II SA/Ol 318/24

WyrokWSA w Olsztynie2024-08-20

Skład orzekający: Katarzyna Matczak, Marzenna Glabas, Piotr Chybicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji ma obowiązek wydać decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy, jeśli kierowca nie przedstawił w wymaganym terminie orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, mimo że kwestionuje on zasadność skierowania go na takie badania?
Ratio decidendi
Organ administracji ma obowiązek wydać decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy, jeśli kierowca nie przedstawił w wymaganym terminie orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych. W postępowaniu o zatrzymanie prawa jazdy nie bada się już prawidłowości i zasadności wcześniejszej decyzji o skierowaniu na badanie lekarskie, ponieważ jest ona ostateczna i jej legalność została przesądzona prawomocnym wyrokiem sądu.
Stan faktyczny
Prezydent Olsztyna skierował K. K. na badania lekarskie w celu ustalenia braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, zobowiązując go do dostarczenia orzeczenia w terminie miesiąca. K. K. nie przedstawił orzeczenia, co skutkowało wszczęciem postępowania o zatrzymanie prawa jazdy. Prezydent Olsztyna wydał decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy, którą utrzymało w mocy Samorządowe Kolegium Odwoławcze. K. K. zaskarżył decyzję Kolegium, kwestionując zasadność skierowania na badania i podnosząc, że potrzebuje prawa jazdy do pracy.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Katarzyna Matczak Sędziowie sędzia WSA Marzenna Glabas sędzia WSA Piotr Chybicki (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Sylwia Chodorowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 sierpnia 2024 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy oddala skargę. UZASDADNIENIE Z przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie akt sprawy wynika, że decyzją z 4 kwietnia 2023 r Prezydent Olsztyna skierował K. K. posiadającego uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii D, C, B na badania lekarskie przeprowadzane w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Jednocześnie zobowiązano K. K. do zgłoszenia się na badania lekarskie i dostarczenie orzeczenia lekarskiego do organu w terminie miesiąca od doręczenia tej decyzji oraz pouczono o skutkach nieprzedstawienia orzeczenia lekarskiego w terminie. Decyzja powyższa została na skutek rozpatrzenia odwołania strony utrzymana w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie z [...] r., a skarga na decyzję Kolegium oddalona została przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z 14 listopada 2023 r., sygn. akt II SA/Ol 719/23. Wobec niedostarczenia przez stronę wyników badań lekarskich w wymaganym terminie, organ pierwszej instancji pismem z 8 grudnia 2023r. zawiadomił K. K. o wszczęciu postępowania w sprawie zatrzymania prawa jazdy. Następnie Prezydent Olsztyna decyzją 28 grudnia 2023 r. orzekł o zatrzymaniu skarżącemu prawa jazdy kategorii D, C, B nr [...], wydanego na druku [...] w dniu 31 stycznia 2003 r., z powodu nieprzedstawienia w wymaganym terminie orzeczenia lekarskiego. W uzasadnieniu powołano się na decyzję o skierowaniu strony na badania lekarskie przeprowadzane w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Wyjaśniono, że K. K. do dnia wydania decyzji nie przedstawił orzeczenia lekarskiego o istnieniu lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, wystawionego przez lekarza uprawnionego do badań kierowców. Od decyzji powyższej K. K. wniósł w terminie odwołanie kwestionując prawidłowość rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji. Podał, że wykona badania lekarskie w terminie, na który się zarejestrował. Podniósł, iż prawo jazdy jest mu niezbędne do wykonywania pracy zawodowej. Decyzją z [...]r. Kolegium utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W motywach rozstrzygnięcia Kolegium w pierwszej kolejności przywołało treść art. 99 ust.1, 101 ust. 2 i art. 102 ust.1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 622 z późn. zm.). Następnie Kolegium wywiodło, że wyłącznymi przesłankami wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy są: posiadanie przez kierującego prawa jazdy, nałożenie na kierującego obowiązku wykonania badań lekarskich w określonym terminie i po trzecie brak wykonania tegoż obowiązku, jak i przedłożenia w wyznaczonym terminie orzeczenia o istnieniu lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Kolegium zwróciło uwagę, że z akt sprawy wynika, że decyzją z 4 kwietnia 2023 r. skierowano K. K. posiadającego uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii D, C, B prawa jazdy na badania lekarskie przeprowadzane w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. W decyzji zobowiązano kierowanego do zgłoszenia się na badania lekarskie do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy i dostarczenie wyniku badania lekarskiego w terminie 1 miesiąca od dnia doręczenia decyzji. Kolegium podkreśliło, że do dnia wydania decyzji skarżący nie przedstawił stosownego wyniku badania lekarskiego przeprowadzonego w uprawnionej do wykonywania tego typu badań placówce. Mając na uwadze powyższe Kolegium stwierdziło, że organ I instancji w sposób prawidłowy dokonał oceny przesłanek do zatrzymania prawa jazdy K. K. Kolegium podkreśliło w tym kontekście, że ustawodawca stworzył możliwość zatrzymania prawa jazdy określonych kategorii w razie niepoddania się badaniu lekarskiemu. Niepoddanie się badaniu lekarskiemu stawia bowiem pod znakiem zapytania warunki zdrowotne kierowcy, a tym samym nie wiadomo, czy może on bezpiecznie uczestniczyć w ruchu jako kierujący pojazdem silnikowym. Nieprzedstawienie żądanego dokumentu w ustalonym terminie stanowi niezbędny i wystarczający warunek wszczęcia postępowania administracyjnego, a następnie wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. Zatem w przypadku określonym w art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy organ prowadzący postępowanie bada jedynie to, czy kierowca przedstawił w wymaganym terminie orzeczenie lekarskie, a decyzja w sprawie zatrzymania prawa jazdy ma charakter związany, więc żadne inne okoliczności poza tą, która została wskazana w hipotezie normy stanowiącej podstawę rozstrzygnięcia, nie mają znaczenia. Kolegium podkreśliło przy tym, że takie stanowisko w sposób jednolity prezentują sądy administracyjne (wyroki: WSA w Krakowie z dnia 19 października 2016 r. sygn. akt III SA/Kr 403/16, LEX nr 2151301; WSA w Warszawie z dnia 7 grudnia 2016 r. sygn. akt VII SA/Wa 2088/15, LEX nr 2189919; NSA z dnia 10 czerwca 2016 r. sygn. akt I OSK 2224/14, opub. w LEX nr 2082527). Decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy, wydana na podstawie przepisu art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy o kierujących pojazdami nie ma charakteru fakultatywnego, to znaczy nie została pozostawiona uznaniu organu administracji publicznej. Decyzja ta ma obligatoryjny charakter, co oznacza, że jeśli osoba posiadająca prawo jazdy nie przedstawi w wymaganym terminie orzeczenia lekarskiego o istnieniu lub braku przeciwskazań do kierowania pojazdami, to organ ma obowiązek wydania decyzji w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy." (tak: Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 10 lipca 2019 r. sygn. akt I OSK 2567/18, LEX nr 2702298). Wobec powyższego Kolegium uznało, że zaistniały przesłanki zatrzymania skarżącemu prawa jazdy, bowiem, ten nie negował nawet, że orzeczenia lekarskiego nie przedstawił. Pismem z 21 marca 2024 r. K. K. wywiódł skargę od powyższej decyzji do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Olsztynie. W treści skargi wskazał, ze organ odwoławczy nie wziął pod uwagę wszystkich aspektów sprawy i dokumentów przekazanych z wydziału komunikacji. Podał, ze poddaje się badaniom lekarskim co potwierdza orzeczenie lekarskie z 2022 r. Skarżacy wskazał również, że brak było podstaw do skierowania go, przez Prezydenta Olsztyna na badania lekarskie. W odpowiedzi na skargę Kolegium podtrzymało swoją dotychczasową argumentację i wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. Orzekanie, w myśl art. 135 p.p.s.a., następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Rozpatrując sprawę w wyżej zakreślonych granicach sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Stan faktyczny sprawy, jako prawidłowo ustalony przez organy przyjęto za podstawę rozważań sądu. W pierwszej kolejności wskazać należy na treść art. 101 ust. 2 pkt 1 ustawy o kierujących pojazdami, zgodnie z którym osoba skierowana na badanie, o którym mowa w art. 99 ust. 1 pkt 2, jest obowiązana do dostarczenia staroście odpowiedniego orzeczenia lekarskiego w terminie miesiąca od dnia doręczenia decyzji, o której mowa w art. 99 ust. 1. Zgodnie z treścią art. 99 ust. 1 pkt 2 ustawy, starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy lub osoby posiadającej pozwolenie na kierowanie tramwajem na badanie lekarskie, jeżeli istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do ich stanu zdrowia. Decyzją z 4 kwietnia 2023 r (doręczoną skarżącemu 7 kwietnia 2023 r., k. 87 akt administracyjnych) Prezydent Olsztyna skierował K. K. posiadającego uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii D, C, B na badania lekarskie przeprowadzane w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Jednocześnie zobowiązano K. K. do zgłoszenia się na badania lekarskie i dostarczenie orzeczenia lekarskiego do organu w terminie miesiąca od doręczenia tej decyzji oraz pouczono o skutkach nieprzedstawienia orzeczenia lekarskiego w terminie. Decyzja powyższa została na skutek rozpatrzenia odwołania strony utrzymana w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie z [...] r., a skarga na decyzję Kolegium oddalona została przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 14 listopada 2023 r., sygn. akt II SA/Ol 719/23. Wyrok ten jest prawomocny. Powyższe oznacza, że kwestia wykonania badań lekarskich i przedłożenia ich wyniku organowi, została prawomocnie przesądzona. Mimo to Skarżący nie dokonał tych czynności. Skutki zaniechania wypełnienia tych obowiązków określa zaś art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy. Zgodnie z jego treścią, starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem, w przypadku gdy osoba posiadająca prawo jazdy lub pozwolenie na kierowanie tramwajem nie przedstawiła w wymaganym terminie orzeczenia o istnieniu lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, o którym mowa w art. 79 ust. 2. Ostatnio wymieniony przepis stanowi, że uprawniony lekarz, po przeprowadzeniu badania lekarskiego, wydaje osobie badanej orzeczenie lekarskie. Z przepisu art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy wynika, że jeśli osoba posiadająca prawo jazdy nie przedstawi w wymaganym terminie orzeczenia lekarskiego o istnieniu lub braku przeciwskazań do kierowania pojazdami, to organ ma obowiązek wydania decyzji w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy. Decyzja wydana na tej podstawie nie ma charakteru fakultatywnego, to znaczy, że nie została pozostawiona uznaniu organu administracji publicznej. Ma charakter obligatoryjny (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 lipca 2019 r. sygn. akt I OSK 2567/18, www.orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej CBOSA). W przedmiotowej sprawie skarżący nie kwestionuje, że nie stawił się na badania lekarskie, pomimo skierowania go na nie decyzją z 4 kwietnia 2023 r i nie przedstawił, w związku z tym, stosownego orzeczenia lekarskiego. W konsekwencji prawidłowa jest zaskarżona w sprawie decyzja kolegium z [...] r. Skoro skarżący nie wykonał badań i nie przedstawił orzeczenie lekarskiego, to zgodnie z przepisem art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy, obligatoryjne było wydanie decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. Podnoszone przez skarżącego zarzuty sprowadzają się zaś w istocie do zakwestionowania zasadności skierowania go na badania lekarskie. Wymaga jednak podkreślenia, że w tym postępowaniu sąd administracyjny nie jest uprawniony do badania legalności decyzji kolegium z [...] r. Decyzja ta jest ostateczna, a zatem wywołuje określone skutki prawne. Jej prawidłowość została ponadto przesądzona prawomocnym wyrokiem wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Ol 719/23. Innymi słowy, w postępowaniu w sprawie zatrzymania prawa jazdy nie bada się już prawidłowości i zasadności wcześniejszej decyzji o skierowaniu na badanie lekarskie. Wprawdzie obie decyzje, wymienione w art. 99 ust. 1 pkt 2 (skierowanie na badanie lekarskie) i art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a) (zatrzymanie prawa jazdy), pozostają ze sobą w związku, ponieważ decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy wydawana jest w następstwie niepoddania się przez stronę badaniu, to jednak każda z nich podejmowana jest w odrębnym postępowaniu administracyjnym w rozumieniu art. 1 pkt 1 k.p.a. i kreuje odrębne sprawy administracyjne (sprawy indywidualne, rozstrzygane w drodze decyzji administracyjnej). Od każdej z nich stronie przysługuje odwołanie, a następnie skarga do sądu administracyjnego. W konsekwencji, w postępowaniu administracyjnym w sprawie dotyczącej zatrzymania prawa jazdy z powodu niepoddania się badaniu przez kierowcę nie mogą być ponownie badane te okoliczności i przesłanki, które warunkowały wydanie decyzji nakazującej kierowcy poddanie się badaniu. W związku z powyższym, w niniejszym przypadku obowiązkiem organów było jedynie zbadanie, czy skarżący wykonał wynikający z decyzji kolegium z [...] r. obowiązek. Ustalenia w tym zakresie zostały prawidłowo poczynione w zaskarżonej decyzji, co czyni, że zarzuty skargi są niezasadne. Mając to wszystko na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., sąd oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło