III OSK 1502/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Artur Kuś (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Teresa Zyglewska sędzia del. WSA Paweł Mierzejewski Protokolant: starszy asystent sędziego Edyta Kuczkowska po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z 24 kwietnia 2025 r. sygn. akt II SA/Rz 313/25 w sprawie ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie z 10 stycznia 2022 r. nr SKO.4170.58.2884.2021 w przedmiocie nałożenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...] na rzecz [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] kwotę 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z 24 kwietnia 2025 r. sygn. akt II SA/Rz 313/25 po rozpoznaniu sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej: "skarżący", "Spółka") na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie (dalej: "SKO", Kolegium") z 10 stycznia 2022 r. nr SKO.4170.58.2884.2021 w przedmiocie nałożenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko w pkt I uchylił zaskarżone postanowienie i postanowienie Wójta Gminy C. (dalej: "Wójt" lub "organ I instancji") z 19 listopada 2021 r. nr WIŚ.6220.5.2020; w pkt II zasądził od SKO na rzecz Spółki kwotę 697 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji przyjął następujące okoliczności faktyczne i prawne. Postanowieniem z 23 czerwca 2021 r. Wójt wznowił postępowanie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją tego organu z 29 grudnia 2020 r., znak: WIŚ.6220.6.2020 o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pn. "Przebudowa, rozbudowa i nadbudowa budynku produkcyjno-magazynowego wraz ze zmianą sposobu użytkowania, rozbiórka 3 budynków magazynowo-administracyjnych, budowa wagi najazdowej, budowa zbiornika na wody opadowe, budowa placu do magazynowania odpadów z kontenerami i boksami wraz z parkingami, infrastrukturą techniczną, urządzeniami budowlanymi oraz przebudową kolidujących elementów infrastruktury technicznej, w ramach budowy bazy magazynowo - transportowej z zapleczem administracyjno-socjalnym, zlokalizowanej na dz. nr [...], budowa wylotu kanalizacji deszczowej wraz z umocnieniem dna i skarp na dz. nr [...], obr. [...], przy ul. [...] w [...]", w której stwierdzono brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla tego przedsięwzięcia przy spełnieniu warunków wskazanych w sentencji tej decyzji. Postępowanie zostało wznowione na wniosek S. G. (dalej: "wnioskodawca") z 12 maja 2021 r., w oparciu o przesłankę z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., gdyż wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. W dokumentacji stanowiącej podstawę wydania decyzji środowiskowej stwierdzono, że teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej oddalony jest od miejsca planowanej inwestycji o około 130 m, a w rzeczywistości w bezpośrednim sąsiedztwie planowanej inwestycji znajduje się piętrowy budynek mieszkalno-usługowy, w którym mieszka trzypokoleniowa rodzina, co nie było brane pod uwagę w trakcie tego postępowania. Następnie postanowieniem z 19 listopada 2021 r. nr WIŚ.6220.5.2020, Wójt, działając na podstawie art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.; dalej: "k.p.a."), w związku z art. 63 ust. 1 i 4, art. 66 ust. 1 i art. 68 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t. j. Dz. U. z 2021 r. poz. 247 ze zm.; dalej: "u.o.o.ś.") oraz § 3 ust. 1 pkt 37 lit. b oraz pkt 83 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r., poz. 1839; dalej: "rozporządzenie"), nałożył obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia oraz ustalił zakres raportu o oddziaływaniu na środowisko tego przedsięwzięcia. W uzasadnieniu postanowienia Wójt wskazał, że zgodnie z zapisami Karty informacyjnej przedsięwzięcia, planowane zadanie zaliczone zostało do działań mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, wymienionych w art. 59 ust. 1 pkt 2 u.o.o.ś., dla których przeprowadzenie procedury oceny oddziaływania na środowisko może być wymagane, w zw. z art. 63 ust. 1 u.o.o.ś. Kwalifikacji przedsięwzięcia dokonano w oparciu o § 3 ust. 1 pkt 37 lit. b oraz pkt 83 rozporządzenia. Po uzyskaniu od inwestora uzupełnienia karty informacyjnej przedsięwzięcia oraz stanowiska Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Rzeszowie (dalej: "RDOŚ"), Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Krośnie (dalej: "PPIS") oraz Dyrektora Zarządu Zlewni w Krośnie Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie organ wydał zaskarżone postanowienie. Podkreślił, że zarówno RDOŚ, postanowieniem z 9 października 2021 r., jak i PPIS w opinii z 7 września 2021 r., wyrazili stanowisko, że istnieje konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, w tym sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko dla przedmiotowego przedsięwzięcia. Natomiast Dyrektor Zarządu Zlewni w Krośnie Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (dalej: "Dyrektor Zarządu Zlewni") w opinii z 8 listopada 2021 r. stwierdził, że dla przedmiotowego przedsięwzięcia przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko nie jest wymagane. Wójt wskazał, że analizując potrzebę przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedmiotowego przedsięwzięcia, wziął pod uwagę opinie ww. organów oraz uwzględnił łącznie kryteria, o których mowa w art. 63 ust. 1 u.o.o.ś. W związku z tym stwierdził, że uwzględniając rodzaj i skalę przedsięwzięcia, jego usytuowanie, możliwe oddziaływania inwestycji na ludzi, przedmiotowe przedsięwzięcie kwalifikuje się do przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko oraz sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko. Raport powinien określać, analizować i oceniać oddziaływanie przedsięwzięcia na: klimat akustyczny, jakość powietrza, gospodarkę odpadami i gospodarkę wodno-ściekową oraz przedstawiać oddziaływanie, zarówno oddzielnie, jak i w połączeniu z innymi planami lub przedsięwzięciami istniejącymi i przewidywanymi do realizacji na terenie lub w pobliżu projektowanego przedsięwzięcia, a także uwzględniać oddziaływanie przedsięwzięcia na etapie jego realizacji, eksploatacji oraz likwidacji. Sporządzony raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko powinien zawierać elementy określone w art. 66 ustawy. Raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko jest podstawą ustalenia, w formie decyzji, środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia, toteż niezbędnym jest, aby określał w sposób jednoznaczny uwarunkowania, o których mowa w art. 82 ust. 1 ustawy. Na postanowienie to, wraz z jednoczesnym zaskarżeniem postanowienia RDOŚ z 9 września 2021 r. i opinii sanitarnej PPIS z 7 września 2021 r., Spółka złożyła zażalenie. Opisanym na wstępie postanowieniem z 10 stycznia 2022 r., Kolegium, działając na podstawie art. 17 pkt 1, art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. i art. 123 k.p.a. i art. 63 ust. 1, art. 64 ust. 1, art. 65 ust. 2, art. 66 ust. 1 i art. 68 u.o.o.ś., utrzymało zaskarżone postanowienie w mocy. Kolegium podkreśliło, że Wójt zasięgnął opinii właściwych organów, o których mowa w art. 64 ust. 1 u.o.o.ś. Po przedstawieniu przez inwestora uzupełnienia Karty informacyjnej przedsięwzięcia z sierpnia 2021 r., zarówno RDOŚ w postanowieniu z 9 września 2021 r., jak też PPIS w opinii z 7 września 2021 r. stwierdzili, że w sprawie tej istnieje konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i zobowiązania inwestora do sporządzenia raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko ze wskazaniem konkretnych okoliczności, które należało uwzględnić. Jedynie w opinii Dyrektora Zarządu Zlewni z 8 listopada 2021 r. stwierdzono, że dla przedmiotowego przedsięwzięcia przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko nie jest wymagane. W ocenie Kolegium Wójt w sposób prawidłowy uzasadnił konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Konieczność taką wyraziły dwa spośród trzech organów uzgadniających właściwych w tej sprawie, a dodatkowo w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Wójt dokonał analizy kryteriów wskazanych w art. 63 ust. 1 u.o.o.ś. stwierdzając, że rodzaj i charakterystyka przedsięwzięcia, usytuowanie przedsięwzięcia, rodzaj, cechy i skala możliwego oddziaływania wskazują na konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Wyrokiem z 2 sierpnia 2022 r. WSA w Rzeszowie, stwierdził nieważność postanowienia SKO z 10 stycznia 2022 r. i postanowienia Wójta z 19 listopada 2021 r. w przedmiocie nałożenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko (pkt I wyroku) oraz uchylił postanowienie Wójta z 23 czerwca 2021 r. w przedmiocie wznowienia postępowania (pkt II wyroku). Sąd wskazał, że w postanowieniu z 19 listopada 2021 r. Wójt ponownie rozstrzygnął o istocie sprawy, nie uchylając jednocześnie decyzji z 29 grudnia 2020 r. W obrocie funkcjonują więc dwa sprzeczne rozstrzygnięcia wydane w tej samej sprawie, tj.: decyzja Wójta z 29 grudnia 2020 r. orzekająca o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia oraz postanowienie Wójta z 19 listopada 2021 r. nakładające obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Oznacza to, że postanowienie Wójta z 19 listopada 2021 r., jak też utrzymujące je w mocy postanowienie Kolegium są dotknięte wadą nieważności (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Sąd dokonał również kontroli legalności postanowienia Wójta z 23 czerwca 2021 r. o wznowieniu postępowaniu. Wskazał, że jednym ze sposobów doręczenia jest doręczenie przez publiczne ogłoszenie (art. 49 k.p.a.). W ocenie Sądu, okoliczność, kiedy pełnomocnik wnioskodawcy uzyskał informacje o planowanym przedsięwzięciu jest bez znaczenia dla oceny zachowania miesięcznego terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania, skoro obwieszczenie zawierające informacje o treści wydanej decyzji zostało wywieszone w miejscowości zamieszkania wnioskodawcy. Okoliczność ta jest dowodem, że doręczenie wnioskodawcy decyzji z 29 grudnia 2020r. nastąpiło z upływem terminów wynikających z art. 49 k.p.a., co oznacza że termin do wniesienia podania o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z 29 grudnia 2020 r. nie został zachowany. W wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej Kolegium od powyższego wyroku, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 4 lutego 2025 r. (sygn. akt III OSK 2561/22) uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę WSA w Rzeszowie do ponownego rozpoznania. Sąd II instancji w wskazał, że w przypadku przesłanki wznowieniowej wymienionej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., istotne znaczenie dla oceny zachowania terminu do wystąpienia z wnioskiem o wznowienia postępowania ma ustalenie, w jakiej dacie wnioskodawca dowiedział się o powołanych nowych okolicznościach faktycznych lub nowych dowodach. Nie ma natomiast znaczenia, w jakiej dacie wnioskodawca dowiedział się o decyzji, ponieważ okoliczność ta jest istotna wyłącznie z punktu widzenia terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu). W związku z powyższym stanowisko Sądu I instancji wyrażone w tym zakresie było nieprawidłowe. NSA wskazał również, że w rozpoznawanej sprawie mamy do czynienia ze "specyficznym" stanem prawnym. Przypomniał, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia dla przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko może zostać wydana po przeprowadzeniu tzw. pełnej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko (art. 82 ust. 1 u.o.o.ś.) lub po stwierdzeniu braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko (art. 84 ust. 1 u.o.o.ś.). W tej sprawie decyzja Wójta z 29 grudnia 2020 r. została wydana na podstawie art. 84 ust. 1 u.o.o.ś., ponieważ organ stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowego przedsięwzięcia. Natomiast po wznowieniu postępowania organ I instancji doszedł do wniosku przeciwnego, wydając postanowienie stwierdzające obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i określające zakres raportu na podstawie art. 63 ust. 1 u.o.o.ś., co jest warunkiem koniecznym wydania decyzji z art. 82 ust. 1 u.o.o.ś. NSA podzielił zdanie SKO, że w tej sprawie nie została zatem jeszcze wydana decyzja ostateczna o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia, a jedynie postanowienie o charakterze wpadkowym. Z art. 149 § 2 k.p.a. wynika, że postanowienie o wznowieniu postępowania stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Sąd II instancji wyjaśnił, że skoro warunkiem sine qua non wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach po przeprowadzeniu oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko jest wcześniejsze wydanie postanowienia o stwierdzeniu obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, to postanowienie to, wydawane na podstawie art. 63 ust. 1 u.o.o.ś., w postępowaniu wznowieniowym jest elementem postępowania co do rozstrzygnięcia istoty sprawy, o którym stanowi art. 149 § 2 k.p.a. Dopiero po jego przeprowadzeniu, możliwe jest wydanie przez organ właściwy w sprawie wznowienia, decyzji z art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a., a zatem decyzji uchylającej decyzję Wójta z 29 grudnia 2020 r. i orzekającej co do istoty sprawy przez ustalenie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia. Powołanym na wstępie wyrokiem WSA w Rzeszowie uwzględnił skargę. Sąd I instancji stwierdził, że wnioskodawca w niniejszej sprawie zachował termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Jak ustalono w toku postępowania administracyjnego, dowiedział się on o nowych okolicznościach i dowodach (dotyczących terenów chronionych akustycznie) 10 maja 2021 r. na spotkaniu w Urzędzie Gminy, podczas gdy wniosek o wznowienie postępowania złożył 12 maja 2021 r. Sąd I instancji zwrócił uwagę, że wnioskodawca zwracając się o wznowienie postępowania podał podstawę wymienioną w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. i wskazał, że w toku postępowania zakończonego wydaniem decyzji ostatecznej przyjęto, że teren zabudowy mieszkaniowej oddalony jest od planowanej inwestycji o ok. 130m. W rzeczywistości w bezpośrednim sąsiedztwie planowanej inwestycji - tj. na działce wnioskodawcy znajduje się budynek mieszkalno-usługowy, w którym mieszka rodzina. Wnioskodawca wskazał więc, że doszło do ujawnienia nowej okoliczności, nieznanej organowi. Wójt, w postanowieniu o wznowieniu postępowania stwierdził, że wskazaną powyżej okoliczność pominięto podczas analizy przedsięwzięcia pod względem zagrożenia dla zdrowia ludzi w związku z emisją hałasu. Pominięcie nieruchomości przy kwalifikacji terenów podlegających ochronie akustycznej wynikało z niewłaściwych zapisów w ewidencji gruntów i budynków. Sąd podkreślił, że z akt administracyjnych sprawy wynika, że w trakcie postępowania, poprzedzającego wydanie ostatecznej decyzji stwierdzającej brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, został zgromadzony dowód w postaci mapy z lokalizacją terenów chronionych akustycznie w otoczeniu inwestycji w trybie art. 115 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 54 ze zm., dalej: "p.o.ś."). Niewątpliwie działka należąca do wnioskodawcy nie została ujęta jako zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna. Na podstawie m.in. tej mapy dokonano analizy pod względem oddziaływania na środowiskowo w zakresie hałasu. Sąd zwrócił uwagę, że kolejna mapa z terenami chronionymi akustycznie, na której to budynek mieszkalny wnioskodawcy został ujęty w kategorii zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej została natomiast sporządzona w Gminie C. zgodnie z art. 115 p.o.ś. w dniu 15 lipca 2021 r. Zdaniem Sądu nowa mapa, jako, że została sporządzona już po wydaniu decyzji ostatecznej z 29 grudnia 2020 r. nie może być traktowana jako nowy dowód, który istniał w dniu wydania decyzji. Podobnie Sąd ocenił znaczenie zawiadomienia o zmianach w danych ewidencyjnych, w wyniku których odnośnie budynku nr [...] na dz. nr [...], należącej do S. G. dodano również inną funkcję – tj. budynek mieszkalny jednorodzinny. Zmiany do ewidencji wprowadzono 12 maja 2021 r., a zatem już po wydaniu decyzji ostatecznej, objętej wznowieniem, co nie spełnia wymogu przesłanki wznowieniowej z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Sąd wyjaśnił, w odniesieniu do dz. nr [...], że nie ma ona przeznaczenia wyłącznie mieszkalnego. Z akt postępowania administracyjnego wynika bezsprzecznie, że na dz. nr [...] prowadzona jest działalność w zakresie gospodarki odpadami. Na dz. nr [...] istnieje stacja demontażu pojazdów z budynkiem handlowo-usługowym i halą warsztatową. Wnioskodawcy udzielono natomiast zezwolenia na wytwarzanie odpadów w instalacji do demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji. Powyższe wynika z decyzji Wojewody Podkarpackiego, Wójta Gminy C., Marszałka Województwa Podkarpackiego, dołączonych przez Skarżącą do zażalenia, jak również przedkładanych na wcześniejszych etapach postępowania. Należy więc wziąć pod uwagę, że zgodnie z art. 114 ust. 3 p.o.ś., jeżeli na terenach zamkniętych oraz na terenach przeznaczonych do działalności produkcyjnej, składowania i magazynowania znajduje się zabudowa mieszkaniowa, szpitale, domy pomocy społecznej lub budynki związane ze stałym albo czasowym pobytem dzieci i młodzieży, ochrona przed hałasem polega na stosowaniu rozwiązań technicznych zapewniających właściwe warunki akustyczne w budynkach. Zdaniem Sądu, kluczowe dla znaczenie w niniejszej sprawie istotne jest to czy Organ wydający decyzję ostateczną wiedział, że na dz. nr [...], na której istnieje stacja demontażu pojazdów istnieje budynek, który oprócz funkcji usługowo-handlowej pełni również funkcję mieszkalną. Art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. wprost bowiem stanowi, że nowe okoliczności lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji mają być nieznane organowi, który wydał decyzję. Sąd I instancji stwierdził, że z treści decyzji z 27 sierpnia 2015r., ustalającej warunki zabudowy wprost wynika, że organ – tj. Wójt Gminy C. już co najmniej w 2015 r. uzyskał wiedzę, że w budynku handlowo-usługowym istnieje funkcja mieszkalna, która na mocy ww. decyzji z 27 sierpnia 2015 r. miała ulec rozbudowie i przebudowie. Była to ta sama okoliczność, która została powołana we wniosku S. G., mającym uzasadniać wznowienie postępowania. Powoływał się on na fakt, że na dz. nr [...] istnieje również teren mieszkaniowy jednorodzinny. Jednak o tym, że budynek na dz. nr [...] również pełni funkcję mieszkalną Organ uzyskał wiedzę już w 2015 r. Wydał bowiem decyzję ustalającą warunki zabudowy na rozbudowę i przebudowę części mieszkalnej, która już istniała w związku z wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę 2 lutego 2009 r. W ocenie Sądu, zaistniałe w sprawie okoliczności wskazują, że podanej we wniosku o wznowienie postępowania okoliczności nie można uznać za okoliczność nową, która wyszła na jaw i nie była znana organowi w dniu wydania decyzji. Fakt, iż wspomniany budynek pełnił również funkcję mieszkalną wynikał z dokumentów będących w zasobach Organu I instancji – tj. decyzji ustalającej warunki zabudowy z 27 sierpnia 2015 r., nr RIŚ.6730.74.2014. To, że w trakcie postępowania zakończonego wydaniem decyzji ostatecznej teren dz. nr [...] nie został zakwalifikowany jako teren ochrony akustycznej jest spowodowane wyłącznie działaniem organu, który wówczas ocenił, że nie jest to teren podlegający takiej ochronie. Na powyższe wpływ miała zapewne opisana powyżej działalność w zakresie gospodarki odpadów, prowadzona na działce nr [...]. Należy tutaj przywołać art. 114 ust. 3 p.o.ś., z którego wynika, że jeśli na danym terenie przeznaczonym do działalności produkcyjnej, składowania i magazynowania znajduje się zabudowa mieszkaniowa, ochrona przed hałasem polega na stosowaniu rozwiązań technicznych zapewniających właściwe warunki akustyczne w budynkach. Wynika stąd, że z woli prawodawcy poszczególne obiekty, określone mianem zabudowy, o ile nie znajdują się w jednolitych kompleksach określonego rodzaju zabudowy, nie podlegają ochronie akustycznej poprzez ustalenie i dotrzymywanie stosownych norm na zewnątrz. Ochrona przed szkodliwym oddziaływaniem hałasu jest realizowana wówczas poprzez stosowanie określonych rozwiązań technicznych, zapewniających stosowne izolowanie przed uciążliwościami, lecz jedynie wewnątrz pomieszczeń. Zdaniem Sądu I instancji, sama zmiana stanowiska organu co do kwalifikacji terenu jako podlegającego ochronie akustycznej nie może być traktowana jako okoliczność nowa, nieznana organowi w myśl art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., gdyż organ na dzień wydania decyzji ostatecznej dysponował decyzją wskazującą bezpośrednio na to, że na terenie należącym do wnioskodawcy istnieje również funkcja mieszkalna. W ocenie Sądu w związku z powyższym nie zachodzą podstawy do uznania, że zaistniała podstawa do wznowienia postępowania, określona w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Sąd nie zgodził się ze stanowiskiem SKO, wyrażonym w zaskarżonym postanowieniu, że zarzuty zażalenia, dotyczące przesłanki stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania są przedwczesne. W ocenie Sądu, przedstawione powyżej okoliczności wskazują, że nie zaistniała przesłanka wznowieniowa z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. W związku z powyższym organy, zamiast wydawać postanowienie nakładające obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko powinny były wydać decyzję o odmowie uchylenia dotyczącej ustalającej środowiskowe uwarunkowania na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wniosło Stowarzyszenie "[...]" z siedzibą w S. zarzucając naruszenie: I. prawa materialnego tj. art. 63 ust. 1 u.o.o.ś. oraz art. 82 ust. 1 u.o.o.ś. poprzez przyjęcie, że organ nie był uprawniony do wydania postanowienia o obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w postępowaniu wznowieniowym przed uchyleniem decyzji z 29 grudnia 2020 r.; tymczasem, zgodnie z art. 149 § 2 k.p.a., po wznowieniu postępowania administracyjnego organ ma obowiązek ponownie zbadać przesłanki materialnoprawne i dowodowe sprawy, a także orzec co do jej istoty; w ramach tego postępowania może i powinien przeprowadzić wszystkie konieczne czynności, w tym ocenić, czy planowane przedsięwzięcie wymaga przeprowadzenia OOŚ; wydanie postanowienia na podstawie art. 63 ust. 1 u.o.o.ś. jest elementem przygotowawczym (wpadkowym) i nie stanowi ostatecznego rozstrzygnięcia; w omawianej sprawie, wydane postanowienie z 19 listopada 2021 r. (potwierdzone przez SKO) jest prawidłowe - stanowi warunek sine qua non dla kontynuacji postępowania środowiskowego i przygotowania nowego rozstrzygnięcia, zgodnie z art. 82 ust. 1 u.o.o.ś.; wobec powyższego dopiero ostateczna decyzja środowiskowa po przeprowadzeniu oceny planowanego przedsięwzięcia może determinować konieczność uchylenia poprzedniego postanowienia w przedmiocie braku obowiązku przeprowadzenia ww. oceny środowiskowej; per analogiam zakres związania decyzją środowiskową determinuje treść tej decyzji, a nie raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, który bierze się pod uwagę przy wydawaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (art. 80 ust. 1 pkt 2 u.o.o.ś.); to w decyzji środowiskowej konkretyzuje się wiążąco środowiskowe warunki realizacji przedsięwzięcia; o wiążącym charakterze decyzji po jej wejściu do obrotu prawnego przesądza również art. 110 § 1 k.p.a.; II. prawa procesowego, tj.: 1. art. 190 p.p.s.a. poprzez pominięcie wiążącej wykładni prawnej wyrażonej w wyroku NSA z 4 lutego 2025 r. (sygn. akt OSK 2561/22); NSA wskazał w sposób jednoznaczny, że postanowienie o obowiązku przeprowadzenia OOŚ ma charakter incydentalny, techniczny i przygotowawczy i jako takie stanowi element postępowania merytorycznego, które toczy się po wznowieniu; WSA nie mógł zatem dokonać odmiennej oceny charakteru prawnego postanowienia wydanego na podstawie art. 63 ust. 1 u.o.o.ś., skoro wcześniej NSA przesądził, że postanowienie to nie może być uchylone przed zakończeniem postępowania wznowieniowego decyzją z art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. 2. art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez zignorowanie całokształtu zgromadzonej dokumentacji w sprawie oraz ustaleń faktycznych zawartych w postanowieniu RDOŚ z 9 września 2021 r., opinii PPIS, uzupełnień Karty informacyjnej przedsięwzięcia, a także faktu, że istniejący budynek pełni równoległą funkcję mieszkalną; te elementy dowodowe mają bezpośrednie znaczenie dla oceny, czy przedsięwzięcie może potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, zwłaszcza w kontekście art. 115 u.o.o.ś., który przyznaje szczególną ochronę zabudowie mieszkaniowej jednorodzinnej; 3. art. 9 k.p.a., art. 10 § 1 k.p.a. i art. 11 k.p.a. poprzez naruszenie podstawowych zasad udziału stron i jawności postępowania, pomijając znaczenie Stowarzyszenia "[...]" jako strony działającej na rzecz interesu społecznego i środowiskowego. Sąd nie odniósł się do argumentacji Stowarzyszenia, ignorując fakt, że ochrona mieszkańców przed negatywnym oddziaływaniem inwestycji należy do celów postępowania OOŚ; 4. art. 123 k.p.a. w zw. z art. 63 ust. 1 u.o.o.ś. poprzez błędną ocenę do charakteru prawnego postanowienia nakazującego przeprowadzenie OOŚ i skutkowała przyjęciem, że nie może ona funkcjonować w obrocie prawnym przed uchyleniem decyzji środowiskowej z 2020 r.; pogląd ten jest sprzeczny z zasadami proceduralnymi; postanowienie nie jest sprzeczne z decyzją, lecz ją warunkuje, ponieważ zawiera obowiązek, który musi zostać spełniony, zanim zostanie wydana nowa decyzja środowiskowa; 5. art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie, że nie zaistniały przesłanki wznowieniowe; twierdzenie, że organ znał okoliczność funkcji mieszkalnej budynku na dz. [...] oparto wyłącznie na istnieniu dokumentów z 2009 i 2015 r., które: nie zostały zgromadzone w aktach pierwotnego postępowania, nie były analizowane przy wydaniu decyzji z 29.12.2020 r., nie zostały uwzględnione w ówczesnych mapach terenów chronionych akustycznie. Podnosząc powyższe zarzuty Stowarzyszenie wniosło o chylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania temu Sądowi, względnie o uchylenie wyroku i orzeczenie o oddaleniu skargi oraz o zasądzenie na rzecz uczestnika kosztów postępowania według norm prawem przepisanych. Skarżący kasacyjnie wniósł o rozpoznanie sprawy na rozprawie. W odpowiedzi na skargę kasacyjną skarżący wniósł o jej odrzucenie jako niedopuszczalnej (wskazując brak legitymacji skargowej Stowarzyszenia) ewentualnie o jej oddalenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm prawem przewidzianych. Skarżący wniósł o rozpoznanie sprawy na rozprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. 1. Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. W tych okolicznościach w sprawie badaniu podlegały wyłącznie zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej na uzasadnienie przytoczonych podstaw kasacyjnych. Rozpoznając sprawę Naczelny Sąd Administracyjny związany jest granicami skargi. Związanie granicami skargi oznacza związanie podstawami zaskarżenia wskazanymi w skardze kasacyjnej oraz jej wnioskami. Naczelny Sąd Administracyjny bada przy tym wszystkie podniesione przez stronę skarżącą kasacyjnie zarzuty naruszenia prawa (tak NSA w uchwale pełnego składu z 26 października 2009 r. sygn. akt I OPS 10/09, opubl. w ONSAiWSA 2010 z. 1 poz. 1). Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a także 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stosownie do art. 176 p.p.s.a. strona skarżąca kasacyjnie ma obowiązek przytoczyć podstawy skargi kasacyjnej wnoszonej od wyroku Sądu pierwszej instancji i szczegółowo je uzasadnić wskazując, które przepisy ustawy zostały naruszone, na czym to naruszenie polegało i jaki miało wpływ na wynik sprawy. Rola Naczelnego Sądu Administracyjnego w postępowaniu kasacyjnym ogranicza się do skontrolowania i zweryfikowania zarzutów wnoszącego skargę kasacyjną. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą i nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich ani w inny sposób korygować (por. wyrok NSA z 1 grudnia 2020 r., sygn. akt II GSK 900/20). Skarga kasacyjna jest niezasadna. 2. W pierwszej kolejności wskazać należy, że istota sprawy sprowadza się do oceny zgodności z prawem wyroku Sądu I instancji, który (ponownie rozpoznając sprawę) uchylił postanowienie SKO i postanowienie Wójta Gminy C. w przedmiocie nałożenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko opisanego przedsięwzięcia. Rozstrzygnięcia organów zostały wydane w tzw. postępowaniu wznowieniowym. Przypomnieć trzeba, że pierwotnie organy stwierdziły brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla opisanego przedsięwzięcia przy spełnieniu warunków wskazanych w sentencji tych rozstrzygnięć. Wójt w decyzji z 29 grudnia 2020 r. o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pn. "Przebudowa, rozbudowa i nadbudowa budynku produkcyjno-magazynowego wraz ze zmianą sposobu użytkowania, rozbiórka 3 budynków magazynowo - administracyjnych, budowa wagi najazdowej, budowa zbiornika na wody opadowe, budowa placu do magazynowania odpadów z kontenerami i boksami wraz z parkingami, infrastrukturą techniczną, urządzeniami budowlanymi oraz przebudową kolidujących elementów infrastruktury technicznej, w ramach budowy bazy magazynowo - transportowej z zapleczem administracyjno-socjalnym, zlokalizowanej na dz. nr [...], budowa wylotu kanalizacji deszczowej wraz z umocnieniem dna i skarp na dz. nr [...], obr. [...], przy ul. [...] w [...]" stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla tego przedsięwzięcia przy spełnieniu warunków wskazanych w sentencji tej decyzji. Z kolei po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego prowadzonego w oparciu o przesłankę z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. organy nałożyły obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia oraz ustaliły zakres raportu o oddziaływaniu na środowisko tego przedsięwzięcia. Wznowienie postępowania administracyjnego jest instytucją procesową umożliwiającą ponowne przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego i ponowne wydanie rozstrzygnięcia w sprawie zakończonej już wydaniem decyzji ostatecznej. Możliwość wznowienia postępowania ma miejsce wtedy, gdy zachodzi uzasadnione przypuszczenie, że postępowanie poprzedzające wydanie owej ostatecznej decyzji administracyjnej było wadliwe. Ratio legis istnienia tej instytucji wynika z faktu, iż po podjęciu decyzji ostatecznej może wyjść na jaw wadliwość postępowania, w którym orzeczenie takie zapadło, albo też mogą się pojawić okoliczności podważające znaczenie przesłanek, na których oparto rozstrzygnięcie sprawy (por. W. Chróścielewski (red.), A. Krawczyk (red.), Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz do art. 145, wer. el. WKP 2025). Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zostało wznowione w oparciu o przesłankę z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Spełnienie przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., otwierającej ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy zakończonej decyzją ostateczną, wymaga wystąpienia łącznie trzech warunków. Pierwszy przewiduje, że zgłoszone okoliczności faktyczne lub dowody są nowe, a zatem nie były znane organowi rozpoznającemu sprawę w postępowaniu zwykłym. Drugi warunek wymaga, by nowe okoliczności faktyczne, nowe dowody miały istotne znaczenie dla sprawy. Występuje tu związek z regulacją materialnoprawną. Trzeci warunek, to istnienie okoliczności faktycznej, istnienie dowodu w dniu wydania decyzji objętej żądaniem wznowienia postępowania. Spełnienie łącznie tych trzech warunków daje podstawy do stwierdzenia, że postępowanie zakończone ostateczną decyzją zostało dotknięte istotnym naruszeniem przepisów prawa procesowego co do ustalenia stanu faktycznego, uzasadniając ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy (por. wyrok NSA z 30 września 2025 r., sygn. akt III OSK 1630/24). 3. Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku wskazał na następujące okoliczności mające istotne znaczenie dla uchylenia zaskarżonych postanowień organów: - wnioskodawca zwracając się o wznowienie postępowania podał podstawę wymienioną w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.; wskazał, że w toku postępowania zakończonego wydaniem decyzji ostatecznej przyjęto, że teren zabudowy mieszkaniowej oddalony jest od planowanej inwestycji o około 130 m; w rzeczywistości w bezpośrednim sąsiedztwie planowanej inwestycji (tj. na działce wnioskodawcy) znajduje się budynek mieszkalno-usługowy, w którym mieszka rodzina; wnioskodawca wskazał, że doszło do ujawnienia "nowej okoliczności, nieznanej organowi"; - organ I instancji w postanowieniu o wznowieniu postępowania stwierdził, że wskazaną okoliczność rzeczywiście pomięto podczas analizy przedsięwzięcia pod względem zagrożenia dla zdrowia ludzi w związku z emisją hałasu; wynikało to z niewłaściwych zapisów w ewidencji gruntów i budynków; - w trakcie postępowania poprzedzającego wydanie ostatecznej decyzji stwierdzającej brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, został zgromadzony dowód w postaci mapy z lokalizacją terenów chronionych akustycznie w otoczeniu inwestycji (w trybie art. 115 p.o.ś.) z której wynika, że działka należąca do wnioskodawcy nie została ujęta jako "zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna"; - kolejna mapa z terenami chronionymi akustycznie, na której to budynek mieszkalny wnioskodawcy został już ujęty w kategorii "zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej" została sporządzona w Gminie C. 15 lipca 2021 r. (czyli po wydaniu decyzji ostatecznej z 29 grudnia 2020 r.; zatem nie mogła być traktowana jako "nowy dowód", który istniał w dniu wydania decyzji); - podobnie Sąd I instancji ocenił znaczenie zawiadomienia o zmianach w danych ewidencyjnych (w wyniku których odnośnie do budynku nr [...] na dz. nr [...] dodano również inną funkcję - tj. "budynek mieszkalny jednorodzinny"; zmiany do ewidencji wprowadzono 12 maja 2021 r. a zatem już po wydaniu decyzji ostatecznej; - w odniesieniu do dz. nr [...], Sąd wskazał również że nie ma ona przeznaczenia wyłącznie "mieszkalnego", gdyż: a) na tej działce prowadzona jest działalność w zakresie "gospodarki odpadami", b) istnieje tam stacja demontażu pojazdów z budynkiem handlowo-usługowym i halą warsztatową, c) wnioskodawcy udzielono zezwolenia na wytwarzanie odpadów w instalacji do demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji; Sąd I instancji wskazał w tym zakresie na decyzje Wojewody Podkarpackiego, Wójta Gminy C., Marszałka Województwa Podkarpackiego dołączone przez skarżącą do zażalenia; - zgodnie z art. 114 ust. 3 p.o.ś., jeżeli na terenach zamkniętych oraz na terenach przeznaczonych do działalności produkcyjnej, składowania i magazynowania znajduje się zabudowa mieszkaniowa, szpitale, domy pomocy społecznej lub budynki związane ze stałym albo czasowym pobytem dzieci i młodzieży, ochrona przed hałasem polega na stosowaniu rozwiązań technicznych zapewniających właściwe warunki akustyczne w budynkach. Przy tak ustalonych okolicznościach sprawy, Sąd I instancji rozstrzygnął kluczowe dla sprawy zagadnienie prawne: czy organy wydające decyzję ostateczną wiedziały, że na dz. nr [...] (na której istnieje stacja demontażu pojazdów) istnieje budynek, który oprócz funkcji "usługowo-handlowej" pełni również "funkcję mieszkalną". 4. W ocenie NSA, ustalenia Sądu I instancji we wskazanym zakresie były w pełni prawidłowe z kilku zasadniczych powodów. Po pierwsze - art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. stanowi, że "nowe okoliczności" lub "nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji" mają być nieznane organowi, który wydał decyzję. Tymczasem w niniejszej sprawie: a) skarżąca wraz z zażaleniem do SKO przedstawiła decyzję wydaną przez Wójta Gminy C. z 27 sierpnia 2015 r. ustalającą warunki zabudowy dla S. G. na dz. nr [...], tj. na rozbudowę i przebudowę "części mieszkalnej" budynku stacji demontażu pojazdów (tj. budynku z wydzieloną częścią mieszkalną, usługowo-handlową i halą warsztatowo - magazynowo -składową); b) wnioskodawcy udzielono pozwolenia na przebudowę i zmianę sposobu użytkowania poddasza "na cele mieszkalne" w budynku z wydzieloną częścią usługowo-handlową na mocy decyzji Starosty Krośnieńskiego z 2 lutego 2009 r. udzielającej pozwolenia na budowę nr [...]. W ocenie NSA, prawidłowo uznał Sąd I instancji, że z treści decyzji z 27 sierpnia 2015 r., ustalającej warunki zabudowy wprost wynika, że organ - tj. Wójt Gminy C. już co najmniej w 2015 r. uzyskał wiedzę, że w budynku handlowo-usługowym istnieje "funkcja mieszkalna", która na mocy decyzji z 27 sierpnia 2015 r. miała ulec rozbudowie i przebudowie. Była to ta sama okoliczność, która została powołana we wniosku S. G., mającym uzasadniać wznowienie postępowania. Powoływał się on bowiem na fakt, że na dz. nr [...] istnieje również "teren mieszkaniowy jednorodzinny". Jednak o tym, że budynek na dz. nr [...] również pełni funkcję mieszkalną organ uzyskał wiedzę już w 2015 r. Wydał bowiem decyzję ustalającą warunki zabudowę na rozbudowę i przebudowę "części mieszkalnej", która już istniała w związku z wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę w dniu 2 lutego 2009 r. Po drugie - za nowy dowód lub okoliczność w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. nie może być uznana inna od dokonanej przez organ w pierwotnym postępowaniu, ocena znanych wówczas temu organowi dowodów i faktów, gdyż w takiej sytuacji nie ma miejsca ujawnienie nowych okoliczności lub dowodów, a jedynie odmienna ocena zebranego w sprawie materiału dowodowego. Natomiast pojęcie "wyjdą na jaw" oznacza takie dowody, co do których istnienia organ nie posiadał wiedzy. Nie można przyjąć, że dany dowód lub okoliczność były nieznane organowi, który wydał decyzję, jeżeli wynikały one z materiałów będących w dyspozycji tego organu (por. wyrok WSA w Krakowie z 31 października 2024 r. sygn. akt III SA/Kr 1461/24). A taka sytuacja wystąpiła w niniejszej sprawie. Po trzecie – prawidłowo uznał Sąd I instancji, że zaistniałe w sprawie okoliczności wskazywały, że podanej we wniosku o wznowienie postępowania okoliczności nie można było uznać za okoliczność "nową", która wyszła na jaw i nie była znana organowi w dniu wydania decyzji. Fakt, iż wspomniany budynek pełnił również "funkcję mieszkalną" wynikał z dokumentów będących w zasobach organu I instancji (decyzji ustalającej warunki zabudowy z 27 sierpnia 2015 r.). To, że w trakcie postępowania zakończonego wydaniem decyzji ostatecznej teren dz. nr [...] nie został zakwalifikowany jako teren "ochrony akustycznej" spowodowane było wyłącznie działaniem organu, który wówczas ocenił, że nie jest to teren podlegający takiej ochronie. W związku z tym niezasadne są zarzuty zawarte w skardze kasacyjnej wskazujące na naruszenie art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., art. 107 § 3 k.p.a. poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej i obowiązku zebrania pełnego materiału dowodowego. Wspomnieć trzeba, że to organ stosował wskazane przepisy, a nie Sąd I instancji (a więc nie mógł ich naruszyć). Po czwarte - zmiana stanowiska organu co do kwalifikacji terenu jako podlegającego ochronie akustycznej nie może być traktowana jako okoliczność "nowa", nieznana organowi (zgodnie z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.). Organ na dzień wydania decyzji ostatecznej dysponował decyzją wskazującą bezpośrednio na to, że na terenie należącym do wnioskodawcy istnieje również "funkcja mieszkalna". Po piąte – zasadnie również Sąd I instancji wskazał, że nie zgadza się ze stanowiskiem SKO, że zarzuty zażalenia, dotyczące przesłanki stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania są przedwczesne. Zgodnie z art. 149 § 1 k.p.a., wznowienie postępowania następuje w drodze postanowienia. Stosownie do art. 149 § 2 k.p.a., postanowienie stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Zatem w postępowaniu wznowieniowym należy ustalić istnienie podstawy wznowienia postępowania oraz (w razie pozytywnego wyniku tych czynności) przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w celu rozstrzygnięcia istoty sprawy będącej przedmiotem weryfikowanej decyzji ostatecznej. Postępowanie wznowieniowe nie jest tylko postępowaniem weryfikacyjnym, ale obejmuje również rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej. Co do zasady, to w decyzji wydanej na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 lub pkt 2 k.p.a. organ rozstrzyga wiążąco o stwierdzeniu podstaw do uchylenia decyzji na podstawie art. 145 § 1, art. 145a, art. 145aa lub art. 145b. W niniejszej jednak sprawie, zasadnie Sąd I instancji wskazał, że należało uwzględnić specyfikę postępowania wznowieniowego, jakie toczy się w sprawie ustalenia "środowiskowych uwarunkowań dla realizacji przedsięwzięcia". Przed wydaniem decyzji, o której mowa w art. 151 § 1 k.p.a. organ w toku postępowania wznowieniowego wydał wobec inwestora postanowienie o obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i ustalił zakres raportu. O ile w przypadku modelowo przebiegającego postępowania wznowieniowego organ w sposób wiążący rozstrzyga o podstawach z art. 145 § 1 k.p.a. w decyzji wydawanej na podstawie art. 151 § 1 k.p.a., o tyle w postępowaniu wznowieniowym w zakresie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia, organ już przed wydaniem postanowienia nakładającego obowiązek przeprowadzenia oceny powinien poczynić takie ustalenia, które pozwolą stwierdzić, czy rzeczywiście zachodzą skonkretyzowane przesłanki wznowieniowe. Należy bowiem uwzględnić, że w tego rodzaju postępowaniu organ rozstrzyga o uprawnieniach i obowiązkach strony już podczas wydania postanowienia, o którym mowa w art. 63 ust. 1 u.o.ś. Sprzeczne z zasadą praworządności, prawdy obiektywnej i zaufania do organów do administracji publicznej byłoby takie działanie organów, które najpierw nakładałoby na stronę postanowieniem obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko (które wiąże się z określonymi obowiązkami i aktywnością strony, w tym przedstawieniem raportu oddziaływania na środowisko) by dopiero potem w ramach decyzji wydawanej na podstawie art. 151 § 1 k.p.a. rozstrzygać istotę sporu, tj. czy zaistniała w ogóle jakakolwiek podstawa wznowieniowa do uchylenia decyzji ostatecznej. W związku z powyższym SKO nie mogło uchylić się od oceny zarzutów, zawartych w zażaleniu, które dotyczyły zaistnienia (bądź nie) przesłanki wznowieniowej stwierdzeniem, że zarzuty te są przedwczesne. W ocenie NSA, wskazane rozważania Sądu I instancji są jak najbardziej trafione i odpowiadają prawu. Zatem nie można uznać za zasadny zarzut skargi kasacyjnej wskazujący na naruszeniu przez Sąd I instancji art. 63 ust. 1 u.o.ś. (obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko) i art. 82 ust. 1 u.o.ś. (treść decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach). Po szóste – rację ma Sąd I instancji, że w niniejszej sprawie nie zaistniała przesłanka wznowieniowa z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. W związku tym organy zamiast wydawać postanowienie nakładające obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko powinny były wydać decyzję o odmowie uchylenia decyzji ustalającej środowiskowe uwarunkowania na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. Inny tryb procedowanie sprawy mógłby spowodować konieczność przeprowadzenia przez stronę pełnej i długotrwałej oceny oddziaływania na środowisko aby następnie uznać, że i tak nie było żadnych podstaw do wznowienia postępowania i zmiany decyzji. Po siódme – nie jest zasadny zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 190 p.p.s.a. poprzez pominięcie wykładni prawnej wyrażonej w wyroku NSA z 4 lutego 2025 r. (sygn. akt III OSK 2561/22). NSA we wskazanym wyroku uchylił wyrok Sądu I instancji, który stwierdzał nieważność postanowienia SKO z 10 stycznia 2022 r. i postanowienia Wójta z 19 listopada 2021 r. i uchylił postanowienie Wójta z 23 czerwca 2021 r. NSA wskazał w tym wyroku, że: "(...) ponownie rozpoznając sprawę Sąd I instancji dokona kontroli legalności zaskarżonego postanowienia i postanowienia je poprzedzającego z uwzględnieniem oceny prawnej wyrażonej w tym wyroku, a zatem w istocie przede wszystkim w kontekście zarzutów skargi spółki". Z kolei zasadnie Sąd I instancji wskazał, że zarzuty skargi spółki kwestionowały przede wszystkim zaistnienie podstawy wznowienia postępowania, określonej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. poprzez wznowienie postępowania, podczas gdy w sprawie tej nie wyszły na jaw żadne istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. NSA w wyroku z 4 lutego 2025 r. (sygn. akt III OSK 2561/22) wskazał, że w tej jednak sprawie mamy jednak do czynienia ze "specyficznym" stanem prawnym. Nie ulega wątpliwości, że spółka wystąpiła o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia. Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia dla przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko może zostać wydana po przeprowadzeniu tzw. pełnej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko (art. 82 ust. 1 u.o.ś.) lub po stwierdzeniu braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko (art. 84 ust. 1 u.o.ś.). W tej sprawie decyzja Wójta Gminy C. z 29 grudnia 2020 r. została wydana na podstawie art. 84 ust. 1 u.o.ś, ponieważ organ stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowego przedsięwzięcia. Natomiast po wznowieniu postępowania organ I instancji doszedł do wniosku przeciwnego, a zatem uznał, że konieczne jest przeprowadzenie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Wynika to z wydania przez ten organ postanowienia z 19 listopada 2021 r. (utrzymanego w mocy zaskarżonym postanowieniem z 10 stycznia 2022 r.), w którym stwierdzono obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i określono zakres raportu. Organ I instancji wydał zatem postanowienie na podstawie art. 63 ust. 1 u.o.ś., co jest warunkiem koniecznym wydania decyzji z art. 82 ust. 1 u.o.ś. Zatem w tej sprawie nie została jeszcze wydana ponowna decyzja ostateczna o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia, a jedynie postanowienie o charakterze wpadkowym, które było ponownie kontrolowane przez Sąd I instancji w tzw. postępowaniu wznowieniowym pod kątem zaistnienia przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. 5. Mając na względzie powyższe skarga kasacyjna jako nieoparta na usprawiedliwionych podstawach prawnych została oddalona w oparciu o art. 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 p.p.s.a. i art. 205 § 2 p.p.s.a.