II OSK 1789/11

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2013-01-29

Skład orzekający: Roman Hauser, Maria Czapska-Górnikiewicz, Mariola Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy może odejść od prawomocnej oceny prawnej sądu administracyjnego w sprawie samowoli budowlanej na podstawie zmiany stanu faktycznego dotyczącego parametrów zagospodarowania terenu?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zmiana stanu faktycznego, polegająca na ustaleniu, iż powierzchnia zabudowy nie przekracza 50% powierzchni działki, uzasadnia odejście od wcześniejszej prawomocnej oceny prawnej sądu i wymaga ponownego rozstrzygnięcia sprawy przez organ. Jednakże organ odwoławczy nie mógł dowolnie pomijać innych wymogów planu miejscowego, takich jak minimalny udział powierzchni biologicznie czynnej, ani nie wykonał obowiązku analizy oddziaływania obiektu na działki sąsiednie, co było wymagane przez wcześniejszy wyrok sądu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Lubuskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na użytkowanie budynku wędzarni wybudowanego w warunkach samowoli budowlanej na nieruchomości w Gozdnicy. Skarżący kwestionował decyzję organu, podnosząc m.in. naruszenie przepisów prawa budowlanego i niewłaściwe ustalenia dotyczące parametrów zabudowy oraz oddziaływania obiektu na działki sąsiednie.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargi kasacyjne Lubuskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz E. Z. i zasądził od nich na rzecz R. P. zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Roman Hauser Sędziowie NSA Maria Czapska-Górnikiewicz (spr.) del. WSA Mariola Kowalska Protokolant starszy sekretarz sądowy Agnieszka Kuberska po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2013r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skarg kasacyjnych Lubuskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gorzowie Wielkopolskim oraz E. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 12 maja 2011 r. sygn. akt II SA/Go 158/11 w sprawie ze skargi R. P. na decyzję Lubuskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na użytkowanie budynku 1. oddala obie skargi kasacyjne, 2. zasądza na rzecz R. P. od Lubuskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gorzowie Wielkopolskim oraz od I. Z. i R. Z. solidarnie 300 (trzysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. II OSK 1789 / 11 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 12 maja 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim uchylił zaskarżoną przez R. P. decyzję Lubuskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2011 r. w przedmiocie nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na użytkowanie budynku. W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd pierwszej instancji wskazał, iż decyzją z dnia [...] lutego 2010 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Żaganiu na podstawie art. 83 ust. 1, art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r. nr 156, poz. 1118 ze zm.- zwanej dalej Prawem budowlanym z 1994 r.), art. 37 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. nr 38, poz. 229 ze zm.- zwanej dalej Prawem budowlanym z 1974 r.) oraz art. 104 K.p.a. nakazał E. Z. rozbiórkę budynku wędzarni o powierzchni użytkowej 14,82 m2 wraz z nieużytkowanym pomieszczeniem ubojni o powierzchni użytkowej 21,46 m2, zlokalizowanego na nieruchomości położonej w G. przy ul. [...], wybudowanego w warunkach samowoli budowlanej. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazując na okres realizacji budynku oraz brak pozwolenia na jego budowę, uznał, iż w sprawie zastosowanie mają przepisy Prawa budowlanego z 1974 r. Dokonywane w tym budynku zmiany w sposobie jego użytkowania nie były brane pod uwagę zgodnie z zaleceniem zawartym w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 30 kwietnia 2009 r. sygn. akt II SA/Go 725/08. W ocenie organu przedmiotowy obiekt spełnia przesłanki zawarte w art. 37 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego z 1974 r. Z zapisów obowiązującego obecnie Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego wynika, że budowa obiektów jest dopuszczalna przy zachowaniu odpowiednich parametrów intensyfikacji zabudowy w odniesieniu do nieruchomości usytuowanych przy ul. [...], a wymagania w tym zakresie uznaje się za spełnione, jeżeli powierzchnia biologicznie czynna przekracza 30% terenu działki, zaś powierzchnia zabudowy nie przekracza 50% powierzchni działki. W trakcie oględzin, przeprowadzonych w dniu 27 marca 2008 r. zinwentaryzowano powierzchnię zabudowy i utwardzenia (732,55 m2) oraz biologicznie czynną (264,55 m2). Całkowita powierzchnia działek nr [-A/1-] i [-A/2-] wchodzących w skład nieruchomości przy ul. [...] w G. ustalona na podstawie wypisów z rejestru gruntów wynosi 997 m2. W ocenie organu lokalizacja obiektu bezpośrednio przy granicy działki w sposób niedopuszczalny powoduje pogorszenie warunków użytkowych dla otoczenia, bowiem w przypadku podejmowania zamierzeń inwestycyjnych na sąsiedniej działce nr [-B-] ze względu na treść § 12 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75, poz. 690 ze zm.) wysokość obiektu nowowznoszonego będzie uzależniona od wysokości budynku istniejącego (budynek wędzarni). W konsekwencji swobodna zabudowa działki nr [-B-] nie jest możliwa, gdyż wymagałaby dostosowania jej między innymi do wysokości budynku wędzarni, co świadczy o niedopuszczalnym pogorszeniu warunków użytkowych dla otoczenia. Organ wskazał na wydany uprzednio w sprawie wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 30 kwietnia 2009 r. (sygn. akt II SA/Go 725/08), uchylający skarżoną decyzję z dnia [...] września 2008 r. oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji z dnia [...] kwietnia 2008 r. W wyroku tym Sąd zarzucił organom brak wyjaśnienia czy faktycznie doszło do samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego, czy też do samowolnego wykonania robót budowlanych, które wymagały pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. Jak podkreślił Sąd, nie można prowadzić postępowania w sprawie samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego w sytuacji, gdy obiekt budowlany, którego dotychczasowy sposób użytkowania zmieniono sam został wcześniej wzniesiony w warunkach samowoli. W takim przypadku wykluczona jest możliwość legalizacji samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego i powinno być wszczęte postępowanie w przedmiocie nielegalnego wzniesienia obiektu budowlanego. Nadto Sąd wskazał na rozbieżności w wyjaśnieniach E. Z. i R. P. odnośnie ustalenia daty budowy przedmiotowego budynku i konieczność wyjaśnienia tej okoliczności. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł E. Z., kwestionując ustalenia poczynione przez organ I instancji. Zdaniem odwołującego się wadliwie przyjęto obecną regulację planistyczną, bowiem winien być uwzględniony Plan obowiązujący w dacie budowy, a nie w dacie wydawania decyzji o rozbiórce. Nadto inwestor wskazał, iż powierzchnia zabudowy nie przekracza 50% powierzchni terenu, zaś obiekt nie powstał w warunkach samowoli budowlanej. Decyzją z dnia [...] maja 2010 r. na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. Lubuski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, nie podzielając ustaleń i przesłanek do rozbiórki przedmiotowego obiektu budowlanego. Na skutek skargi R. P., prawomocnym wyrokiem z dnia 29 września 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim (sygn. akt II SA/Go 456/10) uchylił zaskarżoną decyzję z dnia [...] maja 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, iż organ pierwszej instancji prawidłowo oparł swą decyzję na przepisie art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r. w zwiazku z art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. Sąd podkreślil też, że w niniejszej sprawie nie budziło wątpliwości organów obu instancji, iż w sprawie nie miała miejsca samowolna zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego, lecz podjęcie robót budowlanych wymagających ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, skutkujących powstaniem nowych obiektów, jak garażu, którego przeznaczenie następnie zmieniono na ubojnię oraz wędzarnię i komin. Sąd zwrócił też uwagę na to, iż organ II insatncji wykazał, że biorąc pod uwagę wyłączenie z powierzchni zabudowanej nieczynny już zbiornik na obornik, to i tak powierzchnia zabudowy przekracza 50 %. A zatem już spełnienie tej jednej przesłanki, w ocenie Sądu może uzasadniać wydanie decyzji o rozbiórce obiektów wybudowanych w warunkach samowoli. Zdaniem Sądu skoro organ odwoławczy w swym uzasadnieniu potwierdził prawidłowość przeprowadzonego postępowania, potwierdził też, iż zachodzi przesłanka wymieniona w art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa bduwolanego z 1974 r., a organ pierwszej instancji, mimo że w decyzji powołał się także na drugą przesłankę, ale jej nie uzasadnił, to w ocenie Sądu tą okoliczność jako nie wymagającą, przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części może przeprowadzic organ odwoławczy. Nadto Sąd stwierdził, iż ciągła emisja jaką powoduje przedmiotowy obiekt, nawet w warunkach, gdy nie jest szkodliwa dla zdrowia cztowieka, jest uciążliwa i powoduje oddziaływanie na sąsiednie nieruchomosci na tyle niekorzystnie, iż wpływa na ich sposób zagospodarowania. Ponownie prowadząc postępowanie, organ II instancji przeprowadził w dniu 18 stycznia 2011 r. oględziny w wyniku, których ustalił, że wykonana została rozbiórka obiektu gnojownika, uwzględnionego w zestawieniu sporządzonym w trakcie oględzin przeprowadzonych w dniu 27 marca 2008 r. Określono również, iż na działce sąsiedniej nr [-B-] należącej do A. Augustyniak, wzdłuż granicy z działką E. Z. istnieje zabudowana wiata. Obiekty określone w protokole oględzin z dnia 27 marca 2008 r., jako wiaty stanowią zadaszenia oparte na ścianach innych budynków (nie posiadają odrębnych elementów nośnych w postaci słupów bądź ścian), przy czym część zadaszenia równoległego do nieruchomości A. A. jest rozebrana na odcinku 3,30 m. Ponadto stwierdzono, że obrys budynku wędzarni z ubojnią odpowiada szkicowi zawartemu w przedstawionym przez E. Z. opracowaniu dotyczącym określenia powierzchni zabudowy sporządzonym przez geodetę, a zdaniem inwestora nie podlega uwzględnieniu w powierzchni zabudowy teren zajęty przez dwie wiaty oznaczone w protokole Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 27 marca 2008 r. jako obiekty nr 3 i nr 4. Decyzją z dnia [...] lutego 2011 r. Lubuski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji w całości i zgodnie z art. 42 ust. 2 Prawa budowlanego z 1974 r. w związku z art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. nałożył na E. Z. obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie budynku wędzarni zlokalizowanego na działce nr [-A/1-] przy ul. [...] w G. Zdaniem organu odwoławczego przedmiotowy obiekt nie naruszał ustaleń Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego miasta Gozdnicy podjętego uchwałą Nr XXXVII/173/06 Rady Miasta Gozdnica z dnia 25 marca 2006 r. w związku, z czym brak jest okoliczności przemawiających za wydaniem nakazu rozbiórki w trybie art. 37 ust.1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. Odnośnie kwestii dotyczącej braku możliwości swobodnej zabudowy, organ odwoławczy podał, że przedmiotowy budynek znajduje się w ciągu innych budynków wzdłuż granicy z działką nr [-B-], których wysokości nie są większe od budynku wędzarni. Zatem niezależnie od faktu istnienia budynku wędzarni ewentualna zabudowa działki nr [-B-] przy granicy z nieruchomością E. Z. (w zakresie jej wysokości) jest ograniczona budynkami sąsiadującymi z analizowanym budynkiem. Powyższa okoliczność, jakkolwiek wskazuje na ograniczenia w zabudowie działki [-B-], nie świadczy jednak o niedopuszczalnym pogorszeniu warunków użytkowania ww. działki. Natomiast samo tylko pogorszenie warunków użytkowania dla otocznia bez udowodnienia przez organ cech niedopuszczalności pogorszenia tych warunków nie daje podstaw do orzeczenia nakazu rozbiórki obiektu (części obiektu) samowolnie wzniesionego. W ocenie organu II instancji brak jest podstaw do stwierdzenia, iż budynek wędzarni powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Nadto w aktach sprawy znajduje się ekspertyza techniczna przedmiotowego budynku oraz komina, w której stwierdzono, że budynek wędzarni spełnia warunki zapewniające nie przekroczenie stanów granicznych nośności oraz użytkowania, pomieszczenia wykorzystywane są zgodnie z przepisami Prawa budowlanego i Polskimi normami lub "uwarunkowaniami wynikających z zaleceń czynników kontrolujących jak: Inspekcja Pracy, Straż Pożarna, Stacja Sanitarno- Epidemiologiczna". Nie stwierdzono w niej konieczności wykonania "dodatkowych prac" w celu spełnienia warunków bezpiecznego użytkowania pomieszczeń. W związku z powyższym, w ocenie organu nieuzasadnionym byłoby również nałożenie na inwestora obowiązku wykonania robót naprawczych w trybie art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r. Skargę na powyższą decyzję złożył R. P., zarzucając jej naruszenie art. 10 § 1, art. 80 i art. 81 K.p.a. oraz art. 37 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego z 1974 r. w związku z art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r., art. 42 ust. 2 Prawa budowlanego z 1974 r., § 14 i 35 uchwały Rady Miasta w Gozdnicy z dnia 25 maja 2006 r. nr XXXVIII/173/6 (Dz. Urz. Woj. Lubus. nr 68, poz. 1473), a także nie rozstrzygnięcie o wszystkich kwestiach, a w szczególności pominięcie w decyzji sprawy nieużytkowanego pomieszczenia ubojni o powierzchni 21,46 m², a tym samym naruszenie art. 104 K.p.a. Zdaniem skarżącego organ nie wypełnił zaleceń zawartych w wyroku Sądu z dnia 26 września 2010 r. i skarżący stwierdził, iż zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jednoznacznie wskazuje, że zachodzą przesłanki do orzeczenie rozbiórki. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Rozpoznając powyższą skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał na wydany w sprawie wyrok z dnia 29 września 2010 r. sygn. akt II SA/Go 456/10, w którym przesądzono, iż w przedmiotowej sprawie samowola budowlana miała miejsce przed 1995 r. oraz że do tego stanu faktycznego należy stosować przepisy Prawa budowlanego z 1974 r., a nadto iż organ I instancji prawidłowo wskazał jako podstawę prawną swej decyzji art. 37 tej ustawy w związku z art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. Sąd przyjął, iż w sprawie nie miała miejsca samowolna zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego, lecz podjęcie robót budowlanych wymagających ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, co skutkowało powstaniem nowych obiektów jak garaż, którego przeznaczenie następnie zmieniono na ubojnię oraz wędzarnię i komin. Sąd zwrócił również uwagę na to, iż w trakcie prowadzonego postępowania organy administracji wykazały poczynionymi pomiarami, iż obiekty wybudowane w warunkach samowoli nie są zgodne z Planem Zagospodarowania Przestrzennego przyjętym uchwałą Nr XXXVII/173/06 Rady Miejskiej w Gozdnicy z dnia 25 maja 2006 r. (Dz. Urz. Woj. Lubus. nr 68, poz. 1473- zwanej dalej Miejscowym Planem). Sąd podkreślił, iż spełnienie tylko tej jednej przesłanki może uzasadniać wydanie decyzji o rozbiórce obiektów wybudowanych w warunkach samowoli. Formułując wskazania, co do dalszego postępowania, Sąd w powyższym wyroku uznał, iż istnieje potrzeba ponownego przeanalizowania obszaru oddziaływania na działki sąsiednie. Jest to konieczne tym bardziej, gdy mamy do czynienia z obiektem budowlanym- wędzarnią- emitującym nie tylko dym, lecz także różnego rodzaju zapachy. Taka ciągła emisja, nawet w warunkach, gdy nie jest szkodliwa dla zdrowia człowieka jest uciążliwa i powoduje oddziaływanie na sąsiednie nieruchomości na tyle niekorzystnie, że wpływa to na ich sposób zagospodarowania. Sąd pierwszej instancji, cytując treść art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.- zwanej dalej P.p.s.a.), podkreślił swoje i organów związanie oceną prawną wyrażoną we wskazanym wyżej wyroku. Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja była niezgodna z oceną wyrażoną w prawomocnym wyroku z dnia 29 września 2010 r. Co prawda organ odwoławczy, prowadząc ponownie postępowanie w sprawie wskazywał na związanie wyrokami z dnia 30 kwietnia 2009 r. sygn. akt II SA/Go 725/08 oraz z dnia 29 września 2010 r. sygn. akt II SA/Go 456/10, jednakże organ również stwierdził, iż był zobowiązany uwzględnić nowe okoliczności i dowody, jeśli takie zaistniały po wydaniu uprzednich decyzji wyeliminowanych ww. wyrokiem, co w sprawie nastąpiło. Zaprezentowane przez organ II instancji stanowisko w tym względzie okazało się zdaniem Sądu pierwszej instancji błędne. Nie miał racji organ twierdząc, iż w sprawie zmieniły się istotne okoliczności faktyczne i prawne. Wbrew poglądowi wyrażonemu przez organ nie wystąpiły żadne okoliczności, które umożliwiałyby odejście od oceny prawnej wyrażonej we wcześniejszym wyroku przez Sąd. W zasadzie organ odwoławczy nie wyjaśnił, jakie właściwie okoliczności o charakterze faktycznym, czy prawnym uległy istotnej zmianie już po wydaniu przez Sąd administracyjny wyroków. Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 29 września 2010 r. przesądził, iż obiekty wybudowane w warunkach samowoli nie są zgodne z Miejscowym Planem. Analizując przesłanki i parametry zagospodarowania terenu w oparciu o § 35 ust. 3 tego Planu, Sąd stwierdził, iż powierzchnia zabudowy przekracza 50% i to nie wliczając rozebranego zbiornika na nieczystości. Nadto Sąd podkreślił, iż już spełnienie tej jednej przesłanki może uzasadniać wydanie decyzji o rozbiórce obiektów wybudowanych w warunkach samowoli. Tym samym okoliczność intensyfikacji zabudowy spornej działki została ostatecznie przesądzona prawomocnym wyrokiem sądowym, który ostatecznie ustalił, iż dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy miał znaczenie wymóg określenia na poziomie nie mniejszym niż 30% powierzchni biologicznie czynnej, o czym stanowił § 35 ust. 3 b Planu. Tymczasem Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w prowadzonym ponownie postępowaniu administracyjnym zupełnie dowolnie stwierdził, iż bez znaczenia dla sprawy pozostawał zawarty w Miejscowym Planie Zagospodarowania Przestrzennego wymóg dotyczący udziału powierzchni biologicznie czynnej. Zdaniem Sądu pierwszej instancji, organ II instancji nie wykonał też obowiązku przeanalizowania obszaru oddziaływania na działki sąsiednie i w ponownie prowadzonym postępowaniu winien to wskazanie wykonać. Wprawdzie organ odwoławczy stwierdził, iż decyzją z dnia [...] listopada 2005 r. Starosta Żagański udzielił inwestorowi E. Z. do 31 grudnia 2015 r. pozwolenia na wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza w wędzarni, przez co, zdaniem organu, brak było podstaw do stwierdzenia, że budynek wędzarni powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych. W ocenie Sądu pierwszej instancji organ odwoławczy wykazał jedynie, że organ ochrony środowiska dopuścił możliwość wprowadzania gazów i pyłów do środowiska. Uszło uwadze organu, iż w ponownie prowadzonym postępowaniu miał on obowiązek ustalić, jaki właściwie wpływ miała emisja gazów i pyłów do powietrza z wędzarni zlokalizowanej na terenie zakładu, na sąsiednie działki. Z przedstawionych wyżej przyczyn, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt c P.p.s.a. orzekł jak na wstępie. O kosztach postępowania orzeczono w oparciu o art. 200 oraz art. 205 § 1 i 2 tej ustawy. Skargi kasacyjne od powyższego wyroku wnieśli Lubuski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego oraz E. Z., zaskarżając go w całości i wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Organ odwoławczy zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisow postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, a konkretnie narusznie art. 141 § 4 P.p.s.a., polegajajce na przedstawieniu w uzasadnieniu wyroku stanu sprawy niezgodnie ze stanem rzeczywistym poprzez stwierdzenie, iż w sprawie nie zaszły nowe istotne okolicznosci po wydaniu poprzedniego wyroku z dnia 29.09.2010 r. sygn. akt II SA/Go 456/10, a organ przeprowadzil postępowanie odwoławcze niezgodnie z wytycznymi zawartymi w tym wyroku. W konsekwencji zdaniem strony skarżącej Sąd pierwszej instancji naruszył przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 7 K.p.a. poprzez ocenę, iż w sprawie skargi R. P. na decyzję Lubuskiego WINB z dnia [...].02.2011 r. znak: [...] zachodziły przesłanki do jej uchylenia, skutkiem czego zaakceptowany został przez Sąd stan sprawy, ktory nie uwzględnia ustaleń faktycznych organu odwoławczego, mających wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, a podjętych w trybie art. 136 K.p.a. w toku postępowania odwoławczego. W uzasadnieniu wniesionej kasacji organ wskazał, iż do pisma z dnia 8 listopada 2010 r. E. Z. dołączył m.in. innymi obliczenia powierzchni zabudowy budynku wędzarni z ubojnią. Dostrzeżone przez organ rozbieżności w zakresie wielkości powierzchni zabudowy wyznaczonej przez geodetę i stopnia intensyfikacji zabudowy przez organ I instancji, organ zweryfikował przeprowadzając oględziny. W ich wyniku ustalił, że stopień intensyfikacji zabudowy wynosi 48,84% i nie przekracza granicznej wartości 50% określonej w Miejscowym Planem. Uwzględniając natomiast jedynie powierzchnię budynku wędzarni wskazaną w opracowaniu geodety przy założeniu, że gnojownik nie został rozebrany to stopień intensyfikacji zabudowy wynosi 0,4989 i nie przekracza ww. wartości granicznej. Nadto zdaniem organu, wbrew wskazaniom zawartym w wyroku z dnia 29 września 2010 r. Sąd nie wskazał jednoznacznie, że w sprawie ma znaczenie wymóg Miejscowego Planu dotyczący powierzchni biologicznie czynnej. Organ podtrzymał przy tym swoje stanowisko, iż bez znaczenia dla sprawy pozostaje zawarty w Miejscowym Planie wymóg dotyczący udziału powierzchni biologicznie czynnej. Zdaniem autora kasacji, niezasadne jest również stanowisko zawarte w zaskarżonym wyroku, iż organ II instancji nie dokonał analizy obszaru oddziaływania na działki sąsiednie pod katem warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia, o których mowa w art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. Organ oparł swoje stanowisko w tym zakresie na decyzji z dnia [...] listopada 2005 r. Starosty Zagańskiego udzielającej pozwolenia na wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza. W skardze kasacyjnej wniesionej przez E. Z. przedstawiono zarzut naruszenia przepisow postępowania, ktore to uchybienie miało istotny wpływ na wynik prowadzonego postepowania, poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 153 P.p.s.a. i przyjęcie, że Lubuski Wojewodzki Inspektor Nadzoru Budowlanego rozpoznający po raz wtóry sprawę przekazaną mu wyrokiem Wojewodzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 29 wrzesnia 2010 r. wykroczył poza ocenę prawną zaprezentowaną w tymże wyroku, a nadto, że był on bezwzględnie związany tą oceną prawną, gdyż ustalony przez tenże Sąd stan faktyczny nie zmienił się istotnie po przeprowadzeniu ponownego postępowania dowodowego, podczas gdy faktycznie w sposób oczywisty postępowanie dowodowe przeprowadzone przez LWINB w Gorzowie Wlkp. wykazało, iż stan faktyczny, na którym WSA w Gorzowie Wlkp. oparł się w wyroku z dnia 29 wrzesnia 2010 r. uległ zmianie w sposob istotny, w szczególności powodując dezaktualizację decydującego ustalenia, iż zabudowa działki [-A/1-] (obecnie część działki nr [-C-]) budynkiem wędzarni była niezgodna z Miejscowym Planem Zagospodarowania Przestrzennego z uwagi na to, iż powierzchnia zabudowy działek stanowiących nieruchomość skarżącego przekraczała 50% ogólnej powierzchni tej nieruchomosci, gdy tymczasem faktyczna zabudowa dzialki stwierdzona pomiarem wykonanym przez geodetę oraz pomiarami dokonanymi ponownie przez organ II instancji - wynosi 48,84%. W uzasadnieniu wniesionej przez E. Z. kasacji podkreślono, że nieodzownym było oparcie decyzji administracyjnej na skorygowanym stanie faktycznym sprawy. Zdaniem skarżącego kasacyjnie brak uciążlwiości związanych z emisją ewentualnych gazów z wędzarni, w tym w szczególności brak niedopuszczalnego pogorszenia warunków użytkowych nieruchomości sąsiednich wywieźć można nie tylko z faktu wydania decyzji zezwalajacej na emisję gazów, ale również z faktu iż zakład funkcjonuje od dziesięcioleci. Odpowiedzi na powyższe skargi kasacyjne złożył R. P., wnosząc o ich oddalenie oraz o zasądzenie od skarżących kasacyjnie na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniach złożonej odpowiedzi wskazano na niezasadność przedstawionych we wniesionych kasacjach zarzutów. Z uwagi na zgon E. Z. w jego miejsce do sprawy wstąpili jego następcy prawni: żona I. Z. i syn R. Z.. I. Z. i R. Z. wnieśli o uwzględnienie złożonych w sprawie skarg kasacyjnych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do przepisu art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, określoną w § 2 tego przepisu. Ponieważ w rozpoznawanej sprawie nie zachodzą przesłanki powodujące nieważność postępowania, dlatego Naczelny Sąd Administracyjny ograniczył się do oceny powołanych we wniesionych kasacjach podstaw. Oceniając w powyżej wskazanych granicach wniesione w sprawie skargi kasacyjne, zwrócić należało uwagę na ich wspólny zakres zaskarżenia, kwestionujący prawidłowość oceny Sądu pierwszej instancji, iż zaskarżona decyzja jest niezgodna z oceną wyrażoną w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 29 września 2010 r. Pierwszy z ujawnionych problemów odnosił się do kwestii wymaganych Miejscowym Planem Zagospodarowania Przestrzennego parametrów i wskaźników zagospodarowania terenu (§ 35 ust. 3 uchwały Rady Miasta Gozdnica z dnia 25 maja 2006 r.). Przepis ten, co nie budziło żadnych wątpliwości w sprawie, wprowadza dwa takie wskaźniki. Pierwszy odnosił się do wielkości powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni terenu (nie więcej niż 50%), drugi zaś do powierzchni biologicznie czynnej (nie mniej niż 30%). Odnośnie pierwszego z nich Wojewódzki Sąd Administracyjny w swym prawomocnym wyroku z dnia 29 września 2010 r., wskazując na wykonane przez organ I i II instancji pomiary, stwierdził, iż nie został on zachowany. W toku ponownie prowadzonego postępowania organ odwoławczy dokonał ponownych obliczeń, które doprowadziły go do wniosku, iż podana w Planie wartość 50% nie została przekroczona zabudową przedmiotowej nieruchomości. Sytuacja taka oznacza, zatem, iż istotnej zmianie uległ stan faktyczny, w oparciu o który wydano wyrok z dnia 29 września 2009 r. To z kolei uzasadniało przyjęcie utraty mocy wiążącej oceny prawnej w tym zakresie i konieczność ponownego rozstrzygnięcia sprawy przez organ. Z tych też przyczyn podzielić należało twierdzenia stron skarżących kasacyjnie o naruszeniu przez Sąd pierwszej instancji art. 153 P.p.s.a. i niezasadnego przyjęcia powyżej analizowanej kwestii za podstawę uchylenia zaskarżonej decyzji. Wbrew opinii tego Sądu w tym zakresie organ wykazał, iż do takiej istotnej zmiany okoliczności doszło. W tej też części, podzielić należało częściowo zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 153 P.p.s.a. oraz art. 141 § 4 P.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 7 K.p.a. Kolejna przedstawiona we wniesionych kasacjach kwestia nie zasługiwała jednak na uwzględnienie. Odnośnie drugiego z powyżej przytoczonych wskaźników (30%), zauważyć należało, iż w wyroku z dnia 29 września 2010 r. nie dokonywano oceny tego aspektu sprawy, gdyż za wystarczające Sąd przyjął niezachowanie pierwszego wskaźnika intensywności zabudowy. Tym samym wobec zmiany stanu faktycznego sprawy, logicznym następstwem była konieczność zbadania tej okoliczności. Tymczasem organ odwoławczy ograniczył się do stwierdzenia, iż kwestia ta pozostawała bez znaczenia, wskazując następnie, na czym polega liczenie tejże powierzchni. Odstąpił tym samym organ od koniecznych wyliczeń w tym zakresie, jak również w żaden sposób nie uzasadnił, dlaczego w jego ocenie ten wskaźnik intensywności zabudowy, wymagany przepisami Miejscowego Planu jest bez znaczenia dla sprawy. Z tych też względów zasadnie Sąd pierwszej instancji uznał, iż ustalenia organu w tym zakresie były zupełnie dowolne. Także prawidłowo Sąd pierwszej instancji dostrzegł zagadnienie związane z niewykonaniem wskazań, co do dalszego postępowania, zawartych w prawomocnym wyroku, odnośnie przeanalizowania obszaru oddziaływania samowolnie wybudowanych obiektów budowlanych, z uwzględnieniem szczególnych cech działalności wędzarni. Stwierdzić też trzeba, iż nie było wystarczającym powołanie się przez inwestora na decyzję udzielającą pozwolenia na wprowadzenia gazów i pyłów do powietrza, bowiem decyzja taka świadczy jedynie o możliwości legalnego korzystania ze środowiska pod warunkiem zachowania warunków w niej określonych. W żaden sposób jednak decyzja ta nie określa wpływu przedmiotowego obiektu na zagospodarowanie nieruchomości sąsiednich. Konieczność wyjaśnienia tej kwestii wynikała ze wskazań zawartych w prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 29 września 2010 r. i zachowała swoją aktualność w tej części. Z powyżej przedstawionych przyczyn, analizowane zarzuty kasacji w pozostałym zakresie trzeba uznać za niezasadne. Mając powyższe okoliczności na uwadze, pomimo częściowo błędnego uzasadnienia stwierdzić należało, iż zaskarżony wyrok odpowiada prawu. Z tych też względów, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. oddalił wniesioną skargę kasacyjną. Nadto podkreślić trzeba, iż w przypadku nieuwzględnienia skargi kasacyjnej, co ma miejsce w przedmiotowej sprawie, ale wyrażenia przez Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku innej oceny prawnej niż uczynił to Sąd pierwszej instancji, to wiążąca jest ocena przedstawiona w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 sierpnia 2004 r. sygn. akt FSK 207/04, opubl. OPS 2005 r. Nr 2, poz. 18). Organ rozpoznający kolejny raz niniejszą sprawę winien mieć na względzie te wskazania i uwagi, które przedstawiono w niniejszym wyroku. W zakresie zaś, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny podzielił stanowisko prezentowane w zaskarżonym wyroku zachowują swą aktualność wskazania i ocena zawarta w wyroku skarżonym. O kosztach postępowania kasacyjnego Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 204 pkt 2 P.p.s.a. (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 listopada 2012 r. sygn. akt II FPS 4/12).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło