II GSK 2138/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Korycińska Sędzia NSA Joanna Wegner (spr.) Sędzia del. WSA Jacek Boratyn po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. [...] w B., Stany Zjednoczone Ameryki od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 lutego 2024 r., sygn. akt VI SA/Wa 5160/23 w sprawie ze skargi A. [...] w B., Stany Zjednoczone Ameryki na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 19 lipca 2023 r., nr [...] w przedmiocie sprzeciwu wobec zgłoszenia znaku towarowego oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z 14 lutego 2024 r., sygn. akt VI SA/Wa 5160/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325) – zwanej dalej "p.p.s.a." oddalił skargę A. [...] w B. Stany Zjednoczone Ameryki na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z 19 lipca 2023 r. w przedmiocie sprzeciwu wobec zgłoszenia znaku towarowego. Od tego wyroku spółka wniosła skargę kasacyjną zaskarżając wyrok w całości. Środek odwoławczy oparto na obu podstawach. Zarzuty naruszenia przepisów postępowania odnosiły się do art. 134 § 1 w związku z art. 141 § 4 i w związku z art. 3 § 1 p.p.s.a. poprzez nierozpoznanie przez Sąd pierwszej instancji wszystkich zarzutów skargi, niewyjaśnienie "dokonania ustaleń dotyczących podobieństwa towarów sprzecznie z ustaleniami Urzędu Patentowego", skopiowanie argumentacji organu i zaniechanie oceny zaskarżonej decyzji w granicach sprawy, art. 134 § 1 w związku z art. 133 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez oparcie orzeczenia na własnych ustaleniach Sądu pierwszej instancji, nieznajdujących odzwierciedlenia w aktach sprawy i wskazanie, że towary znajdujące się w wykazach przeciwstawionych znaków nie są podobne, co stoi w sprzeczności z ustaleniami organu i stanowiło naruszenie zasady orzekania w granicach sprawy, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256) – zwanej dalej "k.p.a." w związku z art. 252 ustawy z 30 czerwca 2000 r. – Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2023 r., poz. 1170) poprzez nieuwzględnienie skargi w sytuacji, w której były do tego podstawy z uwagi na naruszenie przepisów postępowania, a prawidłowa ocena stanu faktycznego powinna doprowadzić organ do wniosku, że porównywane towary są identyczne i podobne, porównywane oznaczenia się podobne i zachodzi niebezpieczeństwo wprowadzenia w błąd. Ostatni zarzut naruszenia przepisów postępowania dotyczył art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 151 i art. 135 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi w sytuacji, gdy były podstawy do jej uwzględnienia. Zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego odnosił się do przepisów art. 1321 ust. 1 pkt 3 p.w.p. poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że ocena podobieństwa słownych znaków towarowych składających się z pojedynczych wyrazów powinna opierać się na badaniu elementów dominujących, podczas gdy – w ocenie skarżącej spółki – oznaczenie zawiera element dominujący tylko wtedy, gdy składa się z co najmniej dwóch możliwych do zdefiniowanych składników, a znaki jednoelementowe są jednolicie postrzegane przez odbiorców znaku. Strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z 183 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Jeżeli nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., a w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły, to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Zarzuty skargi kasacyjnej nie zasługują na uwzględnienie z następujących powodów. W przedmiocie zarzutów naruszenia przepisów postępowania należy w pierwszej kolejności zauważyć, że wynikającej z przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a. powinności wyjaśnienia w uzasadnieniu wyroku oddalającym skargę powodów nieuwzględnienia podniesionych przez skarżącego zarzutów nie można utożsamiać z obowiązkiem szczegółowego odniesienia się do wszystkich elementów stanowiska strony. Pojęcie zarzutu skargi rozumieć należy jako twierdzenie o naruszeniu określonego przepisu prawa, nie zaś argumentów podnoszonych na poparcie takiej tezy. W orzecznictwie za utrwalony zresztą uchodzi pogląd, że wojewódzki sąd administracyjny obowiązany jest wprawdzie odnieść się do wszystkich zarzutów skargi, ale niezamieszczenie towarzyszących temu stanowisku szczegółowych powodów nie świadczy o naruszeniu reguł sporządzenia uzasadnienia wyroku (zob. wyrok NSA z 24 czerwca 2005 r., FSK 2633/04, LEX nr 173345). Motywy zaskarżonego orzeczenia zawierają wszystkie wymagane przez przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. punkty; wywód jest logiczny i przekonujący. Nie jest uzasadnione twierdzenie o nierozpoznaniu poszczególnych zarzutów skargi. Istotnie, Sąd pierwszej instancji powielił częściowo stanowisko zaprezentowane wcześniej w zaskarżonej decyzji. Świadczyć to jednak może jedynie o pewnej niedoskonałości warsztatowej tekstu uzasadnienia, nie zaś o braku samodzielności jurysdykcyjnej Sądu pierwszej instancji. Przeczy temu wprawdzie miejscami lakoniczna, ale jednak autonomiczna ocena twierdzeń skarżącej spółki w kontekście podstaw prawnych zaskarżonej decyzji. Niezależnie od tego podkreślić należy, że strona skarżąca nie wykazała, że podnoszone przez nią uchybienie mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Nie można także podzielić zarzutu naruszenia przepisów art. 134 § 1 w związku z art. 133 § 1 p.p.s.a., bo nie jest trafny wniosek, który skarżąca spółka wywiodła na podstawie ogólnego stwierdzenia Sądu pierwszej instancji odnoszącego się do podobieństwa towarów, zgodnie z którym Sąd dokonał samodzielnych i sprzecznych ze stanowiskiem organu ustaleń faktycznych. Rzeczywiście, organ zidentyfikował pewną grupę towarów (zamieszczone w klasie 5 produkty oraz preparaty farmaceutyczne i weterynaryjne, kosmetyki o działaniu leczniczym, dermo-kosmetyki o działaniu leczniczym), które charakteryzuje identyczność zakresu ochrony obu analizowanych znaków towarowych. Jednakże w zdecydowanej większości, bo w odniesieniu do suplementów diety dla ludzi oraz zwierząt, produktów oraz preparatów sanitarnych, produktów higienicznych dla medycyny, preparatów witaminowych substancji dietetycznych do celów leczniczych, środków dezynfekcyjnych, odkażających oraz antyseptycznych, żywności dla dzieci, plastrów i materiałów opatrunkowych, preparatów doustnych zawierających mikro- i/lub makroelementy i/lub witaminy i/lub substancje wspomagające procesy metaboliczne w organizmach ludzi oraz zwierząt, preparaty medyczne przeznaczone do leczenia skóry głowy oraz włosów, w tym środki zapobiegające i leczące łupież takiego podobieństwa się nie dopatrzył. Z tego względu ocena Sądu pierwszej instancji, że analizowane znaki towarowe służą do oznaczania towarów przede wszystkim o innym przeznaczeniu nie pozostaje w sprzeczności ze stanowiskiem organu. Przeciwnie, skoro w decyzji organu zidentyfikowano wąską tylko grupę towarów cechujących się podobieństwem, to znaczy że przede wszystkim, jak ujął to Sąd pierwszej instancji, podobieństwo to nie zachodzi. Co więcej, zwalczaniu przez skarżącą spółkę konkluzji Sądu pierwszej instancji o zakresie podobieństwa towarów oznaczanych przeciwstawionymi znakami towarowymi nie towarzyszyło wykazanie wpływu podnoszonego uchybienia na wynik sprawy. O jego wystąpieniu nie mogło być nawet mowy, dlatego że wykrycie pewnego zakresu podobieństwa nie zostało ani w decyzji organu ani w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku zignorowane, lecz – zgodnie z regułą kolejności porównywania przeciwstawionych znaków towarowych – implikowało konieczność analizy obu oznaczeń (zob. wyrok NSA z 12 września 2017 r., II GSK 3762/15, LEX nr 2373451). I stosowne rozważania w tym zakresie przeprowadzono. Strona skarżąca kontestuje także – stawiając zarzuty naruszenia art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. – ocenę Sądu pierwszej instancji wobec decyzji Urzędu Patentowego w zakresie podobieństwa przeciwstawionych znaków. Ogólnikowo ujęte zarzuty uzupełniono w uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazując, że powyższego naruszenia upatruje skarżąca w dwóch aspektach: braku podjęcia próby wyjaśnienia, dlaczego współwystępowanie w obu znakach w tej samej kolejności liter [...], [...], [...], [...], [...] nie ma znaczenia dla porównywania obu oznaczeń w warstwach wizualnej i fonetycznej. Z takim stanowiskiem skarżącej nie można się zgodzić, dlatego że Sąd pierwszej instancji (a wcześniej Urząd Patentowy) bardzo szczegółowo analizował wpływ ułożenia tych liter składających się na poszczególne sylaby. Oceniono, że na płaszczyźnie wizualnej powielenie chronologii tych liter nie ma przesądzającego znaczenia, dlatego że w znaku [...] wyraźnie wyróżnia się litera [...] oraz podwójna litera [...], inna jest tym samym ilość liter i ich podział na sylaby. W aspekcie fonetycznym Sąd akcentował odmienny sposób wymowy obu porównywanych wyrazów, zwłaszcza początkowych i końcowych części oraz obecność dźwięcznej głoski "[...]". Sąd pierwszej instancji zwrócił uwagę także na warstwę znaczeniową, która o tyle jest istotna, że w tym przypadku wpływa na wartość odróżniającą znaku [...]. Słowo to w języku włoskim jest przymiotnikiem w rodzaju żeńskim o znaczeniu "w.". Używanie tego słowa w muzyce w rodzaju męskim "a." jest zastrzeżone do utworów wykonywanych w wesoły sposób. Ta ostatnia uwaga prowadzi do konkluzji o słabej zdolności odróżniającej znaku [...], bo przeciętny odbiorca, który zetknął się z nauką muzyki jedynie na poziomie szkoły podstawowej (w programie której omawiane są te podstawowe zagadnienia) powinien kojarzyć to określenie z tempem utworu. W świetle wyróżnionej w nauce i orzecznictwie teorii znoszenia możliwość odczytania jasnego i określonego znaczenia tego znaku neutralizuje ewentualne podobieństwa w sferze wizualnej bądź brzmieniowej (zob. Ł. Żelechowski [w:] Ł. Żelechowski (red.), Prawo własności przemysłowej. Komentarz, Tom VIIIB, Warszawa 2021, s. 217 i n.). W tym kontekście podkreślane przez skarżącą spółkę elementy wizualne i fonetyczne zupełnie tracą na znaczeniu. Podkreślić należy, że skarga kasacyjna nie koncentruje się wokół zagadnienia ryzyka konfuzji, które mogłoby wystąpić w przypadku stwierdzenia podobieństwa przeciwstawionych znaków. Nie zasługują także na uwzględnienie zarzuty naruszenia przepisów art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 151 i art. 135 p.p.s.a., dlatego że nie determinują one konstrukcji wzorca legalności zaskarżonej decyzji. Określają one jedynie formułę rozstrzygnięcia, a więc konsekwencje prawne aplikacji wspomnianego wzorca. Naruszenie tych przepisów mogłoby polegać ewentualnie na wadliwym zredagowaniu przez Sąd pierwszej instancji wyroku uwzględniającego bądź oddalającego skargę. Nie stanowi natomiast o naruszeniu tych unormowań błędne – zdaniem skarżącej spółki – niedopatrzenie się przez Sąd pierwszej instancji naruszeń w zaskarżonej decyzji. Jeżeli chodzi o zarzut błędnej wykładni art. 1321 ust. 1 pkt 3 p.w.p., to wprawdzie rzeczywiście Sąd pierwszej instancji wyraził wadliwe stanowisko przypisując znakowi słownemu jednowyrazowemu zdolność do wyodrębnienia w nim elementów dominujących, jednakże wskazując że takim elementem jest całość każdego z porównywanych znaków (co zresztą dostrzeżono to w skardze kasacyjnej) dokonał całościowej analizy każdego z nich. Wszechstronnie rozważono każdą z płaszczyzn rozróżnienia znaku: wizualną, fonetyczną i semantyczną (zob. na ten temat Ł. Żelechowski, op. cit., s. 216). Wskazany mankament wykładni przepisu prawa materialnego nie mógł zatem doprowadzić do podważenia zaskarżonego wyroku, bo orzeczenie to jest prawidłowe. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 in fine p.p.s.a., mimo częściowo błędnego uzasadnienia zaskarżonego wyroku, oddalił skargę kasacyjną.