II SA/Sz 209/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym : Przewodniczący sędzia NSA Iwona Tomaszewska po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym skargi J. I J. G. na pismo Burmistrza B. z dnia [...] w przedmiocie zawarcia ugody dotyczącej zamiany nieruchomości p o s t a n a w i a odrzucić skargę J. i J. G. w piśmie z dnia [...] r. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na pismo Burmistrza B. z dnia [...] r. Nr [...] stanowiące odpowiedź Burmistrza w sprawie wniosku skarżących z dnia [...] r. o zawarcie ugody w sprawie zamiany nieruchomości. Ponadto, skarżący w skardze z dnia [...] r. podnieśli, że odwołują się od decyzji Burmistrza B. tj. pisma z dnia [...] r. oraz skarżą rozbudowę i modernizację oczyszczalni ścieków w B. zlokalizowanej w bliskim sąsiedztwie posesji skarżących. W uzasadnieniu skargi J. i J. G. wskazali, że Burmistrz Miasta i Gminy B. decyzją z dnia [...] r. ustalił lokalizację inwestycji celu publicznego polegającą na przebudowie i rozbudowie oczyszczalni ścieków na terenie gminy Biały B. (działki nr [..]).W związku z położeniem powyższej inwestycji w bliskim sąsiedztwie nieruchomości skarżących, wskutek roszczeń skarżących o odszkodowanie za istotne ograniczenie korzystania z ich nieruchomości, porozumieniem z dnia [...] r. zawartym pomiędzy skarżącą a Gminą B., w imieniu której występował Burmistrz, ustalono zamianę nieruchomości skarżących - działki zabudowanej nr [...] i nieruchomości gminy - działki niezabudowanej nr [...] na której Gmina B. zobowiązała się wybudować na własny koszt budynek mieszkalny jednorodzinny. Do skargi dołączony został odpis tego porozumienia. Następnie w dniu [...]r. aktem notarialnym Rep. A Nr [...] została zawarta umowa przedwstępna zamiany powyżej wskazanych nieruchomości. Wypis aktu notarialnego dołączono do skargi. Do skargi strona dołączyła również kopię uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w B. z dnia [...] r. podjętej na podstawie art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U z 2004 r., Nr 261, poz. 2603 ze zm.) w sprawie zamiany nieruchomości, w której organ wyraził zgodę na zamianę nieruchomości gruntowych niezabudowanych działek nr [...], których zbycie nastąpi w zamian za przekazanie działek nr [...]. Dalej skarżący podali, że w dniu [...] r. Burmistrz B. pisemnie poinformował skarżących o nieważności porozumienia z dnia [...] r. i aktu notarialnego z dnia [...] r. - z uwagi na niedochowanie warunku uprawomocnienia się decyzji o pozwoleniu na budowę oczyszczalni ścieków w terminie [...] miesięcy od dnia zawarcia porozumienia. W związku z powyższym skarżący w dniu [...] r. złożyli Burmistrzowi B. propozycję ugodowego załatwienia sprawy zamiany nieruchomości. W odpowiedzi na wniosek skarżących, Burmistrz B. w piśmie z dnia [...]r. zaproponował skarżącym, że po zakończeniu przebudowy i rozbudowy oczyszczalni ścieków w B. i oddaniu oczyszczalni ścieków do użytku, zleci niezależnemu biegłemu rzeczoznawcy majątkowemu wycenę nieruchomości skarżących w celu ustalenia obniżenia jej wartości z tytułu lokalizacji inwestycji, po czym Gmina przystąpi do rozpatrzenia roszczeń skarżących. Burmistrz B. podał także, że nie jest możliwe przesunięcie terminów określonych porozumieniem z dnia [...] r. Zdaniem skarżących, powyższa propozycja organu nie stanowi korzystnego dla strony załatwienia sprawy. W uzasadnieniu skargi skarżący podnieśli również zarzuty względem decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Zgodnie z art. 3 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze z.) - zwana dalej P.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na : 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt. 1-4a (§ 2). Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3). Przedmiotem skargi J. i J. jest pismo Burmistrza B. z dnia [...]r. stanowiące odpowiedź w sprawie wniosku skarżących z dnia [...] r. o zawarcie ugody w przedmiocie zamiany nieruchomości skarżących tj. działek nr [...] i nieruchomości Gminy działek nr [...]. Ponadto, skarga ta zawiera, szereg argumentów i zarzutów odnoszących się do pisma Burmistrza B. z dnia [...] r. anulującego porozumienie stron z dnia [...] r. oraz lokalizacji inwestycji (oczyszczalni ścieków) w bliskim sąsiedztwie ich posesji. W uzasadnieniu skargi strona kwestionuje działania Burmistrza B. w tej sprawie i żąda wykonania przez Gminę B. - jako właściciela jednej z nieruchomości będącej przedmiotem zamiany - porozumienia z dnia [...] r. i umowy przedwstępnej z dnia [...] r. Sąd ustalił, że J. i J. G. pismem z dnia [...] r. zaskarżyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego pismo Burmistrza B. z dnia [...]r. anulujące powyżej opisane porozumienie stron. Sprawa została zarejestrowana pod numerem II SA/Sz 190/10. Natomiast w sprawie o sygn. akt II SA/Sz 349/09, w której uczestnikami (na prawach strony) byli J. i J. G., Sąd wyrokiem z dnia 27 lipca 2009r. oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. numer [...] utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza B. z dnia [...] r. numer [...] w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji polegającej na przebudowie i rozbudowie oczyszczalni ścieków na terenie działek oznaczonych według ewidencji gruntów nr [...] w B. Przede wszystkim wskazać należy, że pismo Burmistrza B. z dnia [...] r. w przedmiocie odmowy ugodowego załatwienia sprawy zamiany nieruchomości nie jest decyzją administracyjną, ani innym aktem, czy czynnością organu administracji publicznej, o których mowa w przepisie art. 3 P.p.s.a. i nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U z 2004 r., Nr 261, poz. 2603 ze zm.) nieruchomości stanowiące własność Skarbu Państwa oraz własność jednostki samorządu terytorialnego mogą być przedmiotem zamiany na nieruchomości stanowiące własność osób fizycznych lub osób prawnych. Wyjaśnić należy, że umowa zamiany nieruchomości, o której mowa w powyższym przepisie, jest umową o dwustronne przeniesienie własności nieruchomości, zawieraną na podstawie przepisów prawa cywilnego, w formie aktu notarialnego (por. wyrok NSA z dnia 29 stycznia 2009 r., sygn. akt I OSK 49/09.). Reżimowi prawa cywilnego podlega także umowa przedwstępna, w ramach której strony zobowiązują się do zawarcia umowy przyrzeczonej (art. 389 - 396 kodeksu cywilnego). Tak więc sprawa zamiany nieruchomości skarżących tj. działek nr [...] i nieruchomości Gminy B. działek nr [...] - nie jest sprawą administracyjną. W konsekwencji, pomimo, że jedną ze stron umowy przedwstępnej o zamianę nieruchomości jest organ administracji, wszelkie roszczenia związane z realizacją postanowień takiej umowy, w tym roszczenia z tytułu niewykonania umowy przez jedną ze stron, bądź roszczenia z tytułu odstąpienia od umowy, a także próby ugodowego załatwienia sporu wynikłego na tle wykonania umowy, czy to przedwstępnej, czy też następnie przyrzeczonej - mają charakter cywilnoprawny i podlegają kognicji sądów powszechnych. W tej sytuacji Sąd uznał, że przedmiotowa skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 P.p.s.a., o czym orzeczono na wstępie.