I SA/Wr 24/24
WyrokWSA we Wrocławiu2024-07-04
Skład orzekający: Marta Semiczek, Jarosław Horobiowski, Anna Kuczyńska – Szczytkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej zasadnie pozostawił bez rozpatrzenia wniosek o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, wzywając wnioskodawcę do samodzielnej kwalifikacji prawnej planowanej aktywności i oceny jej zgodności z przepisami ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu?Ratio decidendi
Organ podatkowy nie może pozostawić wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej bez rozpatrzenia, wzywając wnioskodawcę do samodzielnej kwalifikacji prawnej jego przyszłej aktywności lub oceny jej zgodności z przepisami niepodatkowymi. Wnioskodawca ma prawo domagać się oceny skutków prawnopodatkowych planowanej działalności na gruncie przepisów prawa podatkowego, a organ jest zobowiązany do jej przeprowadzenia, o ile wątpliwości dotyczą przepisów podatkowych. Wzywanie wnioskodawcy do przesądzenia spornej kwestii, o którą pyta, narusza zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie.Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył wniosek o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej kwalifikacji planowanej aktywności w obrocie kryptowalutami jako działalności gospodarczej. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (DKIS) wezwał wnioskodawcę do doprecyzowania stanu faktycznego, w tym wskazania, czy nie jest podmiotem świadczącym usługi określone w ustawie o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy, oraz do przeformułowania pytań. Wnioskodawca częściowo uzupełnił wniosek, jednak DKIS uznał odpowiedzi za niejednoznaczne i pozostawił wniosek bez rozpatrzenia, argumentując, że definicje ustawowe nie mogą być przedmiotem interpretacji, a organ nie ma uprawnień do udzielania porad prawnych w zakresie przepisów niepodatkowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienie DKIS, uznając, że organ niezasadnie przerzucił na wnioskodawcę obowiązek oceny prawnej.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marta Semiczek Sędziowie: Sędzia WSA Jarosław Horobiowski Asesor WSA Anna Kuczyńska – Szczytkowska (sprawozdawca) po rozpoznaniu w Wydziale I w dniu 4 lipca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi K. G. na postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 27 października 2023 r., nr 0113-KDIPT2-1.4011.349.2023.3.MAP w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej I. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 18 sierpnia 2023 r., nr 0113-KDIPT2.-1.4011.349.2023.2.MZ; II. zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz skarżącego kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Przedmiotem skargi K. G. (dalej jako: Strona, Wnioskodawca, Skarżący) jest postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (dalej jako: DKIS, Organ intepretujący, Organ podatkowy) z 27 października 2023 r. (nr 0113-KDIPT2-1.4011.349.2023.3.MAP) utrzymujące w mocy własne postanowienie z 18 sierpnia 2023 r. (nr 0113-KDIPT2-1.4011.349.2023.2.MZ) o pozostawieniu bez rozpatrzenia wniosku Strony o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych.
We wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej Wnioskodawca podał, że jest osobą fizyczną, nieprowadzącą działalności gospodarczej oraz polskim rezydentem podatkowym. Ma zamiar skorzystać z narzędzia informatycznego, udostępnionego w serwisie internetowym, umożliwiającego dokonanie między osobami fizycznymi kupna lub sprzedaży kryptowalut. Wnioskodawca, po potwierdzeniu zapoznania się z regulaminem oraz rejestracji konta w serwisie, uzyska dostęp do serwisu transakcyjnego Administratora (narzędzia informatycznego) i zostanie umieszczony na stronie internetowej Administratora serwisu. Administrator serwisu udostępnia aplikację odpłatnie. W związku z dokonywaniem kupna lub sprzedaży kryptowalut Wnioskodawca będzie uzyskiwał środki w ramach wykorzystania różnic kursowych, określane, jako prowizja. Prowizja ma stanowić środki pozostałe Wnioskodawcy, po wykonaniu umowy z kontrahentem. Prowizje będą określane w kryptowalutach, które będą znajdować się na wallecie Wnioskodawcy. Strona opisała w jaki sposób będzie dochodziło do transakcji i podała przykładową sytuację. Podkreśliła, że planuje umawiać spotkania, podczas których będzie dochodziło do operacji z kryptowalutami sporadycznie, tzn. kilkanaście razy w miesiącu, nie codziennie, na pewne nie przez większość tygodnia, czyli nie więcej niż 3 dni w tygodniu. Ewentualne zarobki, które Wnioskodawca uzyska, nie będą stanowić jego jedynego oraz głównego źródła utrzymania.
W tak przedstawionym stanie faktycznym, Wnioskodawca zadał pytania o następującej treści:
1. Czy opisana w stanie faktycznym, planowana aktywność Wnioskodawcy spełnia przesłanki pozwalające uznać ją za działalność gospodarczą, o której mowa w art. 5a pkt 6 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2647 ze zm., dalej jako: ustawa o PIT), w związku z czym przychody z jej prowadzenia należałoby zaliczyć do źródła przychodu z art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o PIT, tj. do pozarolniczej działalności gospodarczej?;
2. Od którego momentu oraz po spełnieniu jakich przesłanek należałoby uznać, iż planowana aktywność Wnioskodawcy, opisana w stanie faktycznym, jest działalnością gospodarczą, o której mowa w art. 5a pkt 6 ustawy o PIT, a przychody z jej prowadzenia należy zaliczyć do źródła przychodu z art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o PIT, tj. do pozarolniczej działalności gospodarczej?
Zdaniem Wnioskodawcy, opisana aktywność nie spełnia przesłanek pozwalających uznać ją za działalność gospodarczą, o której mowa w art. 5a pkt 6 ustawy o PIT, a zatem przychodów z jej prowadzenia nie można zaliczyć do źródła przychodu z art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o PIT. Wnioskodawca powołał treść art. 5a pkt 6 ustawy o PIT oraz nawiązał do interpretacji ogólnej Ministra Finansów z 22 maja 2014 r. (nr DD2/033/30/KBF/14/RD-47426) i wskazał, że w jego ocenie, przychody z planowanej aktywności powinny być kwalifikowane do źródła przychodów z art. 10 ust. 1 pkt 7 ustawy o PIT, tj. do przychodów z kapitałów pieniężnych. Zaliczenie uzyskiwanych przychodów do źródła z pozarolniczej działalności gospodarczej staje się możliwym dopiero w momencie, gdy przychody te nie są kwalifikowane do źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1, 2 i 4-9 ustawy o PIT. Poza tym, zdaniem Wnioskodawcy, planowana aktywność nie spełnia przesłanek "zorganizowania" oraz "ciągłości", a także nosi amatorski, okazjonalny charakter. Wnioskodawca nie ma żadnego zobowiązania względem Administratora do oferowania operacji kryptowalutowych, nie obowiązują go żadne progi obrotu. Wnioskodawca planuje umawiać spotkania, na których będzie dochodziło do kupna lub sprzedaży kryptowalut sporadycznie, przy czym za sporadyczność uznaje on kilkanaście razy w miesiącu. Wnioskodawca podkreślił, że nie zamierza prowadzić stacjonarnego punktu, jako kantoru zamiany kryptowalut, strony internetowej z poleceniem usług wymiany, nie będzie miał wizytówek, biura oraz stałej księgowości. Ewentualne zarobki, jakie uzyska przy czynnościach z udziałem kryptowalut, nie będą stanowić jedynego oraz głównego źródła jego utrzymania. Częstotliwość umówienia spotkań oraz przeprowadzenia operacji kryptowalutowych będzie zależała od własnych potrzeb Wnioskodawcy, jego dyspozycyjności oraz posiadanych zasobów. W jego ocenie, nie będzie on posiadał statusu przedsiębiorcy, gdyż planowana aktywność nie ma charakteru zorganizowanego oraz ciągłego, a więc rozliczenie uzyskanych zysków powinno nastąpić, jako zyski kapitałowe, a nie przychód z działalności gospodarczej.
W zakresie pytania nr 2 Wnioskodawca wskazał, że planowana aktywność może być uznana, jako prowadzona w warunkach działalności gospodarczej, a przychody z jej prowadzenia będą zaliczane do źródła przychodu z art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o PIT, jeżeli zostaną spełnione przesłanki zorganizowania, ciągłości i zarobkowości.
Organ interpretacyjny wezwał Wnioskodawcę do:
1. doprecyzowania przedstawionego stanu faktycznego przez wskazanie:
a) czy kryptowaluta, o której mowa we wniosku, spełnia definicję waluty wirtualnej zawartą w art. 5a pkt 33a ustawy o PIT?
b) czy wskazane we wniosku waluty wirtualne będą spełniały definicję waluty wirtualnej, o której mowa w art. 2 ust. 2 pkt 26 ustawy z 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu (Dz. U. z 2020 r. poz. 971 ze zm., dalej jako: u.p.p.t.)?
c) czy Wnioskodawca nie był/nie jest podmiotem świadczącym usługi określone w art. 2 ust. 1 pkt 12 u.p.p.t.?
2. przeformułowania postawionych pytań;
3. przedstawienia stanowiska w sprawie oceny prawnej w odniesieniu do sformułowanych pytań w uzupełnieniu wniosku.
W postanowieniu o pozostawieniu wniosku bez rozpatrzenia Organ I instancji wskazał, że Wnioskodawca częściowo uzupełnił wniosek, jednak nie zastosował się do wszystkich zaleceń podanych w wezwaniu. W zakresie wezwania do wskazania, czy Wnioskodawca nie był/nie jest podmiotem świadczącym usługi określone w art. 2 ust. 1 pkt 12 u.p.p.t. (pkt 1 lit. c wezwania), Strona odpowiedziała: "na moment złożenia niniejszej odpowiedzi, Wnioskodawca nie podejmował żadnej aktywności (zarówno w obrocie profesjonalnym, jak i w celach prywatnych) związanej z obrotem kryptowalutami (walutami wirtualnymi). Odpowiadając wprost, Wnioskodawca, na moment złożenia niniejszego pisma nie był, ani nie jest podmiotem świadczącym usługi określone w art. 2 ust. 1 pkt 12 u.p.p.t., jednak przedmiotem złożonego wniosku jest zdarzenie przyszłe, a zatem Wnioskodawca oczekuje od tut. Organu wydania stanowiska w zakresie zdarzenia przyszłego, na potrzeby podjęcia przez Wnioskodawcę aktywności w przyszłości. W zależności od wydanej przez tut. Organ oceny prawnej stanowiska Wnioskodawcy, dokona on zakwalifikowania przychodu do określonego źródła, zgodnie z wydaną interpretacją". DKIS wskazał, że z treści sformułowanej odpowiedzi wynika, że nie jest ona jednoznaczna. Zauważył także, że definicje zawarte w ustawie nie mogą być przedmiotem interpretacji indywidualnej. Powinny natomiast stanowić element opisu sprawy. Ponadto, z treści pytania nr 1 nie wynikały żadne skutki podatkowe dla Wnioskodawcy w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych. W odniesieniu zaś do pytania nr 2, DKIS podkreślił, że nie ma uprawnień, aby udzielać porad prawnych.
Po rozpatrzeniu zażalenia Wnioskodawcy, DKIS utrzymał w mocy własne postanowienie wydane w I instancji. W uzasadnieniu podtrzymał twierdzenie, że Wnioskodawca nie uzupełnił wniosku o wszystkie elementy wskazane w wezwaniu. Z odpowiedzi na wezwanie zawarte w pkt 1 lit. c), wynikało, że nie jest ona jednoznaczna, ponieważ opis zdarzenia przyszłego może ulec zmianie. W zależności bowiem od wydanej przez DKIS oceny stanowiska, Wnioskodawca dokona w przyszłości zakwalifikowania przychodu do określonego źródła. Zatem, może okazać się, że w przyszłości sytuacja Wnioskodawcy zmieni się. Z udzielonej odpowiedzi można wywieźć, że nie jest wykluczone, że Wnioskodawca będzie podmiotem świadczącym usługi określone w art. 2 ust. 1 pkt 12 u.p.p.t. Natomiast wydawana przez DKIS interpretacja indywidualna dotyczy zdarzenia przyszłego, które przedstawił Wnioskodawca i stanu prawnego, obowiązującego w dniu wydania interpretacji. To, aby opis był pełny i nie pozostawiał cienia wątpliwości, co do jego wyczerpującego przedstawienia, leży po stronie wnioskodawcy.
Organ interpretacyjny zauważył ponadto, że Wnioskodawca, pomimo wezwania nie przeformułował pytań. Organ I instancji w odniesieniu do pytania nr 1 wyjaśnił, że definicja "działalności gospodarczej" została zawarta w art. 5a pkt 6 ustawy PIT, natomiast definicje zawarte w ustawie nie mogą być przedmiotem interpretacji indywidualnej. Powinny stanowić element opisu sprawy. Ponadto z treści pytania nr 1 nie wynikały żadne skutki podatkowe dla Wnioskodawcy w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych. W odniesieniu zaś do pytania nr 2 w wezwaniu wskazano, że DKIS nie ma uprawnień, aby udzielać porad prawnych. Pytanie nr 2 nie mogło dotyczyć kwestii, jakie przesłanki i od którego momentu, będą kwalifikować aktywność do działalności gospodarczej. Pomimo ww. uwag zawartych w wezwaniu, w uzupełnieniu wniosku Wnioskodawca nie przeformułował pytań, a zatem niemożliwe było wydanie interpretacji indywidualnej.
DKIS wskazał, że Wnioskodawca oczekiwał m.in. oceny prawnej, czy uprawnienia do otrzymania płatności, które może w przyszłości otrzymać, stanowią pochodny instrument finansowy w rozumieniu art. 5a pkt 13 ustawy o PIT w związku z art. 2 ust. 1 pkt 2 u.p.p.t. Przedmiotem wniosku o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego może być natomiast ocena prawna danego stanu faktycznego bądź zdarzenia przyszłego, dotyczącego wnioskodawcy na gruncie przepisów prawa podatkowego. Istotą interpretacji indywidualnej jest zatem rozstrzygnięcie, czy wnioskodawca prawidłowo postrzega, jakie skutki prawne na gruncie określonych przepisów prawa podatkowego wywołuje przedstawiony przez niego stan faktyczny albo zdarzenie przyszłe. Ocena stanowiska wnioskodawcy, a w konsekwencji – wydanie interpretacji indywidualnej, są możliwe wyłącznie wówczas, gdy kwestia stanowiąca przedmiot jego wątpliwości jest regulowana przepisami prawa podatkowego. Tymczasem z treści wniosku wynika, że przedmiotem wniosku jest także zagadnie niezwiązane z zastosowaniem przepisów prawa podatkowego, a dotyczące oceny prowadzonej przez Wnioskodawcę działalności w świetle przepisów niepodatkowych, tj. przepisów ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu.
Zdaniem DKIS, całokształt okoliczności przedstawionych przez Wnioskodawcę w opisie sprawy, w kontekście sformułowanych pytań oraz własnych stanowisk w sprawie oceny prawnej w tym zakresie, wskazywał, że wątpliwości Wnioskodawcy dotyczyły zagadnienia, które nie może być przedmiotem interpretacji indywidualnej. Wydanie interpretacji indywidualnej w żądanym zakresie oznaczałoby konieczność dokonania wykładni przepisów ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu, do czego DKIS nie był uprawniony. Zasadnie zatem Organ I instancji wezwał Wnioskodawcę i poprosił – w sytuacji, w której pytania oraz stanowiska odnosiły się do stanu faktycznego – o wskazanie, czy nie był/nie jest podmiotem świadczącym usługi określone w art. 2 ust. 1 pkt 12 u.p.p.t. W konsekwencji nieuzupełnienia braków formalnych wniosku, zasadne było pozostawienie złożonego wniosku bez rozpatrzenia.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu Strona zarzuciła naruszenie:
1) art. 169 § 1 w zw. z art. 14h w zw. z art. 14g § 1 w zw. z art. 233 § 1 o.p., poprzez wydanie postanowienia o pozostawieniu bez rozpatrzenia wniosku w sprawie wydania interpretacji indywidualnej oraz podtrzymanie tego postanowienia przez DKIS, ze względu na ocenę Organu, iż nie uzupełniono wniosku o wszystkie elementy wskazane w wezwaniu, w tym co do świadczonych usług oraz przeformułowania pytań, podczas gdy Skarżący udzielił odpowiedzi na pytania wystosowane w wezwaniu, podanie spełniało wymogi określone przepisami prawa, a co do części pytań, Organ nie był uprawiony do wystosowania wezwania do uzupełnienia wniosku, a winien był dokonać oceny samodzielnie, gdyż Skarżący uczynił te elementy przedmiotem analizy Organu, a nie elementem zdarzenia przyszłego, co zostało również podniesione w odpowiedzi na wezwanie Organu, a zatem Organ był zobowiązany do zajęcia stanowiska oraz wydania interpretacji w sprawie;
2) art. 169 § 1 w zw. z art. 14h o.p., poprzez wystosowanie wezwania przez Organ podatkowy w zakresie świadczenia usług określonych w art. 2 ust. 1 pkt 12 u.p.p.t., a także żądanie przeformułowania pytań oraz własnego stanowiska Skarżącego tak, żeby wynikały z nich skutki podatkowe w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych, podczas gdy to Organ podatkowy na podstawie złożonego wniosku o interpretację winien ocenić, czy w analizowanej sprawie, z perspektywy przepisów podatkowych, dojdzie do świadczenia usług określonych w art. 2 ust. 1 pkt 12 u.p.p.t., celem przyporządkowania dochodu do określonego źródła, a z wystosowanych przez Skarżącego pytań wynikają dla niego skutki prawnopodatkowe, m.in. wątpliwość Skarżącego dotyczy prawidłowej kwalifikacji przychodów do określonego źródła przychodów, w związku z czym Organ podatkowy nie był uprawniony do wystosowania wezwania do usunięcia braków, a podanie spełniało wymogi określone przepisami prawa;
3) art. 14b § 1 w zw. z art. 14c § 1 i § 2 o.p., poprzez uchylenie się od wydania interpretacji indywidualnej oraz przedstawienia prawnej oceny pytań Skarżącego, sformułowanych we wniosku, podczas gdy organy podatkowe są obowiązane do wydawania interpretacji indywidualnych w odpowiedzi na wniosek zainteresowanego podmiotu oraz oceny stanowiska, przedstawionego przez wnioskodawcę, ze wskazaniem prawidłowego sposobu interpretowania przepisów podatkowych z uzasadnieniem prawnym tej oceny.
Mając powyższe na względzie Skarżący wniósł o: 1) uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i postanowienia je poprzedzającego; 2) zobowiązanie Organu podatkowego do rozpatrzenia wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej; 3) zasądzenie od Organu podatkowego zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Na mocy art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a.). Wskutek takiej kontroli postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ewentualnie w razie naruszenia prawa w sposób dający podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). W przypadku kwalifikowanego naruszenia prawa sąd stwierdza nieważność postanowienia (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, które to ograniczenie nie ma zastosowania w rozpatrywanej sprawie.
Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, zgodnie z art. 119 pkt 3 p.p.s.a.
Wskazując ramy prawne sprawy, powołać należy art. 14b § 1 o.p., zgodnie z którym DKIS, na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Stosownie do art. 14b § 3 o.p. składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. W myśl art. 14g § 1 o.p. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej niespełniający wymogów określonych w art. 14b § 3 lub 3a lub innych wymogów określonych przepisami prawa pozostawia się bez rozpatrzenia. Wedle art. 169 § 1 o.p. – który ma odpowiednie zastosowanie w sprawach dotyczących interpretacji indywidualnej na mocy art. 14h o.p. – jeżeli podanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, organ podatkowy wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia.
Na tle powołanych wyżej regulacji prawnych zarysował się spór, pomiędzy Stroną a Organem, o to, czy złożony przez Skarżącego wniosek dotknięty był brakami formalnymi uzasadniającymi jego wezwanie do uzupełnienia, a w konsekwencji pozostawienia go bez rozpatrzenia.
Wskazać należy, że w postępowaniu o wydanie interpretacji indywidualnej Wnioskodawca, według własnego uznania podejmuje swobodną decyzję, co do tego, o jaką kwestię podatkową pyta i w otoczeniu jakich okoliczności (zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego) do tej kwestii się odnoszących. W sprawie, Wnioskodawca opisał określoną aktywność polegającą na sprzedaży i zakupie kryptowalut. Wskazał, w jakich okolicznościach ma dochodzić do planowanych transakcji. W szczególności podkreślił, że transakcje te będzie dokonywał sporadycznie, tzn. kilkanaście razy w miesiącu, częstotliwość umówienia spotkań oraz przeprowadzenia operacji kryptowalutowych będzie zależała od jego własnych potrzeb, dochód z tych transakcji nie będzie jego głównym źródłem utrzymania. Wątpliwości Skarżącego dotyczyły ustalenia, czy jego aktywność w zakresie obrotu kryptowalutami spełnia przesłanki pozwalające uznać ją za działalność gospodarczą, o której mowa w art. 5a pkt 6 ustawy o PIT i czy w związku z tym przychody z jej prowadzenia należałoby zaliczyć do źródła przychodu z art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o PIT, tj. do pozarolniczej działalności gospodarczej (pytanie nr 1). Ponadto Skarżący chciał uzyskać stanowisko Organu dotyczące tego, od którego momentu oraz po spełnieniu jakich przesłanek należałoby uznać, iż planowana aktywność Wnioskodawcy, opisana w stanie faktycznym, jest działalnością gospodarczą, o której mowa w art. 5a pkt 6 ustawy o PIT, a przychody z jej prowadzenia należy zaliczyć do źródła przychodu z art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o PIT, tj. do pozarolniczej działalności gospodarczej (pytanie nr 2).
Uznając, że przedstawiony stan faktyczny wymaga uzupełnienia, Organ interpretacyjny wezwał Skarżącego do wskazania m.in., czy nie był/nie jest podmiotem świadczącym usługi określone w art. 2 ust. 1 pkt 12 u.p.p.t. Strona na tak zadane pytanie udzieliła, zdaniem Sądu, jasnej i jednoznacznej odpowiedzi, adekwatnej do zadanego pytania. Wskazała bowiem, że: "na moment złożenia niniejszej odpowiedzi, Wnioskodawca nie podejmował żadnej aktywności (zarówno w obrocie profesjonalnym, jak i w celach prywatnych), związanej z obrotem kryptowalutami (walutami wirtualnymi). Odpowiadając wprost, Wnioskodawca, na moment złożenia niniejszego pisma nie był, ani nie jest podmiotem świadczącym usługi określone w art. 2 ust. 1 pkt 12 u.p.p.t., jednak przedmiotem złożonego wniosku jest zdarzenie przyszłe, a zatem Wnioskodawca oczekuje od tut. Organu wydania stanowiska w zakresie zdarzenia przyszłego, na potrzeby podjęcia przez Wnioskodawcę aktywności w przyszłości. W zależności od wydanej przez tut. Organ oceny prawnej stanowiska Wnioskodawcy, dokona on zakwalifikowania przychodu do określonego źródła, zgodnie z wydaną interpretacją".
Zdaniem Organu interpretacyjnego, odpowiedź taka była niejednoznaczna, ponieważ wynikało z niej, że opis zdarzenia przyszłego może ulec zmianie. W zależności bowiem od wydanej przez DKIS oceny stanowiska, Wnioskodawca dokona w przyszłości zakwalifikowania przychodu do określonego źródła. Podkreślić jednak należy, na co słusznie zwrócił uwagę Skarżący w skardze, że Wnioskodawca zadając pytania dotyczące uznania danej aktywności za działalność gospodarczą, uczynił ww. zagadnienie, objęte wezwaniem, przedmiotem oceny prawnej Organu podatkowego. Zamiarem Skarżącego było uzyskanie analizy, co do przedstawionego w treści wniosku zdarzenia przyszłego oraz zadanych pytań. Gdyby Skarżący w odpowiedzi na wezwanie przesądził, że dojdzie do świadczenia usług z art. 2 ust. 1 pkt 12 u.p.p.t, które to usługi są prowadzone w ramach działalności gospodarczej, wniosek o interpretację stałby się bezprzedmiotowy, bowiem Organ podatkowy nie musiałby dokonywać analizy, czy planowana aktywność Skarżącego spełnia przesłanki pozwalające uznać ją za działalność gospodarczą, o której mowa w art. 5a pkt 6 ustawy o PIT. Sformułowane przez DKIS wezwanie i oczekiwanie udzielenia na zadane pytanie odpowiedzi, stanowi ewidentne przerzucenie na Skarżącego rozstrzygnięcia kwestii, której oceny wprost domagał się w swoim pytaniu. Innymi słowy, wniosek Skarżącego zmierzał do uzyskania stanowiska, czy planowana przez niego aktywność będzie stanowiła działalność gospodarczą i od jakiego momentu, będzie ewentualnie za taką działalność uznawana, jednak organ uchylił się od odpowiedzi na te pytania, żądając dokonania odpowiedzi przez samego Wnioskodawcę. Organ intepretujący nie wzywał więc do uzupełnienia opisanego stanu sprawy o elementy, których miało brakować, tj. aby to, co zostało przedstawione we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej przez stronę mogło zostać uznane za wypełniające, wynikający z art. 14b § 3 o.p., obowiązek wyczerpującego przedstawienia stanu sprawy (zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego). W okolicznościach wyrokowanej sprawy DKIS wezwał Stronę do dokonania kwalifikacji prawnej i przedstawienia dokonanej przez siebie oceny, jako elementu stanu faktycznego. Ewentualne wezwanie do sprecyzowania wniosku nie mogło prowadzić do żądania, aby to sam Wnioskodawca przesądził sporną kwestię, o którą wprost zapytał, lecz jedynie do sprecyzowania danych faktycznych dotyczących planowanej aktywności, niezbędnych do ich oceny w kontekście zadanych pytań.
Dodać także należy, że Organ interpretacyjny wskazał, że ocena stanowiska wnioskodawcy, a w konsekwencji – wydanie interpretacji indywidualnej, są możliwe wyłącznie wówczas, gdy kwestia stanowiąca przedmiot jego wątpliwości jest regulowana przepisami prawa podatkowego. Zdaniem Organu, z treści wniosku wynika, że jego przedmiotem jest także zagadnie niezwiązane z zastosowaniem przepisów prawa podatkowego, a dotyczące oceny prowadzonej przez Wnioskodawcę działalności w świetle przepisów niepodatkowych, tj. przepisów ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. W tym kontekście należy wskazać, że Skarżący wnosił jedynie o dokonanie oceny planowanej przez niego aktywności w świetle art. 5a pkt 6 ustawy o PIT i art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o PIT. Organ natomiast, wykraczając poza zakres postawionego pytania, wezwał skarżącego do wskazania, czy jest lub był podmiotem, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 12 u.p.p.t, po czym poinformował Skarżącego, że nie jest uprawniony do dokonywania wykładni innych przepisów, niż podatkowe. Takie postępowanie Organu, który najpierw sam wzywa do wskazania, czy aktywność Wnioskodawcy wypełnia przesłanki określonego przepisu prawa, a następnie stwierdza, że nie ma kompetencji do interpretacji przepisów innych, niż podatkowe, niewątpliwie narusza wyrażoną w art. 121 o.p. w zw. z art. 14h o.p. zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do Organu podatkowego. Zupełnie niezrozumiałe dla Sądu jest także, zawarte w zaskarżonym postanowieniu stwierdzenie, że Wnioskodawca oczekiwał oceny prawnej, czy płatności, które może w przyszłości otrzymać, stanowią pochodny instrument finansowy w rozumieniu art. 5a pkt 13 ustawy o PIT w związku z art. 2 ust. 1 pkt 2 u.p.p.t. Nie wynika to w żaden sposób ze złożonego przez Stronę wniosku.
Zgodzić należy się ze Skarżącym, że pytania skierowane do Organu podatkowego zostały zadanie w celu ustalenia skutków prawnopodatkowych określonej aktywności Skarżącego, w tym z zamiarem dokonania prawidłowej kwalifikacji przychodów do określonego źródła. Żeby przyporządkować przychody do określonego źródła, w pierwszej kolejności należy dokonać oceny aktywności Wnioskodawcy z punktu widzenia przepisów prawnopodatkowych, co Wnioskodawca poddał pod rozwagę Organu tj. uczynił to elementem oceny prawnej w ramach wydanej interpretacji indywidualnej. Jeszcze raz należy podkreślić, że w razie dokonania kwalifikacji aktywności przez samego Wnioskodawcę, czego oczekiwał Organ podatkowy, wydanie interpretacji podatkowej stałoby się bezprzedmiotowe.
Odnosząc się do stanowiska DKIS, zgodnie z którym nie jest on uprawniony do udzielania porad prawnych, należy wskazać, że niewątpliwie interpretacja indywidualna nie jest uniwersalnym instrumentem, mającym na celu rozwianie wszelkich wątpliwości podatnika dotyczących interpretacji jakichkolwiek przepisów prawa (por. wyrok WSA w Warszawie z 28 maja 2012 r. sygn. akt III SA/Wa 2658/11, CBOSA). W sprawie, pytania Skarżącego dotyczyły jednak wykładni konkretnie wskazanych przepisów ustawy o PIT i oceny planowanej przez niego aktywności na gruncie tych przepisów. Kwalifikacja aktywności podatnika, w tym z perspektywy pojęć zawartych w art. 5a ustawy o PIT, w kontekście zakwalifikowania przychodu do określonego źródła, zdaniem Sądu, wbrew twierdzeniom DKIS, może być przedmiotem interpretacji indywidualnej.
Na marginesie powyższych uwag trzeba zauważyć, że w orzeczeniach sądów administracyjnych, dotyczących wykładni przepisów Ordynacji podatkowej określających zasady wydawania interpretacji indywidualnych prawa podatkowego (art. 14b § 1 i art. 3 pkt 2 O.p.), wskazuje się, że nie można obowiązku udzielania przez organ podatkowy pisemnej interpretacji, co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego, zawężać wyłącznie do ustaw zawierających w tytule pojęcie prawa podatkowego, ponieważ nie tylko w tych ustawach uregulowano elementy, od których zależy opodatkowanie i jego wysokość (por. wyroki NSA z: 16 stycznia 2020 r., II FSK 358/18; 15 stycznia 2020 r., II FSK 344/18 i II FSK 345/18; 10 stycznia 2019 r., II FSK 196/17; dostępne na: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Konkludując wskazać należy, że we wniosku o interpretację musi być przedstawiony wyczerpująco stan faktyczny (zdarzenie przyszłe) oraz własne stanowisko wnioskodawcy, aby organ mógł wydać interpretację indywidulną. W tym zakresie, w badanej sprawie, Skarżący spełnił warunki konieczne do uzyskania wiążącej wykładni. Dodatkowo udzielił jasnych i precyzyjnych odpowiedzi na sformułowane w wezwaniu pytania, które dotyczyły skutków prawnopodatkowych planowanej aktywności. Uchylając się w okolicznościach kontrolowanej sprawy od wydania interpretacji indywidualnej, poprzez pozostawienie wniosku bez rozpatrzenia, organ naruszył art. 14b § 3, art. 14c § 1, art. 14g § 1, art. 169 § 4 o.p. w związku z art. 14h o.p., a także art. 121 § 1 w zw. z art. 14h o.p.
W toku ponownie przeprowadzonego postępowania Organ interpretacyjny uwzględni przedstawioną powyżej argumentację, tj. specyfikę postępowania w sprawie o wydanie interpretacji indywidualnej, która objawia się m.in. tym, że zakres postępowania interpretacyjnego wyznacza treść wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego i rozpozna wniosek Skarżącego.
Mając powyższe na uwadze Sąd, działając na podstawie art. 135, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., orzekł jak w punkcie I sentencji wyroku. O kosztach postępowania (punkt II sentencji wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. Na zasądzoną kwotę składały się: wpis od skargi (100 zł) oraz wynagrodzenie pełnomocnika (480 zł).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło