II SA/Ol 209/11
WyrokWSA w Olsztynie2011-05-17
Skład orzekający: Tadeusz Lipiński, Katarzyna Matczak, Zbigniew Ślusarczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, mimo że strona złożyła odwołanie od tej decyzji, które nie zostało rozpoznane?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, jeśli od tej decyzji zostało wniesione odwołanie, które nie zostało jeszcze rozpoznane. Tryb odwoławczy ma pierwszeństwo przed trybem stwierdzenia nieważności decyzji. Strona ma prawo do dwuinstancyjnego rozpoznania sprawy, a brak rozpoznania odwołania stanowi naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, które może mieć istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Skarżący F.B. domagał się stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Zespołu Szkół Zawodowych i Ogólnokształcących o nadaniu stopnia awansu nauczyciela kontraktowego. Organ I instancji (Starosta) odmówił wszczęcia postępowania w tej sprawie, a następnie utrzymał w mocy swoją decyzję po uchyleniu jej przez organ odwoławczy (Kuratora Oświaty). Skarżący zarzucał, że jego odwołanie od pierwotnej decyzji Dyrektora ZSZ i O nie zostało rozpoznane, a organy orzekające w sprawie nieważności nie odniosły się do tego faktu. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że brak rozpoznania odwołania stanowił naruszenie przepisów postępowania.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Kuratora Oświaty oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Starosty, a także uchylił wcześniejsze decyzje Kuratora Oświaty i Starosty dotyczące stwierdzenia nieważności. Sąd orzekł również, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Lipiński Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Matczak (spr.) Sędzia WSA Zbigniew Ślusarczyk Protokolant St. sekretarz sądowy Grażyna Wojtyszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2011 r. sprawy ze skargi F.B. na decyzję Kuratora Oświaty z dnia "[...]". nr "[...]" w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o nadaniu stopnia nauczyciela kontraktowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję z dnia "[...]"., a także uchyla decyzję Kuratora Oświaty "[...]" z dnia "[...]" oraz decyzję z dnia "[...]". nr "[...]"; 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; WSA/wyr.1 – sentencja wyroku
Pismem z dnia 30 czerwca 2008 r. Dyrektor Zespołu Szkół Zawodowych i Ogólnokształcących w wykonaniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 marca 2008 r. przesłał p. F.B. wydany akt nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego z dnia "[...]" Nr "[...]". Decyzja - akt nadania stopnia awansu zawodowego została wydana w dniu "[...]" przez Dyrektora Zespołu Szkół Zawodowych i Ogólnokształcących (dale zwany: Dyrektor ZSZ i O).
Stosownie do pouczenia w decyzji F.B. pismem z 18 lipca 2008 r. złożył do Starosty odwołanie zarzucając nieprawidłowe sformułowanie odnośnie daty nadania stopnia awansu zawodowego, które winno brzmieć "nadaję z dniem 1 września 2003 r." Nadto zarzucił, iż w wydanym akcie nadania stopnia awansu nie wskazano jakiego przedmiotu dotyczy posiadane przez niego wykształcenie wyższe. Wskazał, iż zdecydowanej zmianie winno ulec uzasadnienie decyzji, z którego powinno wynikać, że jest wieloletnim nauczycielem oraz że przez okres roku nauczał języka angielskiego w szkole średniej w wymiarze 8 godzin tygodniowo.
W wyniku tego odwołania Dyrektor ZSZ i O pismem z dnia 6 sierpnia 2008 r. przesłał stronie poprawiony akt nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego z dnia "[...]" nr "[...]", w którym poprawiono sformułowanie z dniem 1 września 2003 r.
Pismem z dnia 21 maja 2010 r. F.B. wezwał Starostę do zaprzestania bezczynności w rozpoznaniu odwołania z dnia 18 lipca 2008 r. od decyzji Dyrektora ZSZ i O Nr "[...]" oraz zawarł wniosek o stwierdzenie nieważności tej decyzji jako niezgodnej z prawem i niewykonalnej. Jako podstawę żądania wskazał art. 138 § 1 i 2, art. 139 oraz art. 156 § 1 pkt 2, 5 i 7 w związku z art. 157 Kpa. Podniósł, iż pomimo złożonego odwołania, które zostało przekazane Staroście do chwili obecnej organ ten nie podjął żadnej decyzji. Oczywistym naruszeniem prawa pozostaje poprawianie decyzji administracyjnej przez organ I instancji pod tym samym numerem decyzji oraz datą jej wydania, co skutkuje pozostawaniem w obrocie prawnym dwóch wersji jednego aktu. Nadto strona wskazała, iż decyzja organu I instancji o nadaniu stopnia nauczyciela kontraktowego z dniem 1 września 2003 r. dopiero w dniu "[...]" skutkowała tym, iż taka decyzja była niewykonalna z uwagi na okoliczność, iż jej wydaniu nie towarzyszyła kwestia naprawienia szkody majątkowej i niemajątkowej jaką strona poniosła na skutek wydania decyzji dopiero w dniu "[...]".
Starosta decyzją z dnia "[...]", działając na podstawie art. 157 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, odmówił wszczęcia postępowania w sprawie nieważności decyzji Dyrektora Zespołu Szkół Zawodowych i Ogólnokształcących z dnia "[...]" z uwagi na okoliczność, że kwestionowana decyzja nie została zmieniona lecz poprawiona stylistycznie. Nadto wskazano, iż decyzja ta jest konsekwencją wydanego w dniu 18 marca 2008r. wyroku NSA (sygn. akt I OSK 472/07), zatem data jej wydania nie może być wcześniejsza niż 18 marca 2008r. Treść wydanej decyzji jest zgodna z wyrokiem Sądu i niedopuszczalne jest prowadzenie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności takiej decyzji.
Na skutek złożonego odwołania, Kurator Oświaty decyzją z dnia "[...]" Nr "[...]" uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę temu organowi do ponownego rozpoznania. W motywach uzasadnienia wskazano, iż postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności wszczynane jest z urzędu lub na wniosek. W przypadku wszczęcia na wniosek składa się z dwóch etapów. W pierwszym badane są warunki formalne, natomiast w kolejnym dopiero prowadzi się postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Nie można na etapie wstępnym odmówić wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji uzasadniając to brakiem podstaw prawnych do stwierdzenia nieważności. Ponieważ w sprawie zostały spełnione warunki formalne do wszczęcia postępowania organ I instancji winien takie postępowanie wszcząć, a dopiero po jego przeprowadzeniu orzec co do stwierdzenia nieważności.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy, Starosta decyzją z dnia "[...]", działając na zasadzie art. 157 § 1 i 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Zespołu Szkół Zawodowych i Ogólnokształcących z dnia "[...]".
W uzasadnieniu podano, że zaskarżona decyzja organu nie została zmieniona lecz poprawiona stylistycznie. Nadto decyzja jest konsekwencją wydanego w dniu 18 marca 2008r. wyroku NSA (sygn. akt I OSK 472/07), zatem data jej wydania nie może być wcześniejsza niż 18 marca 2008r. Treść wydanej decyzji jest zgodna z wyrokiem Sądu.
Od decyzji tej odwołanie wniósł F.B. zarzucając jej identyczną treść z decyzją z dnia "[...]" uchyloną już przez organ odwoławczy. Zarzucił, iż powołany przez organ wyrok NSA z dnia 18 marca 2008 r. sygn. akt I OSK 472/07 ani nie nakładał na Dyrektora ZSZ i O obowiązku wydania decyzji z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie nadania stopnia awansu nauczyciela kontraktowego z dniem 1 września 2003 r., ani też nie pouczał, że wydanie takiej decyzji będzie działaniem prawidłowym i niwelującym skutki zaniedbań jakich dopuścił się organ w roku szkolnym 2003/2004 w kwestii nadania stopnia awansu zawodowego. Zażądał także aby Starosta przed przekazaniem akt Kuratorowi Oświaty doręczył mu uwierzytelniony odpis swojego pisma z dnia 24 czerwca 2008 r., w którym nakazywał Dyrektorowi szkoły wydanie decyzji, która następnie została wykorzystana w Sądzie Rejonowym w N. na jego szkodę. Skarżący odwołał się także do twierdzeń zawartych w swoim odwołaniu z dnia 3 sierpnia 2010 r. skierowanym do SKO. W jego ocenie decyzja o nadaniu stopnia awansu zawodowego nauczyciela jest decyzją o charakterze konstytutywnym, czyli tworzącą nowy stan prawny z dniem określonym w decyzji. Jeśli tak to wydanie decyzji o nadaniu takiego stopnia z dniem 1 września 2003 r. dopiero w dniu "[...]" oznacza, że do dnia wydania tej decyzji nie można było powoływać się na ten nowy stan prawny co do kwalifikacji i przywilejów wynikających z Karty Nauczyciela.
Po rozpoznaniu odwołania Kurator Oświaty decyzją z dnia "[...]" nr "[...]" utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty z dnia "[...]".
W motywach uzasadnienia organ obszernie przedstawił przebieg dotychczasowego postępowania w sprawie, z którego wynika, że z dniem 1 września 2003 r. strona została zatrudniona w Zespole Szkół Zawodowych i Ogólnokształcących w N. na stanowisku nauczyciela języka angielskiego. Zatrudnienie nastąpiło za zgodą kuratora oświaty, gdyż nauczyciel nie posiadał przygotowania pedagogicznego, pomimo, iż wcześniej przez 25 lat był nauczycielem akademickim. Według pracodawcy zatrudnienie nastąpiło na podstawie kodeksu pracy, stosownie do art. 7 ust. 1a i ust.1b ustawy o systemie oświaty. W ocenie nauczyciela zatrudnienie nastąpiło na podstawie ustawy Karta Nauczyciela, czego konsekwencją jest uzyskanie z dniem zatrudnienia stopnia nauczyciela kontraktowego. F.B. z tego powodu domagał się od pracodawcy wydania mu stosownego aktu nadania stopnia nauczyciela kontraktowego. Wobec rozbieżnych stanowisk stron dopiero na skutek wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 marca 2008 r., którym uchylono wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie oraz decyzję Starosty i poprzedzającą ją decyzję Dyrektora ZSZ i O z dnia "[...]" o odmowie nadania stopnia awansu nauczyciela kontraktowego, jednoznacznie przesądzono w wydanym wyroku, że nauczyciel akademicki spełniający warunki określone w art. 9a ust. 3 Karty nauczyciela, posiadający co najmniej trzyletni okres pracy w szkole wyższej, z dniem nawiązania stosunku pracy uzyskuje z mocy prawa stopień nauczyciela kontraktowego. Decyzja o nadaniu takiego stopnia ma zatem charakter deklaratoryjny - potwierdzający fakt uzyskania tego stopnia z mocy samej ustawy z dniem zatrudnienia. Wyjaśniono, iż wobec wyroku NSA Dyrektor ZSZ i O decyzją - aktem nadania z dnia "[...]" - nadał F.B. stopień nauczyciela kontraktowego z dniem 1 września 2003 r.
O stwierdzenie nieważności tej decyzji wystąpił skarżący zarzucając, iż jest ona niezgodna z prawem, zwłaszcza procedurą nadawania stopni awansu zawodowego oraz Konstytucją, jak również wskazał, że decyzja ta była niewykonalna w dniu jej wydania a jej niewykonalność trwa nadal.
Kurator Oświaty po przeprowadzeniu postępowania w tej sprawie oraz poddaniu kontroli skarżonej decyzji dyrektora szkoły z uwagi na przesłanki wskazane w art. 156 § 1 pkt 1-7 Kpa nie stwierdził zaistnienia którejkolwiek z nich, a w szczególności przesłanki wydania decyzji z rażącym naruszeniem prawa oraz jej niewykonalność.
Wobec bardzo ogólnie sformułowanego zarzutu, iż decyzja wydana została z naruszeniem procedury nadawania stopni awansu zawodowego oraz z Konstytucją trudno było podzielić ten pogląd skarżącego, gdyż w rozpoznawanej sprawie organ miał do czynienia z prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego. W takiej sytuacji na podstawie art. 153 w związku z art. 193 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi organ jest związany oceną prawną wydanego wyroku. Skoro Sąd przesądził, iż nauczyciel akademicki legitymujący się co najmniej 3-letnim stażem pracy w szkole wyższej uzyskuje z chwilą zatrudnienia z mocy prawa stopień nauczyciela kontraktowego, to należało ten fakt potwierdzić decyzją administracyjną, którą wydano w dniu "[...]".
Na uwzględnienie nie zasługiwał także zarzut dotyczący niewykonalności decyzji, gdyż z orzecznictwa jednoznacznie wynika, że decyzja jest niewykonalna wówczas, gdy zachodzi przeszkoda w jej wykonaniu wynikająca z przepisów prawa lub jest ona faktycznie niemożliwa do wykonania. Niewykonalność musi mieć charakter obiektywny. Trudno natomiast mówić o jakiejkolwiek niewykonalności decyzji potwierdzającej nabycie uprawnień z mocy prawa.
Decyzję tę F.B. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie wnosząc o jej uchylenie oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty z dnia "[...]", stwierdzenie nieważności bezprawnej decyzji Dyrektora ZSZ i O z dnia "[...]" oraz dopuszczenie dowodu z akt spraw, które toczyły się przed tut. Sądem o sygn. akt : II SAB/Ol 38/05, II SA/Ol 101/06 oraz II SA/Ol 62/11. W obszernych wywodach uzasadnienia skarżący w pierwszej kolejności wskazał na naruszenie przepisów art. 132, art. 138 i art. 139 Kodeksu postępowania administracyjnego polegających na tym, że pomimo wezwania do rozpoznania jego odwołania z dnia 18 lipca 2008 r. od decyzji Dyrektora ZSZ i O organ nie odniósł się do niego. Skarżący wskazał także na okoliczność poprawiania decyzji, której stwierdzenia nieważności się domaga, gdyż to poprawienie nie odbyło się według żadnych reguł postępowania administracyjnego. Starosta poinformował jedynie, iż pismem z dnia 29 lipca 2008r. uwzględnił częściowo odwołanie od decyzji z dnia "[...]" i zmienił redakcję decyzji organu I instancji zamiast "z dnia", na "z dniem". Nie ustosunkowano się do pozostałych zarzutów odwołania, przy czym poprawienia tego nie dokonał Starosta lecz tylko Dyrektor szkoły.
W ocenie skarżącego nawet gdyby przyjąć, że kolejna wersja decyzji przysłana mu przez dyrektora szkoły została podjęta w trybie art. 132 § 1 Kpa to oczywistym pozostaje, że taka decyzja wydana zostałaby z rażącym naruszeniem prawa, gdyż nie uwzględniała złożonego odwołania w całości, przy czym wydane rozstrzygniecie winno uchylać lub zmieniać skarżoną decyzje, czego dyrektor szkoły w tej sprawie nie uczynił. Zatem odwołanie wniesione przez stronę nie zostało rozpoznane i pomimo podnoszenia tego argumentu we wniosku z dnia 21 maja 2010 r. organy orzekające w tej sprawie nie odniosły się do tych twierdzeń. Dalej skarżący podał, że wydana decyzja z dnia "[...]" o nadaniu stopnia awansu nauczyciela kontraktowego miała na celu jedynie posłużenie się nią przed sądem powszechnym, jako aktem ostatecznym i prawidłowym, celem oddalenia jego roszczeń odszkodowawczych wobec krzywdy wynikającej z faktu zablokowania awansu zawodowego w roku szkolnym 2003/2004. Dodatkowo podkreślił, iż strona skarżąca do chwili obecnej nie zna treści pisma Starosty z dnia 24 czerwca 2008 r. inicjującego wydanie decyzji o nadaniu mu stopnia awansu nauczyciela kontraktowego. Po raz kolejny podniósł skarżący zarzut, iż decyzja o stwierdzenie nieważności której występuje jest niezgodna z prawem wobec jej niewykonalności pod względem prawnym, gdyż nie można nauczycielowi nadać stopnia awansu nauczyciela kontraktowego po wielu latach od momentu, kiedy należało mu te uprawnienia przyznać z urzędu niezwłocznie, gdyż na skutek zasad nabywania kolejnych stopni awansu na skutek takiego działania organów był pozbawiony możliwości rozpoczęcia nabywania kolejnych stopni awansu.
W odpowiedzi na skargę Kurator Oświaty wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
W dniu 12 maja 2011 r. wpłynęło do Sądu pismo procesowe skarżącego wraz z załącznikiem, w którym ustosunkował się do stanowiska wyrażonego przez organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę ponownie wskazując na istnienie rażącego naruszenia prawa w wydanej decyzji o nadaniu mu stopnia awansu nauczyciela kontraktowego aktem z dnia "[...]".
Na rozprawie w dniu 17 maja 2011r. pełnomocnik Kuratora podała, że decyzja Dyrektora ZSZ i O z dnia "[...]" w sprawie nadania skarżącemu stopnia awansu nauczyciela kontraktowego została przez ten organ sprostowana i Kurator Oświaty potraktował tę decyzję jako ostateczną. Przy rozpatrywaniu kwestii stwierdzenia jej nieważności pominął wątek rozpoznania odwołania uznając, że decyzja dyrektora szkoły jest ostateczna.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje.
Skarga strony zasługuje na uwzględnienie z uwagi na pierwszy z podniesionych w niej zarzutów dotyczący braku rozpoznania wniesionego odwołania od decyzji Dyrektora ZSZ i O z dnia "[...]".
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) stosownie do przysługujących sądowi administracyjnemu kompetencji, Sąd kontroluje zaskarżone akty pod kątem ich zgodności z prawem, przy czym nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi
w granicach danej sprawy - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) zwanej dalej: ustawą ppsa. Wzruszenie decyzji następuje w razie, gdy kontrola wykaże, że akt ten narusza przepisy prawa materialnego lub postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy (art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 ustawy ppsa).
Oznacza to, że sąd ma obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu biorąc pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, nawet jeżeli nie zostały podniesione w skardze.
Wskazać należy także, iż Sąd nie dokonuje własnych ustaleń w sprawie, bowiem stan faktyczny sprawy Sąd ocenia na podstawie akt sprawy administracyjnej - art. 133 § 1 ustawy ppsa.
W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi jest decyzja Kuratora Oświaty z dnia "[...]", którą utrzymał on w mocy zaskarżoną decyzję Starosty z dnia "[...]" odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Zespołu Szkól Zawodowych i Ogólnokształcących z dnia "[...]" o nadaniu F.B. z dniem 1 września 2003r, stopnia awansu nauczyciela kontraktowego. W tym miejscu wyjaśnić należy także, iż rozstrzygnięcia te zostały poprzedzone wcześniejszą decyzją Starosty z dnia "[...]" o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora ZSZ i O z dnia "[...]", która została uchylona decyzją Kuratora Oświaty z dnia "[...]".
W pierwszej kolejności w rozpoznawanej sprawie należy wskazać, iż zaskarżone rozstrzygnięcia tak organu odwoławczego, jak i organu I instancji zostały wydane na skutek wszczęcia - na wniosek strony - nadzwyczajnego trybu postępowania jakim jest stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, której przesłanki określone zostały w art. 156 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071, ze zm.) zwanej dalej: kpa..
W tym miejscu wyjaśnić pozostaje także, iż posłużenie się przez ustawodawcę w art. 156 § 1 kpa. pojęciem "decyzja" nie wskazuje jej charakteru, co daje organom możliwość stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnych zarówno ostatecznych jak i nieostatecznych. Z utrwalonego orzecznictwa sądowego oraz stanowiska przedstawicieli piśmiennictwa wynika, iż w przypadku, gdy decyzja nieostateczna organu I instancji dotknięta jest jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa strona ma prawo wyboru trybu postępowania, w jakim wada ta ma zostać usunięta. Jeżeli jednak od decyzji wydanej przez organ I instancji zostało wniesione odwołanie, powinno być ono załatwione w trybie przepisów kpa. o odwołaniach. Jak wskazano bowiem w wyroku NSA z dnia 7 maja 1984r. (sygn. II SA 225/84, GP 1984, nr 24, s.8) "tryb odwoławczy ma w przepisach tego kodeksu pierwszeństwo przed trybem nadzoru, obejmującym m.in. stwierdzenie nieważności decyzji. Tok instancyjny, zgodnie z art. 15 kpa, jest regułą obowiązującą przy załatwianiu tych spraw. W świetle przepisów kpa logicznym następstwem organizacji postępowania administracyjnego jest zasada, że jeżeli strona korzysta z toku instancyjnego, to do jego wyczerpania nie powinny być podejmowane działania zmierzające do usunięcia nieprawidłowości w decyzji środkami pozainstancyjnymi, w tym w drodze stwierdzenia jej nieważności. Uprawnienia organu stosującego art. 156 § 1 kpa są węższe niż uprawnienia organu odwoławczego. Organ odwoławczy rozstrzyga bowiem sprawę ponownie pod względem merytorycznym, przeprowadzając w miarę potrzeby dalsze czynności wyjaśniające. Organ odwoławczy może korygować zarówno wady prawne decyzji, jak i wady polegające na niewłaściwej ocenie okoliczności faktycznych lub powodujące inne nieprawidłowości".
Sąd rozpoznający niniejszą sprawę dokonując analizy przekazanych akt administracyjnych stwierdził, iż od decyzji Dyrektora ZSZ i O z dnia "[...]" Nr "[...]", mocą której nadano skarżącemu stopnień awansu nauczyciela kontraktowego zostało wniesione w dniu 18 lipca 2008 r. odwołanie do Starosty, w którym strona przedstawiła trzy zarzuty dotyczące wydanej decyzji. W aktach sprawy brak jest jednak dokumentu potwierdzającego rozpoznanie tego odwołania przez Starostę, natomiast Dyrektor ZSZ i O przy piśmie z dnia 6 sierpnia 2008 r. przesłał skarżącemu poprawiony akt nadania, w którym dokonano jedynie zmiany redakcyjnej w brzmieniu "z dniem 1.09.2003r." w miejsce dotychczasowego sformułowania "z dnia 1.09.2003r.". Nadto z pisma Starosty z dnia 8 czerwca 2010 r. wynika, iż 29 lipca 2008r. organ ten uwzględnił częściowo odwołanie strony i dokonał zmiany redakcyjnej aktu, zaś w pozostałym zakresie decyzja dyrektora szkoły została utrzymana w mocy. Jednakże w aktach tej sprawy brak jest takiego rozstrzygnięcia Starosty poza poprawionym aktem nadania dokonanym przez dyrektora szkoły. W tych okolicznościach nie budzi żadnych wątpliwości Sądu okoliczność, że do chwili obecnej strona skarżąca bezskutecznie oczekuje na rozpoznanie swojego odwołania z dnia 18 lipca 2008 r. i tylko z uwagi na bezczynność właściwego organu w tej sprawie - Starosty - wystąpiła z alternatywnym wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Dyrektora ZSZ i O z dnia "[...]". Jednakże jak wskazano już wyżej rozpoznanie wniosku o stwierdzenie nieważności pozbawia stronę skarżącą możliwości dokonania w toku instancyjnym, o którym mowa w art. 15 kpa, merytorycznego rozpoznania podniesionych w odwołaniu zarzutów do wydanej decyzji.
W tym stanie sprawy nie można podzielić najdalej idących przypuszczeń strony skarżącej, iż przesłany przez Dyrektora szkoły poprawiony akt nadania stopnia nauczyciel kontraktowego był aktem wydanym w ramach autokontroli organu, o którym mowa w art. 132 § 1 kpa. Stosownie bowiem do tego przepisu organ administracji publicznej, który wydał decyzję, jeżeli uzna, że odwołanie zasługuje w całości na uwzględnienie, może wydać decyzję, w której uchyli lub zmieni zaskarżoną decyzję. Z przesłanego poprawionego aktu nadania noszącego tę samą datę i ten sam numer sprawy nie wynika, żeby organ wydający skarżoną decyzję uchylił lub zmienił ten akt uznając, że odwołanie zasługuje na uwzględnienie w całości, a zatem brak było podstaw do uznania przez Kuratora Oświaty, że decyzja z "[...]" była decyzją ostateczną. Jak również błędem było całkowite pominiecie milczeniem faktu, który podnosił skarżący we wniosku oraz każdym piśmie kierowanym do tego organu, w którym wskazywał, iż wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia "[...]" jest następstwem braku rozpoznania jego odwołania i bezczynności właściwego organu w tej sprawie.
W tym stanie sprawy Sąd działając na podstawie art. 135 ustawy ppsa., zgodnie z którym sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia, orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji Kuratora Oświaty z dnia "[...]" jak również utrzymującej ją w mocy decyzji Starosty z dnia "[...]", a także o uchyleniu decyzji Kuratora Oświaty z dnia "[...]" i decyzji Starosty z dnia "[...]" odmawiającej wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia "[...]", stając na stanowisku, iż w tej sprawie wyeliminowanie wszystkich podjętych rozstrzygnięć w przedmiocie stwierdzenia nieważności pozwoli na rozpoznanie odwołania skarżącego z dnia 18 lipca 2008r. Jak wskazano już wyżej w zacytowanym wyroku NSA z dnia 7 maja 1984r. (sygn. II SA 225/84), w pierwszej kolejności bowiem winno być rozpoznane przez Starostę odwołanie skarżącego z dnia 18 lipca 2008 r., tak aby zapewnić stronie skarżącej pełną ochronę, o której mowa w kodeksie postępowania administracyjnego, a wynikającej z zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Zasada ta stanowi gwarancję konstytucyjnego prawa określonego w art. 78 Konstytucji RP, zgodnie z którym każda ze stron ma prawo do zaskarżenia orzeczeń i decyzji wydanych w pierwszej instancji, co oznacza realizację zasady dwuinstancyjności postępowania.
Wobec wskazanych wyżej naruszeń przepisów postępowania administracyjnego tj. art. 15, art. 127 § 1 i § 2 oraz art. 138 Kpa, które to naruszenie przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej, jak również decyzji Kuratora Oświaty z dnia "[...]" oraz decyzji Starosty z dnia "[...]".
Z mocy art. 152 tej ustawy Sąd orzekł, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana, rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło