II SA/Go 227/25
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2025-06-11
Skład orzekający: Jacek Jaśkiewicz, Jarosław Piątek, Krzysztof Rogalski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna nałożona na przewoźnika drogowego za nieudostępnienie podczas kontroli wykresówek oraz danych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego jest zasadna, jeśli przedsiębiorca twierdzi, że dane te zostały uszkodzone lub przesłane w nieprawidłowej formie, a następnie uzupełnione po zakończeniu kontroli?Ratio decidendi
Kara pieniężna za nieudostępnienie podczas kontroli wykresówek oraz danych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego jest zasadna, nawet jeśli przedsiębiorca uzupełni braki po zakończeniu kontroli. Obowiązek przechowywania i udostępniania tych danych w siedzibie przedsiębiorstwa w dniu kontroli jest kluczowy, a późniejsze działania nie sanują naruszenia. Odpowiedzialność przewoźnika ma charakter obiektywny i nie jest uzależniona od winy.Stan faktyczny
Skarżący, przewoźnik drogowy, został ukarany karą pieniężną za nieudostępnienie podczas kontroli wykresówek oraz danych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego. Skarżący twierdził, że dane te zostały uszkodzone po stronie organu lub przesłane w nieprawidłowej formie, a następnie uzupełnione. Organy administracji uznały, że skarżący nie udostępnił wymaganych danych w dniu kontroli, pomimo wielokrotnych wezwań, a późniejsze uzupełnienie nie miało wpływu na zasadność nałożonej kary. Skarżący zaskarżył decyzję, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jarosław Piątek Sędzia WSA Krzysztof Rogalski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 11 czerwca 2025 r. sprawy ze skargi K. W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] r., znak: [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę.
1. Decyzją z dnia [...] lutego 2025 r., nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego (GITD) po rozpatrzeniu odwołania K.W. (skarżący) utrzymał w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (WITD) z dnia [...] grudnia 2024 r., nr [...] o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 14.950,00 zł.
1.1. W podstawie prawnej tej decyzji organ wskazał art. 4 pkt 22, art. 7a, art. 14, art. 92b ust. 1, art. 92c ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 1539 ze zm.; dalej u.t.d.) oraz Ip. 1.5, lp. 5.5, lp. 5.6, lp. 5.11, lp. 6.3.16 załącznika nr 3 do utd, art. 4, art. 7, art. 8, art. 10 Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (dalej rozporządzenie 561/2006); art. 32, art. 33 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym (dalej rozporządzenie 165/2014); art. 1, art. 2 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/1054 z dnia 15 lipca 2020 r. zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 w odniesieniu do minimalnych wymogów dotyczących maksymalnego dziennego i tygodniowego czasu prowadzenia pojazdu, minimalnych przerw oraz dziennego i tygodniowego okresu odpoczynku.
1.2. Przebieg kontrolowanego przez sąd postępowania i ustalony w nim przez organy stan faktyczny był następujący: na podstawie upoważnienia z dnia [...] października 2024 r. przeprowadzono kontrolę K.W., prowadzącego działalność gospodarczą jako przewoźnik drogowypod firmą: "J – K.W.".
Przedmiotem kontroli były regulacje związane z dostępem do rynku transportu drogowego; przepisami dotyczącymi czasu pracy kierowców za okres 12 miesięcy przed dniem kontroli (od dnia 28 września 2023 r. do dnia 27 września 2024 r.), przestrzeganiem przepisów ustawy o transporcie drogowym oraz regulacje związane z wykonywaniem przewozów; spełnieniem warunków dostępu do zawodu przewoźnika drogowego w zakresie dysponowania bazą eksploatacyjną.
1.3. Ustalenia kontroli zostały ujawnione w protokole kontroli z dnia [...] listopada 2024 r. Po przeprowadzeniu postępowania, organ I instancji decyzją z dnia [...] grudnia 2024 r. nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 14.950,00 zł za następujące naruszenia (szczegółowo opisane w tabelach 7 do 13 decyzji organu I instancji):
- lp. 1.5 niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej łub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 ustawy o transporcie drogowym, w wymaganym terminie - za każdą zmianę (kara - 1600 zł);
- lp. 5.5 skrócenie wymaganego regularnego okresu odpoczynku dziennego o czas do 1 godziny, o czas powyżej 1 godziny do 2 godzin i 30 minut oraz za każdą rozpoczętą godzinę powyżej 2 godzin i 30 minut (kara – 300 zł);
- lp. 5.6 niespełnienie wymogu dzielonego dziennego okresu odpoczynku, 1) skrócenie drugiej części odpoczynku dzielonego o czas do 1 godziny, 2) skłócenie drugiej części odpoczynku dzielonego o czas powyżej 1 godziny do 2 godzin, 3) za każdą rozpoczętą godzinę powyżej 2 godzin (kara – 350 zł);
- lp. 5.11 przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy o czas do mniej niż 30 minut; o czas od 30 minut do mniej niż 1 godzina i 30 minut; za każde rozpoczęte 30 minut od 1 godziny i 30 minut oraz w międzynarodowym okazjonalnym przewozie osób, w godzinach od 22:00 do 06:00, gdy pojazd obsługuje jeden kierowca (kara – 200 zł);
- Ip. 6.3.16 nieudostępnienie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówek oraz pobranych i przechowywanych danych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego - za każdy dzień w odniesieniu do każdego kierowcy (kara -12.500,00 zł).
2. Pismem z dnia [...] grudnia 2024 r. skarżący złożył odwołanie od tej decyzji zarzucając organowi I instancji rażące naruszenie art. 6, art. 7, art. 9, art. 10, art. 11, art. 75 §1, art. 77 § 1, art. 78, art. 80, art. 107 §1, art. 107 §3, art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 572, dalej k.p.a.) z wnioskiem o uchylenie zaskarżonej decyzji. Najistotniejszym zarzutem tego odwołania, co jest też eksponowane w skardze do tutejszego sądu, była kwestia deliktu polegającego na nieudostępnieniu podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówek oraz pobranych i przechowywanych danych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego - za każdy dzień w odniesieniu do każdego kierowcy.
Skarżący podniósł, że dostarczał kontrolującym go inspektorom dokumenty oraz dane (pliki) cyfrowe, które zostały skopiowane, co zostało potwierdzone. Zdaniem skarżącego do uszkodzenia danych cyfrowych doszło po stronie organu ("inspektorowi dane cyfrowe zniknęły z jego nośnika informacji"). Mimo tego skarżący ponownie przesłał organowi wymagane dane cyfrowe o tej samej treści (w szczególności chodzi o dane pochodzące z pojazdu o nr. rej. [...] za okres od stycznia 2024 r. do kwietnia 2024 r.). W ocenie skarżącego "błędne sugestie ze strony organu, jakoby plik nie istniał lub był nieprawidłowy, wprowadziły odwołującego w błąd. Plik ten istniał od początku i zawierał wszystkie wymagane dane, co odwołujący się potwierdził ponownym jego przekazaniem w dniu 28.11.2024 r."
Skarżący zarzucił również, że organ I instancji nie uwzględnił jego wniosku dowodowego dotyczącego dwóch plików przesłanych organowi w dniu 20 listopada 2024 r., przy czym nie wydał w tym zakresie postanowienia, do czego był zobowiązany na podstawie art. 78 § 2 w z w. z art. 123 k.p.a., co uniemożliwiło stronie podniesienie tego zarzutu w odwołaniu (art. 142 k.p.a.).
3. Utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję GITD opisał przebieg postępowania, w tym decyzję organu I instancji oraz odwołanie. Następnie przytoczył treść przepisów art. 4 pkt 22, art. 95 ust. 5, art. 92a ust. 7 i 9, art. 92b ust. 1 oraz art. 92c ust. 1 u.t.d. regulujące zasady wszczynania postępowania oraz nakładania kar administracyjnych na podstawie ustawy o transporcie drogowym.
Dalej wskazał, że w rozpatrywanej sprawie kary pieniężne są nakładane na podstawie art. 92a w zw. z art. 93 ust. 1 u.t.d., a treść art. 92a ust. 1 i 6 w zw. z załącznikiem nr 3 do u.t.d. określa w sposób sztywny wysokość kar pieniężnych za naruszenia wobec czego organ nie ma możliwości miarkowania kar pieniężnych na zasadach przewidzianych działem IVak.p.a.
3.1. Organ II instancji szczegółowo opisał każdy z deliktów za który wymierzono kary cząstkowe podając opis stanu faktycznego, kwalifikację deliktu oraz wysokość kary (s. od 6 do 16 decyzji GITD). Odnośnie kwestionowanego w odwołaniu naruszenia polegającego na nieudostępnieniu podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówek oraz pobranych i przechowywanych danych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego - za każdy dzień w odniesieniu do każdego kierowcy wskazał, że zgodnie z art. 33 ust. 4 rozporządzenia nr 165/14, przedsiębiorstwa transportowe przechowują wykresówki i wydruki, w każdym przypadku sporządzenia wydruków zgodnie z art. 35, w porządku chronologicznym oraz w czytelnej formie, przez co najmniej rok po ich użyciu oraz wydają ich kopie zainteresowanym kierowcom na ich wniosek. Przedsiębiorstwa transportowe wydają także zainteresowanym kierowcom na ich wniosek kopie danych pobranych z kart kierowcy oraz ich wydruki na papierze. Wykresówki, wydruki oraz wczytane dane okazuje się lub doręcza na żądanie każdego upoważnionego funkcjonariusza służb kontrolnych.
Natomiast w myśl art. 25 ustawy o czasie pracy kierowców pracodawca prowadzi ewidencję czasu pracy kierowców w formie:
1) zapisów na wykresówkach;
2) wydruków danych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego;
3) plików pobranych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego;
4) innych dokumentów potwierdzających czas pracy i rodzaj wykonywanej czynności;
5) rejestrów opracowanych na podstawie dokumentów, o których mowa w pkt 1-4.
Ewidencję czasu pracy, o której mowa w ust. 1, pracodawca:
1) udostępnia kierowcy na jego wniosek;
2) przechowuje przez okres 3 lat po zakończeniu okresu nią objętego.
Konsekwencją powyższego jest treść: lp. 6.3.16 załącznika nr 3 do utd, który sankcjonuje nieokazanie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówek oraz pobranych i przechowywanych danych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego za każdy dzień w odniesieniu do każdego kierowcy - karą pieniężną w wysokości 500,00 zł (słownie: pięćset złotych).
3.2. Zdaniem GITD, podzielającego stanowisko organu I instancji, podczas kontroli skarżący nie udostępnił do kontroli danych cyfrowych z pojazdu o nr rej. [...] za łączny okres 25 dni. Wskazał na to, że pierwsza planowana kontrola miała mieć miejsce w dniu [...] września 2024 r., ale nie doszła do skutku z powodu nieobecności przedsiębiorcy, ani osoby upoważnionej przez przedsiębiorcę w miejscu prowadzenia działalności gospodarczej w wyznaczonym przez organ terminie. Następnie strona powiadomiona o próbie przeprowadzenia kontroli skontaktowała się telefonicznie z inspekcją transportu drogowego w [...] informując, że obecnie znajduje się za granicą i może poddać się kontroli w terminie późniejszym, tj. w dniu [...] października 2024 r. w siedzibie Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego. To w tym dniu i miejscu wręczono skarżącemu wezwanie dotyczące przedłożenia do kontroli m.in. zapisów z kart kierowców, zapisów z tachografów cyfrowych, a także tarcz tachografu wykresówki/dokumenty świadczące o nieprowadzeniu pojazdów przez kierowców.
Skarżący w tym samym dniu przekazał organowi I instancji dokumenty, jednakże po ich analizie organ stwierdził braki w postaci nie przedstawienia do kontroli wszystkich danych cyfrowych oraz dokumentów związanych z potwierdzeniem spełnienia obowiązku, o którym mowa w art. 8 ust. 8a rozporządzenia nr 561/2006. W związku z powyższym organ wezwał ponownie stronę do przedłożenia brakujących dokumentów, wezwaniem z dnia [...] października 2024 r. (odebranym dnia 28 października 2024 r). Następnie organ I instancji poinformował stronę drogą elektroniczną w dniu 4 listopada 024 r., że na nośniku CD przekazanym przez stronę brakuje danych cyfrowych z pojazdu o nr rej. [...], o które organ wzywał do okazania wezwaniem z dnia [...].10.2024 r.
W ocenie GITD podczas prowadzonej kontroli skarżący nie udostępnił danych cyfrowych z pojazdu o nr rej. [...] prowadzonym przez kierowcę A.S., pomimo wielokrotnych wezwań organu I instancji (zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli, pkt 13 i 14), wezwanie z dnia [...] października 2024 r. i [...].10.2024 r. oraz [...] listopada 2024 r. Organ podkreślił też, że dopełnienie przez przedsiębiorcę transportowego obowiązku okazania wszystkich danych cyfrowych na etapie postępowania administracyjnego nie powoduje odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisu lp. 6.3.16 załącznika nr 3 utd. Przedsiębiorca ma obowiązek na dzień zaplanowanej kontroli okazać wszystkie wymagane dokumenty dotyczące wykonywania zadań transportowych, w tym danych cyfrowych.
Przedsiębiorca deklarując, iż przekazał wszystkie dane cyfrowe organowi prowadzącemu przedmiotową kontrolę, zwłaszcza w sytuacji wielokrotnego wezwania strony przez organ o uzupełnienie braków w tym zakresie, organ wskazuje, iż to strona ponosi ryzyko sporządzenia protokołu kontroli w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy. Ponadto organ wskazuje, iż przekazanie danych cyfrowych z usterkami technicznymi uniemożliwiającymi ich odczytanie, jak strona podnosi w złożonych w sprawie wyjaśnieniach nie może być postrzegane jak spełnienie obowiązku okazania danych cyfrowych. Zatem argumentacja strony zawarta w piśmie z dnia [...] listopada 2024 r. oraz w odwołaniu jest zdaniem organu bezzasadna.
3.3. Odnosząc się do zarzutu strony dotyczącego niewydania postanowienia dotyczącego złożonego przez stronę wniosku dowodowego - organ odwoławczy stwierdził, że z urzędu ponownie poddał analizie przesłanki na podstawie, których organ ustalił stan faktyczny i prawny rozpatrywanej sprawy. Zdaniem organu niewydanie postanowienia w zakresie złożonego wniosku dowodowego wskazującego nowe okoliczności sprawy zawartego w piśmie z dnia [...].11.2024 r. (wraz z załącznikiem w postaci płyty CD) nie stanowi rażącego naruszenia prawa i nie wpływa na wymiar i zakres stwierdzonych naruszeń.
Organ nie podzielił także pozostałych zarzutów odwołania dotyczących naruszenia art. 6, art. 7 i art. 10 § 1 oraz art. 75, art. 77, art. 78 i art. 107 k.p.a.
W odniesieniu do powoływania się przez skarżącego na okoliczności przewidziane w art. 92b oraz art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. wskazał, że wymaga to od przedsiębiorcy wykazania szczególnych okoliczności, czego nie wykazał. Zdaniem organu II instancji twierdzenia skarżącego o prawidłowo wykonywanym nadzorze nad przestrzeganiem przepisów czasu pracy oraz prawidłowej organizacji pracy nie mają potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym. W sprawie nie wystąpiły też żadne okoliczności egzoneracyjne.
4. W skardze wniesionej do tutejszego sądu z zachowaniem terminu pełnomocnik K.W. zaskarżył w całości decyzję GITD z dnia [...] lutego 2025 r. zarzucając organom:
1) rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, tj. art. 75 § 1 k.p.a. w zw. z 78 k.p.a. w zw. z art. 10 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., mających istotny wpływ na treść wydanej w sprawie decyzji, przez niepodzielenie zarzutu skarżącego dotyczącego nieuwzględnienia jego wniosku skierowanego do organu I instancji w przedmiocie dopuszczenia i przeprowadzenie dowodu z dwóch plików przesłanych do organu I instancji w dniu 29 listopada 2024 r. - właściwych, jak i niezbędnych do poprawnej oceny pozostałego materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy, podczas gdy w przedmiotowej sprawie nie zachodziły przesłanki wskazane w dyspozycji przepisu art. 78 § 2 k.p.a., a wnioskowane dowody dotyczyły okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy;
2) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., mające istotny wpływ na treść wydanej w sprawie decyzji, polegające na utrzymaniu zaskarżonej decyzji organu I instancji w mocy, w wyniku niepodzielenia podniesionego przez skarżącego zarzutu dotyczącego niewyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, jak również niepodjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, a nadto oparcia skarżonej decyzji organu I instancji na niepełnym materiale dowodowym, pomimo tego, że właściwy materiał dowodowy został przedłożony do akt sprawy przez skarżącego;
3) rażące naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, tj. art. 10 k.p.a. w zw. z art. 73 k.p.a. w zw. z art. 81 § 1 k.p.a. w zw. z art. 6 k.p.a., mające istotny wpływ na treść wydanej w sprawie decyzji, a polegające na niezawiadomieniu strony - przez organ II instancji o zebraniu całego materiału dowodowego, możliwości zapoznania się z tymże materiałem, wypowiedzenia się i składania wniosków co do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego (w trybie art. 10 k.p.a.);
4) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. w zw. z art. 84 k.p.a. w zw. z art. 15 k.p.a. w zw. z art. 6 k.p.a., mające istotny wpływ na treść wydanego w sprawie orzeczenia, polegające na wadliwym i niewyczerpującym rozpatrzeniu całego materiału dowodowego, jak również niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego zebrania materiału dowodowego, wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, a w konsekwencji niepodzielenie stanowiska skarżącego o niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego przez organ I instancji oraz na jego dowolnej, a nie swobodnej ocenie, wbrew naczelnej zasadzie dwuinstancyjności, która nakazywała organowi II instancji powtórne przeanalizowanie sprawy, a nie jedynie zweryfikowanie rozstrzygnięcia Organu I instancji;
5) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a., mające istotny wpływ na treść wydanego w sprawie orzeczenia, polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego oraz na jego dowolnej, a nie swobodnej ocenie;
6) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 9 k.p.a. w zw. z art. 11 k.p.a. w zw. z art. 107 § 1 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 6 k.p.a., mające istotny wpływ na treść wydanej w sprawie decyzji, poprzez nienależyte uzasadnienie skarżonego orzeczenia z uwagi na zawarcie w nim zbyt ogólnikowych twierdzeń, na których oparł się organ II rozpoznający niniejszą sprawę oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej bądź je pominął, a przede wszystkim lakoniczne (wręcz żadne) odniesienie się do większości zarzutów postawionych przez skarżącego (vide: s. 15 in fine - 16 uzasadnienia skarżonej decyzji), co uniemożliwia zrozumienie zasadności przesłanek, którymi kierował się organ II instancji przy wydawaniu zaskarżonego rozstrzygnięcia, jak również czyni niemożliwym dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji.
W oparciu o te zarzuty wniesiono o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, a także poprzedzającej jej decyzji organu I instancji, a także zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi jej zarzuty zostały rozwinięte.
5. W odpowiedzi na skargę GITD wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
6. Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) w zakresie swej właściwości sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Przedmiotem tej kontroli jest badanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Czyni to wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, aktualnych w dacie wydania zaskarżonego aktu. W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Za zgodą stron sprawa została rozpoznana w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym (art. 119 pkt 2 p.p.s.a.).
7. Konsekwencją stwierdzonych przez organy i opisanych wyżej naruszeń było nałożenie na skarżącego kary pieniężnej na podstawie art. 92a ust. 1 u.t.d., który przewiduje odpowiedzialność podmiotu wykonującego przewóz drogowy za naruszenie przepisów ustalających warunki i obowiązki tego przewozu.
W myśl art. 92a ust. 7 u.t.d. wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403: 1) popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa Ip. 1-9, 2) popełnionych przez przewoźnika drogowego w związku z wykonywaniem transportu drogowego określa Ip. 10 – załącznika nr 3 do ustawy.
8. Stanowiący podstawę wymierzenia skarżącemu Spółce kary pieniężnej art. 92a ust. 1 u.t.d. ustanawia odpowiedzialność administracyjną podmiotów wykonujących transport drogowy, która ma charakter obiektywny (por. m.in. wyrok NSA z 10 kwietnia 2013 r., II GSK 2460/11, orzeczenia.nsa.gov.pl). Odpowiedzialność ta nie jest uzależniona od winy. Dla ustalenia tejże odpowiedzialności wystarczające jest stwierdzenie samego faktu naruszenia obowiązków i warunków przewozu drogowego, zatem określona w art. 92a u.t.d. kara pieniężna jest następstwem zaistnienia stanu niezgodnego z prawem.
Celem tej kary jest zapewnienie przestrzegania przez przedsiębiorców przepisów służących bezpieczeństwu powszechnemu, tj. zapewnieniu wykonywania transportu w sposób gwarantujący bezpieczeństwo na drogach, ochronę życia i zdrowia ludzkiego. Z tego punktu widzenia system sankcji przewidzianych przez przepisy u.t.d. stanowi przejaw interwencjonizmu państwowego w sferę uznaną przez ustawodawcę za szczególnie istotną. Z powyższego jednoznacznie wynika, że za działalność przedsiębiorstwa wykonującego transport drogowy odpowiedzialność ponosi co do zasady to przedsiębiorstwo, na nim spoczywa ciężar odpowiedzialności za ewentualne skutki działań osób, którymi w wykonywaniu działalności gospodarczej się posługuje. Decyzja o nałożeniu kary ma charakter decyzji związanej i wobec stwierdzenia naruszenia obowiązków lub warunków wykonywania przewozu drogowego organ zobowiązany jest do ustalenia kary pieniężnej w wysokości określonej w załączniku i nałożenia jej w wysokości wynikającej z art. 92a ust. 2 i 3 u.t.d.
9. Choć skarga, jak i odwołanie skierowana jest przeciwko całości decyzji i łącznej karze w wysokości 14.950 zł, to w istocie szczegółowo z odniesieniem do konkretnego stanu faktycznego i jego kwalifikacji prawnej) kwestionowana jest tylko kara za delikt polegający na nieudostępnieniu podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówek oraz pobranych i przechowywanych danych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego - za każdy dzień w odniesieniu do każdego kierowcy (kara -12.500,00 zł).
Do tej zatem kwestii należy odnieść się w pierwszej kolejności. Wskazać tu należy, że skoro przepis lp. 6.3.16 załącznika nr 3 do u.t.d. sankcjonuje nieudostępnienie danych na etapie przeprowadzanej w przedsiębiorstwie kontroli, to odpowiedzialności przedsiębiorcy nie może wyłączać późniejsze okazanie i udostępnienie tej dokumentacji, czego w istocie dotyczy polemika zawarta w pismach skarżącego (wniosku dowodowym), odwołaniu, a następnie w skardze (pomijając kwestię wiarygodności zawartych tam stwierdzeń). Przedsiębiorca ma bowiem ustawowy obowiązek przechowywania za wskazany okres tej dokumentacji w siedzibie przedsiębiorstwa i udostępniania jej uprawnionym organom w dniu kontroli. Z art. 10 ust. 5 lit. a pkt ii rozporządzenia (WE) nr 561/2006 wynika bowiem obowiązek zapewnienia, aby wszystkie dane wczytane zarówno z jednostki pojazdowej jak i z karty kierowcy, były przechowywane przez co najmniej dwanaście miesięcy po ich zarejestrowaniu oraz, na żądanie funkcjonariusza służb kontrolnych, były dostępne, bezpośrednio albo na odległość, na terenie tego przedsiębiorstwa.
Istota obowiązku, sankcjonowanego w przepis lp. 6.3.16 załącznika nr 3 do u.t.d. w zw. z art. 10 ust 5 lit. a rozporządzenia nr 561/2006 wyraża się w obowiązku skutecznego zapewnienia przechowania danych, o których w nim mowa. Zwłaszcza, że ich przechowywanie nie jest celem samym w sobie, lecz służy możliwości przeprowadzenia kontroli działalności przedsiębiorstwa transportowego, a to poprzez obowiązek ich udostępnienia na żądanie uprawnionych służb kontrolnych. Stąd też nie chodzi o jakikolwiek sposób zapewniający przechowywanie danych, o których mowa w art. 10 ust. 5 lit. a) ww. rozporządzenia, lecz o taki sposób, który zapewni bezpieczne, a co za tym idzie skuteczne ich przechowywanie do celów, którym dane te służą czyli kontroli (por. wyroki NSA z dnia 17 sierpnia 2023 r., II GSK 598/20; 9 listopada 2023 r., II GSK 939/20 oraz 28 lutego 2025 r., II GSK 1737/21). Stanowisko to jest nadal aktualne (por. wyrok NSA z dnia 28 lutego 2025 r., II GSK 1737/21).
9.1. Skarżący, co wynika z akt sprawy został powiadomiony o tym obowiązku, a to z jego powodu nie doszło do realizacji kontroli w pierwszym planowanym terminie. Nie odbierał on korespondencji (nieodebrane awiza), a w czasie nieobecności skarżący nie ustanowił pełnomocnika (ustanowił go [...] października 2024 r.).Natomiast osoba obecna na terenie firmy twierdziła nawet, że K.W. nie prowadzi żadnej działalności transportowej (por. zawiadomienie, informacja i notatka służbowa znajdujące się w aktach administracyjnych). Skarżący, który ostatecznie skomunikował się z organem mailowo w dniu 27 września 2024 r. do dnia [...] października 20224 r. (1 dzień kontroli) miał więc dostatecznie wiele czasu by przygotować wszystkie wymagane dokument i dane.
Z akt sprawy nie wynika także stan podawany przez skarżącego. Są to tylko twierdzenia nie poparte dowodami. Z akt sprawy wynika, że kolejne, po sporządzonym wraz z zawiadomieniem o kontroli wezwaniu, sprecyzowane żądanie przekazania danych zostało mu przedstawione przez organ w dniu [...] października 2024 r. W odpowiedzi zostały przekazane drogą elektroniczną dokumenty oraz piłki wymienione w notatce z dnia [...] października 2024 r. Nie były one kompletne o czym świadczy wezwanie organu z dnia [...] października 2024 r., gdzie wprost mowa jest o braku wszystkich danych dotyczących pojazdu nr rej. [...]. W mailu pochodzącym z adresu skarżącego z dnia [...] listopada 2024 r., stanowiącym odpowiedź na mail organu z tego samego dnia i dotyczący wezwania z dnia [...] października 2024 r., skarżący nie zaprzecza brakowi. Wskazuje natomiast, że: "dane te "były czytane 15.12.2023 i następnie 27.03.202. Oczywiście nie było zachowane 90 dni, ale to z powodu problemów oprogramowania zdalnego odczytu danych. Wymienione dane z załączeniu". W następnych mailach stanowiących odpowiedzi na mail organu informujący, że przesłane dane nadal nie zawierają informacji (pliku) dotyczącego pojazdu nr rej. [...]. skarżący informuje tylko, że przebywa za granicą i nie może odebrać protokołu kontroli.
Następnie skarżący składa wniosek o przedłużenie termin do złożenia wyjaśnienia oraz, w dniu 27 listopada 2024 r., pisemne wyjaśnienia, w których przedstawia własną (nie popartą dowodami) wersję zdarzeń stwierdzając, że omyłkowo przesłał organowi plik cyfrowy o niewłaściwym rozszerzeniu (s. 4 wyjaśnień) oraz podając, iż ponownie dane te przesyła.
9.2. Już te dokumenty i oświadczenia zawarte w dokumentach pochodzących od skarżącego wskazują, że jego wersja nie jest prawdziwa. Co najistotniejsze wynika z nich jasno, że w dniu rozpoczęcia kontroli nie przedstawił on organowi pełnej dokumentacji - plików dotyczących pojazdu o nr. rej. [...] za okres od 1 stycznia do 2 kwietnia 2024 r., co prawidłowo organy zakwalifikowały jako naruszenie lp. 6.3.16 załącznika nr 3 do u.t.d.
Późniejsze działania oraz wniosek dowodowy złożony w wyjaśnieniach i podtrzymany w odwołaniu, zgodnie z tym co rozważono na wstępie pkt 9 niniejszego uzasadnienia tej sytuacji nie sanują. Zawiadomienie o kontroli jednoznacznie określało dokumenty, które mają być przygotowane przez skarżącego. Przedsiębiorca powinien przygotować się na dzień rozpoczęcia kontroli, a w jej toku (czyli najpóźniej do jej zakończenia) udostępnić wymaganą dokumentację, w tym m.in. dane cyfrowe zawarte na kartach kierowców; dane cyfrowe z tachografów cyfrowych z kontrolowanego okresu. Skarżący, mimo tego, że organ dał mu jeszcze kilkakrotnie możliwość uzupełnienia dokumentacji nie zrealizował tego obowiązku, a w wyjaśnieniach złożonych już po zapoznaniu się z protokołem kontroli złożył wniosek dowodowy i przedstawił inną, niż prezentował wcześniej, wersję wydarzeń.
W tej sytuacji powołanie się przez stronę na okoliczność przedłożenia brakujących danych za dni wskazane przez organ w toku postępowania, natomiast już po zakończeniu kontroli, było spóźnione i nie mogło odnieść oczekiwanego przez stronę skutku. Nieuwzględnienie przez organ tej dokumentacji w toku rozstrzygania sprawy nie narusza zatem przywołanych w skardze przepisów prawa procesowego. To, że organ I instancji nie wydał w tym przedmiocie postanowienia o odmowie przeprowadzenia dowodu, nie miało wpływu na wynik sprawy, tym bardziej, że ta okoliczność została, w ramach kompetencji merytorycznej, szczegółowo rozważona przez organ odwoławczy (por. s. 13 do 15 uzasadnienia decyzji GITD).
Tak samo to, że organ odwoławczy nie poprzedził wydanej decyzji standardową informacją o przysługującym prawie do wypowiedzenia się (art. 10 § 1 k.p.a.) nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy. Wynika to jasno ze skargi w której nie pojawiają się żadne nowe okoliczności, niż te które zostały podniesione w wyjaśnieniach i odwołaniu. Skarga oczywiście jest obszerniejsza i zawiera rozwiniętą argumentacje prawną, ale na to, co jest jej istotą sprawy i dokonanej przez organy kwalifikacji naruszenie przepisu art. 10 § 1 k.p.a. nie miało żadnego wpływu.
9.3. Organy trafnie też wykazały, że brak było w sprawie przesłanek do wyłączenia odpowiedzialności skarżącego za ujawnione naruszenia, a w konsekwencji zastosowanie przepisów art. 92b ust. 1 oraz art. 92c ust. 1 u.t.d, trafnie podkreślając, iż art. 92a ust. 1 u.t.d ustanawia domniemanie odpowiedzialności przedsiębiorcy za zaistniałe naruszenia przepisów regulujących transport drogowy, które nie zostało przez skarżącego obalone. Skarżący nie wykazał żadnych nadzwyczajnych (egzoneracyjnych) okoliczności, które usprawiedliwiały by stwierdzone naruszenia. Nie wykazał również tego, że stosuje skuteczny mechanizm stałej kontroli pracowników i w sposób kategoryczny oraz konsekwentny egzekwuje przestrzeganie norm czasu pracy kierowców. Ponadto stwierdzone naruszenia dotyczące czasu pracy kierowców były popełniane na przestrzeni szeregu miesięcy w ramach okresu poddanego kontroli, zaś liczba tych naruszeń wskazuje, że nie miały one charakteru incydentalnego. Te, które jest najistotniejsze i zasadniczo sporne jest zawinieniem samego skarżącego.
9.4. Pozostałe zarzuty skargi są ogólnikowe i nie podważają ani ustaleń organów, ani dokonanej przez nie oceny prawnej. Ponad opisanymi w punkcie wyżej, nie mającymi istotnego wpływu na wynik sprawy, naruszeniami przepisów postępowania nie było innych naruszeń procedury, w szczególności dotyczących reguł gromadzenia dowodów, ich oceny oraz uzasadnienia decyzji. Organ odwoławczy szczegółowo i wyczerpująco (a nie ogólnikowo jak zarzuca się w skardze) odniósł się do wszystkich twierdzeń strony, a przede wszystkim prawidłowo ustalił, a następnie wyjaśnił dokładnie wszystkie okoliczności istotne dla dokonanej kwalifikacji prawnej w odniesieniu do każdego z deliktów. Materiał dowodowy został zgromadzony w stopniu wystarczającym do jej rozstrzygnięcia, zaś GITD poddał go prawidłowej ocenie. Wbrew twierdzeniom zawartym w skardze organ szczegółowo wskazał w uzasadnieniu decyzji, na podstawie jakich konkretnie dowodów stwierdził wystąpienie poszczególnych naruszeń. Kwalifikacja materialnoprawna jest też prawidłowa. prawna
Skarżący nie wykazał też skutecznie zaistnienia przesłanek uzasadniających zastosowanie art. 92b ust. 1 lub art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., to nie było podstaw do zastosowania tych przepisów.
Z przedstawionych wyżej względów skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a. należało zatem oddalić jako bezzasadną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło