II SA/Ke 460/24

WyrokWSA w Kielcach2024-12-04

Skład orzekający: Jacek Kuza, Beata Ziomek, Krzysztof Armański

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sprzedaż napoju alkoholowego osobie, która wygląda na pełnoletnią, ale nie została wylegitymowana, może stanowić podstawę do cofnięcia zezwolenia na sprzedaż alkoholu, jeśli sąd karny uznał sprzedawcę za winnego popełnienia tego czynu?
Ratio decidendi
Sprzedaż napoju alkoholowego osobie nieletniej, nawet jednorazowa, stanowi naruszenie zasad sprzedaży alkoholu i jest obligatoryjną podstawą do cofnięcia zezwolenia. Prawomocny wyrok skazujący w postępowaniu karnym, stwierdzający popełnienie takiego czynu, wiąże sąd administracyjny na podstawie art. 11 PPSA, co oznacza, że organ administracji i sąd nie mogą kwestionować ustaleń sądu karnego ani samodzielnie oceniać prawidłowości zebranego materiału dowodowego w tej części. Sprzedawca ma prawo do wylegitymowania nabywcy, a brak takiego działania obciąża go ryzykiem utraty zezwolenia.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych A. W. po tym, jak sprzedała ona alkohol osobie nieletniej. Organ I instancji cofnął zezwolenie, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżąca podnosiła, że nie miała świadomości, iż sprzedaje alkohol osobie nieletniej, a organy nie zebrały wystarczającego materiału dowodowego. Sąd administracyjny oddalił skargę, wskazując na prawomocny wyrok karny stwierdzający winę sprzedawcy oraz na obowiązek weryfikacji wieku nabywcy przez sprzedawcę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Kuza Sędziowie Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.) Sędzia WSA Krzysztof Armański Protokolant Starszy inspektor sądowy Joanna Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 grudnia 2024 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w K. W. [...] sprawy ze skargi A. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2024 r. [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych oddala skargę. Decyzją z 20.06.2024 r. [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze (zwane dalej "SKO") utrzymało w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Burmistrza [...] i Gminy B.-Z. znak: [...] z 5.03.2024 r. w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych powyżej 4,5% do 18% zawartości alkoholu (z wyjątkiem piwa) przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży – wydanego A. W. prowadzącej działalność gospodarcza pod nazwą A. W. w punkcie sprzedaży detalicznej przy ul. [...] w Busku Zdroju. Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: W dniu 3.10.2022 r. do organu I instancji wpłynęła informacja od Komendanta Powiatowego Policji w B. Z. (KKP), dotycząca sprzedaży napojów alkoholowych osobie nieletniej – wobec czego wszczęto postępowanie w sprawie cofnięcia prowadzącej punkt sprzedaży detalicznej A. W. (zwanej dalej "stroną") zezwoleń na sprzedaż alkoholu, w trakcie którego uzyskano informacje: - Naczelnika Wydziału Kryminalnego KPP z 24.10.2022 r. o sporządzeniu przeciwko stronie aktu oskarżenia, - kopię notatki urzędowej z interwencji z 8.09.2022 r. - Sądu Rejonowego w B. Z. wskazującą, że w sprawie strony nie zapadł jeszcze wyrok. Następnie pracownicy organu I instancji przesłuchali: - A. W., która zeznała, że sprzedała alkohol młodej sobie, ale pełnoletniej, choć nie prosiła jej o okazanie dowodu osobistego, - funkcjonariusza Policji, który interweniował 8.09.2022 r. Mając na uwadze zebrany materiał dowodowy Burmistrz [...] i Gminy B.-Z. wydał decyzję o cofnięciu stronie zezwolenia na sprzedaż alkoholu – którą SKO decyzją z dnia 29.05.2023 r., po rozpatrzeniu odwołania A. W., uchyliło w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Uzasadniając decyzję kasacyjną Kolegium podniosło brak zakończenia sprawy karnej, co skutkowało przyjęciem, że rozstrzygnięcie zostało podjęte przedwcześnie. Postanowieniem z 7.06.2023 r. organ I instancji z urzędu zawiesił postępowanie w sprawie cofnięcia stronie zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży. W dniu 15.02.2024 r. Sąd Rejonowy w B. Z. przekazał Burmistrzowi Miasta i Gminy B.-Z. odpis prawomocnego wyroku z dnia 21.09.2023 r. wydanego w sprawie II K [...], uznającego stronę za winną tego, że 8.09.2022 r. popełniła występek z art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 26.10.1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Ze względu na powyższe postanowieniem z 20.02.2024 r. podjęto z urzędu niniejsze postępowanie, a następnie ww. decyzją z 5.03.2024 r. cofnięto zezwolenie nr [...] z 18.11.2021 r. na sprzedaż napojów alkoholowych powyżej 4,5% do 18% zawartości alkoholu (z wyjątkiem piwa) przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży - wydanego stronie - prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą A. W. w punkcie sprzedaży detalicznej przy ul. [...], [...]. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ I instancji wskazał, że zostały spełnione przesłanki do wydania decyzji o cofnięciu zezwolenia, albowiem zostały udowodnione okoliczności sprzedaży napoju alkoholowego osobie do lat 18, czego bezsprzecznie dowodzi wyrok sądu. Sprzedaż alkoholu osobie nieletniej oznacza naruszenie warunków zezwolenia i konieczne jest jego cofnięcie na podstawie art. 18 ust. 10 pkt 1 lit. a w związku z art. 15 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 26.10.1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (t.j. Dz. U. z 2023 r poz. 2151 ze zm.), zwanej dalej "ustawą". W odwołaniu strona wniosła o uchylenie w całości decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, formułując zarzuty naruszenia przepisów: 1. prawa materialnego, tj.: art 18 ust. 10 pkt 1 lit. a) w związku z art. 15 ust. 1 pkt 2 ustawy poprzez niewłaściwe jego zastosowanie - wobec przyjęcia, że strona miała świadomość, iż dokonuje sprzedaży alkoholu osobie nieletniej, w sytuacji gdy wobec naruszenia obowiązku zgromadzenia kompletnego materiału dowodowego w niniejszej sprawie nie można wywieść takiego wniosku; 2. postępowania, tj.: art. 6, art. 7, art. 77 i art. 80 K.p.a. poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej i uznanie, że wszystkie okoliczności w sprawie nie budzą wątpliwości, ponadto dokonanie swobodnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w tym zeznań strony oraz protokołów świadków K. C. , H. G., A. S. – co doprowadziło do błędnych ustaleń faktycznych poprzez przyjęcie, iż strona miała świadomość sprzedaży alkoholu osobie nieletniej, w sytuacji gdy organ I instancji nie wyjaśnił wszystkich istotnych okoliczności w sprawie, ponadto do chwili obecnej nie zapadł prawomocny wyrok w związku ze zdarzeniem z 8.09.2022 r. – które to naruszenie przepisów postępowania miało wpływ na treść zaskarżonej decyzji. SKO, utrzymując w mocy zakwestionowaną decyzję, podkreśliło że w sytuacji gdy sąd karny uznał stronę za sprawcę zarzucanego jej czynu i stwierdził, że dokonała sprzedaży napoju alkoholowego osobie małoletniej, brak jest podstaw do kwestionowania tych ustaleń przez organ administracji. Na podmiocie prowadzącym działalność gospodarczą w zakresie sprzedaży napojów alkoholowych spoczywa obowiązek zorganizowania jej w taki sposób, aby nie dochodziło do naruszania zasad sprzedaży napojów alkoholowych określonych w ustawie, w której zabrania się sprzedaży i podawania napojów alkoholowych osobom do lat 18 (art. 15 ust. 1 pkt 2 ustawy). Instrumentem umożliwiającym usunięcie najmniejszych nawet wątpliwości co do pełnoletności nabywcy napojów alkoholowych jest uprawnienie sprzedającego do żądania okazania dokumentu tożsamości (art. 15 ust. 2 ustawy). Sposób sformułowania przepisu art. 18 ust. 10 pkt 3 ustawy nie pozostawia organom orzekającym swobody uznania co do konieczności cofnięcia zezwolenia w przypadku wystąpienia przesłanek w nim określonych. W ocenie SKO, skoro materiał dowodowy pozwalał na uznanie, że wystąpiły wszystkie przesłanki obligujące do wydania decyzji o cofnięciu zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych w sklepie prowadzonym przez stronę, to zaskarżonej decyzji nie można zarzucić naruszenia przepisu art. 18 ust. 10 pkt 3 ustawy. Ponadto podniesiono, że strona była już karana za sprzedaż napojów alkoholowych nieletniemu – wyrokiem z 23.09.2021 r., o czym świadczy znajdująca się w aktach sprawy informacja z Krajowego Rejestru Karnego. Tym samym, zastosowane dotychczas sankcje nie spełniły swej funkcji prewencyjnej zapewniającej ochronę wartości i dóbr chronionych ustawą, a kolejne ujawnienie sprzedaży alkoholu osobie niepełnoletniej potwierdza, że zdarzenie to nie miało charakteru jednostkowego, w związku z czym uzasadnione było – zdaniem SKO – zastosowanie tak surowej sankcji. W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skardze strona wniosła o uchylenie w całości decyzji SKO i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, formułując zarzuty naruszenia przepisów: 1. prawa materialnego tj: art. 18 ust. 10 pkt 1 lit. a w związku z art. 15 ust. 1 pkt 2 ustawy poprzez niewłaściwe jego zastosowanie poprzez przyjęcie, że skarżąca miała świadomość, iż dokonuje sprzedaży alkoholu osobie nieletniej, w sytuacji gdy wobec naruszenia obowiązku zgromadzenia kompletnego materiału dowodowego w niniejszej sprawie nie można wywieść takiego wniosku; 2. postępowania tj: art. 6, 7, 77, 80 K.p.a. poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej i uznanie, że wszystkie okoliczności w sprawie nie budzą wątpliwości, ponadto dokonanie swobodnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w tym zeznań skarżącej oraz świadków K. C. , H. G., A. S. – co doprowadziło do błędnych ustaleń faktycznych poprzez przyjęcie, że skarżąca miała świadomość sprzedaży alkoholu osobie nieletniej, w sytuacji gdy organ I instancji nie wyjaśnił wszystkich istotnych okoliczności w sprawie – które to naruszenie przepisów postępowania miało wpływ na treść zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu zarzucono, że SKO dokonało pobieżnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, opierając się na ustaleniach organu I instancji i nie weryfikując, czy doszło do złamania zakazu sprzedaży alkoholu osobie nieletniej i czy strona miała wątpliwości co do wieku nabywcy, w sytuacji gdy 15.12.2022 r. zeznała, że 8.09.2022 r. w sklepie pojawił się młody mężczyzna wyglądający na osobę pełnoletnią. Z zeznań świadków jednoznacznie wynika, że osoby nieletnie miały świadomość, iż jeden z nich swoim wyglądem wskazuje na osobę pełnoletnią i z tego powodu ustaliły, że to on zakupi alkohol – czego organ I instancji nie wziął pod uwagę. Ponadto, z treści zeznań strony złożonych w postępowaniu przygotowawczym, jak i sądowym nie wynika, aby skarżąca przyznała się do sprzedaży alkoholu osobie nieletniej, gdyż zeznała, że przyznaje się do sprzedaży alkoholu osobie pełnoletniej, która w jej mniemaniu miała skończone 18 lat – czego to organy również nie wzięły pod uwagę, ograniczając się do stwierdzenia, że do wydania zaskarżonej decyzji wystarczy tylko prawomocny wyrok – co skutkowało nierozpoznaniem przez organ II instancji istoty sprawy. Ponadto strona zakwestionowała twierdzenia SKO co do tego, że była już karana za sprzedaż alkoholu osobie nieletniej, gdyż zgodnie z informacją z Krajowego Rejestru Karnego na dzień wydania wyroku 21.09.2023 r. była osobą niekaraną, zatem organ II instancji dokonał błędnych ustaleń faktycznych w tym zakresie W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację Na rozprawie sądowej: - skarżąca poparła skargę, - Prokurator Prokuratury Okręgowej w K., która zgłosiła swój udział w sprawie na podstawie art. 8 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935), zwanej dalej "p.p.s.a.", wniosła o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 p.p.s.a. wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania w sposób, który odpowiednio miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Badając legalność zaskarżonej decyzji w ramach tak zakreślonej kognicji sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego lub postępowania, uzasadniającego uwzględnienie skargi. Kontrolą sądowoadministracyjną w niniejszej sprawie została objęta decyzja SKO, utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji w przedmiocie cofnięcia skarżącej zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych powyżej 4,5% do 18% zawartości alkoholu (z wyjątkiem piwa) przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży. Podstawę prawną ww. decyzji stanowił przepis art. 18 ust. 10 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 26.10.1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (t.j. Dz. U. z 2023 r poz. 2151 ze zm.), zgodnie z którymi zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia w miejscu lub poza miejscem sprzedaży podlega cofnięciu w przypadku nieprzestrzegania określonych w ustawie zasad sprzedaży napojów alkoholowych, a w szczególności sprzedaży i podawania napojów alkoholowych osobom nieletnim, nietrzeźwym, na kredyt lub pod zastaw. W zakresie interpretacji przytoczonej regulacji obecnie można mówić o jego utrwalonej wykładni, nadającej mu ustaloną treść normatywną. Mianowicie, zgodnie z dominującym stanowiskiem sądów administracyjnych jedyną przesłanką zastosowania powołanego przepisu jest obiektywne nieprzestrzeganie przez przedsiębiorcę ustawowych zasad sprzedaży napojów alkoholowych, w tym zakazów i ograniczeń tej sprzedaży przewidzianych w ustawie. Ustawodawca nie różnicuje przy tym skutków nieprzestrzegania warunków sprzedaży napojów alkoholowych od stopnia szkodliwości społecznej konkretnego naruszenia ani też od ilości dokonanych naruszeń. W rezultacie każda, nawet jednorazowa, sprzedaż napoju alkoholowego osobie nieletniej, w miejscu prowadzenia działalności gospodarczej, stanowi nieprzestrzeganie określonych w ustawie zasad sprzedaży napojów alkoholowych i jest podstawą do cofnięcia zezwolenia na obrót napojami alkoholowymi przez uprawniony organ. Cofnięcie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych stanowi sankcję administracyjną za naruszenie zakazu sprzedaży i podawania napojów alkoholowych osobom do lat 18, ustanowionego w art. 15 ust. 1 pkt 2 ustawy – prawidłowo zastosowanym w stanie faktycznym niniejszej sprawy przez organ I instancji. W związku z tym, odnosząc się do zarzutów skargi, podnieść trzeba, że dla ustalenia odpowiedzialności administracyjnej w zakresie wyżej wskazanym, nie ma znaczenia wina sprzedawcy, nie jest też ważne, czy przedsiębiorca miał świadomość, że dokonuje sprzedaży napoju alkoholowego osobie nieletniej, nie ma znaczenia ewentualny aspekt ekonomiczny. Przeciwdziałanie zjawiskom społecznym, takim jak alkoholizm, nie może bowiem podlegać relatywizacji w zderzeniu z interesem ekonomicznym podmiotu gospodarczego. Z treści art. 1 ust. 1 i art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy wynika, że nadrzędnym celem powołanej ustawy jest ochrona prawidłowego fizycznego, psychicznego i społecznego rozwoju społeczeństwa. Oznacza to, że celem cofnięcia zezwolenia jest nie tylko spowodowanie dolegliwości dla naruszającego prawo, ale przede wszystkim zapewnienie ochrony (w tym ochrony prewencyjnej) wartości i dóbr, w które godziło naruszanie warunków i zasad sprzedaży napojów alkoholowych. Dlatego też, jakkolwiek omawiany przepis zawiera dość restrykcyjne rozwiązanie, to nie narusza konstytucyjnej zasady proporcjonalności, wynikającej z określonej w art. 2 Konstytucji RP zasady demokratycznego państwa prawnego. W tym miejscu zaakcentować trzeba, że ratio legis art. 18 ust. 10 pkt 1 lit. a ustawy jest dążenie do eliminowania z obrotu napojami alkoholowymi tych przedsiębiorców, którzy dopuszczają się naruszeń zasad sprzedaży napojów alkoholowych. Przedsiębiorca, który sprzedał alkohol osobie nieletniej, chociażby jednokrotnie, nie daje rękojmi, że nie będzie tak postępował w przyszłości, a tym samym nie daje rękojmi należytej realizacji zadań wynikających z powołanej ustawy. Twierdzenie to zdaje się potwierdzać w niniejszej sprawie, jako że w aktach administracyjnych znajduje się informacja z Krajowego Rejestru Karnego z 28.09.2024r. (k.103) o poprzednim skazaniu skarżącej prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w B. Z. z 23.09.2021 r. za występek z art. 43 ust. 1 ww. ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Tym samym trafne jest stanowisko SKO co do tego, że zastosowane dotychczas sankcje nie spełniły swej funkcji prewencyjnej zapewniającej ochronę wartości i dóbr chronionych ustawą, a kolejne ujawnienie sprzedaży alkoholu osobie niepełnoletniej świadczy o tym, że zdarzenie to nie miało charakteru jednostkowego. Na przedsiębiorcy – z uwagi na rodzaj chronionego dobra, jak też z uwagi na fakt, że dochowanie ustawowych zasad dystrybuowania napojów alkoholowych w istocie jest uzależnione od sprzedawcy tych napojów – ciąży bowiem obowiązek zorganizowania sprzedaży napojów alkoholowych w taki sposób, aby nie doszło do naruszenia zasad sprzedaży napojów alkoholowych określonych w ustawie. W konsekwencji, ryzyko ewentualnej utraty zezwolenia na obrót napojami alkoholowymi obciąża wyłącznie tego przedsiębiorcę. Należy jednak zauważyć, że przedsiębiorca ma możliwość uniknięcia negatywnych konsekwencji cofnięcia zezwolenia na obrót napojami alkoholowymi – jako że na mocy art. 15 ust. 2 ustawy ma prawo do wylegitymowania nabywcy napoju alkoholowego. Skorzystanie z tego uprawnienia zależy wyłącznie od woli sprzedawcy i przysługuje bez względu na sposób postrzegania wieku osoby kupującej. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy podkreślić należy, że w aktach administracyjnych (k. 178) znajduje się prawomocny wyrok Sądu Rejonowego w B. Z. z 21.09.2023 r. o sygn. akt II K [...], uznający skarżącą za winną tego, że "w dniu 8 września 2022 r. sprzedała napój alkoholowy w postaci wódki marki "Stock" o pojemności 0,5 l osobie do lat 18 [...] tj. występku z art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi", za co skarżącą skazano. Okolicznością niesporną w rozpoznawanej sprawie, wynikającą ze skopiowanych przez organ I instancji akt sprawy karnej, jest fakt, że miejscem popełnienia ww. czynu zabronionego był punkt sprzedaży detalicznej przy ul. [...], [...] (gdzie skarżąca prowadzi działalność gospodarczą) – a więc jednocześnie miejsce sprzedaży napojów alkoholowych wskazane w udzielonym skarżącej z 18.11.2021 r. zezwoleniu na sprzedaż napojów alkoholowych. (k. 2 akt administracyjnych). W sytuacji zatem, gdy sąd karny uznał skarżącą za sprawcę zarzucanego jej czynu i stwierdził, że dokonała sprzedaży napoju alkoholowego powyżej 18 % osobie do lat 18 – co miało miejsce w ww. punkcie sprzedaży detalicznej – to brak jest podstaw do kwestionowania tych ustaleń przez organy administracji i tut. Sąd. Stosownie bowiem do art. 11 p.p.s.a. ustalenia wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego co do popełnienia przestępstwa wiążą sąd administracyjny. W orzecznictwie wskazuje się, że w przypadku wydania wyroku karnego skazującego organy nie mają swobody w zakresie ustalania okoliczności objętych wyrokiem. Podstawą do takiego ograniczenia organu w prowadzeniu postępowania dowodowego jest art. 11 p.p.s.a. wyrażający zasadę związania sądu administracyjnego ustaleniami wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego co do popełnienia przestępstwa. Nie tylko sąd administracyjny jest związany ustaleniami prawomocnego wyroku sądu karnego co do popełnienia przestępstwa, ale adresatami tej reguły są również pośrednio organy administracji publicznej, które w sprawie będącej przedmiotem kontroli ze strony sądu administracyjnego czyniły ustalenia faktyczne (por. wyrok NSA z 22.04.2022 r. o sygn. akt I GSK 2384/18, LEX nr 3365723). Zarówno w orzecznictwie sądów administracyjnych na tle art. 11 p.p.s.a., jak i w orzecznictwie Sądu Najwyższego na tle art. 11 K.p.c. zgodnie przyjmuje się, że związanie sądu ustaleniami co do popełnienia przestępstwa, stwierdzonymi w prawomocnym wyroku wydanym w postępowaniu karnym, oznacza obowiązek przyjęcia przez sąd administracyjny (lub odpowiednio cywilny), że zaistniały wszystkie okoliczności istotne dla bytu przestępstwa, za które został skazany sprawca, w szczególności wszystkie okoliczności należące do znamion strony przedmiotowej i podmiotowej przestępstwa (por. wyroki NSA: z 4.02.2020 r. o sygn. akt II OSK 825/18; z 28.11.2019 r. o sygn. akt II GSK 1875/17; z 17.01.2019 r. o sygn. akt I FSK 273/17, dostępne w CBOSA). W judykaturze wskazuje się, że jakkolwiek wyrok skazujący sądu karnego stanowi dowód z dokumentu, o którym mowa w art. 106 § 3 p.p.s.a., to związanie sądu administracyjnego dotyczy ustaleń sądu karnego, zawartych w danym orzeczeniu. Te zaś ustalenia nie stanowią dowodu podlegającego swobodnej ocenie dowodów, na mocy art. 106 § 5 p.p.s.a. w związku z art. 233 K.p.c. Tym samym, odnosząc się do zarzutów skargi, należy podnieść że Sąd nie może badać i we własnym zakresie oceniać, czy ww. ustalenia były prawidłowe i znajdowały potwierdzenie w zebranym przez sąd karny materiale dowodowym. W rozpoznawanej sprawie nie można zatem pominąć skazującego wyroku karnego z powodów wskazywanych w skardze co do tego, że "strona miała świadomość, iż dokonuje sprzedaży alkoholu osobie nieletniej", czy też "osoby nieletnie miały świadomość, iż jeden z nich swoim wyglądem wskazuje na osobę pełnoletnią i z tego powodu ustaliły, że to on zakupi alkohol". W tym stanie rzeczy nie można byłoby nawet zaakceptować ustaleń organów administracji odmiennych od ustaleń zawartych w skazującym wyroku karnym. W orzecznictwie podkreśla się (por. wyrok NSA z dnia 8.10.2014 r. o sygn. akt I FSK 1557/13, dostępny j.w.), że związanie sądu administracyjnego ustaleniami wyroku karnego, wynikającymi z art. 11 p.p.s.a., należy rozumieć w ten sposób, że przepis ten zakazuje sądowi podważania ustaleń organu administracji publicznej zgodnych z ustaleniami prawomocnego wyroku skazującego oraz nakazuje akceptację ustaleń organu administracji publicznej zgodnych z ustaleniami owego wyroku skazującego. Podkreślić ponownie trzeba, że instrumentem umożliwiającym usunięcie najmniejszych nawet wątpliwości, co do pełnoletniości nabywcy napojów alkoholowych, jest określone w art. 15 ust. 2 ustawy uprawnienie do żądania okazania dokumentu tożsamości. Sposób sformułowania przepisu art. 18 ust. 10 pkt 3 ustawy nie pozostawia organom orzekającym swobody uznania co do konieczności cofnięcia zezwolenia w przypadku wystąpienia przesłanek w nim określonych. W ocenie Sądu, skoro materiał dowodowy pozwalał organom na uznanie, że wystąpiły wszystkie przesłanki obligujące do wydania decyzji o cofnięciu zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych powyżej 4,5% do 18% zawartości alkoholu (z wyjątkiem piwa) w punkcie sprzedaży detalicznej skarżącej, to zaskarżonej decyzji nie można zarzucić naruszenia przepisu art. 18 ust. 10 pkt 1 lit. a w związku z art. 15 ust. 1 pkt 2 ustawy. Skoro zatem podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło