II SA/Kr 243/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Joanna Człowiekowska Sędziowie: Sędzia WSA Mirosław Bator (spr.) Sędzia WSA Piotr Fronc Protokolant: sekretarz sądowy Anna Frasik-Mazurek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2025 r. sprawy ze skargi T. K. i K. P. na czynność Prezydenta Miasta Krakowa z lipca 2013 r. w przedmiocie włączenia karty adresowej zabytku nieruchomego przy ul. K. w K. do gminnej ewidencji zabytków I. stwierdza bezskuteczność czynności; II. zasądza od Gminy Miejskiej K. solidarnie na rzecz T. K. i K. P. kwotę 300 zł (słownie: trzysta złotych) tytułem zwrotu wpisu oraz na rzecz T. K. kwotę 497 zł (słownie: czterysta dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Pismem z dnia 29 stycznia 2025 r. T. K. i K. P. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na czynność Prezydenta Miasta Krakowa w przedmiocie założenia karty zabytku oraz włączenia nieruchomości przy ul. K. w K. do Gminnej Ewidencji Zabytków. Zaskarżonej czynności zarzucili naruszenie: 1/ art. 22 ust. 4 i ust. 5 pkt 3 w zw. z art. 3 pkt 2 w zw. z pkt 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami poprzez bezpodstawne i dowolne uznanie budynku przy ul. K. w K. za zabytek i wpisanie budynku do gminnej ewidencji zabytków oraz założenia dla niej karty adresowej, w sytuacji gdy przedmiotowa nieruchomość nie posiadała cech zabytku w rozumieniu art. 3 pkt 2 w zw. z pkt 1, ustawy o ochronie zabytków, a co za tym idzie, nie wystąpiły okoliczności uzasadniające wpis nieruchomości do gminnej ewidencji budynków oraz wyłączenia jego karty adresowej do gminnej ewidencji zabytków; 2/ art. 64 ust. 1 i 2 w zw. 31 ust. 3 w zw. z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, poprzez nieuzasadnioną ingerencję w prawo własności i niecelowe włączenie do gminnej ewidencji zabytków budynku przy ul. K. w K., w sytuacji gdy nieruchomość skarżących nie ma walorów zabytku, a wpis do gminnej ewidencji zabytków w sposób istotny wpływa na ograniczenie prawa własności nieruchomości oraz możliwości swobodnego gospodarowania nieruchomością, co w sposób nadmierny (nieproporcjonalny) narusza konstytucyjne gwarancje poszanowania i ochrony własności, 3/ art. 22 ust. 4 o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami w zw. z § 17 oraz § 18 ust. 1 rozporządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 26 maja 2011 r. w sprawie prowadzenia rejestru zabytków, krajowej, wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków oraz krajowego wykazu zabytków skradzionych lub wywiezionych za granicę niezgodnie z prawem, poprzez stworzenie niekompletnej karty adresowej zabytku, która nie zawiera wszelkich niezbędnych informacji w tym m.in. daty, danych osoby sporządzającej kartę, co jest naruszeniem wymogów formalnych wynikających z ww. rozporządzenia. W uzasadnieniu wskazano, że skarżący są współwłaścicielami nieruchomości zlokalizowanej w K. przy ul. K. dla której Sąd Rejonowy dla K. - P. w K. IV Wdział Ksiąg Wieczystych prowadzi KW: [...], [...] Niniejsza nieruchomość została włączona do gminnej ewidencji zabytków -. , o czym skarżący dowiedzieli się 30 grudnia 2024 r. Zgodnie z obowiązującymi przepisami (obecnie i w dacie czynności) organem właściwym do prowadzenia gminnej ewidencji zabytków obejmującej terytorialnie obszar K. jest Prezydent Miasta Krakowa. Zarządzeniem nr 2184/2013 z dnia 23 lipca 2013 r. w sprawie prowadzenia w imieniu Prezydenta Miasta Krakowa gminnej ewidencji zabytków, zobowiązał on Miejskiego Konserwatora Zabytków do prowadzenia, w imieniu Prezydenta Miasta Krakowa przedmiotowej ewidencji. Ewidencja zabytków w której została ujęta nieruchomość skarżących nie została wprowadzona do obrotu odrębnym zarządzeniem. Jak wynika z informacji widniejącej w Biuletynie Informacji Publicznej oraz uzyskanej od organu, ww. zarządzenie z 2013 r. jest upoważnieniem Miejskiego Konserwatora Zabytków do tworzenia i prowadzenia ewidencji. Ponadto zgodnie z danymi zamieszczonymi w (BIP), niniejsza ewidencja została uzgodniona z Małopolskim Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków, co wynika z pisma z dnia 24.07.2013 r. Należy również zaznaczyć, że przedmiotowa gminna ewidencja zabytków nie ma daty utworzenia, a ustalenie dokonania przez organ czynności ma istotne znaczenie chociażby z powodów proceduralnych. Również data utworzenia karty adresowej prowadzonej dla niniejszej nieruchomości wskazuje jedynie miesiąc i rok. Mając na względzie, że bezspornie czynność została dokonana przez organ w lipcu 2013 r. należy stosować przepisy obowiązujące w niniejszym okresie. Z uwagi na fakt, że na zaskarżoną czynność organu tj. założenie karty adresowej zabytku włączenie nieruchomości należącej do skarżących do gminnej ewidencji zabytków, nie przysługuje żaden środek odwoławczy, to mając na względzie art. 52 § 3 P.p.s.a. w brzmieniu obowiązującym w dacie czynności stanowiącej naruszenie prawa, niezbędne było wezwanie organu do bezzwłocznego usunięcia naruszenia prawa. Mając powyższe na względzie skarżący pismem z dnia 31.12.2024 r. wezwali organ do bezzwłocznego usunięcia naruszenia prawa poprzez wykreślenie należącej do skarżących nieruchomości z gminnej ewidencji zabytków (GEZ), jak również usunięcia karty adresowej zabytku nieruchomego. Należy również zaznaczyć, że ww. czynność została dokonana w ustawowym 14 dniowym terminie od dnia, w którym skarżący dowiedzieli się o podjętej przez organ czynności. Informację o ujęciu nieruchomości w ewidencji oraz o karcie adresowej skarżący powzięli w dniu 30 grudnia 2024 r., natomiast pismo do Miejskiego Konserwatora Zabytków zostało złożone w dniu 8.01.2025 r. W dalszej części uzasadnienia skarżący podnieśli, że wskazana nieruchomość została bezpodstawnie ujęta w gminnej ewidencji zabytków - K. (dalej GEZ) pod numerem porządkowym [...]str. 127). W zasobach GEZ prowadzonej przez Biuro Miejskiego Konserwatora Zabytków znajduje się karta adresowa zabytku nieruchomego opracowana dla przedmiotowego budynku. Zgodnie z § 17 rozporządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 26 maja 2011 r. w sprawie prowadzenia rejestru zabytków, krajowej, wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków oraz krajowego wykazu zabytków skradzionych lub wywiezionych za granicę niezgodnie z prawem, zostało wskazane jakie niniejsza karta musi obligatoryjnie zawierać rubryki tj .: 1) nazwa; 2) czas powstania; 3) miejscowość; 4) adres; 5) przynależność administracyjna; 6) formy ochrony; 7) fotografia z opisem wskazującym orientację w stosunku do sąsiednich terenów lub stron świata albo mapa z zaznaczonym stanowiskiem archeologicznym; 8) historia, opis i wartości; 9) stan zachowania i postulaty dotyczące konserwacji; 10) wykonanie karty; 11) zatwierdzenie karty. Ponadto karta adresowa zabytku winna być sporządzona wg. ust. 2 niniejszej jednostki redakcyjnej jako wzór stanowiący załącznik nr 6 do ww. rozporządzenia. W karcie prowadzonej dla budynku położonego w K. przy ul. K. , zostały zawarte następujące informację: klasyfikacja obiektu jako "dom", czas powstania 1937 r., styl - modernizm, autor budynku - T. P.. W rubryce nr 6 pt. "Forma Ochrony brak jest wskazanego numeru zabytku, a jedyna informacja to nieprecyzyjna nazwa miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego tj. "B. W.". Ponadto z karty adresowej nie wynika kto jest jej autorem, ponieważ w rubryce nr [...] pn. "opracowanie karty adresowej (autor, data i podpis)", wskazane zostało jedynie Biuro Miejskiego Konserwatora Zabytków, bez danych autora, co istotne - brak jest również podpisu. Należy wskazać, że podana data w przedmiotowej karcie adresowej ogranicza się jedynie do miesiąca i roku czyli lipca 2013 r. Przekazana przez Miejskiego Konserwatora Zabytków karta dla przedmiotowej nieruchomości liczy jedną stronę i kończy się właśnie na rubryce nr 7. W niniejszej karcie brak jest informacji kluczowej tj. przedstawienie historii budynku jego opisu i wartości, co powinna zawierać rubryka nr 8. Bezspornym jest fakt, że budynek powinien spełniać kryteria zawarte w ustawie o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, aby możliwe było w odniesieniu do danej nieruchomości włączenia jej karty ewidencyjnej do gminnej ewidencji zabytków miasta K.. Czynność włączenia karty zabytku do gminnej ewidencji zabytków, pomimo braku sformalizowanej procedury, nie może być czynnością dowolną, a jej podjęcie wymaga zaistnienia w stanie faktycznym przesłanek ustawowych, pozwalających uznać, że dana nieruchomość charakteryzuje się cechami, które uzasadniają objęcie jej ochroną jako zabytku. Zgodnie z przesłankami ustawowymi nieruchomość, jej części lub zespoły nieruchomości, będące dziełem człowieka lub związane z jego działalnością muszą stanowić świadectwo minionej epoki bądź zdarzenia, których zachowanie leży w interesie społecznym ze względu na posiadaną wartość historyczną, artystyczną lub naukową. Bezspornym jest fakt, że budynek przy ul. K. w K. nie posiada cech zabytku, o których mowa w art. 3 pkt 1 i 2 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Reasumując skarżący wskazali, że w przedmiotowej sprawie organ podjął zaskarżoną czynność w sposób całkowicie dowolny i bezpodstawny, co z kolei w istotny sposób wpłynęło na ograniczenie uprawnień właścicielskich po stronie skarżących. W konkluzji skarżący wnieśli o stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonej czynności. W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta Krakowa wniósł o jej oddalenie bądź odrzucenie. W uzasadnieniu organ wskazał, że budynek pod adresem ul. K. . dom wzniesiony w 1937 r. wg projektu autorstwa T. P., jest ujęty w gminnej ewidencji zabytków. W załączniku przekazujemy kopię karty adresowej obiektu. Wartości zabytkowe budynku przy ul. K. zostały stwierdzone jeszcze w l. 80. XX w., czego dowodzi fakt założenia dla niego karty ówczesnej wojewódzkiej ewidencji zabytków tzw. fiszki. Ustawa z dnia 18 marca 2010 r. o zmianie ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz niektórych innych ustaw nałożyła obowiązek założenia nowych ewidencji zabytków (krajowej, wojewódzkiej i gminnej). "Nowa" gminna ewidencja zabytków została założona w oparciu o wykaz obiektów zabytkowych zawartych w "dawnej" ewidencji wojewódzkiej (założonej ok l. 80 XX w.). Wykaz obiektów ewidencji wojewódzkiej został przekazany Miejskiego Konserwatora Zabytków przez Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków pismem z dnia 16.02.2011 r. Po weryfikacji i aktualizacji danych lista adresowa "nowej" gminnej ewidencji zabytków, została zatwierdzona przez MWKZ pismem z dnia 24.07.2013 r. Budynek przy ul. K. był ujęty w tzw. "dawnej" ewidencji zabytków prowadzonej przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w K.. Po weryfikacji i aktualizacji ww. wykazu został uwzględniony na liście "nowej" gminnej ewidencji zabytków. Zatwierdzona lista gminnej ewidencji zabytków wraz z pismem MWKZ, jak i jej zaktualizowana wersja (ostatnia z sierpnia 2024 r.) są dostępne w Biuletynie Informacji Publicznej Miasta Krakowa. Dalej organ wskazał, że omawiany budynek figurował w gminnej ewidencji zabytków już w 2006 r., czego dowodzi treść akt z zasobów Miejskiego Konserwatora Zabytków. "N. " gminna ewidencja zabytków uzgodniona przez MWKZ w 2013 r., w której uwzględniono także budynek przy ul. K. , nie była pierwszym wykazem obiektów zabytkowych prowadzonym w UMK. Do momentu zmiany ww. ustawy w 2010 r. art. 22 ust. 4 brzmiał: "Wójt (burmistrz, prezydent miasta) prowadzi gminną ewidencję zabytków w formie zbioru kart adresowych zabytków nieruchomych z terenu gminy, objętych wojewódzką ewidencją zabytków". Na podstawie wyżej wymienionego wykazu, po przeprowadzeniu weryfikacji, została założona aktualna gminna ewidencja zabytków. Wykaz obiegów ujętych w gminnej ewidencji zabytków został zatwierdzony przez Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, który pismem z 24 lipca 2013 r. poinformował Urząd Miasta K. Wydział Kultury i Dziedzictwa Narodowego o przyjęciu załączonych kart obiektów zabytkowych i potwierdził, że stanowią one podstawę do wykonania kart gminnej ewidencji zabytków, ale także sporządzania lub aktualizowania studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, programu opieki nad zabytkami oraz wydawania decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, decyzji o warunkach zabudowy, decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, kolejowej lub lotniska publicznego, wskazując za podstawę prawną art. 7, 22 pkt 4 i 5 oraz art. 143 ust. 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Zatem budynek przy ul. K. widniał na liście adresowej gminnej ewidencji zabytków uzgodnionej przez MWKZ w 2013 r. Obecnie budynek nadal figuruje w gminnej ewidencji zabytków. Zgodnie z art. 22 ust. 4 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami wójt/burmistrz/prezydent miasta prowadzi gminną ewidencję zabytków w formie zbioru kart adresowych zabytków nieruchomych z terenu gminy. W momencie zakładania "nowej" gminnej ewidencji zabytków (uzgodnionej przez MWKZ w 2013 r.) wzór karty adresowej zabytku nieruchomego włączonego do ww. ewidencji, w oparciu o który została założona karta adresowa dla obiektu przy ul. K. , nie zawierał rubryki na informacje o wartościach historycznych, artystycznych i naukowych, które powinien posiadać obiekt uznany za zabytek zgodnie z ustawą. Wzór "nowej" karty adresowej zawierającej już rubrykę "Historia, opis i wartości" został wprowadzony dopiero w 2019 r. Dla omawianego obiektu nie została dotychczas założona "nowa" karta adresowa. Należy wskazać, iż materialnoprawną podstawą dokonania wpisu zabytku nieruchomego - budynku przy ul. K. w gminnej ewidencji zabytków byt przepis art. 22 ust. 5 pkt 2 ustawy, bowiem kamienica ta została wcześniej wpisana do wojewódzkiej ewidencji zabytków. Z art. 3 pkt 1 ustawy wynika, iż zabytkiem jest nieruchomość lub rzecz ruchoma, ich części lub zespoły, będące dziełem człowieka lub związane z jego działalnością i stanowiące świadectwo minionej epoki bądź zdarzenia, których zachowanie leży w interesie społecznym ze względu na posiadaną wartość historyczną, artystyczną lub naukową. Ustalenie okoliczności wskazanych w art. 3 pkt 1 ustawy wymaga przeprowadzenia specjalistycznych ustaleń i ocen. Natomiast wymagań takich nie stawia jednak art. 22 ust. 5 pkt 2 ustawy. Przepis ten posługuje się już terminem zabytku, określając jednocześnie powinność wyznaczenia zabytku przez właściwy organ po uprzednim wskazaniu go przez wojewódzkiego konserwatora zabytków. Wobec powyższego zarzuty skargi w zakresie dotyczącym naruszenia przepisów art. 3 pkt 1 i 2 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami nie są zasadne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do przepisu art. 145 p.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji i postanowień z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych - o ile ich naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. treść wydanej decyzji lub postanowienia. Kontroli sądu w niniejszym postępowaniu poddana jest ocena legalności czynności materialno-technicznej, jaką było włączenia karty ewidencyjnej zabytku nieruchomego – budynku mieszkalnego zlokalizowanego przy ul. K. w K., do gminnej ewidencji zabytków Miasta K.. Organ wnosi odrzucenie skargi, z uwagi na przekroczenie terminu do jej w niesienia, a w razie nieuwzględnienia wniosku, o oddalenie skargi. Przedmiotowy obiekt został bowiem włączony do wojewódzkiej ewidencji zabytków. Włączenie go do gminnej ewidencji zabytków wynikało z przepisów prawa. W ocenie sądu (aczkolwiek argumentacja organu w zakresie dotyczącym oddalenia skargi była prawidłowa) czynność została podjęta wadliwie a skarżący nie przekroczył terminu do złożenia skargi. W kwestii zachowania (przekroczenia) terminu do złożenia skargi, wskazać należy, że nie jest przekonywująca argumentacja organu, który wnosząc o odrzucanie skargi, powołuje się na fakt, że lista "nowej" gminnej ewidencji zabytków są dostępne w Biuletynie Informacji Publicznej Miasta Krakowa, sam zaś budynek został objęty ochroną w obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego "B. W.". Ani fakt publikacji w Biuletynie informacji Publicznej Miasta K., listy gminnej ewidencji zabytków Miasta K., ani objęcie przedmiotowego budynku ochroną w obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego "B. W." nie świadczą, o tym, że skarżący mieli wiedzę o dokonaniu czynności materialno-technicznej, jaką było włączenia karty ewidencyjnej zabytku nieruchomego – budynku mieszkalnego zlokalizowanego przy ul. K. w K., do gminnej ewidencji zabytków Miasta K.. Są to okoliczności obiektywne, ale nie wykazujące wiedzy skarżących w przedmiocie daty dokonania tej czynności. Zauważyć też należy, że termin wezwania do usunięcia naruszenia prawa, w dacie włączenia karty adresowej przedmiotowego obiektu do rejestru zabytków był bardzo restrykcyjny. Zgodnie bowiem z art 52 § 3 P.p.s.a. w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 czerwca 2027 r. jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa. Sąd, po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę. W ocenie sądu, organ który wnosi o odrzucenie skargi powołując się na przekroczenie tego terminu, w przypadku, gdy wezwanie o usunięcie naruszenia prawa zostało złożone, powinien wykazać, że wezwanie to faktycznie nastąpiło po terminie. W materiałach przekazanych sądowi, brak jakiegokolwiek dowodu, że o włączeniu karty adresowej przedmiotowego obiektu, skarżący lub ich poprzednicy prawni byli przez organ w jakimkolwiek terminie i formie informowani. Nie można więc przyjąć, że istnieją obiektywnie okoliczności, które miały by wykazywały fakt wiedzy skarżących, o dokonaniu tej czynności, w terminie wcześniejszym, niż czas bezpośrednio poprzedzający termin, w którym dokonali wezwania organ do usunięcia naruszenia prawa. Nabycie nieruchomości, czy też posiadanie nieruchomości, nie daje podstaw do przyjęcia, że właściciel powinien mieć wiedzę, że obiekt który stanowi przedmiot jego własności, jest wpisany do gminnej ewidencji zabytków. Zgodnie bowiem z art. 9 ust 4 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 710 z późn. zm. (dalej; ustawa.) wpisanie zabytku nieruchomego do rejestru ujawnia się w księdze wieczystej danej nieruchomości na wniosek wojewódzkiego konserwatora zabytków, na podstawie decyzji o wpisie do rejestru tego zabytku. Brak jednak regulacji, by w księdze wieczystej nieruchomości ujawnić ujęcie karty adresowej danego obiektu w gminnej ewidencji zabytków. Dokładając najwyższej nawet staranności właściciel nieruchomości, w oparciu o analizę księgi wieczystej, nie musi mieć wiedzy, że nabył lub posiada obiekt ujęty w gminnej ewidencji zabytków. Warto też zwrócić uwagę, na to, że w orzecznictwie kwestia, czy skardze podlegać może czynność materialno-techniczna (włączenie karty adresowej obiektu do gminnej ewidencji zabytków) czy zarządzenie o tym włączeniu są rozbieżności, także co do trybu skarżenia tego typu aktów i terminów w jakich skargi można wnosić (por. postanowienie Naczelny Sąd Administracyjny z dnia 28 sierpnia 2024 r. II OSK 1499/24). Kwestie te nie mogą być obojętne przy ocenie zachowania terminu do złożenia skargi, ewentualnie oceny zawinienia skarżącego przy dokonaniu tej czynność. Wobec powyższego, sąd przyjmuje, że datą powzięcia przez skarżącą wiedzy o czynności organu dokonanej 22 listopada 2007 r. jest dzień 30 grudnia 2024 r. Co zaś do merytorycznej zasadności skargi, wskazać należy, że włączenie karty adresowej do gminnej ewidencji zabytków nie jest formą ochrony zabytków - taką formę stanowi wpis do rejestru zabytków (art. 7 ustawy). Ewidencje zabytków w formie kart ewidencyjnych traktować należy zatem, jako swoisty środek wstępnej ochrony danego obiektu uznanego za zabytkowy i wiążący się z pewnymi ograniczeniami względem nieruchomości ujętej w takiej ewidencji. Z chwilą włączenia karty adresowej obiektu do gminnej ewidencji zabytków powstają bowiem obowiązki obciążające jego właściciela i posiadacza ,które to obowiązki określone są w przepisach art. 5 ustawy. Obowiązki te związane są ogólnie mówiąc z opieką nad zabytkiem i obowiązkami informacyjnym. Obowiązki związane z włączeniem danego obiektu do gminnej ewidencji zabytków wynikają także z innych przepisów. Dla przykładu są to obowiązki związane z uzgadniania z wojewódzkim konserwatorem zabytków decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, decyzji o warunkach zabudowy oraz decyzji o pozwoleniu na budowę lub rozbiórkę dla inwestycji planowanych na obszarach lub w odniesieniu do budynków ujętych w gminnej ewidencji zabytków (art. 53 ust. 4 pkt 2 oraz art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz art. 39 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane). Dla właściciela lub posiadacza danego obiektu, kwestia wpisania tego obiektu do gminnej ewidencji zabytków ma doniosłe, prawne znaczenie, gdyż nakłada na niego obowiązki, jakich nie mają właściciele obiektów, które do tej ewidencji wpisane nie są. Postępowanie, jakie toczy się w tym przedmiocie, nie może być zatem pobieżne czy obarczone rażącymi brakami w ustaleniach dotyczących danego obiektu pod względem jego wartości historycznej, artystycznej lub naukowej. Przepis art. 3 pkt 1 ustawy pojęcie "zabytek" definiuje jako nieruchomość lub rzecz ruchomą, ich części lub zespoły, będące dziełem człowieka lub związane z jego działalnością i stanowiące świadectwo minionej epoki bądź zdarzenia, których zachowanie leży w interesie społecznym ze względu na posiadaną wartość historyczną, artystyczną lub naukową. Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy, ewidencja zabytków jest podstawą do sporządzania programów opieki nad zabytkami przez województwa, powiaty i gminy. Z kolei przepis art. 22 ust. 4 ustawy stanowi, iż wójt (burmistrz, prezydent miasta) prowadzi gminną ewidencję zabytków w formie zbioru kart adresowych zabytków nieruchomych z terenu gminy. Jak stanowi art. 22 ust 5 pkt 2 ustawy w gminnej ewidencji zabytków powinny być ujęte inne zabytki nieruchome znajdujące się w wojewódzkiej ewidencji zabytków. Sposób prowadzenia ewidencji zabytków określa rozporządzenie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 26 maja 2011 r. w sprawie prowadzenia rejestru zabytków, krajowej, wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków oraz krajowego wykazu zabytków skradzionych lub wywiezionych za granicę niezgodnie z prawem (Dz. U. Nr 113, poz. 6619 dalej; rozporządzenie). Akt ten w § 17 wskazuje, jakie rubryki zawiera karta ewidencyjna zabytku nieruchomego wpisanego do rejestru gminnego oraz określa jej wzór. Jak powszechnie przyjmuje w orzecznictwie, czynność włączenia do gminnej ewidencji karty adresowej zabytku uprzednio wpisanego do ewidencji wojewódzkiej, jest czynnością związaną, pochodną w stosunku do czynności włączenia karty ewidencyjnej zabytku do wojewódzkiej ewidencji zabytków i niezależną od ocen wójta (burmistrza, prezydenta miasta) co do zabytkowego charakteru przedmiotu wpisu do ewidencji. Zatem w sytuacji, gdy wojewódzki konserwator zabytków włączy kartę ewidencyjną zabytku do wojewódzkiej ewidencji zabytków, to bezwzględnym obowiązkiem wójta (burmistrza, prezydenta miasta) jest sporządzenie karty adresowej tego zabytku i włączenie jej do gminnej ewidencji zabytków (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 lutego 2024 r. II OSK 1166/21, z dnia 13 grudnia 2022 r. II OSK 2086/21, z dnia 8 czerwca 2022 r. II OSK 1845/19). Czym innym jednak, jest automatyzm działania organu gminy po powzięciu informacji o wpisami nieruchomości do wojewódzkiej ewidencji zabytków, a czym innym merytoryczna poprawność dokonanej czynności włączenia karty adresowej zabytku. Zgodnie bowiem z § 18 wójt (burmistrz, prezydent miasta) włącza kartę adresową zabytku nieruchomego do gminnej ewidencji zabytków po sprawdzeniu, czy dane zawarte w karcie adresowej są wyczerpujące i zgodne ze stanem faktycznym. Sama czynność, choćby dokonana niejako z automatu, musi być formalnie poprawna. Jak mowa wyżej, w § 17 wskazuje, jakie rubryki zawiera karta ewidencyjna zabytku nieruchomego wpisanego do rejestru gminnego oraz określa jej wzór. Sposób wypełnienia tych rubryk, według podanego wzoru jest dla organu obligatoryjny i podlega jego kontroli. Wadliwe wypełnienie rubryk karty włączonej do gminnej ewidencji zabytków, skutkuje wadliwością samej czynności. Wzór kart adresowej określony jest w załączniku nr 6 rozporządzenia i zawiera rubrykę "Opracowanie karty adresowej (autor, data i podpis). Przekazana sądowi karata adresowa przedmiotowej kamienicy w rubryce tej wskazuje jedynie datę - lipiec 2013 r. Data jest jedynie przybliżona, brak podpisu i oznaczenia autora sporządzenia karty. Uznać zatem należy, że włączenie tej karty (wadliwie sporządzonej) do gminnej ewidencji zabytków było czynnością obarczoną błędem sprawdzenia, czy dane zawarte w karcie adresowej są wyczerpujące i zgodne ze stanem faktycznym. Warto podkreślić, że w analogicznej sprawie (włączenie karty adresowej zabytku do ewidencji gminnej na podstawie art. 22 ust 5 pkt 2 ustawy) Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 8 czerwca 2022 r. II OSK 1845/19 uchylając wyrok i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, którym oddalono skargę w sprawie włączenia karty ewidencyjnej obiektu nieruchomego do Gminnej Ewidencji Zabytków, wskazuje że "W aktach sprawy znajduje się kserokopia przedmiotowej karty adresowej zabytku nieruchomego, która nie wskazuje jej autora, daty sporządzenia oraz podpisu. Okoliczność ta wskazywać może, że karta adresowa zawierała istotne uchybienia formalne. Sąd I instancji nie ocenił jednak czy Burmistrz wywiązał się z obowiązku wynikającego z § 18 rozporządzenia tj. nie zbadał czy dane zawarte w karcie adresowej są wyczerpujące. Wprawdzie okoliczność ta została podniesiona dopiero w skardze kasacyjnej, jednak Sąd I instancji nie będąc związany granicami skargi, kompletność karty adresowej winien zbadać z urzędu. Powyższe skutkowało uwzględnieniem skargi kasacyjnej". Mając na uwadze wyżej wskazane okoliczności sąd na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.