III FZ 703/25
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2026-01-27
Skład orzekający: Dominik Gajewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy po uprawomocnieniu się zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu od zażalenia może uchylić skutki prawomocności tego zarządzenia i tym samym wpłynąć na bieg terminu do uiszczenia wpisu?Ratio decidendi
Złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy wywołuje skutek od chwili jego wniesienia i nie obejmuje zwolnienia od kosztów sądowych, które strona miała obowiązek uiścić przed jego złożeniem. W związku z tym, złożenie takiego wniosku nie może uchylić skutków prawomocności wydanego wcześniej rozstrzygnięcia i nie wpływa na bieg terminu do uiszczenia wpisu. Skoro skarżący nie uiścił wymaganego wpisu po skutecznym doręczeniu wezwania, Sąd pierwszej instancji zasadnie odrzucił zażalenie.Stan faktyczny
Skarżący wniósł zażalenie na postanowienie WSA w Poznaniu o odrzuceniu zażalenia na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu. Wcześniej skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi, a po oddaleniu wniosku o przywrócenie terminu i kolejnym wezwaniu do uiszczenia wpisu od zażalenia, nie uiścił należnej opłaty. Wniósł następnie o zwolnienie od obowiązku uiszczania wpisu, a po odrzuceniu zażalenia przez WSA, złożył zażalenie na to postanowienie, kwestionując brak przerwania biegu terminu do uiszczenia wpisu przez złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Dominik Gajewski po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia B. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 14 listopada 2025 r., sygn. akt I SA/Po 225/25 w przedmiocie odrzucenia zażalenia w sprawie ze skargi B. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia 17 grudnia 2024 r., nr SKO.F.406.869.2022 w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego na 2021 r. postanawia oddalić zażalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 14 listopada 2025 r., sygn. akt I SA/Po 225/25 w sprawie ze skargi B. B. (dalej: skarżący, strona) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia 17 grudnia 2024 r., w przedmiocie ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2021, odrzucił zażalenie.
Ze stanu faktycznego niniejszej sprawy wynika, że pismem z dnia 11 czerwca 2025 r. skarżący wniósł o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Sąd I instancji postanowieniem z dnia 16 czerwca 2025 r., I SA/Po 225/25 oddalił ten wniosek. Skarżący wniósł zażalenie na postanowienie z dnia 16 czerwca 2025 r., które zostało oddalone Postanowieniem NSA z dnia 29 sierpnia 2025 r., III FZ 410/25.
W związku z uprawomocnieniem się zarządzenia z dnia 11 lipca 2025 r., skarżący został ponownie wezwany do uiszczenia wpisu od zażalenia zarządzeniem z dnia 29 września 2025 r. w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia zażalenia. Wezwanie zostało doręczone skarżącemu 16 października 2025 r., mimo to nie uiszczono należnego od zażalenia wpisu. Pismem z dnia 23 października 2025 r. skarżący wniósł o zwolnienie od obowiązku uiszczania wpisu.
Zażalenie na powyższe postanowienie z dnia 14 listopada 2025 r. złożył skarżący. Strona nie zgadza się ze stwierdzeniem, że wniesienie wniosku o przyznanie prawa pomocy nie przerwało biegu terminu do uiszczenia wpisu, a w szczególności uzasadnione jest złożenie takiego wniosku w momencie, gdy wystąpi taka potrzeba, bez konieczności uprzedniego występowania z takim wnioskiem uprzednio "na zapas".
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 220 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata, w tym opłata, o której mowa w art. 235a. W
tym przypadku, z zastrzeżeniem § 2, 3 i 3a, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd.
Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że wniesione przez skarżącego zażalenie na postanowienie Sądu I instancji zawierało braki formalne (brak uiszczenia wpisu). W związku z tym prawidłowo wezwano skarżącego do uzupełnienia braków formalnych zażalenia w terminie 7 dni, pouczając jednocześnie o skutkach procesowych niewykonania wezwania w tym terminie.
Po uprawomocnieniu się zarządzenia z dnia 11 lipca 2025 r. skarżący został ponownie wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia w kwocie 100 zł. Wezwanie zostało doręczone 16 października 2025 r., w związku z tym termin do uiszczenia należnego wpisu upłynął w dniu 23 października 2025 r. Z informacji Oddziału Finansowo-Budżetowego WSA wynika, że do dnia 4 listopada 2025 r. nie uiszczono wpisu sądowego od zażalenia.
Ponadto, Naczelny Sąd Administracyjny podkreśla, że złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy wywołuje skutek od chwili jego wniesienia, a więc nie obejmuje zwolnienia od kosztów sądowych, które strona miała obowiązek uiścić przed jego złożeniem. Złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, nawet dokonane w terminie określonym w wezwaniu do wykonania zarządzenia o uiszczeniu wpisu, nie może uchylić skutków prawomocności wydanego bezpośrednio wcześniej rozstrzygnięcia i tym samym nie miało wpływu na bieg terminu do uiszczenia wpisu. W związku z tym złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy nie mogło uchronić skarżącego przed ujemnymi następstwami niewykonania prawomocnego zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi (por. post. NSA z 22 stycznia 2026 r., sygn. akt II OZ 7/26; publik. CBOSA).
W związku z powyższym należy uznać, że wezwanie do uzupełnienia braków formalnych zażalenia, zostało skutecznie doręczone stronie. Skarżący, pomimo doręczenia mu wezwania nie uiścił wpisu, a więc zasadnie Sąd pierwszej instancji zażalenie odrzucił.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło