II SA/Gd 780/09

WyrokWSA w Gdańsku2010-04-27

Skład orzekający: Dorota Jadwiszczok, Tamara Dziełakowska, Jolanta Górska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo przeprowadził postępowanie administracyjne, zapewniając stronom czynny udział i wyczerpujące zebranie materiału dowodowego, przed wydaniem decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając, że postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone z naruszeniem przepisów proceduralnych, w szczególności zasady czynnego udziału stron oraz zasady prawdy obiektywnej. Brak istotnych dokumentów w aktach sprawy uniemożliwił prawidłową ocenę legalności zaskarżonych decyzji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi B. i J. D. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę muru oporowego. Skarżący zarzucali naruszenie zasad postępowania administracyjnego, w tym brak czynnego udziału w postępowaniu i niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych. Wojewódzki Sąd Administracyjny pierwotnie oddalił skargę, jednak Naczelny Sąd Administracyjny uchylił ten wyrok, wskazując na istotne uchybienia proceduralne.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody z dnia 6 marca 2007 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia 29 listopada 2006 r. Określa, że decyzje te nie mogą być wykonane. Zasądza od Wojewody na rzecz skarżących kwotę 500 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Tamara Dziełakowska Sędzia WSA Jolanta Górska Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Małgorzata Kuba po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi B. D. i J. D. na decyzję Wojewody z dnia 6 marca 2007 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia 29 listopada 2006 r., nr [...], 2. określa, że decyzje wymienione w punkcie pierwszym wyroku nie mogą być wykonane, 3. zasądza od Wojewody na rzecz skarżących B. D. i J. D. kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia 29 listopada 2006 r. Prezydent Miasta, działając na podstawie art. 104 K.p.a. oraz art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4, art. 36, art. 81 ust. 1 pkt 2 i art. 82 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (t.j. Dz. U. nr 207 z 2003r., poz. 2016 ze zm.) dalej jako U.p.b. uchylił swoją wcześniejszą decyzję z dnia 12 maja 2005 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę drogi dojazdowej na działce nr [...] związanej z realizacją zespołu budynków jednorodzinnych przy ul. [...], zmienioną w zakresie działki nr [...] i decyzją z dnia 11 stycznia 2006 r., zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z częścią usługową w zakresie objętym projektem zamiennym stanowiącym załącznik do niniejszej decyzji, zatwierdził projekt budowlany oraz udzielił J. P. pozwolenia na budowę muru oporowego na działce nr [...] przy ul. [...] w G. W uzasadnieniu decyzji Prezydent Miasta podał, że na wniosek J. P. z dnia 11 października 2006 r. wszczął postępowanie administracyjne w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę muru oporowego na działce nr [...] przy ul. [...] w G., w trakcie którego B. i J. D. wnieśli zastrzeżenia do planowanej budowy muru. Prezydent wskazał, że zapewnił im czynny udział w sprawie, przy czym w odpowiedzi na wniosek o przeprowadzenie wizji lokalnej mającej na celu kontrolę, czy roboty budowlane są wykonywane zgodnie z udzielonym pozwoleniem na budowę organ poinformował, że nie posiada kompetencji do przeprowadzenia oceny zgodności realizacji inwestycji z udzielonym pozwoleniem na budowę, gdyż na mocy art. 83 ust. 1 U.p.b. właściwym do rozpatrzenia sprawy prowadzonych robót budowlanych jest Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego. Organ I instancji podał również, że inwestor miał prawo rozpocząć prace budowlane przy budynku, gdyż decyzją z dnia 11 stycznia 2006 r. udzielono mu pozwolenia na budowę. Tym samym obecnie złożony projekt budowlany stanowi projekt zamienny w stosunku do zatwierdzonego projektu budowlanego w zakresie wprowadzenia murów oporowych na terenie działki. Organ podkreślił również konieczność wprowadzenia murów oporowych, gdyż z uwagi na konfigurację terenu ich brak mógł spowodować duże prawdopodobieństwo zagrożenia spłynięcia istniejących skarp oraz zalewania działek sąsiednich wodami opadowymi. W konsekwencji organ stanął na stanowisku, że w rozpoznawanej sprawie brak jest podstaw do odmownego rozpatrzenia wniosku inwestora, skoro złożył on stosowny wniosek załączając do niego odpowiednie dokumenty. W odwołaniu od powyższej decyzji B. i J. D. wskazali na szereg uchybień proceduralnych, które ich zdaniem miały miejsce w postępowaniu przed organem I instancji i które miały istotny wpływ na wynik sprawy. I tak, zdaniem skarżących, organ bezpośrednio przed wydaniem decyzji nie pouczył stron o prawie zapoznania się z aktami, co stanowi naruszenie zasady zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu. Stronom uniemożliwiono wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, a także utrwalenia w aktach sprawy w drodze adnotacji i w treści uzasadnienia decyzji przyczyn odstąpienia od powyższej zasady, co stanowi naruszenie zasady zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu. Organowi zarzucono też uznanie za udowodnione okoliczności stanu faktycznego podanych w uzasadnieniu decyzji, mimo że strony przed wydaniem decyzji nie miały możliwości wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów, w tym dowodów z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy. Końcowo skarżący zarzucili organowi I instancji niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych sprawy, co stanowi naruszenie zasady prawdy obiektywnej oraz zasady wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia przez organ administracji całości materiału dowodowego sprawy oraz nieprawidłowe uzasadnienie decyzji. Rozpatrując odwołanie Wojewoda decyzją z dnia 6 marca 2007 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ II instancji, powołując się na treść art. 35 ust. 1 U.p.b. wskazał, że przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę właściwy organ sprawdza zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i wymaganiami ochrony środowiska, wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, zgodność z przepisami, w tym techniczno – budowlanymi oraz bada kompletność projektu budowlanego wraz z wymaganymi uzgodnieniami, a uznając jednocześnie za spełniony wymieniony wyżej wymóg, właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Organ II instancji podkreślił, że wnioskowana inwestycja polegać ma na zmianie zagospodarowania działki nr [...] w stosunku do udzielonego pozwolenia na budowę z dnia 11 stycznia 2006 r. w zakresie dostosowania nieruchomości do warunków terenowych poprzez zastosowanie murów oporowych, co w założeniu ma zlikwidować zagrożenie spłynięcia istniejących skarp oraz zalewanie działek sąsiednich wodami opadowymi. Podkreślił, że załączony do wniosku projekt budowlany został wykonany przez osoby uprawnione zgodnie z przepisami techniczno – budowlanymi i obowiązującymi Polskimi Normami, tym samym inwestor dopełnił wymogu wynikającego z przepisów prawa. Wojewoda, odnosząc się do zarzucanych w odwołaniu naruszeń zasad postępowania administracyjnego podał, że wbrew twierdzeniu odwołujących się strony były informowane w przepisanych terminach o okolicznościach sprawy, które mogły mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków. Powołał się również na spotkanie w organie I instancji w dniu 10 stycznia 2007 r. informujące stronę o okolicznościach zaistniałej sytuacji. W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku B. i J. D., wnosząc o jej uchylenie ponowili zarzuty zgłoszone w odwołaniu, polegające na naruszeniu zasady zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu, tj. naruszenie art. 10 § 1 w zw. z art. 73 § 1 K.p.a., uniemożliwieniu wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów, tj. art. 10 § 1 in fine i § 3 K.p.a. oraz art. 81, art. 7, art. 77 § 1 K.p.a. i art. 107 § 3 K.p.a. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, badając legalność zaskarżonej decyzji stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa w sposób mający wpływ na wynik sprawy i wyrokiem z dnia 7 lutego 2008r. sygn. akt II SA/Gd 339/07 oddalił skargę podając, że organy administracji rozpoznając wniosek inwestora o zmianę pozwolenia na budowę działały w zgodzie z obowiązującymi normami prawa. Sąd podkreślił, że przedmiotem postępowania była kwestia zatwierdzenia i udzielenia pozwolenia na budowę muru oporowego na działce nr [...] w G. przy ul. [...], gdyż takie ramy postępowania wyznaczył wniosek inwestora J. P., złożony dnia 11 października 2006 r., do którego załączono projekt techniczny zamienny zagospodarowania działki nr [...] w zakresie dostosowania układu działki do warunków terenowych poprzez zastosowanie murów oporowych. Istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę jest, zgodnie z art. 36a U.p.b. dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. W niniejszej sprawie w zakresie dotyczącym działki nr [...] decyzją z dnia 11 stycznia 2006 r. został zatwierdzony projekt budowlany i udzielono pozwolenia dla "A" na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z częścią usługową, zgodnie z projektem budowlanym załączonym do decyzji. Decyzją z dnia 4 kwietnia 2006 r. decyzja o pozwoleniu na budowę została przeniesiona ze "A" na rzecz J. P. Sąd podzielił stanowisko organu, iż inwestor złożył projekt zamienny zawierający wniosek o wydanie pozwolenia na budowę w zakresie wykonania muru oporowego na działce nr [...] oraz wymagane dokumenty: oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, projekt budowlany sporządzony przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia, którego podstawą były opracowania geologiczne dla wskazanego terenu. Projektowana zmiana nie wymagała prowadzenia odrębnego postępowania w zakresie dotyczącym wymagań ochrony środowiska stosownie do ustawy Prawo ochrony środowiska. Zaskarżona decyzja nie jest też sprzeczna z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w której w zakresie postanowień dotyczących geologii wskazano, że w związku z projektowanymi inwestycjami należy ustalić kategorię geotechniczną warunków ich posadowienia z uwzględnieniem stateczności skarp, zgodnie z zasadami określonymi rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 września 1998 r. w sprawie geotechnicznych warunków posadowienia obiektów budowlanych (Dz.U. nr 126, poz. 839), w zależności od ustalonej kategorii geotechnicznej oraz rodzaju warunków gruntowych należy sporządzić odpowiednią dokumentację geotechniczną i/lub inżynierską. W przypadku konieczności zabezpieczenia stabilności skarpy należy w projekcie budowlanym przewidzieć sposób jej zabezpieczenia. Dokumentacja taka dotycząca badania podłoża gruntowego została w sprawie sporządzona dla projektu budynku mieszkalnego i załączona do tego projektu przy wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę. Sąd uznał także, że w rozpoznawanym stanie faktycznym użyte w zaskarżonej decyzji sformułowanie o uchyleniu pozwolenia na budowę w zakresie objętym projektem zamiennym (murów oporowych), zamiast zmiany pozwolenia na budowę i udzielenia pozwolenia na budowę muru oporowego nie stanowiło naruszenia prawa, które miałoby wpływ na wynik sprawy. Odnosząc się do zarzutu naruszenia zasad postępowania administracyjnego Sąd wskazał, że w myśl art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd uchyla decyzję w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania, gdy naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zarzuty skarżących dotyczące naruszenia art. 10 § 1 w zw. z art. 73 § 1, art. 81. art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 1 K.p.a. poprzez niezapewnienie skarżącym udziału w postępowaniu, co uniemożliwiło im wypowiedzenie się co do inwestycji przed wydaniem decyzji, zarzuty niezebrania całości materiału dowodowego i brak jego oceny, jak też niezgodne z prawem uzasadnienie decyzji są, zdaniem Sądu częściowo uzasadnione, nie uzasadniają jednak uchylenia decyzji. Sąd wyjaśnił, że "niewątpliwie skarżący zostali zawiadomieni o wszczęciu postępowania w sprawie i zgłosili swoje zastrzeżenia, które nie zostały nieuwzględnione przez organ administracji". Wprawdzie przed wydaniem decyzji organ I instancji nie wyznaczył stronom dodatkowego terminu na wypowiedzenie się co do zebranych dowodów, jednakże powyższe nie miało wpływu na ocenę zasadności skargi. W odwołaniu od decyzji organu I instancji skarżący nie zgłosili takich zarzutów i okoliczności, które mogłyby prowadzić do wydania przez organ I instancji decyzji o innej treści. Skarżący wskazywali, że usytuowanie muru spowoduje ograniczenia co do pełnej możliwości korzystania przez nich z własnej nieruchomości, nie wskazali jednakże na czym ograniczenie to miałoby polegać, czy nowy sposób zagospodarowania działki nr [...] poprzez budowę muru oporowego spowoduje ograniczenia w możliwości zagospodarowania działki skarżących, czy też mur oporowy został usytuowany zbyt blisko granicy działki skarżących, w następstwie czego może powodować zacienienie ich działki. Zarzut ten nie został przez skarżących sprecyzowany. Ochrona interesu skarżących, kwestionujących prawo do zabudowy działki sąsiedniej może opierać się tylko na ocenie dotyczącej przestrzegania obowiązujących przepisów prawa, w szczególności wymagań techniczno – budowlanych. Oznacza to, że skarżący mogliby kwestionować sposób zagospodarowania działki nr [...] poprzez budowę muru oporowego, jeżeli poprzez taką zabudowę inwestor naruszyłby obowiązujące przepisy techniczno –budowlane. Taka sytuacja w rozpatrywanej sprawie nie zaistniała. Natomiast w sytuacji zgłoszenia przez skarżących nieprawidłowości w wykonywaniu robót budowlanych, czy też wykonywania ich bez pozwolenia na budowę lub sprzecznie z wydanym pozwoleniem organem właściwym, jak to prawidłowo ustaliły organy administracji jest organ nadzoru budowlanego. Podejmowanie w tym zakresie czynności przez organy architektoniczno – budowlane byłoby niezgodne z prawem (przepisami prawa budowlanego, dotyczącymi właściwości), z tej przyczyny wniosek skarżących o zbadanie sposobu prowadzenia robót na działce nr [...] prawidłowo został skierowany do organu nadzoru budowlanego. Uwzględniając powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a. Skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 7 lutego r.. wnieśli B. i J. D., zaskarżając go w całości i domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku do ponownego rozpoznania, a także zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego. Skargę kasacyjną oparto na zarzucie naruszenia przez Sąd I instancji przepisów postępowania, mającego istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U . Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., poprzez: - zaniechanie przez Sąd I instancji pełnej kontroli zgodności z przepisami prawa procesowego oraz materialnego wszystkich decyzji wydanych w sprawie, - zaniechanie przez Sąd I instancji kontroli zgodności decyzji organów I i II instancji z przepisami prawa procesowego i materialnego, których uchybienia zarzucono w skardze, - zaniechanie zastosowania przez Sąd I instancji przewidzianych ustawą środków w celu usunięcia naruszeń prawa w stosunku do decyzji wydanych przez organy I i II instancji, 2) art.145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. poprzez oddalenie skargi mimo, że decyzja Wojewody z dnia 6 marca 2007 r. została wydana z naruszeniem art. 10 § 1 w zw. z art. 73 § 1 K.p.a. poprzez jego niezastosowanie polegające na braku pouczenia stron bezpośrednio przed wydaniem decyzji o prawie zapoznania się z aktami, co stanowi naruszenie zasady zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu, 3) art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. poprzez oddalenie skargi mimo, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem : - art. 10 § in fine i § 3 K.p.a. poprzez jego niezastosowanie w sprawie skutkiem czego uniemożliwiono stronom wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, a także brak utrwalenia w aktach sprawy w drodze adnotacji i w treści uzasadnienia decyzji przyczyn odstąpienia od powyższej zasady, co stanowi naruszenie zasady zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu, - art. 81 K.p.a. poprzez jego niezastosowanie, a w konsekwencji uznanie przez organ I instancji za udowodnione okoliczności stanu faktycznego podanych w uzasadnieniu decyzji, mimo że strony przed wydaniem decyzji nie miały możliwości wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów, w tym dowodów z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, - art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych sprawy, co stanowi naruszenie zasady prawdy obiektywnej oraz zasady wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia przez organ administracji całości materiału dowodowego sprawy, - art. 107 § 3 K.p.a. na skutek nieprawidłowego uzasadnienia decyzji, 4) art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez sporządzenie prze Sąd I instancji nieprawidłowego uzasadnienia skarżonego wyroku. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor podniósł, że pismem z dnia 9 listopada 2006 r. skarżący zgłosili zamiar czynnego uczestnictwa w ramach wszczętego postępowania administracyjnego, dotyczącego przedmiotowej inwestycji polegającej na budowie murów oporowych m.in. na działce nr [...], wnieśli o informowanie ich o wszelkich czynnościach podejmowanych w ramach tego postępowania, w tym o doręczanie odpisów czynności dokonywanych bez ich udziału, złożyli wniosek o przeprowadzenie wizji lokalnej, złożyli dokumentację fotograficzną. W skardze kasacyjnej podkreślono, że wbrew temu, co twierdzi organ II instancji zgłoszone zastrzeżenia i wnioski nie dotyczyły przeprowadzenia wizji w terenie mającej na celu kontrolę, czy roboty budowlane przy budynkach na działach nr [...] i [...] przy ul. [...] w G. są wykonywane zgodnie z udzielnym pozwoleniem na budowę. Pismo skarżących dotyczyło natomiast kwestii zatwierdzenia zamiennego projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę muru oporowego na wskazanej działce, co nie należy do zakresu kompetencji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Organ w sposób dowolny zinterpretował treść tego pisma, przekazując je do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Orzeczeniem z dnia 3 listopada 2009 r., w sprawie o sygn. akt II OSK 966/08 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku do ponownego rozpoznania oraz zasądził od Wojewody na rzecz B. i J. D. 650 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny powołał się na skargę kasacyjną z której wynika, że skarżący w piśmie z dnia 9 listopada 2006 r. zgłosili swój zamiar czynnego uczestnictwa w ramach wszczętego postępowania administracyjnego, dotyczącego przedmiotowej inwestycji polegającej na budowie murów oporowych m.in. na działce nr [..], wnieśli o informowanie ich o wszelkich czynnościach podejmowanych w ramach w/w postępowania, zgłosili w nim szereg wniosków. Przy czym, co istotne pisma tego, ani jego poświadczonego za zgodność z oryginałem odpisu brak w aktach sprawy, jego treść zatem nie podlegała ocenie Sądu I instancji, który mimo tego uznał za prawidłowe przekazanie go do organu nadzoru budowlanego według właściwości. W uzasadnieniu wyroku WSA w Gdańsku stwierdził także, że skarżący zgłosili swoje "zastrzeżenia, które nie zostały uwzględnione przez organ administracji". Zdaniem NSA nie wiadomo, o jakie "zastrzeżenia" chodzi, bowiem w aktach sprawy brak jest także tego pisma i WSA w Gdańsku nie ocenił w uzasadnieniu wyroku tych "zastrzeżeń". W konsekwencji, NSA uznał za nieprawidłowe stwierdzenie Sądu I instancji zawarte w uzasadnieniu wyroku, że wprawdzie przed wydaniem decyzji organ I instancji nie wyznaczył stronom dodatkowego terminu na wypowiedzenie się co do zebranych dowodów, jednakże powyższe nie miało wpływu na ocenę zasadności skargi, gdyż w odwołaniu od decyzji organu I instancji skarżący nie zgłosili takich zarzutów i okoliczności, które mogłyby prowadzić do wydania przez organ I instancji decyzji o innej treści. W pierwszej kolejności bowiem należało dokonać oceny zasadności zarzutów i wniosków zgłoszonych w postępowaniu administracyjnym. Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku wskazał na powołany w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji fakt "spotkania w organie I instancji w dniu 10 stycznia 2007 r. informującego stronę o okolicznościach zaistniałej sytuacji". Ta okoliczność, w kontekście zarzutów odwołania winna być także wyjaśniona, ponieważ brak jest w aktach sprawy dowodu potwierdzającego tę okoliczność. W związku z powyższym stwierdzenie przez Sąd I instancji, że mimo, iż zarzuty skarżących dotyczące naruszenia art. 10 § 1 w zw. z art. 73 § 1, art. 81, art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 1 K.p.a. poprzez niezapewnienie skarżącym udziału w postępowaniu, które uniemożliwiło im wypowiedzenie się co do inwestycji przed wydaniem decyzji, niezebranie całości materiału dowodowego i brak jego oceny, jak też niezgodne z prawem uzasadnienie decyzji – są częściowo uzasadnione ale nie powodują uchylenia decyzji – nie zostało poparte dogłębną analizą zgłoszonych zarzutów. Naczelny Sąd Administracyjny stanął na stanowisku, że do oceny legalności zaskarżonej decyzji w zakresie prawidłowości zastosowanych przez organ administracji przepisów prawa materialnego można przystąpić dopiero po ustaleniu, że postępowanie to przeprowadzono zgodnie z przepisami postępowania, nie naruszając zasad zawartych w powołanych przepisach, w tym zasady prawdy obiektywnej (art. 7 K.p.a.), pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa (art. 8 K.p.a.), informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego (art. 9 K.p.a.), zasady czynnego udziału stron w postępowaniu (art. 10 K.p.a.), zasady prawdy obiektywnej (art. 77 K.p.a.), prawdy materialnej w postępowaniu dowodowym (art. 80, art. 81 K.p.a.). Stan faktyczny musi być ustalony w oparciu o materiał zgromadzony w aktach sprawy. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny uznał za zasadny zarzut skargi kasacyjnej naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku przepisów art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 10, art. 77 § 1, art. 81 i art. 107 § 3 K.p.a., oraz art. 141 § 4 P.p.s.a. w sposób na tyle istotny, że mogło to mieć wpływ na wynik sprawy. Ponownie rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. W myśl natomiast art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej jako P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z kolei art. 135 P.p.s.a. stanowi, że sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Jak wskazuje art. 190 P.p.s.a. wojewódzki sąd administracyjny, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania, związany jest oceną prawną dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Podkreślić należy, że rozpatrując ponownie sprawę wojewódzki sąd administracyjny, a w ślad za nim również organ, którego działalność jest przedmiotem zaskarżenia, związani są nie tylko wykładnią prawa dokonaną przez sąd kasacyjny, ale również wyrażonymi w orzeczeniu tego sądu ocenami prawnymi i wskazaniami co do dalszego postępowania (tak też Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w wyroku z dnia 12 czerwca 2008 roku, sygn. I SA/Sz 161/08, Baza Orzeczeń LEX nr 393265). Przy czym ocena prawna, o jakiej mowa powyżej, dotyczyć może nie tylko wykładni prawa materialnego, ale także braku wyjaśnienia w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym istotnych okoliczności stanu faktycznego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 lipca 1999 r., sygn. akt IV SA 1177/97, Baza Orzeczeń LEX 47301). Postępowanie wynikające z obowiązku ponownego rozpatrzenia sprawy na skutek kasacyjnego wyroku sądu administracyjnego jest przy tym w istocie ponownym postępowaniem, obejmującym całość sprawy, jednak nie wszystkie czynności procesowe muszą być przeprowadzone po raz drugi, tylko bowiem w sytuacji, gdy sąd administracyjny uznał całe postępowanie poprzedzające wydanie uchylonego rozstrzygnięcia za wadliwe, musiałoby być ono powtórzone od początku. W uzasadnieniu wyroku z dnia 3 listopada 2009 r., Naczelny Sąd Administracyjny przypomniał, że do oceny legalności zaskarżonej decyzji w zakresie prawidłowości zastosowanych przez organ administracji przepisów prawa materialnego można przystąpić dopiero po ustaleniu, że postępowanie to przeprowadzono zgodnie z przepisami postępowania, nie naruszając zasad zawartych w powołanych przepisach, w tym zasady prawdy obiektywnej (art. 7 K.p.a.), pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa (art. 8 K.p.a.), informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego (art. 9 K.p.a.), zasady czynnego udziału stron w postępowaniu (art. 10 K.p.a.), zasady prawdy obiektywnej (art. 77 K.p.a.), prawdy materialnej w postępowaniu dowodowym (art. 80, art. 81 K.p.a.). Stan faktyczny musi być ustalony w oparciu o materiał zgromadzony w aktach sprawy. Tymczasem w aktach administracyjnych brak jest istotnych dla przebiegu postępowania dokumentów, takich jak zgłaszające udział w postępowaniu pismo skarżących z dnia 9 listopada 2006 r. Nie ma w aktach sprawy także dokumentu, w którym skarżący zgłosili swoje zastrzeżenia, które nie zostały nieuwzględnione przez organ administracji. W tej sytuacji nie wiadomo, o jakie "zastrzeżenia" chodzi, brak także dowodu, w jaki sposób organ do tych "zastrzeżeń" się odniósł. Brak także dowodu spotkania stron w organie I instancji w dniu 10 stycznia 2007 r. w trakcie którego poinformowano strony o okolicznościach prowadzonego postępowania. Powyższe okoliczności wskazują na konieczność powtórzenia postępowania administracyjnego z zastosowaniem wszelkich reguł zawartych w K.p.a.. Dopiero tak uzupełnione postępowanie dowodowe oraz ustalenie, że postępowanie to przeprowadzono zgodnie z przepisami, nie naruszając zasad zawartych w przepisach K.p.a., w tym zasady prawdy obiektywnej (art. 7 K.p.a.), pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa (art. 8 K.p.a.), informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego (art. 9 K.p.a.), zasady czynnego udziału stron w postępowaniu (art. 10 K.p.a.), zasady prawdy obiektywnej (art. 77 K.p.a.), prawdy materialnej w postępowaniu dowodowym (art. 80, art. 81 K.p.a.) pozwoli organom administracji przejść do oceny wniosku w świetle przepisów prawa materialnego. W związku z powyższym tutejszy Sąd stwierdził, że skarga zasługiwała na uwzględnienie. Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w zw. z art. 135 P.p.s.a., orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku. Na podstawie art. 152 P.p.s.a. Sąd, w punkcie drugim sentencji wyroku, stwierdził, że zaskarżone decyzje nie mogą być wykonane. O kosztach postępowania Sąd orzekł, na podstawie art. 200 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło