VII SA/Wa 1607/08

WyrokWSA w Warszawie2008-12-08

Skład orzekający: Mirosława Kowalska, Tadeusz Nowak, Jolanta Augustyniak-Pęczkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego powinien zawiesić postępowanie w sprawie samowolnej budowy obiektów małej architektury, ogrodzenia oraz chodników i utwardzeń, jeśli toczy się postępowanie sądowe o zniesienie współwłasności nieruchomości, na której te obiekty zostały wybudowane?
Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego nie ma obowiązku zawieszenia postępowania w sprawie samowolnej budowy, gdy postępowanie sądowe o zniesienie współwłasności nieruchomości nie stanowi zagadnienia wstępnego, od którego zależy rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej. Nie zachodzi bowiem związek przyczynowy między tymi postępowaniami, a organ administracyjny może rozpoznać sprawę, kierując rozstrzygnięcie do współwłaściciela, który dopuścił się samowoli budowlanej.
Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które zawieszało postępowanie w sprawie samowolnej budowy obiektów małej architektury, ogrodzenia, chodników i utwardzeń. Organ odwoławczy uznał, że postępowanie o zniesienie współwłasności nieruchomości, na której dokonano budowy, nie jest zagadnieniem wstępnym. Skargę na postanowienie uchylające zawieszenie złożył B. P., twierdząc, że prawo własności nieruchomości jest sporne i powinno być rozstrzygnięte przed wydaniem decyzji administracyjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę B. P. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2008 r.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska, , Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Asesor WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.), Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi B. P. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego skargę oddala Sygn. akt VII SA/Wa 1607 08 UZASADNIENIE [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] lipca 2008r. (nr [...]), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2, w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2000r, Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), dalej zw. kpa, oraz na podstawie art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 07.07.1994 Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2006r., Nr 156, poz. 1118), dalej zw. Prawem budowlanym, po rozpatrzeniu zażaleń W. P. i L. P. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] maja 2008r., (nr [...]) zawieszające z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie wybudowania obiektów małej architektury, ogrodzenia, chodników i utwardzeń na działce nr ew. [...] (obręb [...]) przy ul. T. w M. - uchylił zaskarżone postanowienie. Organ wojewódzki przytoczył treść art. 97 § 1 pkt 4 kpa i wyjaśnił, że przesłanką zawieszenia postępowania na tej podstawie jest istnienie związku przyczynowego między rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej a zagadnieniem wstępnym. W przedmiotowej sprawie L. P. wniósł pozew o zniesienie współwłasności działki i dostarczył postanowienie Sądu z dnia [...] września 2007r. (sygn. akt [...]) zakazujące E. i B. P. oraz J. M. wznoszenie na w/w działce m.in. obiektów małej architektury, ogródków a także budowy ogrodzenia do czasu prawomocnego zakończenia sprawy. W ocenie organu wojewódzkiego, nie zachodzi związek przyczynowy między ww. postępowaniem toczącym się przed Sądem Rejonowym w W., a postępowaniem wszczętym przez organ powiatowy dot. wybudowania ogrodzenia na przedmiotowej działce, co oznacza, że zawieszenie postępowania przez organ I instancji było niesłuszne. Skargę na to rozstrzygnięcie złożył B. P. podnosząc, że prawo własności pp. P. wygasło w 2003r. w związku z zasiedzeniem ww. działki przez skarżącego i jego żonę. Sąd w postępowaniu o zniesienie współwłasności będzie musiał zbadać tą kwestię. W ocenie skarżącego, do czasu zakończenia postępowania "o ustalenie prawa własności" żadne decyzje administracyjne nie mogą zostać skutecznie wykonane i istnieje uzasadniona wątpliwość co do prawidłowej reprezentacji właścicieli w sprawie. B. P. podniósł ponadto, że organ odwoławczy oparł postanowienie na przedłożonym przez pp. P. nieprawomocnym postanowieniu Sądu Rejonowego w W. z dnia [...].09.2007r. (sygn. akt [...]), które zostało uchylone postanowieniem Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...] lutego 2008r. ([...]) W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie było postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2008r, którym organ ten uchylił postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] maja 2008r, zawieszające z urzędu postępowanie prowadzone w trybie nadzoru budowlanego w sprawie wybudowania przez B. P. obiektów małej architektury, ogrodzenia oraz chodników i utwardzeń na działce nr ew. [...] przy ul. T. w M. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, że rozpatrzenie sprawy dotyczącej zniesienia współwłasności ww. działki nie jest zagadnieniem wstępnym, od którego zależy rozpatrzenie sprawy przez organ nadzoru budowlanego w przedstawionym wyżej zakresie i stanowisko to należy podzielić. Wskazać bowiem trzeba, że stosownie do art. 97 § 1 pkt 4 kpa postępowanie administracyjne zawiesza się, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji (postanowienia) zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego (prejudycjalnego) przez inny organ lub sąd. Przytoczony przepis wskazuje podstawy obligatoryjnego zawieszenia postępowania, co oznacza, iż w razie wystąpienia tej przesłanki organ zobowiązany jest z urzędu zawiesić postępowanie, a także kontrolować czy w toku postępowania nie zaistniała taka podstawa. Zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa uzależnione jest od wystąpienia łącznie trzech przesłanek: postępowanie administracyjne jest w toku, rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej będącej przedmiotem postępowania administracyjnego zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd, a zagadnienie wstępne nie zostało jeszcze rozstrzygnięte (vide wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 maja 2006r. sygn. akt IV SA/Wa 341/2006). Podkreślić zatem trzeba, iż w myśl powołanego przepisu konieczność zawieszenia postępowania administracyjnego zachodzi tylko wówczas, gdy bez uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia prejudycjalnego przez inny organ lub sąd wydanie decyzji byłoby niemożliwe (vide wyrok NSA z dnia 10 sierpnia 1983r., I SA 481/83 ONSA 1983/2 poz. 65, wyrok WSA w Warszawie z dnia 22 czerwca 2007r., VI SA/Wa 640/07, LEX nr. 355909). Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie nie zachodzi związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy prowadzonej przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. odnośnie samowolnego wybudowania obiektów małej architektury, ogrodzenia oraz chodników i utwardzeń na przedmiotowej działce a sprawą o zniesienie współwłasności tej nieruchomości, zawisłą przed Sądem Rejonowym w W., Wydział I Cywilny na skutek pozwu wniesionego przez L. P. Nie ma bowiem przeszkód, aby organ nadzoru budowlanego stopnia podstawowego, stosownie do art. 52 Prawa budowlanego - rozparzył sprawę w przedstawionym zakresie, kierując rozstrzygnięcie do tego ze współwłaścicieli, który -jako inwestor - dopuścił się samowoli budowlanej. W treści art. 52 Prawa budowlanego wskazano krąg podmiotów zobowiązanych do dokonania czynności nakazanych decyzjami, o których mowa w art. 48 i 49b oraz art. 50a i 51 tej ustawy. Podmiotami tymi są inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego. Sąd miał również na uwadze, że postanowienie organu odwoławczego nie spełnia przesłanek wymienionych w art. 138 § 1 pkt 2 kpa, gdyż w sentencji - po uchyleniu zaskarżonego postanowienia - nie zawarto rozstrzygnięcia co do istoty sprawy. Uchybienia tego nie można jednak uznać za rażące, gdyż zgodnie z art. 144 kpa w postępowaniu zażaleniowym art. 138 § 1 kpa stosuje się odpowiednio. Kwestia odpowiedniego stosowania przepisu będzie więc zawsze wynikiem jego wykładni. Tymczasem jednolite jest stanowisko w orzecznictwie, że rażące naruszenie prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 kpa dotyczy tylko takich przepisów, których interpretacja może być ustalona w bezpośrednim rozumieniu (vide wyrok NSA z dnia 10 czerwca 2008r. II GSK 197/08). Wobec powyższych ustaleń, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło