I SO/Go 1/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Damian Bronowicki po rozpoznaniu w dniu 8 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. C. o wymierzenie grzywny Wójtowi Gminy [...] za nieprzekazanie skargi z [...] r. w ustawowym terminie postanawia: oddalić wniosek o wymierzenie grzywny. Pismem z dnia [...] marca 2025 r. P. C. (dalej: Wnioskodawca, Strona) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim o wymierzenie grzywny Wójtowi Gminy [...] (dalej: organ, Wójt) za nieprzekazanie skargi z [...] grudnia 2024 r. na czynności materialno-techniczne naruszające prawo materialne w zakresie naliczania odsetek za zwłokę od podatku od nieruchomości oraz wystawienia upomnienia w ustawowym terminie. W odpowiedzi na wniosek organ wniósł o jego oddalenie. W uzasadnieniu odpowiedzi Wójt ustalił, że przedmiotowa skarga rzeczywiście wpłynęła do Urzędu Gminy [...] w dniu 16 grudnia 2024 r. Uzasadniając swoje stanowisko organ wskazał, że pismo - skarga z dnia [...] grudnia 2024 r. - omyłkowo została włączona do akt postępowania prowadzonego przez Wójta Gminy [...] ze skargi P. C. z dnia [...] grudnia 2024 r. na pracowników Urzędu Gminy wraz z wnioskiem o udzielenie informacji publicznej. Skarga na pracowników Urzędu Gminy i wniosek o udzielenie informacji publicznej dotyczyły tego samego problemu co skarga do WSA na czynności materialno-techniczne naruszające prawo i materialne w zakresie naliczania odsetek za zwłokę od podatku od nieruchomości oraz wystawienia upomnienia. Wójt Gminy załatwił skargę z dnia [...] grudnia 2024 r. w przepisanym terminie to jest do dnia 16 grudnia 2024 r. - udzielenie żądanych informacji i odmowa udzielenia części informacji decyzją z dnia [...] stycznia 2025 r. Organ wskazał, że po wniesieniu skargi do WSA w dniu 16 grudnia 2024 r. Strona telefonicznie kontaktowała się z pracownikiem urzędu, której działań skarga dotyczy i oświadczyła, że wycofa skargę wniesioną do WSA. Pracownik na podstawie oświadczenia złożonego przez P. C. telefonicznie przyjął jedynie, że skarga została wycofana. Wójt wyjaśnił, że w wyniku przeoczenia skarga nie została przekazana do WSA w przepisanym terminie, ponieważ pracownik był przekonany, że Skarżący ją wycofał i nie dopilnował czy rzeczywiście ta czynność nastąpiła. Organ podkreślił, że ten błąd zostanie naprawiony, gdyż w dniu 31 marca 2025 r. WSA przekazał do Urzędu Gminy ww. skargę wniesioną bezpośrednio do Sądu i zostaną niezwłocznie podjęte czynności. W tym stanie rzeczy organ wniósł o oddalenie wniosku o zastosowaniu grzywny, gdyż opóźnienie w przekazaniu skargi nie jest na tyle znaczne, że mogłoby skutkować naruszeniem jakichkolwiek praw Skarżącego i nie jest wynikiem celowego działania organu bądź ignorancji obowiązujących przepisów. Wójt jednocześnie zaznaczył, że w piśmie z dnia[...] marca 2025 r. w sprawie oznaczonej sygn. akt I SA/Go 7/25 P. C. na wezwanie Sądu wyjaśnił, że jest jeszcze jakaś inna skarga dotycząca dostępu do informacji publicznej z grudnia 2024 r., która nie została przekazana do Sądu. Organ ustalił, iż wnioskiem z dnia [...] grudnia 2024 r. P. C. zwracał się do Wójta Gminy [...] z wnioskiem o udzielenie informacji publicznej (w szczególności dotyczącej osób zatrudnionych w Referacie Finansowym, w tym wysokości ich wynagrodzeń i premii). Wniosek załatwiono poprzez udzielenie żądanych informacji oraz odmowę udzielenia części informacji. Wątpliwym jest zatem wniesienie w tym zakresie skargi do WSA w Gorzowie Wlkp. gdyż organem odwoławczym od decyzji odmawiającej udzielenia informacji jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...]. Natomiast powoływana w piśmie z dnia [...] marca 2025 r. sprawa oznaczona sygn. akt I SA/Go 7/25 dotyczy skargi na decyzję SKO w [...] w sprawie podatku od nieruchomości. W odpowiedzi na pismo Wójta Gminy [...] z dnia [...] kwietnia 2025 r. Strona wniosła o nieuwzględnienie argumentacji organu i o uwzględnienie wniosku o wymierzenie grzywny Wójtowi Gminy [...], z następujących przyczyn: 1. Bezzasadność twierdzenia o wycofaniu skargi. Wójt Gminy [...] w swoim piśmie powołuje się na oświadczenie o rzekomym wycofaniu skargi fakt ten podaje jako przyczynę jej nieprzekazania do Sądu. Wnioskodawca podkreślił, że nigdy nie doszło do wycofania tej skargi. Cofnięcie skargi wymaga złożenia stosownego oświadczenia, które w niniejszej sprawie nie miało miejsca. Na Wójcie Gminy [...] spoczywa ciężar udowodnienia faktu wycofania skargi, czego organ nie uczynił, przedstawiając jedynie gołosłowne twierdzenia pracownika urzędu, niepoparte żadnym dowodem. 2. Obowiązek przekazania skargi niezależnie od rzekomego wycofania. Nawet hipotetycznie zakładając, że skarga została formalnie cofnięta, nie zwalniało to Wójta Gminy [...] z bezwzględnego obowiązku przekazania skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w ustawowym terminie. Do momentu formalnego cofnięcia skargi przed Sądem, organ administracji publicznej jest zobowiązany do realizacji czynności procesowych, w tym przekazania skargi. Zaniechanie tego obowiązku stanowi rażące naruszenie przepisów postępowania. 3. Argumentacja Wójta Gminy [...], jakoby fakt wniesienia tej samej skargi bezpośrednio do Sądu w innym postępowaniu (sygn. akt I DK/Go 4/25) miał zwalniać go z obowiązku przekazania pierwotnie wniesionej skargi, jest całkowicie chybiona. Obowiązek przekazania skargi jest przypisany do każdej wniesionej skargi indywidualnie. Działanie skarżącego, mające na celu naprawienie zaniechania organu, nie sanuje pierwotnego naruszenia prawa przez Wójta Gminy [...]. 4. Wójt lekceważy obowiązki poprzez nieprzekazanie dwóch skarg. Wbrew twierdzeniom Wójta Gminy [...], Strona udowodniła fakt nieprzekazania skargi z dnia [...] grudnia 2024 r. dotyczącej dostępu do informacji publicznej. Wraz z wnioskiem o wymierzenie grzywny przedłożył Urzędowe Poświadczenie Przedłożenia (UPP) oraz oryginał wspomnianej skargi, co jednoznacznie potwierdza jej wpłynięcie do organu i brak jej przekazania do Sądu w ustawowym terminie. W ocenie Strony dopuszczenie się dwukrotnego zaniechania przekazania skarg do Sądu w ustawowych terminach świadczy o lekceważeniu przez Wójta Gminy [...] jego podstawowych obowiązków procesowych oraz podstawowych praw obywatela do kontroli sądowej. W świetle powyższego, w ocenie Wnioskodawcy Wójt Gminy [...] dopuścił się dwukrotnego zaniechania przekazania skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Gołosłowne twierdzenia organu o rzekomym wycofaniu jednej ze skarg oraz próby bagatelizowania drugiego uchybienia poprzez powoływanie się na inne postępowania są niezasadne i świadczą o braku należytej staranności oraz lekceważeniu obowiązków przez Wójta Gminy [...]. Z uwagi na powyższe, Wnioskodawca wniósł o oddalenie argumentacji Wójta i wymierzenie mu grzywny zgodnie za nieprzekazanie skargi z dnia [...] grudnia 2024 r. oraz skargi z dnia [...] grudnia 2024 r. dotyczącej dostępu do informacji publicznej. Postanowieniem z dnia [...] maja 2025 r. sygn. akt I SA/Go 100/25 WSA w Gorzowie Wlkp. odrzucił skargę Strony na czynności Wójta Gminy [...] w przedmiocie wystawienia upomnień oraz zaliczania odsetek. Ww. postanowienie stało się prawomocne z dniem 17 czerwca 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako: P.p.s.a.) skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Art. 54 § 2 P.p.s.a. stanowi, iż organ, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. W razie niezastosowania się do obowiązku przekazania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie wynikającym z przytoczonego wyżej przepisu, sąd na wniosek skarżącego może - na podstawie art. 55 § 1 P.p.s.a. - orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a., czyli do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Podkreślić również należy, że stwierdzenie zaistnienia przesłanek określonych w art. 54 § 2 P.p.s.a. nie nakłada na sąd obowiązku wymierzenia grzywny, lecz wyposaża sąd w uprawnienie do wymierzenia grzywny. Ustawodawca przewidział bowiem, że sąd "może orzec o wymierzeniu organowi grzywny". Orzeczenie sądu ma więc charakter uznaniowy, a sąd podejmując rozstrzygnięcie w tym przedmiocie powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc między innymi charakter sprawy, przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a., czas jaki upłynął od wniesienia skargi, okoliczność czy organ przed rozpatrzeniem wniosku wypełnił obowiązek przekazania skargi wraz z aktami oraz czy przekazanie kompletnych akt administracyjnych opóźniło rozpoznanie sprawy (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 października 2021 r., sygn. akt II SO/Wa 61/21, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, www.orzeczenia.nsa.gov.pl – podobnie jak pozostałe orzeczenia sądów administracyjnych powołane w dalszej części uzasadnienia). Środek prawny określony w tym przepisie stanowi zabezpieczenie prawa strony do rozpoznania przez sąd administracyjny jej sprawy bez zbędnej zwłoki. Jednocześnie, co należy podkreślić, grzywna za nieprzekazanie skargi wraz z aktami i odpowiedzią na skargę w ustawowym terminie ma nie tylko charakter dyscyplinujący, ale również represyjny oraz prewencyjny służący także zapobieżeniu powtarzaniu się podobnych uchybień w przyszłości (uchwała NSA z 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 3/09). Jak wynika z akt sprawy, skarga P. C. na czynności Wójta Gminy [...] wpłynęła do organu 16 grudnia 2024 r., natomiast organ przekazał skargę sądowi dopiero 14 kwietnia 2025 r. Nie ulega zatem wątpliwości, że organ uchybił terminowi określonemu w art. 54 § 2 P.p.s.a. W ocenie sądu, okoliczność ta nie jest jednak decydującą przesłanką do wymierzenia grzywny, bowiem w tym zakresie znaczenie mają również inne okoliczności sprawy. Skarga z [...] grudnia 2024 r. została odrzucona przez tut. Sąd postanowieniem z 13 maja 2025 r., sygn. akt I SA/Go 100/25. W ocenie Sądu upomnienia wystawione przez Wójta Gminy [...] jak i wysokość naliczonych w nich odsetek za zwłokę nie spełniają kryteriów określonych w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. i nie podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Orzeczenie to, jak już wskazano, jest prawomocne. Zatem pomimo znacznego uchybienia przez organ terminowi wskazanemu w art. 54 § 2 P.p.s.a., skarga nie mogła zostać merytorycznie rozpoznana z uwagi na brak kognicji sądu administracyjnego. Z tej przyczyny uznać należy, że prawo strony do rozpoznania skargi bez nieuzasadnionej zwłoki, zawierało pierwotną wadę niezwiązaną z obowiązkami organu wynikającymi z treści art. 54 P.p.s.a. Prawo to nie zostało zatem naruszone zaniechaniem organu. Sąd uznał również, że w wypadku niniejszej sprawy nie jest koniecznie wymierzenie grzywny jako środka represyjnego czy prewencyjnego. Sąd wziął bowiem pod uwagę, że nieprzekazanie skargi w terminie było jednorazowym, nie mającym miejsca w przeszłości, zaniechaniem tego organu. Z tych względów Sąd orzekł jak w sentencji.