III OSK 581/23

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2024-07-05

Skład orzekający: Piotr Korzeniowski, Wojciech Jakimowicz, Maciej Kobak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji służbowej policji prawidłowo naliczył ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany czas wolny od służby oraz czy zastosowanie mają przepisy Kodeksu pracy dotyczące udzielania urlopu w wymiarze godzinowym funkcjonariuszom Policji?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny potwierdził, że w sprawach dotyczących urlopów i ekwiwalentów pieniężnych dla funkcjonariuszy Policji stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu pracy, w tym art. 1542 § 1, nakazujący udzielanie urlopu w wymiarze godzinowym odpowiadającym dobowemu wymiarowi czasu służby. Sąd podzielił ocenę WSA, że organ nieprawidłowo ustalił liczbę godzin nadliczbowych i niedopracowanych z powodu braków w dokumentacji, a wszelkie wątpliwości należy rozstrzygać na korzyść skarżącego. Skarga kasacyjna organu została oddalona.
Stan faktyczny
Skarżący, funkcjonariusz Policji, wniósł skargę na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Krakowie z 25 lutego 2022 r. odmawiającą wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za 567 godzin niewykorzystanego czasu wolnego od służby. Organ I instancji oraz organ odwoławczy utrzymały decyzję w mocy. WSA w Krakowie uchylił obie decyzje, wskazując na błędy w naliczaniu godzin nadliczbowych i niedopracowanych, w szczególności z powodu niewłaściwego liczenia urlopów i braków dokumentacji za rok 2013. Organ kasacyjnie zaskarżył wyrok WSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną Komendanta Wojewódzkiego Policji w Krakowie od wyroku WSA w Krakowie z dnia 18 października 2022 r., sygn. akt III SA/Kr 654/22.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Korzeniowski Sędziowie Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz Sędzia del. WSA Maciej Kobak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 5 lipca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Komendanta Wojewódzkiego Policji w Krakowie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 18 października 2022 r., sygn. akt III SA/Kr 654/22 w sprawie ze skargi G. T. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Krakowie z dnia 25 lutego 2022 r. nr 8/2022 w przedmiocie odmowy wypłaty w części dotyczącej ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany czas wolny od służby oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z dnia 18 października 2022 r. sygn. akt III SA/Kr 654/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie po rozpoznaniu sprawy ze skargi G. T. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Krakowie z dnia 25 lutego 2022 r. nr 8/2022 w przedmiocie odmowy wypłaty w części dotyczącej ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany czas wolny od służby uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Decyzją z dnia 17 grudnia 2021 r. nr 116/2021, Komendant Miejski Policji w Krakowie odmówił skarżącemu wypłaty, w części dotyczącej ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany czas wolny od służby, w ilości 567 dodatkowych godzin. Organ zaznaczył, iż w toku prowadzonego postępowania toczyły się postępowania wyjaśniające, mające na celu uzgodnienie i wyliczenie ilości wypracowanych przez skarżącego godzin nadliczbowych w oparciu o planowane i rzeczywiste grafiki służby sporządzone w Wydziale Sztab Policji Komendy Miejskiej w Krakowie i powołał się na ich wyniki. Komendant Wojewódzki Policji w Krakowie uznając ustalone okoliczności faktyczne i prawne za prawidłowe decyzją nr 8/2022 z dnia 25 lutego 2022 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W skardze na powyższe rozstrzygnięcie zarzucono m.in. naruszenie art. 7, 77 § 1 i 80 K.p.a. poprzez brak podjęcia niezbędnych czynności do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz wadliwe rozpatrzenie zebranego materiału dowodowego; a także zaniechanie rozpoznania sformułowanego w odwołaniu wniosku o zwrócenie się i uzyskanie planowanych grafików służby funkcjonariusza w Wydziale Sztabu Komendy Miejskiej Policji w Krakowie. W odpowiedzi, organ podtrzymał stanowisko zawarte w wydanej decyzji i wniósł o oddalenie skargi jako całkowicie bezzasadnej. Z akt osobowych skarżącego oraz Zestawienia należności pieniężnych funkcjonariusza zwolnionego ze służby w Policji wynikało, iż skarżący, na dzień zwolnienia ze służby posiadał do wykorzystania urlopy wypoczynkowe za lata 2011-2019 oraz urlopy dodatkowe za lata 2015-2019 w liczbie 246 dni oraz niewykorzystany czas wolny od służby w wymiarze 147 godzin, który został naliczony w oparciu o art. 115 ustawy o Policji i wypłacony skarżącemu w dniu 11 października 2019 roku. Opisanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. W niniejszej sprawie Sąd dostrzegł dwa uchybienia w kwestii naliczania skarżącemu godzin wypracowanych, nadmieniając, że główny zarzut skarżącego dotyczący niewłaściwego wyliczenia godzin w sytuacji, gdy przebywał on na L4 oraz honorowo oddawał krew jest niezasadny. Za pierwsze uchybienie WSA uznał kwestię liczenia urlopów, wyjaśniając, że organ powinien od początku wyliczyć ilość godzin nadliczbowych skarżącemu w ten sposób, że norma godzin do wypracowania przez policjanta powinna uwzględniać urlop przypadający na dni służby w wymiarze 12 godzin, a nie być sztywno liczona w całym miesiącu w wymiarze 8 godzin. Dało to bowiem w opinii Sądu I instancji niekonstytucyjny efekt powodujący, że skarżący musiał odpracowywać czas, w którym był na urlopie. Niewątpliwie urlop należało zaliczyć do godzin usprawiedliwionej nieobecności policja w służbie w okresie rozliczeniowym i nie mogło to skutkować powstaniem godzin niedopracowanych, a wynika to wprost z § 15 ust. 1 rozporządzenia w sprawie rozkładu czasu służby policjantów stanowił, iż wymiar czasu służby ulega zmniejszeniu o liczbę godzin usprawiedliwionej nieobecności policjanta w służbie w okresie rozliczeniowym określonym przez ustawę o Policji. Sąd zwrócił uwagę, że być może organ prawidłowo liczył wymiar urlopu, tym niemniej z akt sprawy nie wynikał sposób tegoż policzenia i nie sposób było sprawdzić legalności działania organu administracyjnego. Drugim uchybieniem organu jakiego dopatrzył się WSA było brak wskazania liczby godzin przepracowanych w roku 2013 (dokładnie od 1 marca 2013r.), kiedy to skarżący pełnił służbę w Wydziale Sztab Policji Komendy Miejskiej w Krakowie. Organy stwierdziły, że brak jest dostępu do grafików służby, list obecności i rejestrów godzin z uwagi na fakt, że zostały one komisyjnie wybrakowane - część w 2019, a część w 2020r. Natomiast z decyzji organu I instancji wynika, że w styczniu 2014r. skarżący miał do odpracowania 48 godzin i 30 minut. Jako istotne Sąd wskazał, że na skutek działań podejmowanych przez skarżącego (skarga z dnia 23 września 2016r.) ujawniono nieprawidłowości w naliczaniu godzin nadliczbowych w odniesieniu do sytuacji, gdy policjant był na L4 lub oddawał honorowo krew. Jednak pomimo tego, że Komendant Miejski Policji w Krakowie był zobligowany do podjęcia działań celem wyeliminowania przypadków niewłaściwego naliczania godzin, skarżący nie otrzymał żadnej informacji jak kształtują się jego nadgodziny licząc od 1 marca 2013r., od kiedy to był funkcjonariuszem Komendy Miejskiej Policji w Krakowie. Z akt wynikało jedynie, że skarżący przebywał na zwolnieniu lekarskim w 2013r. od 25 kwietnia do 31 grudnia 2013, chociaż brakuje bezpośredniego dowodu w postaci zaświadczenia lekarskiego. Natomiast nie ma jakichkolwiek danych za okres od 1 marca do 24 kwietnia 2013, gdyż dokumenty zostały wybrakowane, mimo, że organ doskonale wiedział, iż istnieje spór w zakresie ilości nadgodzin za okres począwszy od 1 marca 2013r. Zdaniem Sądu przepisy dawały możliwość niebrakowania tychże dokumentów, zwłaszcza że chodzi o stosunkowo krótki okres. Następnie Sąd stanął na stanowisku, że nie do zaakceptowania jest praktyka, w ramach której brakuje się dokumenty dotyczące roszczeń, które jeszcze nie uległy przedawnieniu, gdyż trzy letnie przedawnienie liczy się od dnia zwolnienia ze służby; a także że wątpliwości co do stanu faktycznego organ powinien uwzględnić na korzyść skarżącego w zakresie godzin nadpracowanych i niedopracowanych w okresie od 1 marca 2013 r. do 31 grudnia 2013 r. skoro nie potrafi dokładnie ich obliczyć. W uzasadnieniu wyroku podkreślono, że nie można liczyć ilości nadgodzin na podstawie zaplanowanych służb, które nie zostały wykonane z uwagi na zwolnienie chorobowe skarżącego. Prowadziłoby to bowiem do efektu, że skarżący za czas pozostawania na zwolnieniu lekarskim dostawałby dodatkowe wynagrodzenie za godziny, których faktycznie nie wypracował. Z kolei nadgodziny powstają jedynie w sytuacji, gdy policjant jest rzeczywiście na służbie. Natomiast jeżeli policjant korzysta z L4 lub honorowo oddaje krew to jedynie zmniejsza mu się ilość godzin do wykonania w danym miesiącu. W ocenie Sądu doszło więc do naruszenia art. 7, 77 §1, 81a k.p.a. w zakresie obliczenia liczby godzin niedopracowanych i nadliczbowych skarżącego od 1 marca 2013 r. do 31 grudnia 2013r. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł organ, zaskarżając go w całości i zarzucając mu naruszenie przepisów prawa materialnego: a) art. 145 § 1 pkt 1 lit.a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022r. poz.329) w zw. z art. 1542 § 1 Kodeksu pracy - poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w przedmiotowej sprawie podczas, gdy ze względu na treść art. 5 Kodeksu pracy, przepisy tej ustawy nie mają zastosowania w odniesieniu do funkcjonariuszy Policji, których stosunek służbowy w całości uregulowany jest w ustawie z dnia 6 kwietnia 1990 roku o Policji (t.j.Dz.U. z 2021r. poz.1882 ze zm.) i aktach wykonawczych wydanych na jej podstawie, stanowiących pragmatykę służbową, kompleksowo regulującą zatrudnienie funkcjonariuszy, w tym kwestie ich urlopów i czasu służby, a w tym zakresie brak jest wyraźnego odesłania do przepisów prawa pracy; b) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022r. poz.329, dalej: p.p.s.a.) w zw. z art. 82 ust. 1 ustawy o Policji w zw. z § 4 ust. 1 i 2 rozporządzenia MSWiA z dnia 11 września 2020 roku o czasie służby policjantów (Dz.U. z 2020r. poz. 1574) w zw. z § 4 ust. 2 i § 5 ust. 1 i 2 rozporządzenia MSWiA z dnia 19 września 2014 roku w sprawie urlopów policjantów (Dz.U. z 2014r. poz. 1282) - poprzez błędną jego wykładnię polegającą na uznaniu, że w stanie prawnym określonym cytowanymi przepisami organ był zobowiązany do liczenia dni urlopu wypoczynkowego skarżącego w dni jego służby, w wymiarze godzinowym, odpowiadającym wymiarowi czasu policjanta w danym dniu i brania za podstawę takiego wyliczenia przepisów art. 1542 Kodeksu pracy, podczas gdy przyjęty przez organ sposób obliczania dni urlopu wypoczynkowego jako służby pełnionej w wymiarze 8 godzin jest zgodny z obowiązującymi funkcjonariuszy w tym zakresie, przepisami ustawy o Policji (art. 82 ust.1) oraz wydanych na jej podstawie rozporządzeń o czasie służby policjantów (§ 4 ust. 1 i 2) i urlopach policjantów (§ 5 ust.1 i 2); c) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 7 i art. 77 §1 Kodeksu postępowania administracyjnego - poprzez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegającą na uznaniu, że w przedmiotowej sprawie pozostały niedające się usunąć wątpliwości, a zebrany materiał dowodowy został zebrany i rozpatrzony w sposób niewyczerpujący, a także, że część materiału dowodowego istotnego w sprawie została, z winy organu, utracona, podczas gdy materiał dowodowy zebrany w sprawie był kompletny i wyczerpująco ustalał okoliczności stanu faktycznego w sprawie, a dokonane przez organ brakowanie i utylizacja grafików służby Skarżącego za rok 2013, dokonane zostało zgodnie z obowiązującymi w tym względzie przepisami, jak również miało oparcie w zaistniałych okolicznościach faktycznych; d) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z rozporządzeniem MSWiA z dnia 14 czerwca 2002 roku w sprawie właściwości organów i jednostek organizacyjnych Straży Granicznej w sprawach wynikających ze stosunku służbowego funkcjonariuszy Straży Granicznej oraz trybu postępowania w tych sprawach (t.j. Dz.U. z 2002r. poz.137) - poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w przedmiotowej sprawie podczas, gdy przepisy tego rozporządzenia nie mają zastosowania w odniesieniu do funkcjonariuszy Policji, których stosunek służbowy w tym zakresie w całości uregulowany jest w rozporządzeniu MSWiA z dnia 14 maja 2013 roku w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów (Dz.U. z 2020r. poz.1113), które wyłącznie powinno znaleźć zastosowanie w niniejszej sprawie; e) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z § 3 ust. 1 rozporządzenia MSWiA z dnia 14 maja 2013 roku w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów (Dz.U. z 2020r. poz.1113) - poprzez błędną jego wykładnię polegającą na uznaniu, że kwestia naliczania godzin nadliczbowych nie stanowi sprawy ze stosunku służbowego policjanta (sprawy osobowej), podczas gdy z brzmienie rozporządzenia MSWiA w sprawie szczegółowych praw i obowiązków..., jak i praktyki wojewódzkich sądów administracyjnych wprost wynika, że kwestia należnych policjantowi urlopów i godzin nadliczbowych, a także związanego z tym obowiązku wypłaty ekwiwalentów za niewykorzystane urlopy wypoczynkowe i niewykorzystany czas wolny od służby stanowi sprawę ze stosunku służbowego funkcjonariuszy Policji; f) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 81 a § 1 i § 2 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz w zw. z § 3 ust. 1 rozporządzenia MSWiA z dnia 14 maja 2013 roku w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów - poprzez błędną jego wykładnię polegającą na uznaniu, że w przedmiotowej sprawie zastosowanie powinien znaleźć art. 81a ust. 1 K.p.a., oraz, że brak jest podstaw do zastosowania art. 81a ust. 2 pkt 4 K.p.a., bowiem zdaniem Sądu I instancji kwestia naliczania godzin nadliczbowych nie stanowi sprawy ze stosunku służbowego policjanta (sprawy osobowej), podczas gdy z brzmienia wskazanych przepisów wynika, że zakres niniejszej sprawy mieści w ramach pojęcia "sprawy osobowej funkcjonariuszy Policji", a tym samym istnieją podstawy do zastosowania zwolnienia od zasady in dubio pro reo zawartego w art. 81a § 2 pkt4. Na podstawie powyższych zarzutów wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, ewentualnie oddalenie skargi, zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego oraz oświadczono o zrzeczeniu się rozprawy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wobec oświadczenia skarżącego kasacyjnie o zrzeczeniu się rozprawy, sprawa została rozpoznania na posiedzeniu niejawnym – art. 182 § 2 p.p.s.a. Na wstępie przypomnieć należy, że zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm., dalej: p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 powołanej ustawy przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. Ze względu na ograniczenia wynikające z regulacji prawnych, Naczelny Sąd Administracyjny nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich, ani w inny sposób korygować (zob. wyrok NSA z dnia 8 grudnia 2015 r., II OSK 909/14, CBOSA). Skarga kasacyjna jest niezasadna i jako taka podlega oddaleniu na podstawie art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela zarzutów błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 1542 § 1 Kodeksu pracy oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 82 ust. 1 ustawy o Policji w zw. z § 4 ust. 1 i 2 rozporządzenia MSWiA z dnia 11 września 2020 roku o czasie służby policjantów (Dz.U. z 2020r. poz. 1574) w zw. z § 4 ust. 2 i § 5 ust. 1 i 2 rozporządzenia MSWiA z dnia 19 września 2014 roku w sprawie urlopów policjantów (Dz.U. z 2014r. poz. 1282). Oba zarzuty sprowadzają się do zakwestionowania przyjętej przez WSA oceny, że w sprawie znajduje zastosowanie art. 1542 § 1 Kodeksu Pracy, który nakazuje udzielać pracownikowi (policjantowi) urlopu wypoczynkowego w dni wolne od pracy w wymiarze godzinowym. Zdaniem skarżącego kasacyjnie organu, w sprawie nie mają zastosowania przepisy Kodeksu Pracy, albowiem materia udzielania policjantom urlopów wypoczynkowych została całościowo unormowana w pragmatykach służbowych. Stanowisko skarżącego kasacyjnie organu jest błędne. Naczelny Sąd Administracyjny podziela argumentację Sądu pierwszej instancji, że przepisy regulujące zasady i tryb udzielania urlopu wypoczynkowego skarżącemu w okresach relewantnych w niniejszej sprawie nie rozstrzygały wprost, czy urlop wypoczynkowy udzielany jest w dniach, czy w wymiarze godzinowym. Odnotować należy, że tak rozporządzenie z 7 czerwca 2002 r., jak i rozporządzenie 19 września 2014 r. w sprawie urlopów policjantów stanowiły, że urlopu wypoczynkowego udziela się policjantowi w dni służby, natomiast dni wolne od służby, zgodnie z harmonogramem, nie podlegają wliczeniu do urlopu wypoczynkowego (§ 4 ust 1 i ust. 2 rozporządzeń z 2002 r i 2014 r.). Powołane w skardze kasacyjnej § 5 ust. 1 i ust 2 rozporządzenia z 2014 roku rozstrzygają o tym, że urlop powinien być udzielany zgodnie z planem urlopów. Wskazują również, kto ustala plan urlopów, w jakim terminie i kogo się o nim informuje. Przepisy te w żaden sposób nie potwierdzają argumentacji skargi kasacyjnej, ani nie dowodzą wadliwości przyjętych przez WSA ocen prawnych. W przekonaniu Naczelnego Sądu Administracyjnego jest oczywiste, że stosunek służbowy policjanta w warstwie, która odnosi się do uprawnień mających charakter typowo pracowniczy, jest normowany przepisami Kodeksu Pracy, o ile pragmatyki służbowe nie rozstrzygają danych kwestii w sposób autonomiczny. W takim skonfigurowaniu, poprzez odesłanie zawarte w art. 5 Kodeksu Pracy uprawnienia policjanta należy rekonstruować w oparciu o odpowiednie przepisy tej ustawy. Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podziela stanowisko WSA, że urlop wypoczynkowy powinien być udzielany policjantowi w wymiarze godzinowym, odpowiadającym dobowemu wymiarowi czasu pracy policjanta w danym dniu. Jeżeli zatem skarżący w danym dniu, zgodnie z harmonogramem miał pełnić służbę przez 12 godzin i w tym dniu skorzystał z urlopu wypoczynkowego, to stosownie do postanowień art. 1542 § 1 Kodeksu Pracy należało mu udzielić urlopu w tym dniu w wymiarze 12 godzin i w tym zakresie zmniejszyć jego wymiar czasu służby, adekwatnie do rygorów przewidzianych w § 15 ust. 1 powołanego w skardze kasacyjnej rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 października 2001 r. w sprawie rozkładu czasu służby policjantów (Dz. U. 2020 r. poz. 1574). Stosownie do treści powołanego przepisu "[w]ymiar czasu służby ulega zmniejszeniu o liczbę godzin usprawiedliwionej nieobecności policjanta w służbie w okresie rozliczeniowym określonym w ustawie." Prawodawca wprost nakazał więc uwzględniać godzinowy wymiar urlopu wypoczynkowego w wymiarze czasu służby. Na etapie kontroli kasacyjnej organ nie zakwestionował stanowiska WSA, że urlop wypoczynkowy należy traktować, jako usprawiedliwioną nieobecność w służbie. Na przyjęte stanowisko nie może mieć wpływu treść art. 82 ust. 1 ustawy o Policji, zgodnie z którą "Policjantowi przysługuje prawo do corocznego płatnego urlopu wypoczynkowego w wymiarze 26 dni roboczych." To, że ustawodawca prawo do urlopu wypoczynkowego policjanta określa w wymiarze dniowym, nie wyłącza obowiązku udzielania tego urlopu w wymiarze godzinowym. Analogiczne rozwiązania obowiązują na gruncie art. 154 § 1 i art. 1542 § 1 Kodeksu Pracy. Prawo do urlopu określane jest w dniach, natomiast pracodawca udziela urlopu w dni wolne służby, w wymiarze godzinowym, adekwatnym do dobowego wymiaru czasu służby dla każdego dnia, w którym policjant jest na tym urlopie. Naczelny Sąd Administracyjny nie znajduje podstaw do uwzględnienia zarzutu błędnej wykładni art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 7 i art. 77 §1 K.p.a. Organ w ogóle nie precyzuje, na czym miałaby polegać wadliwość interpretacji powołanych przepisów. W zakresie zarzutu ich błędnego zastosowania organ podaje, że nie zgadza się z oceną WSA, iż w sprawie wystąpiły deficyty w ustaleniach faktycznych. Organ zwraca uwagę, że w okolicznościach sprawy miał prawo zbrakować dokumenty, pozwalające czynić ustalenia w sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny eksponuje, że Sąd pierwszej instancji nie zarzucił organowi naruszenia przepisów regulujących archiwizację i brakowanie dokumentów osobowych skarżącego. Wskazał, że organ miał świadomość, iż wcześniejsze postępowanie skargowe zainicjowane przez skarżącego w 2016 roku wykazało błędy w naliczaniu godzin nadliczbowych w odniesieniu do okresu, gdy skarżący był na L4 lub oddawał honorowo krew. Komendant Miejski Policji w Krakowie miał obowiązek wyeliminowania przypadków niewłaściwego naliczania godzin nadliczbowych skarżącemu począwszy od 1 marca 2013r., tj. od kiedy skarżący rozpoczął służbę w Komendzie Miejskiej Policji w Krakowie. Skarżący w dniu 7 maja 2018 r. - a więc przed wybrakowaniem dokumentacji za rok 2013 – złożył skargę do inspektora R. L. Komendanta Miejskiej Policji w Krakowie, że do tego dnia mimo ujawnienia nieprawidłowości w marcu 2016 r., nie rozliczono godzin nadliczbowych, licząc od marca 2013 r. Na skutek tej skargi z 2018 r. ustalono, że ilość posiadanych przez skarżącego godzin nadliczbowych wynosi 147, ale z załączonej dokumentacji nie wynika, w jaki sposób wówczas dokonano przedmiotowego obliczenia. Nie zostały również obliczone szczegółowo godziny nadliczbowe lub niedopracowane przez skarżącego za rok 2013. W sprawie nie chodzi więc o to, że organ brakując dokumentację skarżącego naruszył przepisy prawa, lecz o to, że wiedząc o ewentualnych i nieprzedawnionych roszczeniach skarżącego, zbrakował tę dokumentację, co znacznie utrudniło ustalenie właściwej podstawy faktycznej w sprawie. Organ we wniesionej skardze kasacyjnej nie zakwestionował prawidłowości sformułowanych przez WSA ocen prawnych dotyczących braków konkretnych ustaleń faktycznych. Próbuje jedynie wykazać, że brak materiału dowodowego pozwalającego te ustalenia poczynić, nie wynika z jego winy. Negatywnej weryfikacji podlegał zarzut błędnej wykładni i wadliwego zastosowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z rozporządzeniem MSWiA z dnia 14 czerwca 2002 roku w sprawie właściwości organów i jednostek organizacyjnych Straży Granicznej w sprawach wynikających ze stosunku służbowego funkcjonariuszy Straży Granicznej oraz trybu postępowania w tych sprawach (t.j. Dz.U. z 2002r. poz.137). Należy odnotować, że organ nie wyjaśnia naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. W odniesieniu do powołanego rozporządzenia nie wskazuje natomiast na konkretne przepisy, które zostały wadliwie zinterpretowane oraz zastosowane. Organ wytyka, że Sąd pierwszej instancji błędnie powołał ww. rozporządzenie w procesie ustalania znaczenia pojęcia "sprawa osobowa funkcjonariusza", użytego w art. 81a § 2 pkt 4 K.p.a. Trzeba podać, że WSA jednoznacznie stwierdził, iż przy ustalaniu znaczenia pojęcia "sprawa osobowa funkcjonariusza policji" treść wzmiankowanego rozporządzenia ma charakter posiłkowy i pozwala na stosowanie analogii z uwagi na podobieństwo statusu funkcjonariusza służby granicznej i policjanta. Nie stosował tych przepisów wprost. Oczekiwanych skutków procesowych nie mógł wywołać zarzut błędnej wykładni § 3 ust. 1 rozporządzenia z 14 maja 2013 roku w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów (Dz.U. z 2020 r. poz.1113). Zasadniczą przyczyną jego nieuwzględnienia jest fakt, że Sąd pierwszej instancji w ogóle powołanego w zarzucie przepisu nie stosował i nie powołał się na jego treść przy budowaniu argumentacji prawnej swojego rozstrzygnięcia. Z założenia więc nie mogło dojść do jego błędnej wykładni. Nie można również zgodzić się z zarzutem błędnej wykładni art. 81a § 1 i § 2 pkt 4 K.p.a. w zw. z § 3 ust. 1 powołanego wyżej rozporządzenia z 14 maja 2013 roku. W kontekście weryfikowanego zarzutu istotny jest fakt, że zgodnie z oceną WSA niedające się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego sprawy powstały w następstwie działań organu, który zbrakował akta osobowe skarżącego częściowo w roku 2019 i częściowo w roku 2020. Wobec składanych przez skarżącego skarg w 2016 i 2018 roku organ miał świadomość, że skarżący kwestionuje prawidłowość naliczania przepracowanych godzin służby, wiedział również, że ewentualne roszczenia w tym zakresie nie uległy przedawnieniu. Zbrakowanie akt skarżącego, jakkolwiek bezpośrednio nie naruszało przepisów prawa, to jednak miało bezpośredni wpływ na możliwości dowodowe w niniejszym postępowaniu. W takim układzie należy przyjąć, że ewentualne wątpliwości co do stanu faktycznego w sprawie powstały z winy organu. Powoływanie się przez organ na klauzulę wyłączającą stosowanie art. 81a § 1 K.p.a. w sprawach osobowych funkcjonariusza policji, w sytuacji gdy wątpliwości co do stanu faktycznego w sprawie powstały z winy organu, pozostaje w rażącej sprzeczności z wyrażoną w art. 7 K.p.a. zasadą nakazującą organowi czynić ustalenia faktyczne oraz załatwić sprawę z uwzględnianiem słusznego interesu obywateli. W tym stanie rzeczy, należy zgodzić się z Sądem pierwszej instancji, że rozpoznając ponownie sprawę organ ma obowiązek zgromadzić materiał dowodowy w sprawie i wykazać prawidłowość rozliczenia godzin służby skarżącego. Wszelkie niedające się usunąć wątpliwości w tym zakresie, ma obowiązek rozstrzygać na jego korzyść, zgodnie z postanowieniami art. 81a § 1 K.p.a. Z wyłożonych względów Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło