II SA/Go 158/11
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2011-05-12
Skład orzekający: Mirosław Trzecki, Grażyna Staniszewska, Ireneusz Fornalik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego o uchyleniu decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego i nałożeniu obowiązku uzyskania pozwolenia na użytkowanie budynku wędzarni wybudowanego w warunkach samowoli budowlanej jest zgodna z prawem?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, uznając, że organ II instancji nie zastosował się do prawomocnych wyroków sądu administracyjnego, które wiążą organ i określają ocenę prawną oraz wskazania co do dalszego postępowania. Organ odwoławczy błędnie uznał, że zaszły istotne zmiany okoliczności faktycznych i prawnych, które pozwalałyby na odstąpienie od tej oceny. Ponadto organ nie przeprowadził należytej analizy oddziaływania obiektu na działki sąsiednie, co było konieczne w świetle wcześniejszych orzeczeń sądu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakładającej na właściciela budynku wędzarni obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu wybudowanego w warunkach samowoli budowlanej. Budynek ten powstał na nieruchomości należącej do E.Z. i był przedmiotem sporu dotyczącego legalności jego budowy oraz zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Skarżący R.P. kwestionował decyzję organu II instancji, zarzucając m.in. naruszenie przepisów postępowania administracyjnego i błędną ocenę stanu faktycznego.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2011 r., stwierdził, że decyzja ta nie podlega wykonaniu oraz zasądził od WINB na rzecz skarżącego kwotę 757 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Trzecki Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Sędzia WSA Ireneusz Fornalik (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Monika Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 maja 2011 r. sprawy ze skargi R.P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na użytkowanie budynku I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego R.P. kwotę 757 zł (siedemset pięćdziesiąt siedem złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lutego 2010 r., nr [...] na podstawie art. 83 ust. 1, art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo Budowlane (Dz. U. z 2006 r., nr 156, poz. 1118, ze zm.), art. 37 ust. 1 pkt. 1 i 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. oraz art. 104 k.p.a. nakazał właścicielowi obiektu E.Z. zamieszkałemu w [...] rozbiórkę budynku wędzarni o powierzchni użytkowej 14,82 m2 z nieużytkowanym pomieszczeniem ubojni o powierzchni użytkowej 21,46 m2, zlokalizowanego na nieruchomości w [...], wybudowanego w warunkach samowoli budowlanej.
W uzasadnieniu powyższej decyzji organ I instancji wskazał, że w świetle ustaleń podjętych na podstawie przesłuchań świadków oraz wyjaśnień udzielonych przez Burmistrza, jak również analizy mapek geodezyjnych, twierdzenia E.Z., iż przedmiotowy budynek jest "poniemiecki" są niewiarygodne. Ponadto właściciel przedmiotowego obiektu budowlanego nie uzupełnił na żądanie PINB (zawarte w piśmie z dnia [...].09.2009 r.) swoich wniosków dowodowych wskazując w piśmie z dnia [...].09.2009 r., że świadkowie byli już przesłuchani "w okresie wcześniejszym".
Nadto podniósł, iż ustalony w toku postępowania okres budowy budynku oraz okoliczność, że inwestor nie okazał pozwolenia na jego budowę w sprawie zastosowanie mają przepisy ustawy Prawo budowlane z 1974 r. Natomiast dokonywane w tym budynku zmiany w sposobie jego użytkowania nie były brane pod uwagę przy rozstrzygnięciu sprawy, zgodnie z zaleceniem zawartym w wyroku WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 30.04.2009 r. sygn. akt II SA/Go 725/08.
W ocenie organu budynek spełnia przesłanki zawarte w art. 37 ust. 1 pkt 1 oraz pkt 2 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. do jego rozbiórki, z zapisów obowiązującego obecnie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wynika, że budowa obiektów jest dopuszczalna przy zachowaniu odpowiednich parametrów intensyfikacji zabudowy, w odniesieniu do nieruchomości przy ul. [...], a wymagania w tym zakresie uznaje się za spełnione, jeżeli powierzchnia biologicznie czynna przekracza 30 % terenu działki, zaś powierzchnia zabudowy nie przekracza 50% powierzchni działki. W trakcie oględzin, przeprowadzonych przez organ w dniu [...].03.2008 r. zinwentaryzowano powierzchnie: zabudowy i utwardzenia (732,55 m ), biologicznie czynną (264,55 m2). Natomiast całkowita powierzchnia działek nr [...] wchodzących w skład nieruchomości przy ul. [...] ustalona na podstawie wypisów z rejestru gruntów wynosi 997 m2. W związku z tym organ wskazał, że w decyzji z dnia [...].09.2008 r. znak: [...] WINB zarzucił, że PINB ustalił wyżej wymienionych parametry posesji Pana Z. na podstawie własnych pomiarów, a jego zdaniem takie stanowisko mogło wynikać z faktu, iż w decyzji I instancji nr [...] z dnia [...].04.2008 r. nie wskazano źródła informacji dotyczącej powierzchni działek. Zdaniem PINB skoro budynek został wybudowany bez uzyskania pozwolenia na budowę winien on spełniać warunki określone w przepisach odrębnych, w tym również określone w planie zagospodarowania przestrzennego.
Niezależnie od powyższego zdaniem PINB lokalizacja obiektu bezpośrednio przy granicy działki w sposób niedopuszczalny powoduje pogorszenie warunków użytkowych dla otoczenia, bowiem w przypadku podejmowania zamierzeń inwestycyjnych na sąsiedniej działce nr [...], ze względu na treść § 12 ust.3 pkt 2 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690, ze zmianami) wysokość obiektu nowowznoszonego będzie uzależniona od wysokości budynku istniejącego (budynek wędzarni). W konsekwencji swobodna zabudowa działki nr [...] nie jest możliwa, gdyż wymagałaby dostosowania jej między innymi do wysokości budynku wędzarni, co świadczy o niedopuszczalnym pogorszeniu warunków użytkowych dla otoczenia.
Należy wskazać, że w trakcie prowadzonego wcześniej postępowania organ I instancji wydał decyzję z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...], powołując się na art. 51 ust. l pkt 2 w związku z art. 71 ust.3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane ( Dz. U. z 2004 r. Nr 93, poz. 888 ) w której stwierdził brak podstaw do wydania nakazu wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem dotychczas zrealizowanych w warunkach samowoli budowlanej robót budowlanych związanych ze zmianą sposobu użytkowania budynku gospodarczego na budynek wędzarni na posesji w [...], stanowiącej własność E.Z.. Powyższą decyzją PINB rozstrzygnął w sprawie doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem budynku produkcyjnego - wędzarni, który w obecnej funkcji został utworzony w wyniku rozbudowy i jednoczesnej zmiany sposobu użytkowania istniejącego wcześniej budynku gospodarczego.
Decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].09.2008 r. znak: [...] wymieniona wyżej decyzja została uchylona w trybie art. 138 § 2 k.p.a., w której to organ odwoławczy nie podzielił stanowiska PINB, iż możliwa jest legalizacja omawianego obiektu w sytuacji, gdy jego rozbudowa, jak uznał organ I instancji, naruszyła ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla miasta, uchwalonego uchwałą Rady Miasta Nr XXXVII/173/06 z dnia [...].05.2006 r., w zakresie dotyczącym wymagań parametrów zabudowy terenu, na którym plan ten obowiązuje.
Organ odwoławczy ocenił, że wielkość powierzchni działek nr [...] wyznaczona przez PINB nie może być uznana za wiarygodną, a nadto nie zgodził się również ze stanowiskiem organu I instancji, iż wystarczające w omawianej sprawie było ustalenie, że przedmiotowy obiekt wchodzi w skład zakładu produkcyjnego, bez określenia jego konkretnego przeznaczenia.
Powyższe decyzje organów nadzoru budowlanego zostały uchylone prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp.
z dnia 30.04.2009 r. sygn. akt II SA/Go 725/08, w którym to orzeczeniu Sąd wskazał, że organy nadzoru budowlanego nie zrealizowały ciążącego na nich obowiązku wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy w zakresie okoliczności istotnych dla jej rozstrzygnięcia, a poczynione w sprawie ustalenia noszą znamiona całkowitej dowolności. Organy nie ustaliły bowiem, czy faktycznie doszło do samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego w wyżej omówionym znaczeniu; czy też do samowolnego wykonania robót budowlanych, które ze względu na charakter (przebudowa - będąca budową w prawnym znaczeniu tego pojęcia) wymagały pozwolenia na budowę lub zgłoszenia i co do których ma zastosowanie inny tryb likwidacji samowoli budowlanej (art. 48 lub 49 b nie wykluczając zastosowania art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane). W związku z tym Sąd stwierdził, że nie można prowadzić postępowania w sprawie samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego w sytuacji, gdy obiekt budowlany, którego dotychczasowy sposób użytkowania zmieniono (bez wymaganego aktualnie zgłoszenia, a poprzednio pozwolenia), sam został wcześniej wzniesiony w warunkach samowoli. W takim przypadku wykluczona jest możliwość legalizacji samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego i powinno być wszczęte postępowanie w przedmiocie nielegalnego wzniesienia obiektu budowlanego.
W ocenie WSA ustalenia w omawianej sprawie winny być poprzedzone wyjaśnieniem, czy sporny budynek został wzniesiony przez Pana E.Z. legalnie czy też stanowi obiekt "poniemiecki" podkreślając że w toku postępowania administracyjnego właściciel budynku – E.Z. i uczestnik postępowania – R.P., w składanych oświadczeniach, twierdzeniach zawartych w pismach procesowych, odwołaniach i zażaleniach zajmowali całkowicie sprzeczne stanowiska co daty wzniesienia budynku nr l, sposobu jego użytkowania i zakresu wykonanych w nim prac. Stanowisko E.Z. sprowadzało się do twierdzenia, iż sporny budynek jest budynkiem poniemieckim i od początku rozpoczęcia przez niego działalności gospodarczej wykorzystywany był jako wędzarnia. Z oświadczeń, pism procesowych i ze składanych środków odwoławczych R.P. wynikało, że na działce należącej do E.Z. jedynym, poza mieszkalnym, budynkiem poniemieckim jest budynek o powierzchni 46 m2, w którym rozpoczął on prowadzenie działalności gospodarczej, a wszystkie pozostałe obiekty na jego nieruchomości gruntowej powstały w warunkach samowoli w latach 1992-1997, budynek pełniący funkcję garażu wybudowany został na przełomie lat 80 i 90-tych, a na początku lat 90-tych jego funkcję zmieniono na ubojnię. W toku długotrwałego postępowania administracyjnego organ nie zweryfikował dowodowo sprzecznych stanowisk stron, a tym samym nie wyjaśnił w sposób należyty stanu faktycznego sprawy.
WSA w Gorzowie Wlkp. w przedmiotowym wyroku wyraził pogląd, że w postępowaniu administracyjnym, w szczególności prowadzonym z urzędu, inicjatywa dowodowa należy do organu i to na nim spoczywa obowiązek udowodnienia okoliczności mających, w konsekwencji ich oceny prawnej, obciążać stronę. Organ odwoławczy, którego rolą nie jest tylko kontrola orzeczenia l instancji, ale ponowne merytoryczne rozpoznanie sprawy, jak wynika z uzasadnienia jego decyzji, jedynie zaakceptował niepełne i dowolne ustalenia faktyczne organu I instancji w zakresie dotyczącym zmiany sposobu użytkowania i robót wykonanych w budynku nr 1. W sytuacji niewyjaśnienia w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości stanu faktycznego sprawy Sąd nie miał podstaw do oceny legalności wydanych w sprawie decyzji. Prawidłowe ustalenia determinować będą również właściwe określenie kręgu podmiotów, którym przysługuje status stron postępowania administracyjnego.
Od decyzji którą wydał PINB rozpoznając ponownie sprawę z dnia
[...] lutego 2010 r. w przedmiocie rozbiórki budynku odwołał się E.Z., kwestionując ustalenia poczynione przez organ I instancji zarzucił, że błędnie przyjęto, iż legalizacja przedmiotowego budynku nie była możliwa ze względu na ustalenia obowiązującego obecnie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego argumentując, że zapisy planu dotyczące wskaźników zabudowy nie mogły mieć zastosowania do obiektów wybudowanych przed wejściem w życie planu miejscowego. W § 35 planu miejscowego dla działek nr [...] ustalono przeznaczenie podstawowe jako zakłady rzemieślnicze i wytwórcze, co powoduje, że obiekt jest zgodny z planem. Odwołujący zarzucił również, że zastosowanie "powinna mieć regulacja planistyczna obowiązująca w dacie budowy, a nie w dacie wydawania decyzji o rozbiórce", jak również zdaniem skarżącego, powierzchnia zabudowy nie przekracza 50 % powierzchni terenu posesji. Wzniesiony obiekt w ocenie odwołującego nie powstał w warunkach samowoli budowlanej.
Decyzją z dnia [...].05.2010 r., nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił w trybie art. 138 § 2 k.p.a. decyzję organu I instancji z dnia [...] lutego 2010r. nie podzielając poczynionych ustaleń i przesłanek do rozbiórki przedmiotowego obiektu budowlanego wskazanych przez PINB.
Prawomocnym wyrokiem z dnia 29.09.2010 r. sygn. akt II SA/Go 456/10 Wojewódzki Sad Administracyjny w Gorzowie Wlkp. po rozpoznaniu skargi R.P. uchylił decyzję organu odwoławczego z dnia [...] maja 2010 r. nr: [...]. Organ II instancji argumentował, iż w uzasadnieniu wyroku WSA stwierdził, że nie jest rolą organu administracji udowodnianie istnienia przesłanek, lecz ocena stanu faktycznego i stwierdzenie czy te przesłanki, o których mowa w przepisie prawa w przedmiotowej sprawie zachodzą czy tez nie. Sąd wskazał, że zadaniem organu jest przeanalizowanie obszaru oddziaływania na sąsiednią działkę obiektów powstałych w warunkach samowoli budowlanej, tym bardziej, że przedmiotowy obiekt budowlany - wędzarnia - emituje nie tylko dym, lecz także różnego rodzaju zapachy. Zdaniem Sądu taka ciągła emisja, nawet w warunkach gdy nie jest szkodliwa dla zdrowia człowieka, jest uciążliwa i powoduje oddziaływanie na sąsiednie nieruchomości na tyle niekorzystnie, wpływając na ich sposób zagospodarowania. WSA wskazał, że takiego postępowania wymaga także zasada szybkości postępowania, tym bardziej gdy postępowanie administracyjne toczy się od siedmiu lat. W związku z tym Sąd ocenił, że organ drugiej instancji w sposób rażący dopuścił się naruszenia art. 12 § 1 w związku z art. 138 § 1 k.p.a. bowiem dysponując wiedzą o stanie faktycznym sprawy uchylił się od rozstrzygnięcia sprawy co do istoty.
W dniu [...] stycznia 2011 r., po uprzednim zawiadomieniu stron postępowania, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego przeprowadził w trybie art. 136 k.p.a. oględziny zabudowy działek nr [...], celem weryfikacji ustaleń organu powiatowego w zakresie stopnia intensyfikacji powierzchni ich zabudowy. W wyniku tej czynności ustalono, że wykonana została rozbiórka obiektu - gnojownika, uwzględnionego w zestawieniu sporządzonym przez PINB w trakcie oględzin przeprowadzonych w dniu [...] marca 2008 r. Określono również, iż na działce sąsiedniej należącej do Pani A. (działka nr [...]) wzdłuż granicy z działką E.Z. istnieje zabudowa - wiata. Obiekty określone w protokole oględzin PINB z dnia [...] marca 2008 r. jako wiaty stanowią zadaszenia oparte na ścianach innych budynków (nie posiadają odrębnych elementów nośnych w postaci słupów bądź ścian), przy czym część zadaszenia równoległego do nieruchomości Pani A. jest rozebrana na odcinku 3,30 m. Ponadto stwierdzono, że obrys budynku wędzarni z ubojnią odpowiada szkicowi zawartemu w przedstawionym przez E.Z. opracowaniu dotyczącym określenia powierzchni zabudowy sporządzonym przez geodetę. Pełnomocnik E.Z. wniósł o nieuwzględnienie w powierzchni zabudowy dwóch wiat oznaczonych w protokole PINB z dnia [...].03.2008 r. jako obiekty nr 3 i nr 4.
W dniu poprzedzającym oględziny do WINB wpłynęło pismo R.P., którym poinformował, że "część działek dotychczas zabetonowanych" została wyłożona dywanem z trawy, co jego zdaniem "zmienia fikcyjnie powierzchnię biologicznie czynną".
W dniach [...] lutego 2011 r. oraz [...] lutego 2011 r. z dokumentami sprawy zapoznał się R.P. nie wnosząc uwag i żądań.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po ponownym rozpoznaniu odwołania, decyzją z dnia [...] lutego 2011 r., nr [...], która stanowi przedmiot zaskarżenia w niniejszej sprawie uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji z dnia [...] lutego 2010 r. w całości i zgodnie z art. 42 ust. 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229, ze zmianami) w związku z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623) nałożył na E.Z. obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie budynku wędzarni zlokalizowanego na działce nr [...].
Organ II instancji uznał, iż omawiany obiekt nie naruszał ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta określonego uchwałą Nr XXXVII/173/06 Rady Miasta z dnia [...].05.2006 r. w związku z czym brak jest okoliczności przemawiających za wydaniem nakazu rozbiórki w trybie art. 37 ust.1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane z 1974 r.
Dokonując oceny przesłanek do rozbiórki omawianego budynku z art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. organ I instancji wskazał, że swobodna zabudowa działki nr [...] nie jest możliwa, gdyż wymagałaby dostosowania jej między innymi do wysokości budynku wędzarni, co świadczy o niedopuszczalnym pogorszeniu warunków użytkowych dla otoczenia. Organ odwoławczy nie podzielił takiego stanowiska PINB uznając, że przedmiotowy budynek znajduje się w ciągu innych budynków wzdłuż granicy z działką nr [...], których wysokości nie są większe od budynku wędzarni. Zatem niezależnie od faktu istnienia budynku wędzarni ewentualna zabudowa działki nr [...] przy granicy z nieruchomością E.Z. (w zakresie jej wysokości) jest ograniczona budynkami sąsiadującymi z analizowanym budynkiem. Powyższa okoliczność, jakkolwiek wskazuje na ograniczenia w zabudowie działki [...], nie świadczy jednak zdaniem WINB o niedopuszczalnym pogorszeniu warunków użytkowania w/w działki. Natomiast samo tylko pogorszenie warunków użytkowania dla otocznia bez udowodnienia przez organ cech niedopuszczalności pogorszenia tych warunków nie daje podstaw do orzeczenia nakazu rozbiórki obiektu (części obiektu) samowolnie wzniesionego (patrz: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 07.02.2008 r. sygn. akt IISA/Wr 626/07 - LEK nr 532721}.
Marginalnie WINB zauważył, iż na terenie działki [...] istnieje zabudowa wzdłuż granicy z działką nr [...]. Natomiast obowiązujące przepisy techniczno-budowlane nie zakazują obligatoryjnie zabudowy przy granicy działki uzależniając ją od spełniania określonych wymagań (patrz: § 12 ust.2 ust.3 pkt 1,2 i 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie).
W ocenie WINB brak jest podstaw do stwierdzenia, iż budynek wędzarni powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia.
Nadto w aktach sprawy znajduje się sporządzona na żądanie organu powiatowego ekspertyza techniczna przedmiotowego budynku oraz komina. We wnioskach ekspertyzy, znajduje się stwierdzenie, że budynek wędzarni spełnia warunki zapewniające nie przekroczenie stanów granicznych nośności oraz użytkowania, ponadto pomieszczenia wykorzystywane są zgodnie z przepisami Prawa budowlanego i Polskimi normami lub "uwarunkowaniami wynikających z zaleceń czynników kontrolujących jak: Inspekcja Pracy, Straż Pożarna, Stacja Sanitarno-Epidemiologoczna". Ponadto autor ekspertyzy nie stwierdził konieczności wykonania "dodatkowych prac" w celu spełnienia warunków bezpiecznego użytkowania pomieszczeń. Zatem brak jest konieczności nałożenia na inwestora robót naprawczych w trybie art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r.
W konsekwencji organ stwierdził, że w sprawie dotyczącej budowy bez wymaganego pozwolenia na budowę budynku wędzarni zlokalizowanego na działce nr [...], skoro brak jest okoliczności przemawiających za wydaniem nakazu rozbiórki zachodzą przesłanki do legalizacji tego budynku.
W związku z dokonanymi w toku postępowania odwoławczego ustaleniami podkreślić należy, że decyzja organu II instancji jest takim samym aktem stosowania prawa, jak decyzja organu I instancji, a działanie organu odwoławczego nie ma charakteru kontrolnego, ale jest działaniem merytorycznym, równoważnym działaniu organu I instancji (patrz: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 04.03.2010 r, sygn. akt VIII SA/Wa 610/09 - LEX nr 607078). Zarówno w postępowaniu zwykłym, jak i nadzwyczajnym organ odwoławczy kontrolując decyzję wydaną w toku instancyjnym jest obowiązany, stosownie do zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, ponownie rozpoznać sprawę rozstrzygniętą przez organ I instancji, a to oznacza, że nie może ograniczyć się tylko do kontroli decyzji objętej odwołaniem, ale obowiązany jest ponownie rozstrzygnąć sprawę merytorycznie w jej całokształcie. Kompetencje organu odwoławczego obejmują zarówno korygowanie wad prawnych decyzji organu pierwszej instancji polegających na niewłaściwie zastosowanym przepisie prawa materialnego, jak i wad polegających na niewłaściwej ocenie okoliczności faktycznych. W przypadku odmiennego rozstrzygnięcia sprawy organ odwoławczy ma kompetencje merytoryczno-reformacyjne. Może wydać decyzję uchylającą w całości lub części i w tym zakresie orzec co do istoty sprawy, w sytuacji gdy uznał, iż rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji jest nieprawidłowe z uwagi na niezgodność z przepisami prawa lub z punktu widzenia celowości (patrz wyroki: Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: z dnia 25.06.2008 r. sygn. akt VII SA/Wa 504/08 oraz
z dnia 05.06.2008 r. sygn. akt VII SA/Wa 396/08).
Odnosząc powyższe zasady do niniejszej sprawy i mając na uwadze poczynione ustalenia WINB stwierdził, że w odniesieniu do omawianego budynku prawidłowym rozstrzygnięciem, jakie winien wydać organ nadzoru budowlanego była decyzja na podstawie art. 42 ust.2 Prawa budowlanego z 1974 r. Zgodnie z tym przepisem poza wypadkiem określonym w ust. 1 tego artykułu (gdy nie była wydana decyzja w trybie art. 40 nakazująca dokonanie zmian lub przeróbek w obiekcie) właściwy organ administracji państwowej "może nałożyć obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie wybudowanego obiektu budowlanego, gdy jest to uzasadnione względami bezpieczeństwa ludzi lub mienia, ochrony środowiska albo Innymi względami interesu społecznego". Zdaniem WINB charakter przedmiotowego budynku, wchodzącego w skład zakładu produkcyjnego branży wędliniarskiej, uzasadnia nałożenie powyższego obowiązku.
W zakresie udzielenia pozwolenia na użytkowanie obiektu wybudowanego z naruszeniem prawa w czasie obowiązywania ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane, stosuje się również unormowania tej ustawy. W ocenie organu przepisy art. 40 i 42 Prawa budowlanego z 1974 r. stanowią bowiem wraz z art. 37 tej ustawy całościową regulację dotyczącą skutków samowoli budowlanej w postaci nakazania rozbiórki, bądź jej legalizacji. Pozwolenie na użytkowanie jest bowiem końcowym etapem legalizacji samowolnie wzniesionego obiektu budowlanego (wyrok NSA z dnia 09.10.2008 r. sygn. akt II OSK 1183/07 - niepublikowany oraz wyrok WSA w Warszawie z dnia 21.09.2005 r. sygn. akt VJISA/Wa 244/05 - LEK nr 19470).
Wskazane w uzasadnieniu decyzji okoliczności powodują, iż w ocenie organu odwoławczego w niniejszej sprawie konieczne było wydanie decyzji w trybie art. 138 § l pkt 2 k.p.a. uchylającej w całości zaskarżoną decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2010 r. i jednocześnie orzeczenie co do istoty sprawy poprzez nałożenie na Pana E.Z. obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie budynku wędzarni zlokalizowanego na działce nr [...].
Skargę na powyższą decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego złożył R.P., zarzucając:
1) naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. przez zaniechanie powiadomienia strony o zakończeniu postępowania dowodowego i uniemożliwienie zapoznania się, co do zgromadzonych dokumentów.
2) naruszenie art. 80 k.p.a. przez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów i uznaniu, że w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie zachodzą przesłanki do nakazania rozbiórki budynku wędzarni należącej do E.Z..
3) naruszenie art. 81 k.p.a. przez uznanie, że okoliczności faktyczne są w sprawie udowodnione mimo, że strona nie miała możliwości wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów.
4) naruszenie art. 37 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 1974r. Prawo budowlane (DZ.U. z 1974r. nr 38 poz. 229) w związku z art. 103 ust.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (DZ.U. z 2006 r., nr 156, poz. 1118) poprzez uznanie, ze przepisy te nie mają zastosowania w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego.
5) naruszenie art. 42 ust. 2 ustawy z dnia 1974r. Prawo budowlane (Dz. U. z 1974 r.
Nr 38 poz. 229) w związku z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane przez przyjęcie, że zachodzą przesłanki do uzyskania przez E.Z. pozwolenia na użytkowanie budynku wędzarni.
6) błędną interpretację par. 14 i 35 uchwały Rady Miasta z dnia [...] maja 2006r., nr XXXVIII/173/6 opublikowanej w Dzienniku Urzędowym województwa nr 68, poz. 1473 z dnia 7 września 2006r. stanowiącej miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dla miasta.
7) nie rozstrzygnięcie o wszystkich kwestiach, a w szczególności pominięcie w decyzji sprawy nie użytkowanego pomieszczenia ubojni o powierzchni 21,46 m², a tym samym naruszenie art. 104 k.p.a.
Skarżący wskazał, iż Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego błędnie uchylił decyzję powiatowego organu nadzoru budowlanego nie odnosząc się w swojej decyzji ani jej uzasadnieniu do pomieszczenia ubojni, co do którego również nakazano rozbiórkę, a tym samym nie rozstrzygnięto sprawy w całości.
Zdaniem skarżącego naruszony został także art. 10 § 1 k.p.a., gdyż w miesiącu styczniu 2011 r. wpłynęły nowe dowody w sprawie w związku z czym organ zobowiązany był na nowo zawiadomić strony o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym i złożenia pisemnych i ustnych wyjaśnień. W ocenie strony skarżącej przesłane przez stronę przeciwną zawiadomienie z dnia [...] grudnia 2010r. było przedwczesne, gdyż w dacie wysłania zawiadomienia organ wiedział, że będą jeszcze przeprowadzone inne dowodowy w sprawie. Podkreślono, iż zapoznanie się przez stronę postępowania z częścią materiału (z protokołem oględzin) w lutym 2011 r. nastąpiło z inicjatywy skarżącego, a nie w wyniku zawiadomienia złożonego w trybie art. 10 k.p.a.
Pełnomocnik skarżącego zarzucił, iż ustalenia organu administracji stanowiące podstawę wydania decyzji są sprzeczne ze stanem rzeczywistym. Nie znajdują odzwierciedlenia w materiale dowodowym. Skarżący stwierdził, iż nieprawda jest, iż budynek wędzarni znajduje się w ciągu innych budynków wzdłuż granicy z działką nr [...]. Nadto zdaniem strony skarżącej pogorszenie warunków użytkowania bez udowodnienia przez organ cech niedopuszczalności pogorszenia tych warunków nie daje podstaw do orzeczenia nakazu rozbiórki tych obiektów. Tymczasem organ powinien prowadzić postępowanie w zakresie dopuszczalności lub niedopuszczalności pogorszenia warunków zabudowy, czego nie uczyniła, jak również nie odniosła się uzasadnieniu, na czym polega dopuszczalność lub niedopuszczalność pogorszenia tych warunków. Zdaniem skarżącego, organ nie wypełnił również zaleceń WSA zawartych w wyroku z dnia
26 września 2010 r. w sprawie przeanalizowania obszaru oddziaływania omawianego budynku na sąsiednie działki. W tym zakresie ograniczono się do stwierdzenia, ze E.Z. posiada decyzję na wprowadzenie gazów i pyłów do powierza ze swoje wędzarni. Jednak nie przeanalizowano szerzej kwestii oddziaływania wędzarni na sąsiednie działki. W ocenie strony skarżącej w tym zakresie organ powinien działać z urzędu i prowadzić pod tym kątem postępowanie wyjaśniające.
Skarżący podniósł, iż zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jednoznacznie wskazuje, że zachodzą przesłanki do orzeczenie rozbiórki obiektu budowlanego, tj. z art. 37 prawa budowlanego z 1974 r. i w tym zakresie ustalenia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego były prawidłowe. Natomiast stan faktyczny i prawny nie uzasadnia w żadnym wypadku legalizacji samowoli i z tych względów decyzja powinna być uchylona w całości.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację zawartą w uzasadnieniu skarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 153, poz. 1269 ze zm.), sądy te sprawują kontrolę zaskarżonych decyzji i postanowień pod względem zgodności z prawem. W związku z powyższym usunięcie zaskarżonego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego może nastąpić tylko wówczas, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy jego wydawaniu organy naruszyły prawo materialne lub przepisy postępowania określone art. 145 § 1 pkt 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1270, ze zm.). Sąd nie może opierać kontroli o kryterium słuszności czy sprawiedliwości społecznej. Dokonując oceny zasadności zaskarżonego postanowienia w zakresie w jakim Sąd władny jest to uczynić, a więc z punktu widzenia jego legalności uznać należy, iż postanowienie to nie uchybia prawu, zaskarżonemu postanowieniu nie można bowiem postawić zarzutu, iż zostało wydane z naruszeniem prawa mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia.
Mając na uwadze treść art. 134 § 1 ww. ustawy Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.
Przedmiotem kontroli sądu administracyjnego była zgodność z prawem decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2011 r. wydana na podstawie ar. 138 § 1 pkt. 2 k.p.a. o uchyleniu decyzji z dnia [...] lutego 2010 r. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w sprawie rozbiórki budynku wędzarni, wybudowanej w warunkach samowoli budowlanej i nakładającej na E.Z. na podstawie art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane, obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie budynku wędzarni.
W przedmiotowej sprawie postępowanie przed organami nadzoru budowlanego toczy się od [...] listopada 2003 r. kiedy to R.P. wystąpił z wnioskiem do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w sprawie zmiany sposobu użytkowania garażu na wędzarnię przez jego sąsiada E.Z. w miejscowości [...].
W wydanym w sprawie wyroku z dnia 29 września 2010 r., sygn. akt II SA/Go 456/10 w przedmiocie rozbiórki budynku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. przesądził, iż w przedmiotowej sprawie samowola budowlana miała miejsce przed 1995 r. oraz że do tego stanu faktycznego należy stosować przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38 poz. 229). Ponadto Sąd wywiódł, iż organ I instancji prawidłowo wskazał jako podstawę prawną decyzji o rozbiórce art. 37 wymienionej ustawy w związku z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118). Sąd przyjął, iż w sprawie nie miała miejsca samowolna zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego, lecz podjęcie robót budowlanych wymagających ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, co zdaniem sądu skutkowało powstaniem nowych obiektów jak garaż, którego przeznaczenie następnie zmieniono na ubojnię oraz wędzarnię i komin. Sąd zwrócił również uwagę, iż w trakcie prowadzonego postępowania organy administracji wykazały poczynionymi pomiarami, iż obiekty wybudowane w warunkach samowoli nie są zgodne z planem zagospodarowania przestrzennego uchwalonego uchwałą Nr XXXVII/173/06 Rady Miejskiej z dnia [...] maja 2006 r. (Dz. Urz. Województwa Nr 68, poz. 1473). WSA w Gorzowie Wlkp. ostatecznie przyjął, iż przepis § 35 ust. 3 wymienionej powyżej uchwały określa parametry i wskaźniki zagospodarowania terenu: wielkości powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni terenu – nie więcej niż 50 % i powierzchnię biologicznie czynna – nie mniej niż 30 %. Sąd wskazał, iż nawet biorąc pod uwagę wyłączenie z powierzchni zabudowanej nieczynny już zbiornik na obornik to i tak powierzchnia zabudowy przekracza 50 %. A zatem już spełnienie tej jednej przesłanki może uzasadniać wydanie decyzji o rozbiórce obiektów wybudowanych w warunkach samowoli. Sąd formułując wskazania, co do dalszego postępowania uznał, iż istnieje potrzeba ponownego przeanalizowania obszaru oddziaływania na działki sąsiednie. Ponadto WSA zauważył, iż jest to konieczne tym bardziej, gdy mamy do czynienia z obiektem budowlanym – wędzarnią – emitującym nie tylko dym, lecz także różnego rodzaju zapachy. Taka ciągła emisja, nawet w warunkach gdy nie jest szkodliwa dla zdrowia człowieka, jest uciążliwa i powoduje oddziaływanie na sąsiednie nieruchomości na tyle niekorzystnie, wpływając na ich sposób zagospodarowania. Odnosząc się zatem do zagadnienia przymiotu strony przysługującego właścicielom działek sąsiednich WSA w Gorzowie Wlkp. stwierdził, iż problem ten umknął uwadze Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Sąd podkreślił, że istnieją przesłanki by uznać skarżącego za stronę tak jak to czyniły organy pierwszej i drugiej instancji przez cały okres rozpatrywania sprawy (patrz wyrok WSA w Warszawie z 29 lipca 2009 r., VII SA/Wa 668/09). Jednocześnie wyrażono pogląd, iż, iż postępowanie wymaga także zasada szybkości postępowania, o której wspomniano wyżej, tym bardziej gdy postępowanie administracyjne toczy się od siedmiu lat. Wyrok stał się prawomocny z dniem 30 listopada 2010r. , skoro żadna ze stron nie wniosła od niego skargi kasacyjnej.
Należy wskazać, iż zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270, ze zm.) ocena prawa i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu, wiążą w tej sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie i zaniechanie było przedmiotem zaskarżenia. Ustawodawca zawarł w tym przepisie dwie odrębne instytucje pozostające ze sobą w związku i mające znaczenie w kontekście związania nim zarówno sądu, który je sformułował, jak i organu, do którego są one adresowane (por. B. Dauter: Zarys metodyki pracy sędziego sądu administracyjnego, wyd. 1, Lexis Nexis, str. 289). Z orzecznictwa sądowoadministracyjnego wynika, iż wyrażona w orzeczeniu sądu administracyjnego ocena prawna i wskazania wiąże ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia. Oznacza to, że ilekroć dana sprawa będzie przedmiotem rozpoznania przez ten sąd, będzie on zawsze związany oceną prawną wyrażoną w tym orzeczeniu, jeżeli nie zostanie ono uchylone lub nie ulegną zmianie przepisy (por. wyrok NSA z dnia 22 września 2010r, sygn. akt II FSK 782/09). Pomocny dla rozstrzygnięcia sprawy okazało się także pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 11 marca 2010r., sygn. akt II OSK 495/09, że skutki wyroku sądu administracyjnego dotyczą każdego nowego postępowania prowadzonego w zakresie danej sprawy i obejmują zarówno postępowanie sądowoadministarcyjne, którym orzeczenie zostało wydane, postępowanie oraz ewentualne przyszłe postępowania sądowoadministarcyjne.
Związanie oceną prawną wyrażoną w uzasadnieniu wyroku oznacza, iż organ nie może samodzielnie formułować ocen prawnych. Tym bardziej nie może wyrażać ocen prawnych sprzecznych z wyrażonym w prawomocnym wyroku sądowym. Podkreślenia wymaga, iż obowiązkiem organu ponownie rozpoznającym sprawę jest podporządkowanie się w całości ocenie wyrażonej przez sąd. Ocena prawna wyrażona przez sąd administracyjny traci moc wyłącznie w przypadku w razie zmiany po wydaniu orzeczenia sądowego istotnych okoliczności faktycznych i prawnych, a także przy wzruszeniu tego orzeczenia w przewidzianym do tego trybie (por. J.P. Tarno w: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wyd. IV, Warszawa 2010r., str. 359-362). WSA w Warszawie w wyroku z dnia 20 lipca 2010r., sygn. akt VII SA/Wa 890/10 wyraził pogląd, iż ani żaden organ administracji publicznej ani inny wojewódzki sąd administracyjny nie może formułować nowych ocen prawych, sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, a zobowiązany jest do podporządkowania się poglądowi w pełnym zakresie. Bezwzględny obowiązek zastosowania się przez organ administracji do poglądu prawnego i wynikających z niego wytycznych co do dalszego biegu postępowania może być wyłączony tylko w razie istotnej zmiany stanu faktycznego lub zmiany przepisów prawa, a także po wzruszeniu tego orzeczenia w przewidzianym do tego trybie.
W świetle analizowanych przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administarcyjnymi i powołanego wyroku WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 29 września 2010r., sygn. akt II SA/Go 456/10 zasługuje na akceptację twierdzenie, iż zaskarżona decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego była niezgodna z oceną wyrażoną w prawomocnym wyroku tutejszego Sądu.
Co prawda Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego prowadząc ponownie postępowanie w sprawie stwierdził, iż przy ponownym rozpoznaniu sprawy jest związany oceną prawną wyrażoną przez i wskazaniami, co do dalszego postępowania wyrażonymi w prawomocnych wyrokach WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 30 kwietnia 2009r., II SA/Go 725/08 oraz wyroku WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 29 września 2010r., sygn. akt II SA/Go 456/10. W tym kontekście WINB stwierdził , iż organ był zobowiązany również uwzględnić nowe okoliczności i dowody, jeśli takie zaistniały po wydaniu uprzednich decyzji wyeliminowanych wyżej wymienionym wyrokiem, co w omawianej sprawie nastąpiło. Zaprezentowane przez organ II instancji stanowisko w tym względzie okazało się błędne. Nie miał racji organ odwoławczy twierdząc, iż w przedmiotowej sprawie zmieniły się istotne okoliczności faktyczne i prawne.
W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie, wbrew poglądowi wyrażonemu przez organ administracji nie wystąpiły żadne okoliczności, które umożliwiałyby organowi administracyjnemu odejście od oceny prawnej wyrażonej przez sąd administracyjny. W zasadzie WINB nie wyjaśnił jakie właściwie okoliczności o charakterze faktycznym czy prawnym uległy istotnej zmianie już po wydaniu przez sąd administracyjny wyroków w sprawie.
Nie sposób zauważyć, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia
29 września 2010 r. przesądził, iż obiekty wybudowane w warunkach samowoli nie są zgodne z planem zagospodarowania przestrzennego uchwalonego uchwałą Rady Miejskiej z dnia [...] maja 2006 r., Nr XXXVII/173/06 (Dz. Urz. Województwa Nr 68, poz. 1473). WSA w wyroku z dnia 29 września 2010 r. analizując przesłanki i parametry zagospodarowania terenu w oparciu o § 35 ust. 3 uchwały Rady Miejskiej z dnia [...] maja 2006r., nr XXXVII/173/06 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zajął stanowisko, iż powierzchnia zabudowy przekracza 50 % i to nie wliczając rozebranego zbiornika na nieczystości. Nadto Sąd podkreślił, iż już spełnienie tej jednej przesłanki może uzasadniać wydanie decyzji o rozbiórce obiektów wybudowanych w warunkach samowoli. Tym samym okoliczność intensyfikacji zabudowy spornej działki została już ostatecznie przesądzona prawomocnym wyrokiem sądowym. WSA w Gorzowie Wlkp. ostatecznie ustalił, iż dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy miał znaczenie wymóg określenia na poziomie nie mniejszym niż 30% powierzchni biologicznie czynnej, o czym stanowił § 35 ust. 3 b uchwały Rady Miasta z dnia [...] maja 2006r., nr XXXVII/173/06. Tymczasem WINB w prowadzonym ponownie postępowaniu administracyjnym zupełnie dowolnie stwierdził, iż bez znaczenia dla sprawy pozostawał zawarty w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego wymóg dotyczący udziału powierzchni biologicznie czynnej.
W sprawie będącej przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu, w ocenie Sądu organ II instancji praktycznie nie wykonał obowiązku przeanalizowania obszaru oddziaływania na działki sąsiednie i w ponownie prowadzonym postępowaniu rolą organu będzie jedynie przeanalizowanie obszaru oddziaływania na sąsiednią działkę obiektów powstałych w warunkach samowoli budowlanej. WSA wypowiadając się co do obowiązku analizy oddziaływania terenu podkreślił, iż dotychczasowe orzecznictwo sądów administracyjnych przyjmuje, iż z reguły inwestycja na jednej działce oddziałuje na działkę sąsiednią. Wojewódzki Sąd miał także na uwadze, iż w przedmiotowa sprawa dotyczy obiektu budowlanego jakim jest wędzarnia emitująca dym i różnego rodzaju zapachy. Zadaniem organu było ponowne zbadanie, czy taka ciągła emisja, nawet w warunkach, gdy nie jest szkodliwa dla zdrowia człowieka, jest uciążliwa i powoduje oddziaływanie na sposób zagospodarowania nieruchomości sąsiednich. Wymienione powyżej zalecenia odnośnie przeanalizowania oddziaływania na działki sąsiednie nie zostały przez WINB wykonane. Dokonując analizy przedmiotowej sprawy organ odwoławczy stwierdził, iż decyzją z dnia [...] listopada 2005 r., nr [...] Starosta udzielił inwestorowi E.Z. do 31 grudnia 2015 r. pozwolenia na wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza w wędzarni. W ocenie WINB brak było podstaw do stwierdzenia, że budynek wędzarni powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych. Zdaniem Sądu organ odwoławczy w przeprowadzonym ponownie postępowaniu wykazał jedynie, że organ ochrony środowiska dopuścił możliwość wprowadzania gazów i pyłów do środowiska. Uszło jednakże uwadze WINB, iż w ponownie prowadzonym postępowaniu miał on obowiązek ustalić, jaki właściwie wpływ miała emisja gazów i pyłów do powietrza z wędzarni zlokalizowanej na terenie zakładu, na sąsiednie działki.
Marginalnie zauważyć należy, że nie znajduje uzasadnienia zarzut skarżącego naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. przez zaniechanie powiadomienia strony o zakończeniu postępowania dowodowego i uniemożliwienie zapoznania się, co do zgromadzonych dokumentów, bowiem niezależnie od inicjatywy stron dniach [...] lutego 2011 r. oraz
[...] lutego 2011 r. skarżący zapoznał się z dokumentami sprawy nie wnosząc uwag i nowych żądań.
W przedmiotowej sprawie organ drugiej instancji w sposób rażący dopuścił się naruszenia art. 12 § 1 w związku z art. 138 § 1 k.p.a. Zauważyć bowiem należy iż decyzję kasacyjną (o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a.) organ może wydać gdy rozstrzygniecie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części, przy czym organ ten winien wykazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym orzekaniu w tej sprawie.
Uwzględniając przyjęte powyżej ustalenia należy także zauważyć, iż zgodnie z przepisem art. 12 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia.
Mając na uwadze powyższe Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżoną decyzję (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270, ze zm.)
Rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów postępowania znajduje oparcie w art. 200 oraz art. 205 § 1 i 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło