III FZ 318/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Dominik Gajewski po rozpoznaniu w dniu 24 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 26 maja 2025 r., sygn. akt I SPP/Gl 344/24 w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 8 maja 2024 r., nr SKO.F/41.4/188/2024/4759 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2024 r. postanawia oddalić zażalenie. Postanowieniem z 26 maja 2025 r., sygn. akt I SPP/Gl 344/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach (dalej: "WSA", "sąd I instancji") odmówił M. K. (dalej: skarżący) przyznania prawa pomocy w sprawie z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z 8 maja 2024 r., w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2024 r. W uzasadnieniu postanowienia sąd I instancji stwierdził, że decyzją z 8 maja 2024 r. (zaskarżoną do WSA w sprawie I SA/Gl 690/24) SKO utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. z 16 stycznia 2024 r., mocą której ustalono Skarżącemu wysokość podatku od nieruchomości na 2024 r. w kwocie 69 zł. W toku postępowania skarżący złożył wniosek z 9 lipca 2024 r. o przyznanie prawa pomocy, który zarejestrowano pod sygn. akt I SPP/Gl 181/24. W ramach tego postępowania Sąd wojewódzki odmówił skarżącemu przyznania prawa. Skarżący złożył zażalenie. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 22 października 2024 r., sygn. akt III FZ 443/24 oddalił zażalenie skarżącego. Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału I z 5 grudnia 2024 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 100 zł. W terminie na uiszczenie wpisu od skargi złożył zażalenie na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu oraz kolejny wniosek o przyznanie mu prawa pomocy. Postanowieniem z 4 marca 2025 r., sygn. akt III FZ 48/25 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie skarżącego na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi. Po nadesłaniu przez skarżącego urzędowego formularza PPF i jego analizie Sąd uznał, że skarżący domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, a ponadto rozłożenia kwoty wpisu od skargi na raty. Odmawiając przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie, sąd I instancji powołał się na treść art. 247 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej: "p.p.s.a.") oraz wyjaśnił, że oczywista bezzasadność skargi ma miejsce m. in. gdy strona powiela w skardze zarzuty i argumentację prawną oraz twierdzenia dotyczące stanu faktycznego, przedstawionych już we wcześniejszych skargach wniesionych w sprawach o tożsamym przedmiocie (m. in. tym samym zobowiązaniu podatkowym za kolejne lata). WSA zauważył, że skarżący powiela argumentację, którą prezentował już w skargach, jakie wcześniej wniósł na decyzje wymierzające mu wysokość tego zobowiązania za lata 2014-2021.Tymczasem skargi te zostały już prawomocnie oddalone a ponadto w uzasadnieniach tych wyroków wyjaśniono Stronie, że na mocy postanowienia Sądu Rejonowego o stwierdzeniu nabycia spadku po matce, nabył on przedmiot opodatkowania, a tym samym - jako jego właściciel - jest zobowiązany do zapłaty podatku od tej nieruchomości. WSA wskazał, że skoro występuje tożsamość stanu faktycznego i prawnego (w omawianym zakresie) pomiędzy tamtymi sprawami a sprawą niniejszą, jak również jednoznaczne przesądzenie tej kwestii w tamtych sprawach, trudno uznać, by obecnie została ona oceniona w sposób odmienny. Na powyższe orzeczenie z 26 maja 2025 r., skarżący wniósł zażalenie, żądając jednocześnie uchylenia zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu wskazał, że ma trudną sytuację materialną. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy wskazać, że w ramach niniejszego postępowania jest to kolejny już wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy (postanowienie NSA o sygn. akt III FZ 443/24 z 22 października 2024 r.). Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, w rozpoznawanej sprawie WSA prawidłowo odmówił Skarżącemu przyznania prawa pomocy, wskazując jako podstawę art. 247 p.p.s.a. Zgodnie ze wskazanym przepisem prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Przepis art. 247 p.p.s.a. wprowadza samodzielną, negatywną przesłankę przyznania stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Prawo to nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi, co oznacza, że ocena w tym przedmiocie dokonywana jest w oderwaniu od sytuacji materialnej strony. Stwierdzenie przez sąd, że w sprawie zachodzi sytuacja oczywistej bezzasadności skargi, skutkuje odmową przyznania prawa pomocy (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 września 2014 r., sygn. akt II OZ 998/14; publik. CBOSA). Oznacza, to że zastosowanie powołanego przepisu jest dopuszczalne wówczas, gdy stan faktyczny i prawny danej sprawy nie budzi najmniejszych wątpliwości, co do braku szans na uwzględnienie skargi. Powyższa argumentacja znajduje zastosowanie w niniejszej sprawie, gdyż skarga Strony powiela argumentację prawną ocenioną jako chybiona w sprawach sądowoadministracyjnych, w których przedmiotem zaskarżenia były decyzje wydane w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za lata 2014-2021. We wszystkich tych sprawach wnioski strony o przyznanie prawa pomocy uwzględniono. Następnie jednak wszystkie spośród wniesionych skarg oddalono WSA, które nie zostały zaskarżone i są prawomocne. W uzasadnieniach tych wyroków przesądzono, że obowiązek zapłaty kwestionowanego podatku od nieruchomości za lata 2014-2021 spoczywa na skarżącym, ponieważ to on jest właścicielem przedmiotu opodatkowania (lokalu mieszkalnego oraz związanego z nim pomieszczenia piwnicznego i udziału w gruncie), który nabył po swej matce – H. K. Podkreślono również, że nabycie tego spadku zostało stwierdzone postanowieniem Sądu Rejonowego w B. z [...] sierpnia 2017 r., [...]. W skargach wniesionych w tamtych sprawach skarżący utrzymywał, że postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku nie determinuje uznania go za podatnika. Tak samo wywiódł też w skardze wniesionej w niniejszej sprawie. W związku z powyższym sąd I Instancji zasadnie uznał, że skarga Skarżącego jest oczywiście bezzasadna, skoro kwestionuje on wymiar podatku za kolejny rok podatkowy dokonanego na podstawie tych samych ustaleń faktycznych i zbieżnych regulacji prawnych, opierając się na takiej samej argumentacji. Reasumując, pełne powielenie przez Stronę w skardze zarzutów i argumentacji prawnej oraz twierdzeń dotyczących stanu faktycznego, przedstawionych już we wcześniejszych skargach wniesionych w sprawach o tożsamym przedmiocie (m.in. tym samym zobowiązaniu podatkowym za kolejne lata), a oddalonych prawomocnie przez sąd administracyjny, pozwala na stwierdzenie, że kolejna skarga jest oczywiście bezzasadna, co uzasadnia – na podstawie art. 247 p.p.s.a. – odmowę przyznania prawa pomocy. Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.