [...] złożył sprzeciw od decyzji Wojewody Mazowieckiego z 30 listopada 2022 r., nr 3927/2022 w przedmiocie uchylenia decyzji Prezydenta [...] z [...] maja 2022 r., nr [...] r. (omyłkowo wskazany jako nr [...]) o odmowie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...], stanowiącej część działek ew. nr: [...] z obrębu [...]. Prokurator wniósł o uchylenie decyzji Wojewody, zarzucając jej naruszenie art. 138 § 2 kpa, poprzez wydanie decyzji kasatoryjnej w sprawie, w której nie ziściły się przesłanki do wydania takiej decyzji oraz naruszenie art. 136 kpa, polegające na nieprzeprowadzeniu uzupełniającego postępowania dowodowego. W odpowiedzi na sprzeciw Wojewoda Mazowiecki wniósł o jego oddalenie na podstawie art. 151a ppsa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Sprzeciw podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 64a ppsa od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 kpa, nie przysługuje skarga, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw. Według art. 64b § 1 ppsa do sprzeciwu od decyzji stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Stosownie do art. 64c § 1-3 ppsa sprzeciw od decyzji wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skarżącemu decyzji za pośrednictwem organu, którego decyzja jest przedmiotem sprzeciwu. Termin ten uważa się za zachowany także wtedy, gdy przed jego upływem strona wniosła sprzeciw wprost do sądu administracyjnego. Zważyć należy na ratio legis instytucji sprzeciwu. Jest nim przyśpieszenie rozpatrywania spraw przez sądy administracyjne i skrócenie terminu uzyskania rozstrzygnięcia przez stronę, co spowodowało wprowadzenie optymalnie krótkich terminów dla wniesienia tego środka zaskarżenia (por. R. Hauser, M. Wierzbowski (red.), "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", Warszawa 2019, s. 466; S. Dudziak "Pozycja prawna prokuratora po nowelizacji postępowania administracyjnego i sądowoadministracyjnego" Prokuratura i Prawo 2017, nr 12, s. 133). Jak wyżej zaznaczono ustawodawca w art. 64c § 1 ppsa zastrzegł czternastodniowy termin na wniesienie sprzeciwu od decyzji kasacyjnej. Ponadto, w postępowaniu wszczętym ze sprzeciwu biorą udział tylko wnoszący sprzeciw oraz organ administracji publicznej, którego działanie zostało zaskarżone. Na mocy art. 64b § 3 ppsa wyłączono zastosowanie art. 33 ppsa, dlatego inne podmioty na prawach strony nie uczestniczą w zainicjowanym sprzeciwem postępowaniu, choćby przysługiwał im status strony w postępowaniu administracyjnym. Ustawodawca wprowadzając do ppsa nowy środek zaskarżenia, jakim jest sprzeciw, nie dokonał stosownej nowelizacji art. 8 § 1 ppsa. Zgodnie z treścią tego przepisu prokurator może wziąć udział w każdym toczącym się postępowaniu, a także wnieść skargę, skargę kasacyjną, zażalenie oraz skargę o wznowienie postępowania, jeżeli według jego oceny wymagają tego ochrona praworządności lub praw człowieka i obywatela. Ustawodawca w tym katalogu nie zawarł sprzeciwu. Natomiast z przepisu art. 64b § 1 ppsa wynika, że do sprzeciwu od decyzji stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Otóż istotne w tym przepisie są zastrzeżenia "odpowiednio" (a nie wprost) i "jeżeli ustawa nie stanowi inaczej". Stosując więc odpowiednio przepis art. 50 § 1 ppsa uznać należy legitymację prokuratora do wniesienia sprzeciwu, także wówczas, gdy nie brał on udziału w postępowaniu administracyjnym zakończonym kwestionowaną decyzją. Natomiast przepis art. 53 § 3 ppsa, z którego sprzeciwiający się Prokurator wywodzi uprawnienie do złożenia sprzeciwu w terminie 6 miesięcy od dnia doręczenia decyzji stronie, nie może mieć zastosowania, z uwagi (jak wyżej wskazano) na ratio legis instytucji sprzeciwu, którego celem było przyśpieszenie załatwienia spraw. Przyjęcie dopuszczalności wniesienia sprzeciwu od decyzji kasatoryjnej przez prokuratora w terminie sześciu miesięcy, niweczyłoby ten cel zwłaszcza, w sytuacji możliwości załatwienia sprawy w tym czasie przez wydanie decyzji ostatecznej (w niniejszej sprawie taka sytuacja miała miejsce odnośnie do działki nr [...]). Poza tym przepis art. 53 § 3 ppsa odsyła do spraw wskazanych w art. 53 § 1 i § 2 ppsa. Przepis art. 53 § 2 ppsa wobec jego treści nie może z zasady w żaden sposób dotyczyć sprzeciwu. Natomiast art. 53 § 1 ppsa normuje materię, która odmiennie została uregulowana w art. 64c § 1 ppsa, tj. wprowadzono w nim termin 14- dniowy na złożenie sprzeciwu, a więc termin odmienny od terminów złożenia skargi (art. 53 § 1 ppsa) oraz terminu przewiedzianego w art. 53 § 3 ppsa. Wyklucza to więc stosowanie nawet odpowiednio przepisów tych do sprzeciwu. Powołany w uzasadnieniu sprzeciwu (na poparcie stanowiska o możliwości złożenia sprzeciwu przez Prokuratora w terminie wskazanym w art. 53 § 3 ppsa) wyrok WSA w Warszawie z 18 stycznia 2018 r., sygn. akt I SA/Wa 2226/17 został uchylony przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 25 maja 2018 r., sygn. akt I OSK 1519/18. Z powyżej omówionych przyczyn uznać należy, że prokurator, który nie brał udziału w postępowaniu administracyjnym, jest uprawniony do wniesienia sprzeciwu, jednakże w terminie 14 dni od dnia doręczenia stronie decyzji kasatoryjnej. Natomiast przewidziany dla prokuratora termin z art. 53 § 3 ppsa nie ma zastosowania (por. "Postępowanie administracyjne, egzekucyjne i sądowoadministracyjne" pod redakcją naukową Marka Wierzbowskiego wyd. Wolters Kluwer Warszawa 2020, str. 633; Piotr Gołaszewski "Sporządzanie środków zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym Komentarz Wzory pism i kazus", Wydawnictwo C.H.Beck, Warszawa 2020 str. 447; a także R. Hauser, M. Wierzbowski (red.), "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", Warszawa 2019, s. 466). W rozpoznawanej sprawie, zaskarżona decyzja została doręczona K.O., M. O., M. O. i pełnomocnikowi I. W. - 8 grudnia 2022 r., J. T. 9 grudnia 2022 r. Natomiast przesyłka dla W.T. została doręczona w trybie zastępczym - 22 grudnia 2023 r. Oznacza to, że termin do wniesienia sprzeciwu dla ostatniej ze stron minął 5 stycznia 2023 r. (czwartek). Prokurator mógł więc wnieść sprzeciw od decyzji Wojewody w terminie do 5 stycznia 2023 r. Natomiast złożył on sprzeciw pismem z 19 maja 2023 r. za pośrednictwem poczty (data stempla pocztowego nadania przesyłki - 30 maja 2023 r.). Wniesienie sprzeciwu nastąpiło więc blisko pięć miesięcy po upływie przewidzianego ustawą terminu na jego wniesienie. Ze wszystkich wyżej omówionych przyczyn, Sąd z mocy art. 58 § 1 pkt 2 i § 3 ppsa w zw. z art. 64b § 1 ppsa w zw. z art. 64c § 1 ppsa, orzekł jak w sentencji postanowienia.