II SA/Sz 306/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj, Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz,, Sędzia WSA Joanna Wojciechowska (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 11 lipca 2024 r. sprawy ze skargi A. C. na postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej oddala skargę. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w C. wystawił w dniu 27 października 2023 r. tytuł wykonawczy nr PS.N.EP.9.23 przeciwko A. C. (dalej "skarżąca") z uwagi na niepoddanie małoletniego syna J. C. obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciwko odrze (I dawka przypominająca), nagminnemu zakażeniu przyusznic (I dawka przypominająca), różyce (I dawka przypominająca), błonicy (I dawka przypominająca), tężcowi (I dawka przypominająca), krztuścowi (I dawka przypominająca), ostremu nagminnemu porażeniu dziecięcemu poliomyelitis (I dawka przypominająca). Wykonanie obowiązku szczepienia zostanie ustalone z lekarzem kwalifikującym dziecko do szczepienia. Tytuł wykonawczy wraz z postanowieniem Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia 22 listopada 2023 r. nr WZPS-1.3151.637.2023.MK o nałożeniu na skarżącą grzywny w celu przymuszenia w wysokości 500 zł wobec uchylania się od obowiązku wykonania czynności określonej w tytule wykonawczym - doręczono skarżącej w dniu 24 listopada 2023 r. Tytuł wykonawczy poprzedzony był upomnieniem. Na postanowienie Wojewody Zachodniopomorskiego skarżąca złożyła zażalenie do Ministra Zdrowia (sprawa odrębna). Na tytuł wykonawczy skarżąca złożyła zarzut na podstawie art. 33 § 2 pkt 6c ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2022 r. poz. 479 ze zm.; dalej "u.p.e.a.") w postaci braku wymagalności obowiązku szczepień. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w C. jako wierzyciel wydał w dniu 24 stycznia 2024 r. na podstawie art. 34 § 1, art. 34 § 2 pkt 1, art.17 § 1, art. 18 u.p.e.a., art. 123 § 1, art. 124 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 ze zm.; dalej "K.p.a.") postanowienie nr EP.9022.2.63.1.2023, w którym oddalił wniesiony przez skarżącą zarzut. Wierzyciel podał, że w niniejszej sprawie obowiązek szczepień uregulowany był w art. 5 ust. 1 pkt 1b, art. 5 ust. 2, art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1284 ze zm.; dalej "u.z.z.z."). Wierzyciel wskazał, że obecnie obowiązuje rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 2077; dalej "rozporządzenie MZ z 2023 r."), które weszło w życie 1 października 2023 r., zaś schemat szczepień stanowi załącznik nr 1 do tego rozporządzenia. Wierzyciel wyjaśnił, że małoletni syn skarżącej podlega szczepieniom ochronnym, w tym przypominającym w terminach wynikającym z ww. rozporządzenia dostosowanym do wieku dziecka. Jedynie w trakcie badania lekarskiego kwalifikującego mogłoby być stwierdzone wystąpienie przeszkód, wynikających ze stanu zdrowia dziecka, uniemożliwiających wykonanie szczepienia. Wierzyciel podkreślił, że tytuł wykonawczy został oparty o aktualne przepisy, zaś treść zarzutu nie odnosi się do aktualnych regulacji prawnych. Wierzyciel ustalił, że rodzice dziecka byli informowani o konieczności poddania dziecka szczepieniom i wzywani do wykonania tych czynności. Rodzice dziecka odmówili poddania go szczepieniom przy braku przeciwskazań do poddania dziecka przedmiotowym szczepieniom. Skarżąca nie przedstawiła żadnej dokumentacji medycznej o wystąpieniu przeciwwskazań do wykonania szczepień u dziecka. Skarżąca złożyła zażalenie na ww. postanowienie, wskazując m.in. na niezgodne z prawem ograniczenie prywatności. Zachodniopomorski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Szczecinie wydał w dniu 4 marca 2024 r. postanowienie nr NEP.906.14.2024, w którym utrzymał w mocy postanowienie wierzyciela z dnia 24 stycznia 2024 r. Organ odwoławczy przedstawił stan faktyczny w sprawie i wskazał, że obowiązek szczepień ochronnych określony jest wprost w przepisach prawa i obowiązek ten był wymagalny w dniu wystawienia tytułu wykonawczego. Obowiązek szczepienia wynika wprost z przepisów prawa, tj. art. 5 ust. 1 pkt 1b i art. 17 ust. 1 u.z.z.z. Przedział wiekowy poddania się obowiązkowym szczepieniom na dzień wystawienia tytułu wykonawczego określało rozporządzenie MZ z 2023 r., w tym załącznik nr 1 do rozporządzenia. Organ odwoławczy wyjaśnił, że na podstawie art. 17 ust. 2 u.z.z.z. wykonanie obowiązkowego szczepienia ochronnego poprzedzone jest lekarskim badaniem kwalifikacyjnym. Niepoddanie się ww. badaniu równoznaczne jest z niewykonaniem obowiązku poddania się szczepieniu. Jedynie w trybie lekarskiego badania kwalifikacyjnego mogłoby zostać stwierdzone wystąpienie przeszkód wynikających ze stanu zdrowia, uniemożliwiających wykonanie szczepienia, na co brak jest dowodów w aktach sprawy w odniesieniu do dziecka skarżącej. Organ odwoławczy stwierdził, że w interesie strony jest aby dobrowolnie wybranemu przez siebie lekarzowi POZ takie informacje i dokumentację przedstawić. Jednocześnie, mimo iż badanie kwalifikacyjne dziecka stanowi integralną część procesu szczepienia, nie stanowi pełnej realizacji obowiązku. Wykonanie obowiązku może nastąpić dopiero w momencie uzupełnienia wszystkich zaległych szczepień określonych w kalendarzu szczepień. Organ odwoławczy podał, że wymagalność obowiązku następuje z chwilą wejścia osoby objętej obowiązkiem w konkretne granice wiekowe. Organ odwoławczy wskazał, że rodzic decydując się na odmowę szczepień ochronnych dziecka powinien mieć świadomość ograniczania jego prawa do profilaktycznego świadczenia zdrowotnego służącego zapobieganiu wystąpienia chorób zakaźnych. Niezaszczepione dziecko stanowić może również źródło zakażenia dla innych osób. Organ odwoławczy podkreślił, że to nie rodzic, lecz lekarz specjalista ustala indywidualny kalendarz szczepień, podczas wizyty konsultacyjnej. Dokumentacja znajdująca się w aktach sprawy, przy jednoczesnym braku dowodów na długotrwałe odroczenie obowiązkowych szczepień ochronnych u dziecka, jak też nieprzedłożenie przez skarżącą zaświadczenia lekarskiego uzasadniającego odroczenie wykonania szczepień ochronnych u dziecka świadczyły według organu, o uchylaniu się przez skarżącą od obowiązku wykonania szczepienia u dziecka. W ocenie organu odwoławczego, brak było podstaw do uznania zarzutu skarżącej. W dniu wystawienia tytułu wykonawczego dziecka skarżącej było zobowiązane do przyjęcia kolejnych dawek szczepionki. Skarżąca złożyła skargę na ww. postanowienie i wniosła o uchylenie postanowień wydanych przez organy obu instancji oraz o umorzenie postępowania, a także o zasądzenie kosztów postępowania. Zarzuciła organowi naruszenie: 1. art. 87 Konstytucji RP w zw. z art. 17 ust. 11 u.z.z.z., przez zaliczenie Komunikatu Głównego Inspektora Sanitarnego do katalogu źródeł prawa powszechnie obowiązującego i przyjęcie na tej podstawie, iż może nakładać na obywateli obowiązek zaszczepienia dziecka określoną ilością dawek szczepionek w ustalonych odgórnie okresach, mimo iż akt prawny o nazwie komunikat nie zalicza się do aktów stanowienia prawa powszechnego, a jest jedynie aktem prawa wewnętrznego, w ramach którego brak jest możliwości nakładania obowiązków i ograniczenia praw obywateli, co zostało potwierdzone w wyroku TK z dnia 9 maja 2023 r.;2. art. 5 ust. 1 pkt 1b u.z.z.z. w zw. z § 3 rozporządzenia Ministra Zdrowia, przez uznanie, iż obowiązek szczepień ochronnych u małoletniego w zakresie podania poszczególnych dawek szczepionek jest wymagalny ze względu na osiągnięcie przez nią przedziału wiekowego, mimo iż nawet sam organ nie wskazuje z jakiego aktu normatywnego o charakterze powszechnie obowiązującym wynika obowiązek podania dziecku tych dawek szczepionek; 3. art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a. w zw. z § 3 rozporządzenia Ministra Zdrowia, przez uznanie, iż szczepienia ochronne wymienione w tytule wykonawczym są wymagalne, a termin ich wymagalności wynika z treści Komunikatu Głównego Inspektora Sanitarnego, podczas gdy ten akt nie jest źródłem prawa powszechnie obowiązującego, zaś programy zapobiegania i zwalczania określonych zakażeń lub chorób zakaźnych zgodnie z art. 4 w zw. z art. 2 pkt 26 u.z.z.z. może określać wyłącznie Rada Ministrów w drodze rozporządzenia, a nie Główny Inspektor Sanitarny, co wskazuje, że skarżąca może zaszczepić syna w terminie przewidzianym w treści rozporządzenia Ministra Zdrowia; 4. art. 124 § 1 i 2 K.p.a. w zw. z art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. 126 K.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a., przez niewskazanie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia aktu prawnego, z którego wynika wymagalność obowiązku podania małoletniego poszczególnych dawek szczepionek, dowodów na których oparł się organ oraz dowodów, którym odmówił wiary stwierdzając, iż obowiązek zaszczepienia małoletnigo przeciwko chorobom wymienionym w tytule wykonawczym jest wymagalny i podlega egzekucji administracyjnej; 5. art. 8 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności oraz art. 31 ust. 1 w. zw. z art. 47 w zw. z art. 68 Konstytucji RP, przez uznanie, iż zachodzą przesłanki do ograniczenia przysługującego skarżącej prawa do ochrony życia prywatnego oraz prawa do ochrony zdrowia. Skarżąca złożyła wniosek o zwrócenie się z zapytaniem do Trybunału Konstytucyjnego, co do zgodności z Konstytucją: art. 2, art. 5 ust. 1 pkt 2 oraz art. 17 ust. 1, 10 pkt 1 i pkt 2, ust. 11 u.z.z.z. z art. 2, art. 30, 31 ust. 1,2, 3, oraz art. 68 ust. 1, 2, 3, art. 87 ust. 1 Konstytucji RP w zakresie w jakim nie przewidują one wolności wyboru rodziców w zakresie szczepień tak jak to jest w większości krajów Unii Europejskiej, braku właściwego rejestru powikłań tzw. "NOP", braku celowego funduszu przeznaczonego na wsparcie finansowe, rehabilitację osób u których wystąpiły powikłania, jak i w zakresie w jakim to Główny Inspektor Sanitarny ogłasza w formie komunikatu, czy też Minister Zdrowia w formie rozporządzenia Program Szczepień Ochronnych na dany rok, wykaz chorób, ze szczegółowymi wskazaniami dotyczącymi stosowania poszczególnych szczepionek przez co rozstrzyga o wolnościach obywatelskich z pominięciem ustawy. Ewentualnie, skarżąca wniosła o zwrócenie się Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej o wykładnię treści art. 8 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności czy system przymusu szczepień ochronnych państwa członkowskiego Unii Europejskiej, który nie przewiduje systemu odszkodowawczego dla dzieci rodziców dotkniętych powikłaniami poszczepiennymi nie stanowi naruszenia art. 8 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. Z uwagi na powyższe wnioski skarżąca wniosła o zawieszenie postępowania sądowego do czasu wydania rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny, ewentualnie do czasu wydania rozstrzygnięcia przez Europejski Trybunał Praw Człowieka. Zarzuty skargi zostały uszczegółowione w uzasadnieniu skargi. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Przewodniczący Wydziału skierował sprawę do rozpoznania na posiedzeniu uproszczonym w składzie trzech sędziów na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej "p.p.s.a."). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wskazał, co następuje: Spór dotyczy oddalenia zarzutu skarżącej przez wierzyciela. Bezsporne było, że syn skarżącej nie został poddany szczepieniom w terminie wynikającym z kalendarza szczepień, przy czym skarżąca nie poddała dziecka ani badaniom kwalifikacyjnym, ani szczepieniom ochronnym. Skarżąca w toku całego postępowania nie dostarczyła też lekarskiego zaświadczenia potwierdzającego czasowe lub stałe przeciwwskazanie do realizacji powyższych szczepień u dziecka. Na podstawie z art. 33 § 1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. Zarzut określa istotę i zakres żądania oraz dowody uzasadniające to żądanie (art. 33 § 4 u.p.e.a.). W myśl art. 33 § 2 u.p.e.a. podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest: 1) nieistnienie obowiązku; 2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z: a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4 u.p.e.a., b) dokumentu, o którym mowa w art. 3a § 1 u.p.e.a., c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu; 3) błąd co do zobowiązanego; 4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane; 5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części; 6) brak wymagalności obowiązku w przypadku: a) odroczenia terminu wykonania obowiązku, b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b. Zgodnie z art. 34 § 1 i § 2 u.p.e.a., organ egzekucyjny niezwłocznie przekazuje wierzycielowi zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej, wierzyciel zaś wydaje postanowienie, w którym: 1) oddala zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej; 2) uznaje zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej: a) w całości, b) w części i w pozostałym zakresie oddala ten zarzut; 3) stwierdza niedopuszczalność zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, jeżeli: a) zarzut jest albo był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym, b) zobowiązany kwestionuje w całości albo w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługuje środek zaskarżenia. Skarżąca wniosła na przedmiotowy tytuł wykonawczy zarzut na podstawie art. 33 § 2 pkt 6c u.p.e.a. w postaci braku wymagalności obowiązku szczepień. Podkreślić należy, że profilaktyka przed chorobami epidemicznymi jest zgodnie z art. 68 ust. 4 Konstytucji RP obowiązkiem władz publicznych. W celu realizacji zadań profilaktycznych w art. 5 u.z.z.z. wprowadzono powszechne obowiązki w zakresie zapobiegania i zwalczania zakażeń lub chorób zakaźnych. Stosownie do art. 5 ust. 1 pkt 1 lit.b u.z.z.z., osoby przebywające na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej są obowiązane na zasadach określonych w ustawie do poddawania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym, co należy rozumieć zgodnie z art. 2 pkt 26 tej ustawy jako podanie szczepionki przeciw chorobie zakaźnej w celu sztucznego uodpornienia przeciwko tej chorobie. Przy czym w przypadku osoby nieposiadającej pełnej zdolności do czynności prawnych odpowiedzialność za wypełnienie obowiązków, o których mowa w ust. 1, zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy ponosi osoba, która sprawuje pieczę nad osobą małoletnią lub bezradną, albo opiekun faktyczny w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz. U. z 2022 r. poz. 1876 ze zm.; dalej "u.p.p.r.p."). Realizację wyrażonego w przytoczonych przepisach obowiązku konkretyzują przepisy u.z.z.z., zamieszczone w rozdziale IV - poświęconym szczepieniom ochronnym. Z art. 17 ust. 2 u.z.z.z. wynika, że wykonanie obowiązkowego szczepienia ochronnego jest poprzedzone lekarskim badaniem kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego. Każdorazowo musi to być badanie kwalifikacyjne aktualne, wykonane w czasie nieprzekraczającym 24 godzin przed szczepieniem (art. 17 ust. 3). Po przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym lekarz wydaje zaświadczenie ze wskazaniem daty i godziny przeprowadzonego badania (art. 17 ust. 4). W przypadku, gdy lekarskie badanie kwalifikacyjne daje podstawy do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia ochronnego, lekarz kieruje osobę objętą obowiązkiem szczepienia ochronnego do konsultacji specjalistycznej (art. 17 ust. 5). Tylko w trybie lekarskiego badania kwalifikacyjnego następuje określenie, czy nie występują przeszkody w stanie zdrowia osoby objętej obowiązkiem szczepienia, które wykluczają jego wykonanie. Realizacja tego obowiązku obciąża zobowiązanego lub osobę odpowiedzialną za wykonanie go przez zobowiązanego. Niepoddanie się badaniu kwalifikacyjnemu jest równoznaczne z niewykonaniem obowiązku poddania się szczepieniu ochronnemu (zob. wyroki NSA z dnia 21 listopada 2019 r., sygn. akt II OSK 3322/17, II OSK 43/18). Zgodnie z art. 17 ust. 7 u.z.z.z., urodzenie żywego dziecka nakłada na osobę wystawiającą zaświadczenie o żywym urodzeniu, obowiązek założenia karty uodpornienia oraz książeczki szczepień dziecka. Natomiast stosownie do art. 17 ust. 9 u.z.z.z., do obowiązków lekarza sprawującego profilaktyczną opiekę zdrowotną należy powiadomienie osoby obowiązanej do poddania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym lub osoby sprawującej pieczę nad osobą małoletnią lub bezradną albo opiekuna faktycznego w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.p.r.p., o obowiązku poddania się tym szczepieniom, a także poinformowanie o szczepieniach zalecanych. Z akt sprawy wynikało, że rodzice dziecka byli wzywani do stawienia się z dzieckiem na szczepienie i badania profilaktyczne. Ponadto do strony były kierowane upomnienie i dalsza korespondencja w sprawie poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom. Skarżąca nie stawiła się na badanie kwalifikacyjne z dzieckiem, zatem brak było możliwości do wykluczenia przeciwwskazań przez lekarza i wydania stosownego zaświadczenia. Ponadto skarżąca nie przedstawiła żadnego zaświadczenia o odroczeniu szczepień. Podkreślić należy, że stawienie się na badania kwalifikacyjne jest elementem poddania się obowiązkowi szczepienia ochronnego. Jego niedochowanie aktualizuje obowiązek wszczęcia postępowania egzekucyjnego, którego rezultatem jest przymusowe dochodzenie wykonania szczepienia. W świetle przedstawionego stanu faktycznego, z którego wynika, że rodzice dziecka nie stawili się na badania kwalifikacyjne za bezzasadne należy uznać twierdzenia skarżącej o braku przedłożenia przez organ zaświadczenia o zakwalifikowania dziecka do szczepień ochronnych, czy nieprzedstawienia dokumentów potwierdzających przeprowadzenie przez lekarza kwalifikującego do szczepień badań w celu wykluczenia przeciwskazań do podania szczepionek. W odniesieniu do zarzutu strony, że wymagalności obowiązku szczepień małoletniego nie można wywodzić z Programu Szczepień Ochronnych, należy zauważyć, że sam obowiązek wynika z ustawowych regulacji, a więc z powszechnie obowiązujących przepisów, natomiast jedynie jego realizacja odbywa się według rozporządzenia MZ z 2023 r., w tym załącznika nr 1. Podkreślić należy, że zarzuty skargi odnoszą się do poprzednich regulacji prawnych, które nie obowiązywały w dniu wystawienia przedmiotowego tytułu wykonawczego i związane były z treścią wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 maja 2023 r. w sprawie o sygn. akt SK 81/19. Wyrok ten był podstawą do zmian w przepisach u.z.z.z. dokonanych przez ustawodawcę. Wyrok powyższy został opublikowany w Dzienniku Ustaw z dnia 12 maja 2023 r. pod pozycją 909. Przedmiotowy tytuł wykonawczy wystawiono w dniu 27 października 2023 r. i doręczono go stronie w dniu 24 listopada 2023 r. W związku z ww. wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego wydane zostało rozporządzenie MZ z 2023 r., które zawiera schemat szczepień (załącznik nr 1) dzieci uzależniony od ich wieku. Wyjaśnić należy, że zarówno przed wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego, jak i po nim syn skarżącej podlegał obowiązkowemu szczepieniu. Reasumując, w świetle powyższych rozważań, Sąd nie ma wątpliwości, że w rozpoznawanej sprawie choroby objęte tytułem wykonawczym są objęte obowiązkowym szczepieniem ochronnym, a syn skarżącej – jako osoba małoletnia – podlega obowiązkowi tych szczepień. W rezultacie jako niezasadne należało zarzuty skargi zmierzające do zakwestionowania wymagalności obowiązku zaszczepienia małoletniego. Mając na uwadze treść uzasadnienia zaskarżonego postanowienia Sąd stwierdza, że niezasadny jest także zarzut naruszenia art. 124 § 1 i 2 K.p.a. w związku z art. 107 § 3 K.p.a. w związku z art. 126 K.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. Organ w sposób wyczerpujący i zarazem poprawny wyjaśnił stan faktyczny oraz ocenił zebrane dowody. Wyniki ustaleń przedstawił w uzasadnieniu wydanego postanowienia, odnosząc się do kwestii charakteru szczepień ochronnych. W zaskarżonym postanowieniu prawidłowo też wskazano i zinterpretowano przepisy prawa, z których wynika wymagalność obowiązku podania dziecku szczepionek. Nie można także podzielić argumentacji, że doszło do naruszenia art. 8 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności oraz art. 31 ust. 1 w zw. z art. 47 w zw. z art. 68 Konstytucji RP, poprzez uznanie, że zachodzą przesłanki do ograniczenia przysługującego skarżącemu prawa do ochrony życia prywatnego oraz prawa do ochrony zdrowia. W ocenie Sądu, chroniona Konstytucją wolność decydowania o swoim życiu osobistym nie ma charakteru absolutnego i doznaje stosownych ograniczeń m.in. ze względu na ochronę zdrowia (art. 31 ust. 3 Konstytucji RP). Zgodnie z art. 68 ust. 1 Konstytucji RP każdy ma prawo do ochrony zdrowia, a władze publiczne są obowiązane do zapewnienia szczególnej opieki zdrowotnej dzieciom (art. 68 ust. 3 Konstytucji RP). Nie wymaga pogłębionych wyjaśnień, że obowiązek poddania dziecka szczepieniom ochronnym realizuje wskazywane wyżej powinności państwa względem jednostki oraz ogółu społeczeństwa. W rozpoznawanej sprawie nie bez znaczenia pozostaje także to, że - jak stanowi art. 95 § 3 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego - władza rodzicielska powinna być wykonywana tak, jak tego wymaga dobro dziecka i interes społeczny. W realiach demokratycznego państwa prawnego tak dobro dziecka, jak i interes społeczny jednoznacznie wymagają, aby rodzice dziecka korzystali z osiągnięć współczesnej medycyny w sposób wolny od ideologicznych uprzedzeń i dobrowolnie poddawali dziecko szczepieniom ochronnym, m.in. po to, by uniknąć stosowania przez organy państwa przymusu dla wykonania tego obowiązku, nakazanego w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit.b u.z.z.z., i równocześnie, by chronić prawa dziecka, których ochronę zapewnia Rzeczpospolita Polska, o czym stanowi art. 72 ust. 1 Konstytucji RP (por. wyrok NSA z 12 lipca 2017 r., sygn. akt II GSK 3542/15). Nadto, jak już wyżej wskazano, ustawodawca przewidział odpowiedni mechanizm poprzedzający wykonanie szczepienia, tj. badanie kwalifikacyjne celem stwierdzenia, czy nie istnieją w danym indywidualnym przypadku przeciwwskazania do wykonania szczepienia. Nie można przyjąć, aby tego rodzaju rozwiązanie miało prowadzić do naruszenia praw i wolności (por. wyrok NSA z dnia 22 listopada 2017 r., sygn. akt II OSK 389/16). Wskazać również należy, że w wyroku Wielkiej Izby Europejskiego Trybunału Praw Człowieka z dnia 8 kwietnia 2021 r. (sprawa nr 47621/13 - Vavřička i inni), zapadłym na tle stosowania czeskich przepisów dotyczących szczepień ochronnych Trybunał wskazał, że obowiązek szczepienia stanowi ingerencję w integralność fizyczną osoby i jako przymusowa interwencja medyczna wchodzi w zakres gwarancji prawa do poszanowania życia prywatnego i art. 8 Konwencji. Zdaniem Trybunału, ustawowy nakaz szczepień i wynikające stąd sankcje administracyjne realizują ważne cele społeczne, to jest ochronę zdrowia publicznego i ochronę praw innych osób: szczepienia chronią zarówno osoby zaszczepione, jak i osoby, które z powodów medycznych nie mogą się zaszczepić, a tym samym polegają na tzw. "stadnej" odporności całego społeczeństwa. Wskazano, iż ustawowy obowiązek szczepień stanowczo poparły w pozwanym państwie wszelkie autorytety medyczne, a obowiązkowe szczepienia mogą zostać uznane za prawidłową reakcję organów państwowych wobec pilnej potrzeby ochrony zdrowia publicznego i indywidualnych osób przed ciężkimi chorobami. Trybunał podkreślił również, że w przypadku dziecka nadrzędną przesłanką jest jego dobro, a zaszczepienie i ochrona przed groźnymi chorobami bezsprzecznie leżą w interesie dziecka. Celem polityki szczepień jest ochrona każdego dziecka - czy to zaszczepionego indywidualnie, czy w drodze odporności "stadnej" - przed poważnymi chorobami. Tym samym ingerencja w prawo do poszanowania prywatności skarżących nie mogła zostać uznana za naruszenie ze względu na ważne interesy społeczne, które realizowała. Nie doszło zatem do naruszenia art. 8 Konwencji (por. K. Warecka, Obowiązek szczepienia a Konwencja Praw Człowieka. Omówienie wyroku Wielkiej Izby ETPC z dnia 8 kwietnia 2021 r., nr 47621/13, System Informacji Prawnej LEX/el 2021). Podobne stanowisko wyraził WSA w Bydgoszczy w wyroku z dnia 17 kwietnia 2024 r. o sygn. akt II SA/Bd 1408/23. W związku z powyższym Sąd nie znalazł podstaw do wystąpienia do Trybunału Konstytucyjnego i Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z pytaniami prawnymi o treści wskazanej w skardze. Na marginesie wskazać należy, że prawidłowości podjętego przez organ rozstrzygnięcia nie podważają także rozważania strony na temat dobrowolności szczepień w innych państwach, zasadności wprowadzenie obowiązkowych szczepień ochronnych bez jednoczesnego powołania funduszu odszkodowawczego, jak również rejestracji niepożądanych odczynów poszczepiennych. Stwierdzić należy bowiem, że obowiązek szczepień ochronnych w Polsce jest uregulowany prawnie i ma ścisły związek z zapobieganiem szerzenia się chorób zakaźnych. Przy czym, jak zasadnie wskazał NSA w wyroku z dnia 6 kwietnia 2011 r., (sygn. akt II OSK 32/11), wykonanie tego obowiązku z mocy prawa zabezpieczone jest przymusem administracyjnym oraz odpowiedzialnością regulowaną przepisami kodeksu wykroczeń. Oznacza to, że wynikający z przepisów obowiązek poddania dziecka szczepieniu ochronnemu, jest bezpośrednio wykonalny. Jego niedochowanie, aktualizuje obowiązek wszczęcia postępowania egzekucyjnego, którego rezultatem będzie poddanie dziecka szczepieniu ochronnemu. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę. Przywołane orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są na www.orzeczenia.nsa.gov.pl.