I SA/Sz 118/11
WyrokWSA w Szczecinie2011-05-11
Skład orzekający: Zygmunt Chorzępa, Marzena Kowalewska, Alicja Polańska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wspólnota mieszkaniowa, dokonując refakturowania kosztów mediów na rzecz właścicieli poszczególnych lokali, działa jako podatnik VAT i czy jest zobowiązana do rejestracji jako podatnik VAT czynny?Ratio decidendi
Wspólnota mieszkaniowa, dokonując zakupu mediów do poszczególnych lokali i następnie odsprzedając je właścicielom tych lokali, działa jako pośrednik i dokonuje odsprzedaży, która stanowi świadczenie usług podlegające opodatkowaniu VAT. W takim przypadku wspólnota jest uprawniona do wystawiania faktur VAT dokumentujących świadczenie usług na rzecz właścicieli (refakturowanie zakupionych mediów). Natomiast zaliczki na pokrycie kosztów zarządu nieruchomością wspólną nie podlegają opodatkowaniu VAT.Stan faktyczny
Wspólnota mieszkaniowa zwróciła się o interpretację indywidualną dotyczącą możliwości refakturowania kosztów mediów na rzecz właścicieli lokali oraz najemców części wspólnej nieruchomości. Wspólnota planowała refakturować koszty mediów na właścicieli lokali w części dotyczącej ich lokali oraz na najemców części wspólnej. Dyrektor Izby Skarbowej uznał stanowisko wspólnoty za nieprawidłowe, twierdząc, że wewnętrzne rozliczenia między wspólnotą a jej członkami nie stanowią sprzedaży w rozumieniu ustawy o VAT i nie podlegają opodatkowaniu. Sąd administracyjny uchylił zaskarżoną interpretację, uznając, że refakturowanie kosztów mediów na właścicieli lokali stanowi świadczenie usług podlegające opodatkowaniu VAT.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej interpretacji indywidualnej i zasądzenie od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Chorzępa (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Marzena Kowalewska, Sędzia WSA Alicja Polańska, Protokolant Anna Świątek, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 11 maja 2011 r. sprawy ze skargi W. C. M. na interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej działającego z upoważnienia Ministra Finansów z dnia [...] nr [...] w przedmiocie interpretacji przepisów prawa podatkowego 1. uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej działającego z upoważnienia Ministra Finansów na rzecz skarżącego kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego
Zaskarżoną interpretacją indywidualną z dnia[...] . Nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w B, działając w imieniu Ministra Finansów stwierdził, że przedstawione we wniosku z dnia[..] . stanowisko W C M w G co do interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczące podatku od towarów i usług zakresie dokumentowania opłat za media na rzecz członków W oraz najemców części wspólnej nieruchomości jest nieprawidłowe.
W podstawie prawnej interpretacji został powołany przepis art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. Nr 8,
poz. 60 z 2005 r. ze zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.).
W uzasadnieniu interpretacji, Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że w dniu
[...] . W C M w G złożyła wniosek o udzielenie w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie dokumentowania opłat za media na rzecz członków wspólnoty oraz najemców wspólnej nieruchomości. We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe. Wspólnota nie jest zarejestrowanym podatnikiem VAT czynnym. W jej skład wchodzi [...] współwłaścicieli poszczególnych lokali użytkowych. Umowy z dostawcami tzw. mediów (tj. woda, CO, śmieci, prąd, ścieki) podpisane zostały przez W. Dotychczasowe sposoby rozliczanie mediów polegało na tym, iż w oparciu o zawiadomienie o opłatach przygotowane przez Wspólnotę poszczególni współwłaściciele uiszczali tzw. zaliczki. W zawarła także umowy najmu części nieruchomości wspólnej (piwnice), na mocy których uzyskuje przychody z wynajmu.
W chwili obecnej W dokonując rozliczenia mediów planuje dokonać wyraźnego rozbicia mediów przypadających na poszczególne lokale oraz nieruchomość wspólną. Obciążenie właścicieli lokali za media w części dotyczącej ich lokali ma zostać przeniesione w drodze tzw. refaktury.
W nie zamierza refakturować na właścicieli poszczególnych lokali - członków W - kosztów mediów w tej części, w jakiej dotyczyć by to miało nieruchomości wspólnej (a zatem w rozumieniu art. 3 ust. 2 ustawy o własności lokali, grunt oraz części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali). W tym zakresie właściciele lokali uiszczać nadal będą zaliczki
wg dotychczasowych zasad.
W zakresie najemców części nieruchomości wspólnej W zamierza refakturować media na te podmioty.
Dodatkowo Wspólnota zamierza przeprowadzić prace budowlane dotyczące nieruchomości wspólnej, tj. przeprowadzić adaptację nieużytkowego poddasza
na lokale użytkowe, przeznaczone pod najem, a także dokonać wymiany poszycia dachu. Po przeprowadzeniu remontu wykonawca będący czynnym podatnikiem VAT wystawi W fakturę VAT, w której wykazany zostanie podatek od towarów
i usług do zapłaty.
W związku z powyższym zadano następujące pytanie: Czy W będzie mogła refakturować:
- na właścicieli poszczególnych lokali koszty tzw. mediów w części dotyczącej ich lokali oraz czy warunkiem takiej czynności jest uprzednie zarejestrowanie się jako podatnik VAT czynny,
- na najemców części nieruchomości wspólnej (np. strychów, piwnic) koszty tzw. mediów oraz czy warunkiem takiej czynności jest uprzednie zarejestrowanie się jako podatnik VAT czynny?
Zdaniem Wnioskodawcy, dopuszczalne będzie wystawienie "refaktur" za media na właścicieli poszczególnych lokali w części dotyczącej ich lokali oraz na najemców części nieruchomości wspólnej (np. strychów, piwnic), a warunkiem wystawienia takiej refaktury jest uprzednie zarejestrowanie się Wspólnoty jako podatnika VAT czynnego.
W, po zacytowaniu art. 30 ust. 3 ustawy o podatku od towarów i usług wskazuje, że przepis ten zawarty został przez ustawodawcę w rozdziale "Podstawa opodatkowania", a zatem przyjąć należy, iż prawodawca uznaje za świadczenie usług także dalszą ich odsprzedaż. Jednocześnie akcentuje, iż z punktu widzenia przepisów o podatku od wartości dodanej najistotniejszą kwestią jest to, kto stanowi
tzw. ostatecznego konsumenta określonej usługi lub dostawy.
Odnosząc się do pierwszej z poruszonych kwestii W stoi na stanowisku, iż odbiorcą (ostatecznym konsumentem) mediów w zakresie przypadającym na poszczególne lokale są ich właściciele. W związku z powyższym Wspólnota powinna dokonać dalszej odsprzedaży nabytych mediów na rzecz tychże właścicieli w drodze wystawienia refaktury. Jednocześnie z tego względu, iż odliczenie VAT możliwe jest tylko wówczas, gdy zgodnie z art. 88 ust. 3a pkt 1 lit. a) ustawy o podatku od towarów i usług faktura wystawiona zostanie przez podmiot do tego upoważniony, Wspólnota obowiązana będzie przed wystawieniem refaktury do zarejestrowania się jako podatnik VAT czynny.
Prezentowane stanowisko potwierdzają sądy administracyjne, których wyroki organy podatkowe obowiązane są uwzględnić udzielając interpretacji prawa podatkowego.
W tym miejscu W szeroko zacytowała fragmenty uzasadnienia wyroku WSA we W sygn. akt I SA/Wr 1438/09 z dnia 30 listopada 2009 r. oraz wskazała, iż podobne stanowisko prezentują sądy administracyjne w innych wyrokach np. III SA/Wa 2597/08; III SA/GI 1369/08; I SA/Gd 488/09, I SA/Go 68/07, I FSK 88/08.
Analogicznie sytuacja, w ocenie W, będzie się przedstawiać w zakresie dopuszczalności refakturowania kosztów tzw. mediów na najemców dotyczących części nieruchomości wspólnej (np. piwnic). W tym zakresie Wspólnota stoi na stanowisku, iż dopuszczalne będzie dokonanie na ich rzecz refaktury mediów, a warunkiem wystawienia takiej refaktury jest uprzednie zarejestrowanie się W jako podatnika VAT czynnego. Wskazano, iż podobne pytanie Wspólnoty stanowiło już przedmiot interpretacji prawa podatkowego ([...] ).
Dyrektor Izby Skarbowej uznał stanowisko wnioskodawcy za nieprawidłowe
i wskazał, iż zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
Dalej organ powołując przepisy art. 7 ust.1, art. 8 ust. 1 ww. ustawy wyjaśnił rozumienie pojęć "dostawa" i "świadczenie usług", "sprzedaż w rozumieniu przepisu
art. 2 pkt 22 ustawy, wreszcie pojęcie "podatnika (art. 15 ust. 1 i ust. 2 ) podkreślając,
iż prowadząc samodzielnie działalność gospodarczą podatnicy są obowiązani wystawiać fakturę stwierdzającą dokonanie sprzedaży, daty dokonania sprzedaży, cenę jednostkową bez podatku, podstawę opodatkowania, stawkę i kwotę podatku, kwotą należności oraz dane dotyczące podatnika i nabywcy (art. 106 cytowanej ustawy).
Przywołując przepis art. 106 ust. 8 ustawy organ wskazał, że na podstawie zawartej w nim delegacji Minister Finansów, w rozporządzeniu z dnia 28 listopada 2008r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, wystawiania faktur, /.../ (Dz. U. Nr 212, poz. 1337 ze zm.) ustanowił, że prawo do wystawiania faktur VAT mają wyłącznie podatnicy zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni.
Wskazując na pojęcie wspólnoty mieszakowej jako ogółu właścicieli lokali wchodzących w skład określonej nieruchomości (art. 6 ustawy z dnia 24 czerwca 1994r. o własności lokali (Dz. U. Nr 80, poz. 903 z 2000r.) mogącej nabywać prawa i zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozwaną, organ przywołując przepis art. 13 ustawy o własności lokali wskazał, na obowiązki właściciela lokalu zakresie ponoszenia kosztów związanych z utrzymaniem jego lokalu i uczestniczenia w kosztach zarządu związanych z utrzymaniem części nieruchomości wspólnej obejmującej grunt oraz część budynku i urządzenia nie służące wyłącznie właścicielom lokali.
Organ przywołał również przepis art. 14 ustawy o własności lokali wskazując
na podjęcie kosztów zarządu nieruchomością wspólną i jej zakres obejmujący wydatki na remonty i bieżącą konserwację, opłaty za dostawę energii elektrycznej i cieplnej, gazu i anteny zbiorczej, windy, ubezpieczenia, podatków i innych opłaty publicznoprawnych, chyba że są pokrywane bezpośrednio przez właścicieli poszczególnych lokali, wydatki na utrzymanie porządku i czystości, wynagrodzenie członków zarządu lub zarządcy.
Organ wskazał że członkowie wspólnoty jako właściciele lokali ponoszą również wydatki związane z utrzymaniem lokali własnych. Wspólnota, jej członkowie są nabywcami mediów, których koszt nabycia pokrywany jest z zaliczek pobieranych od członków wspólnoty zgodnie z przepisem art. 15 ust. 1 ustawy o własności lokali. Wpłaty te są partycypacją członków Wspólnoty w kosztach wspólnoty, przez jej członków.
Zdaniem organu, analiza powołanych przepisów wskazuje, że przyjęty sposób rozliczania kosztów zarządu nieruchomością nie daje podstaw do postawienia tezy, że zaliczki wpłacane przez członków wspólnoty na pokrycie kosztów zarządu nieruchomością wspólną, jak i poszczególnych wyodrębnionych lokali, stanowią wynagrodzenie za czynności wykonywane przez wspólnotę na rzecz jej członków. Zaliczki te stanowią partycypację w kosztach jednostki organizacyjnej - wspólnoty mieszkaniowej - przez jej członków. Wspólnota, tj. jej członkowie, nie dokonują sprzedaży, w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług, na rzecz samych siebie również, jeżeli dotyczy to wyodrębnionych lokali a nie części wspólnej, poprzez zapłatę zaliczek (kwot) z tytułu kosztów związanych z utrzymaniem własnych lokali, np. z tytułu opłat za media. Stroną umowy o dostawę przykładowym mediów co do zasady jest wspólnota, reprezentowana przez zarząd.
Z powyższego zdaniem organu wynika, że wewnętrzne rozliczenia między wspólnotą, a jej członkami nie spełniają ani definicji dostawy towarów, ani definicji świadczenia usług, w związku z tym nie podlegają opodatkowaniu podatkiem
od towarów i usług. W konsekwencji powyższego wspólnota mieszkaniowa w zakresie czynności zarządzania i utrzymania nieruchomości wspólnej oraz pobierania zaliczek od członków wspólnoty z tytułu utrzymania poszczególnych lokali (tj. czynności mających charakter partycypacji w kosztach jednostki organizacyjnej wspólnoty mieszkaniowej) nie jest podmiotem prowadzącym działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług. Natomiast czynności wykonywane przez wspólnotę, wykraczające poza zakres obowiązkowego zarządu określonego w ustawie o własności lokali, na podstawie odrębnych umów cywilnoprawnych, są dostawą towarów lub świadczeniem usług, w stosunku do których mają zastosowanie przepisy ustawy o podatku od towarów i usług.
Dlatego, zgodnie z przepisami ustawy o podatku od towarów i usług, wspólnota jako jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, ale mogąca posiadać podmiotowość podatkową może obciążać kosztami mediów osoby niebędące członkami wspólnoty, gdyż stanowi to czynności wykraczające poza zakres obowiązkowego zarządu określonego w ustawie o własności lokali, należącymi do kategorii czynności opodatkowanych w rozumieniu art. 5 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług. Podejmując te czynności wspólnota działa w tym zakresie w charakterze podatnika podatku od towarów i usług i czynności te podlegają opodatkowaniu wg stawek właściwych dla danego towaru lub usług..
Dotychczas Wspólnota, nie będąc czynnym podatnikiem podatku od towarów
i usług, zawarła umowy z dostawcami tzw. mediów i dokonuje stosownych obciążeń
na rzecz swoich członków - na podstawie stosownych zawiadomień, a współwłaściciele uiszczają tzw. zaliczki. Wspólnota dokonuje również najmu części nieruchomości wspólnej, uzyskując z tego tytułu przychód.
Planuje wyodrębnienie mediów, przypadających na poszczególne lokale oraz nieruchomość wspólną. Przy czym kosztami mediów dotyczących lokali będących własnością członków, Wspólnota zamierza obciążać właścicieli tych lokali w drodze tzw. refaktury, natomiast w części dotyczącej nieruchomości wspólnej właściciele lokali będą uiszczać zaliczki wg dotychczasowych zasad.
Natomiast w odniesieniu do części wspólnych nieruchomości wynajmowanych, Wspólnota zamierza dokonywać refakturowania mediów na najemców.
Oceniając przedstawiony we wniosku opis zdarzenia przyszłego oraz przywołane przepisy, organ wskazał, że Wspólnota, a więc jej członkowie nie dokonują sprzedaży w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług na rzecz samych siebie zarówno w odniesieniu do wyodrębnionych lokali, a także części wspólnych. W zakresie obciążania wyłącznie swoich członków utrzymaniem części wspólnych, jak również dostarczaniem mediów do poszczególnych lokali, Wspólnota nie działa w charakterze podatnika podatku od towarów i usług. Nie dokonuje odpłatnej dostawy towarów, ani też odpłatnego świadczenia usług w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług. Wspólnota nie wykonuje czynności na rzecz osób trzecich, lecz dla samej siebie i jest to tzw. zużycie wewnętrzne członków wspólnoty. Dlatego, nawet w przypadku dokonania rejestracji Wspólnoty w zakresie podatku od towarów i usług - jako podatnika VAT czynnego, brak jest uzasadnienia dla opodatkowania tych czynności podatkiem od towarów i usług. Tak więc Wspólnota zarówno w części dotyczącej pokrycia kosztów utrzymania nieruchomości dotyczących wyodrębnionych lokali, jak również w części związanej z nieruchomością wspólną, nie będzie uprawniona do wystawiania faktur VAT na rzecz członków Wspólnoty.
Natomiast, jeżeli Wspólnota, będąc podatnikiem VAT czynnym, będzie dokonywała bezpośredniego rozliczenia za zużyte media z najemcą lokalu, przy założeniu że koszty mediów nie będą stanowiły elementu czynszu za najem, to
w zakresie dostawy mediów na rzecz takiego najemcy (osoby trzeciej) czynność
ta, podlega opodatkowaniu tym podatkiem. Konsekwentnie Wspólnota będzie uprawniona do dokumentowania ww. czynność fakturą VAT, a w przypadku, gdy najemcą będzie inna osoba niż osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej, Wspólnota będzie zobowiązana do wystawienia faktury dokumentującej odsprzedaż "mediów".
Mając powyższe na uwadze organ oceniając stanowisko Wnioskodawcy, całościowo uznał je za nieprawidłowe.
Pismem z dnia [...] Wspólnota wezwała organ do usunięcia naruszenia prawa z uwagi na rozbieżność pomiędzy sentencją wydanej interpretacji
a jej uzasadnieniem, na co organ odpowiedział (pismo z[...] .), że brak jest podstaw do zmiany indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego
w zakresie podatku od towarów i usług w kwestii dokumentowania opłat na media
na rzecz członków Wspólnoty oraz najemców części wspólnej nieruchomości.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S, pełnomocnik W C M zarzucił interpretacji naruszenia przepisu art. 30 ust.3 ustawy o podatku od towarów i usług polegające na uznaniu, że skarżący nie będzie upoważniony do refakturowania na rzecz członków wspólnoty kosztów mediów w zakresie dotyczącym ich lokali i wniósł o jej uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi jej autor przytoczył opis tanu faktycznego i pytanie oraz stanowisko wspólnoty przedstawione we wniosku akcentując swój pogląd zakresie refakturowania przez W na rzecz jej członków rozliczania mediów w części dotyczącej ich lokali.
Cytując przepis art. 30 ust.3 ustawy o podatku od towarów i usług, autor skargi wywiódł, że skoro ten przepis został przez ustawodawcę umieszczony w rozdziale "Podstawa opodatkowania", to należy przyjąć, że prawodawca uznaje za świadczenie usług także ich dalszą odsprzedaż, zwłaszcza że z punktu widzenia przepisów ustawy o podatku od wartości dodanej najistotniejszą kwestią jest to, która stanowi tzw. ostatecznego konsumenta określonej usługi lub dostawy. Dlatego Wspólnota uważa, że odbiorcą (ostatecznym konsumentem) mediów w zakresie przypadającym na wspólne lokale, są ich właściciele i Wspólnota winna dokonać ich dalszej sprzedaży na rzecz tychże właścicieli w drodze wystawienia refaktury. Aby tak postępować i spełniać wymogi uprawniające do odliczenia podatku od towarów i usług (art.88 ust. 3a pkt 1 lit.a ustawy podatkowej), Wspólnota będzie zobowiązana do zarejestrowania się jako podatnik czynny VAT.
Na poparcie wyrażonej oceny, autor skargi powołał podobnie jak w odwołaniu poglądy wyrażone w wyrokach sądów administracyjnych.
Zdaniem autora skargi, analogicznie będzie się przedstawiać sytuacja dopuszczalności refakturowania przez Wspólnotę na najemców, części wspólnej nieruchomości (np. piwnic) kosztów tzw. mediów.
Uznanie w tej sytuacji stanowiska Wspólnoty przez Ministra Finansów działającego przez Dyrektora Izby Skarbowej w B za całościowo nieprawidłowe w zakresie dokumentowania opłat za media na rzecz członków Wspólnoty oraz najemców części wspólnej nieruchomości jest wadliwe i zaskarżona interpretacja winna być usunięta z obiegu prawnego.
Autor skargi podkreślił, że Wspólnoty posiadają osobowość prawną, a zatem są odrębnymi od jej członków podmiotami prawa, a w zakresie, w jakim członkowie wspólnoty są obowiązani do ponoszenia kosztów tzw. mediów, związanych z ich lokalami (a nie częściami wspólnymi), to oni, a nie Wspólnota, są ostatecznymi nabywcami i konsumentami nabywanych usług lub dostaw. Usługi czy dostawy nie nabywa Wspólnota dla siebie, lecz dla swoich członków.
Dlatego, po zarejestrowaniu się, jako podatnik czynny VAT, Wspólnota będzie upoważniona do refakturowania kosztów mediów na rzecz członków Wspólnoty
w części dotyczącej ich lokali albowiem oni są ostatecznymi nabywcami.
Zaskarżona interpretacja jest nieprawidłowa równie dlatego, że zdaniem autora skargi, jej sentencja jest sprzeczna z uzasadnieniem, które w części dotyczącej oceny stanowiska Wspólnoty co do możliwości refakturowania kosztów mediów na najemców części wspólnych, to stanowisko W podziela.
W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Skarbowej w B, przywołując argumentację z uzasadnienia zaskarżonej interpretacji, wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U.
Nr 153, poz. 1269), stanowiąc w przepisie art. 1 § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola
ta obejmuje orzekanie w sprawach, których katalog został wymieniony w przepisie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) – w skrócie: "p.p.s.a.".
W określonych przez ten przepis przedmiotowych granicach kognicji sądów administracyjnych, mieści się m.in. orzekanie w sprawach skarg na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego, wydane w indywidualnych sprawach (art. 3 § 2 pkt 4a p.p.s.a.). Stosowanie zaś do przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany wskazanymi przez stronę zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Oceniając zaskarżoną interpretacją indywidualną z punktu widzenia wskazanych powyżej kryteriów stwierdzić należy, że narusza ona prawo w stopniu powodującym konieczność wyeliminowania jej z obrotu prawnego.
Oceniając stanowisko zaprezentowane w sprawie przez organy podatkowe należy wskazać, że spór w swej istocie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, ,,czy obciążanie współwłaścicieli kosztami z tytułu zarządu nieruchomością wspólną powinno odbywać się w drodze refaktury wystawionej przez W na rzecz członków zgodnie z przepisami VAT dotyczącymi wystawiania faktur. W świetle przepisów ustawy z dnia 24 czerwca 1994r. o własności lokali, (Dz. U. Nr 80, poz. 903 z 2000r.) w szczególności art. 13 ust. 1 tej ustawy rozróżniać należy bardzo wyraźnie dwa rodzaje obowiązków członków Wspólnoty: jedne związane z nieruchomością wspólną, a zatem stricte z byciem członkiem określonej wspólnoty i drugie, związane tylko z odrębną własnością lokalu. W zakresie obciążeń finansowych właściciela lokalu będącego członkiem wspólnoty należy z kolei wyróżnić dwie kategorie wydatków : koszty zarządu związane z utrzymaniem nieruchomości wspólnej i wydatki związane z utrzymaniem jego lokalu.
Składniki pierwszej kategorii wydatków zostały przykładowo wymienione
w art. 14 ustawy o własności lokali jako zasadnicze koszty obciążające właścicieli lokali w ramach wspólnoty. Są to przede wszystkim :
1) wydatki na remonty i bieżącą konserwację,
2) opłaty za dostawę energii elektrycznej i cieplnej, gazu i wody, w części dotyczącej nieruchomości wspólnej, oraz opłaty za antenę zbiorczą i windę,
3) ubezpieczenia, podatki i inne opłaty publicznoprawne, chyba że są pokrywane bezpośrednio przez właścicieli poszczególnych lokali,
4) wydatki na utrzymanie porządku i czystości,
5) wynagrodzenie członków zarządu lub zarządcy.
To wyłącznie na pokrycie kosztów zarządu nieruchomością wspólną właściciele, zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy, uiszczają zaliczki w formie bieżących opłat , których wysokość ustalana jest w drodze uchwały wspólnoty (art. 22 ust. 1 pkt 3 ustawy).
W drugim przypadku wydatków ponoszonych przez właściciela - związanych
z utrzymaniem jego lokalu - najczęściej chodzić będzie o tzw. media (np. energia cieplna , woda). Zarządca W w zakresie dostawy mediów do poszczególnych lokali występuje w odmiennej roli, praktycznie jako pośrednik między dostawcami
a odbiorcami - właścicielami lokali. Środki uiszczone z tytułu wpłat dokonanych przez właścicieli poszczególnych lokali na utrzymanie tych lokali (zapłata za media) nie
są zaliczkami w rozumieniu art. 15 ust.1 ustawy o własności lokali. W tym znaczeniu wydatki ponoszone przez właścicieli lokali na zakup mediów do ich lokali nie
są "partycypacją w kosztach W M przez jej członków", jak przyjęły organy podatkowe w interpretacji udzielonej skarżącej. Powstające tą drogą stosunki nie mają charakteru "rozliczeń wewnątrz W", zakup mediów do poszczególnych lokali (rozliczany według rzeczywistych kosztów ), nie może być traktowany, jak przyjęto w zaskarżonej interpretacji, jako czynność na rzecz samych siebie, niepodlegająca regulacjom ustawy o podatku od towarów i usług (art. 5 ust. 1). Zgodzić się należy
z poglądem (por. Stella Brzeszczańska "Rozliczanie mediów we wspólnocie mieszkaniowej" - Mon.Podat.1/2007), że ustawowego obowiązku ponoszenia kosztów zarządu nieruchomością wspólną nie można rozciągać także na lokale,
a w konsekwencji przyjmować, że m.in. w przypadku zakupu mediów wspólnota
w całości kupuje je dla siebie i sama ze sobą rozlicza. Ze względów technicznych niemożliwe jest kupowanie mediów do poszczególnych lokali oddzielnie, zarząd wspólnoty dokonuje tego zakupu "całościowo" i z tego tytułu od właścicieli - niezależnie od zaliczek na pokrycie kosztów zarządu nieruchomością wspólną,
z których ponoszone są opłaty za dostawę mediów w części dotyczącej nieruchomości wspólnej - pobierane są stosowne należności. Wspólnota w tym zakresie działa jako pośrednik, nie kupuje tych mediów dla siebie, lecz działa w istocie w imieniu właścicieli; nawet jeżeli zawiera umowę we własnym imieniu, to w odpowiedniej części jest ona zawarta na rzecz właścicieli. Rozliczając ten zakup na poszczególne lokale w rzeczywistości dokonuje odsprzedaży. Taka odsprzedaż mediów właścicielom lokali stanowić będzie przedmiot opodatkowania VAT jako świadczenie usług. W tym też zakresie wystawiane mogą być przez Wspólnotę faktury VAT, dokumentujące świadczenie usług na rzecz właścicieli (refakturowanie zakupionych przez Wspólnotę mediów na właściciela ). W taki oto sposób właściciel ponosić będzie wydatki związane z utrzymaniem jego lokalu, do czego jest zobowiązany na mocy art. 13 ust. 1 ustawy o własności lokali.
Mając powyższe na uwadze należy uznać, że zaskarżona interpretacja jest poprawna merytorycznie we wskazaniu, że uiszczanie przez członków Wspólnoty bieżących opłat (zaliczek) na pokrycie kosztów zarządu nieruchomością wspólną nie jest objęte przepisami ustawy o podatku od towarów i usług i nie ma podstaw, żeby Wspólnota Mieszkaniowa wystawiała faktury VAT dokumentujące wpłatę zaliczek,
o których mowa w art. 15 ust. 1 ustawy o własności lokali. Natomiast w odniesieniu do wydatków, o których mowa w art. 13 ust. 1 ustawy o własności lokali, związanych
z utrzymaniem poszczególnych lokali, ponoszonych m.in. z tytułu zakupu mediów
do tych lokali, interpretacja dokonana w niniejszej sprawie przez organy podatkowe narusza prawo , w szczególności przepisy art. 5 ust. 1 pkt 1 , art. 15 ust. 1 i 2 , art. 29, art. 88 ust. 3a pkt 2 , art. 106 ust. 1 ustawy o VAT. Jak wyżej bowiem wskazano do tego rodzaju transakcji znajdują zastosowanie przepisy o podatku od towarów i usług.
Wobec łącznego ujęcia w dokonanej interpretacji podatkowej zaliczek
na pokrycie kosztów zarządu nieruchomością wspólną oraz zakupu mediów, uwzględniając skargę Sąd uchylił zaskarżoną interpretację w całości, mimo przyjęcia merytorycznej poprawności interpretacji odnośnie zaliczek.
Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) P.p.s.a., Sąd zaskarżoną interpretację uchylił i orzekł o koszach postępowania.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło