II OZ 586/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 5 lutego 2025 r. sygn. akt II SA/Łd 576/24 w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do usunięcia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi K. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 19 czerwca 2024 r. znak KO.420.38.2024 w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 5 lutego 2025 r. sygn. akt II SA/Łd 576/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił przywrócenia terminu do usunięcia braków formalnych skargi K. S. (dalej "skarżąca") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim (dalej "SKO") z dnia 19 czerwca 2024 r. w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że odnosząc się do argumentacji skarżącej w zakresie okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, należy stwierdzić, że strona nie dochowała obowiązku działania z należytą starannością. Powołane we wniosku roztargnienia męża skarżącej w przekazaniu jej korespondencji z sądu, nie uzasadnia przywrócenia terminu. W analizowanej sytuacji nie zaistniało żadne nagłe zdarzenie o charakterze nadzwyczajnym stanowiące przeszkodę niemożliwą do przezwyciężenia. Brak zainteresowania skarżącej, wnoszącej sprawę do sądu, ewentualnym monitorowaniem kwestii otrzymania stamtąd przesyłek i wynikające z tego przeoczenie wezwania do usunięcia braków formalnych i fiskalnych skargi, świadczy jedynie o braku należytej staranności w prowadzeniu własnych spraw. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca, wnosząc o jego uchylenie. W uzasadnieniu skarżąca, przywołując szereg przepisów z zakresu postępowania cywilnego i administracyjnego, podniosła, że nie wiedziała o doręczeniu nie mając na ten fakt żadnego wpływu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") - jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. We wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Co więcej, przy ocenie winy strony lub jej braku w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej należy brać pod uwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (zob. postanowienie NSA z 22 stycznia 2021 r., sygn. akt II GZ 392/20, LEX nr 3161759). Wobec tego, przy uwzględnieniu wymogów przewidzianych w art. 87 § 1 p.p.s.a., przywrócenie terminu może mieć miejsce jedynie wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (zob. postanowienie NSA z 22 maja 2012 r., sygn. akt II OZ 418/12, LEX nr 1405321). W niniejszej sprawie kluczowe znaczenie ma fakt, że skarżąca nie przedstawiła okoliczności spełniających wymienione wyżej kryteria. Nie można obalić domniemania doręczenia korespondencji do rąk dorosłego domownika jedynie przez stwierdzenie, że osoba odbierająca przesyłkę nie była do tego upoważniona i to w sytuacji, gdy oświadczyła, że jest dorosłym domownikiem adresata, poświadczając to własnoręcznym podpisem na zwrotnym potwierdzeniu odbioru. We wniosku o przywrócenie terminu wskazano, że wezwanie odebrane zostało przez męża skarżącej, który z niewiadomych przyczyn nie przekazał go adresatce. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego sam fakt, że dorosły domownik, który dokonał odbioru korespondencji, nie przekazał jej do rąk adresata we właściwym czasie nie wyłącza winy skarżącej. Adresata bowiem obciążają ewentualne negatywne konsekwencje prawne zaniedbań osoby, która zobowiązała się oddać mu przesyłkę. To adresat jest odpowiedzialny za osoby, które przebywają w jego domu i mogą podczas jego nieobecności odebrać kierowaną do niego przesyłkę, jak to jest w przypadku doręczenia zastępczego dorosłemu domownikowi. Wszelkie zatem zaniechania domownika w terminowym przekazaniu korespondencji adresatowi, świadczą o niedochowaniu staranności samego adresata. Dodatkowo należy wskazać, że dla skuteczności doręczenia nie ma znaczenia, kiedy przesyłka faktycznie zostanie przekazana adresatowi. Pocztowy dowód doręczenia przesyłki jest dokumentem urzędowym potwierdzającym zarówno fakt doręczenia, jak i datę doręczenia pisma, zgodnie z danymi umieszczonymi w tym dokumencie i to od dnia po nim następującego rozpoczyna bieg termin na dokonanie czynności procesowej. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 i art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.