I SA/Wr 1470/11
WyrokWSA we Wrocławiu2011-12-15
Skład orzekający: Marek Olejnik, Barbara Ciołek, Zbigniew Łoboda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sprzedaż przez osobę fizyczną działek gruntu, które pierwotnie stanowiły część gospodarstwa rolnego, a następnie zostały przekształcone pod zabudowę mieszkalną, podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, jeśli sprzedaż ta następuje w ramach zarządu majątkiem prywatnym, a nie w ramach zorganizowanej działalności gospodarczej?Ratio decidendi
Sprzedaż działek gruntu przez osobę fizyczną, która nie podjęła aktywnych działań w zakresie obrotu nieruchomościami angażując środki podobne do wykorzystywanych przez profesjonalnych handlowców, a jedynie zarządza swoim majątkiem prywatnym, nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy o VAT i tym samym nie podlega opodatkowaniu tym podatkiem. Polska nie skorzystała z opcji przewidzianej w art. 12 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE, która pozwalałaby na opodatkowanie okazjonalnych transakcji sprzedaży gruntu budowlanego.Stan faktyczny
Skarżący, będący rolnikiem ryczałtowym, wystąpił o interpretację indywidualną dotyczącą opodatkowania sprzedaży działek gruntu, które pierwotnie stanowiły część jego gospodarstwa rolnego, a następnie zostały przekształcone pod zabudowę mieszkalną. Skarżący zamierzał sprzedać pozostałe działki, nie ponosząc nakładów na ich przygotowanie i przeznaczając uzyskane środki na cele bytowe rodziny. Dyrektor Izby Skarbowej uznał, że sprzedaż ta stanowi działalność gospodarczą i podlega opodatkowaniu VAT. Skarżący wniósł skargę, zarzucając naruszenie art. 15 ust. 2 ustawy o VAT.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną, orzekł, że akt ten nie podlega wykonaniu, oraz zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Olejnik, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Ciołek - sprawozdawca, Sędzia WSA Zbigniew Łoboda, Protokolant Lucyna Barańska, po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2011 r. w Wydziale I na rozprawie sprawy ze skargi J. L. na indywidualną interpretację Dyrektora Izby Skarbowej w P. działającego w imieniu Ministra Finansów z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług: I. uchyla zaskarżoną interpretację, II. orzeka, że akt wymieniony w pkt I nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w P. działającego w imieniu Ministra Finansów na rzecz skarżącego kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wnioskiem z dnia 10 listopada 2009 r., J.L. (dalej: skarżący, strona postępowania) wystąpił o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania sprzedaży gruntów.
Z opisu zdarzenia przyszłego przedstawionego przez stronę wynikało, że
wnioskodawca jest rolnikiem ryczałtowym i wraz z żoną od 1986 r. są właścicielami gospodarstwa rolnego o powierzchni [...] ha, w tym [...] ha łąk. W 2004 r. łąki jako nie nadające się pod uprawę, w związku ze szkodami górniczymi, zostały ujęte
w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego jako tereny pod zabudowę mieszkalną i zostały podzielone na siedem działek budowlanych, z czego dwie zostały sprzedane a jedna przekazana w formie darowizny. Grunt ten nie był wykorzystywany przez stronę w działalności gospodarczej, w tym rolniczej, lecz był wydzierżawiony innym osobom w celach rolniczych. Strona nie ponosiła żadnych nakładów w celu przygotowania gruntu do sprzedaży. Strona zamierza w 2009 r. sprzedać jedną działkę, a w latach następnych ewentualnie także po jednej działce rocznie natomiast uzyskane środki przeznaczyć cele bytowe rodziny. Na podstawie tego stanu faktycznego sformułowano pytanie: czy sprzedaż w 2009 r. jednej działki i ewentualnie w latach następnych po jednej działce rocznie podlega obowiązkowi podatkowemu w podatku od towarów i usług? Wyrażając własne stanowisko w sprawie strona stwierdziła, że sprzedaż działki gruntu w 2009 r. i ewentualnie po jednej działce w latach następnych nie podlega obowiązkowi podatkowemu z tytułu podatku VAT. Minister Finansów, w imieniu którego działał Dyrektor Izby Skarbowej
w P., w interpretacji indywidualnej z dnia 25 stycznia 2010 r., nr [...], uznał stanowisko strony za nieprawidłowe.
Organ interpretacyjny w uzasadnieniu, przytaczając treść art.: 2 pkt
6, pkt15 i pkt 19, 5 ust. 1 pkt 1, 7 ust. 1, 15 ust. 1 i 2 oraz 19 ust. 1 i ust. 4, 41 ust. 1, 43 ust. 1 pkt 9, 113 ust. 13 pkt 1 lit. d ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług ( Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm. ) – dalej u.p.t.u. stwierdził, iż strona nie będzie zbywała majątku osobistego, ale majątek wykorzystywany w działalności gospodarczej stanowiący część gospodarstwa rolnego. Dokonując wielokrotnej dostawy działek powstałych z podziału gruntu uprzednio zakupionego i wydzierżawianego w celach zarobkowych, tj. skutkującego uzyskiwaniem korzyści majątkowych z tego tytułu skarżący wypełnia przesłanki określone w art. 15 ust. 1 i 2 u.p.t.u. W rezultacie uznał, że sprzedaż działek nosi znamiona działalności gospodarczej, o której mowa w art. 15 ust. 2 u.p.t.u., a dokonujący dostawy wnioskodawca stanie się podatnikiem podatku VAT wykonującym czynności podlegające opodatkowaniu na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 u.p.t.u., przy czym dostawa gruntu przeznaczona pod budownictwo nie korzysta ze zwolnienia
i opodatkowana jest według podstawowej 22% stawki podatku. Nie godząc się z interpretacją strona wezwała organ do usunięcia naruszenia prawa podnosząc zarzut naruszenia art. 15 ust. 2 u.p.t.u. W odpowiedzi na to wezwanie Minister Finansów stwierdził brak podstaw do zmiany interpretacji. W skardze skarżący, podtrzymując stanowisko wyrażone we wniosku oraz wezwaniu do usunięcia naruszenia, zarzucił naruszenie prawa materialnego art. 15 ust. 2 u.p.t.u. poprzez niewłaściwą interpretację. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że w sytuacji gdy okoliczności nie wskazują na zamiar wykonywania czynności opodatkowanych w sposób częstotliwy, nie ma podstaw do uznania danego podmiotu za podatnika. Działalnością gospodarczą nie jest natomiast podejmowanie odpłatnej działalności o charakterze stricte okazjonalnym. Działania takie mogą być wykonywane wielokrotnie, jeśli jednak przerodzą się w regularną działalność odpłatną, podmiot taki uzyska status podatnika. Zdaniem autora skargi dopiero jeśli podatnik zamierza działać jako handlowiec (czyli wykonywać odpłatne transakcje w sposób stały/częstotliwy) i dokona zakupu towaru w celu dalszej odsprzedaży, nabywa on status podatnika, niezależnie od faktu czy rozpocznie regularną sprzedaż, czy dokona jednorazowej sprzedaży nabytych wcześniej towarów. Podniesiono także, że w odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa organ interpretacyjny stwierdził brak podstaw do zmiany interpretacji nie podając przyczyn, jak również nie ustosunkował się do argumentacji strony zawartej w wezwaniu. Minister Finansów, w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w interpretacji indywidualnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), stanowiąc w przepisie art. 1 § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach, których katalog został wymieniony w przepisie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej: p.p.s.a.). W określonych przez ten przepis przedmiotowych granicach kognicji sądów administracyjnych mieści się m. in. orzekanie w sprawach skarg na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego, wydane w indywidualnych sprawach (art. 3 § 2 pkt 4a p.p.s.a.). Stosownie zaś do treści art. 134 §1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi.
Skarga jest zasadna.
Kwestią sporną pomiędzy organem podatkowym a stroną skarżącą jest, czy na tle opisanego we wniosku o interpretację zdarzenia przyszłego, można uznać, że sprzedaż gruntu będzie wykonywana w ramach działalności gospodarczej i będzie opodatkowana podatkiem od towarów i usług. Skarżący we wniosku o interpretację podał, że jako rolnik ryczałtowy wraz z żoną jest właścicielem gospodarstwa rolnego (w skład, którego wchodzą łąki) od 1986 r. W 2004 r. łąki jako nie nadające się pod uprawę ze względu na szkody górnicze zostały ujęte w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego jako tereny pod zabudowę mieszkalną i zostały podzielone na siedem działek. Skarżący dwie działki już sprzedał (w 2006 i 2007 r.), jedną darował, a pozostałe cztery zamierza sprzedać w 2009 r. (jedną) i w następnych latach po jednej rocznie. Skarżący nie wykorzystywał gruntu w swojej działalności rolniczej, ale wydzierżawiał go innym osobom w celach rolniczych. Wskazał również skarżący, że nie ponosił żadnych nakładów w celu przygotowania gruntu do sprzedaży.
Dla rozstrzygnięcia problemu, którego dotyczy interpretacja zasadne jest odwołanie się do tez wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej "ETS") z dnia 15 września 2011 r. w sprawach połączonych C-180/10 i C-181/10 Jarosław Słaby przeciwko Ministrowi Finansów (C-180/10) oraz Emilian Kuć i Halina Jeziorska – Kuć przeciwko Dyrektorowi Izby Skarbowej w Warszawie (C-181/10), stanowiącego że:
1) Dostawę gruntu przeznaczonego pod zabudowę należy uznać za objętą podatkiem od wartości dodanej na podstawie prawa krajowego państwa członkowskiego, jeżeli państwo to skorzystało z możliwości przewidzianej w art. 12 ust. 1 Dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej, zmienionej Dyrektywą Rady 2006/138/WE z dnia 19 grudnia 2006 r., niezależnie od częstotliwości takich transakcji oraz od kwestii, czy sprzedawca prowadzi działalność producenta, handlowca lub usługodawcy, pod warunkiem że transakcja ta nie stanowi jedynie czynności związanej ze zwykłym wykonywaniem prawa własności.
2) Osoby fizycznej, która prowadziła działalność rolniczą na gruncie nabytym ze zwolnieniem z podatku od wartości dodanej i przekształconym wskutek zmiany planu zagospodarowania przestrzennego niezależnej od woli tej osoby w grunt przeznaczony pod zabudowę, nie można uznać za podatnika podatku od wartości dodanej w rozumieniu art. 9 ust. 1 i art. 12 ust. 1 Dyrektywy 2006/112, zmienionej Dyrektywą 2006/138, kiedy dokonuje ona sprzedaży tego gruntu, jeżeli sprzedaż ta następuje w ramach zarządu majątkiem prywatnym tej osoby.
3) Natomiast jeżeli osoba ta w celu dokonania wspomnianej sprzedaży podejmuje aktywne działania w zakresie obrotu nieruchomościami, angażując środki podobne do wykorzystywanych przez producentów, handlowców i usługodawców w rozumieniu art. 9 ust. 1 akapit drugi Dyrektywy 2006/112, zmienionej Dyrektywą 2006/138, należy uznać ją za podmiot prowadzący "działalność gospodarczą" w rozumieniu tego przepisu, a więc za podatnika podatku od wartości dodanej.
4) Okoliczność, iż osoba ta jest "rolnikiem ryczałtowym" w rozumieniu art. 295 ust. 1 pkt 3 Dyrektywy 2006/112, zmienionej Dyrektywą 2006/138, jest w tym zakresie bez znaczenia.
Jak stwierdził Trybunał w powołanym orzeczeniu, art. 12 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE (poprzednio art. 4 ust. 3 VI Dyrektywy) pozwalał państwom członkowskim uznać za podatnika każdego, kto okazjonalnie dokonuje transakcji związanej z działalnością, o której mowa w art. 9 ust. 1 akapit drugi Dyrektywy, w szczególności pojedynczej dostawy terenu budowlanego. Jednakże wywodzenie z normy art. 15 ust. 2 u.p.t.u., że Polska skorzystała z możliwości przewidzianej w art. 12 ust. 1 dyrektywy 2006/112/WE (odpowiednik art. 4 ust. 3 VI Dyrektywy) nie jest jednak możliwe w świetle orzecznictwa ETS i samego sformułowania art. 15 ust. 2 u.p.t.u. Jak bowiem wynika z orzeczenia Trybunału z dnia 4 czerwca 2009 r. w sprawie C-102/08 SALIX Grundstücks-Vermietungsgesellschaft, korzystając z opcji przewidzianej w Dyrektywie VAT państwo członkowskie musi to uczynić w przepisie ustawowym, mającym bezwzględną moc wiążącą, który będzie odpowiadał wymogom szczegółowości, precyzji i jasności koniecznym dla zagwarantowania pewności sytuacji prawnych i kontroli sądów krajowych. Oznacza to, że państwo członkowskie musi sformułować wyraźnie unormowanie, aby mogło powoływać się na przewidziane w art. 12 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE (poprzednio art. 4 ust. 3 VI Dyrektywy) prawo, według którego za podatnika można uznać każdego, kto okazjonalnie dokonuje transakcji związanej z działalnością, o której mowa w art. 9 ust. 1 akapit drugi Dyrektywy, w szczególności pojedynczej dostawy terenu budowlanego.
W ustawie z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług brak jest jednak takiego jednoznacznego i precyzyjnego unormowania, z którego wynikałoby, że Polska skorzystała z uprawnienia określonego w art. 12 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE (poprzednio art. 4 ust. 3 VI Dyrektywy), na podstawie którego za podatnika należy uznać każdego, kto okazjonalnie dokonuje transakcji związanej z działalnością gospodarczą, o której mowa w art. 15 ust. 2 u.p.t.u., w szczególności dokonującego pojedynczej dostawy terenu budowlanego.
Jak stwierdzono w wyroku ETS z dnia 15 września 2011 r. w sprawach połączonych C-180/10 i C-181/10, transpozycja Dyrektywy do prawa krajowego nie wymaga koniecznie literalnego powtórzenia jej przepisów w wyraźnej i specjalnie do tego przeznaczonej normie prawa, a wystarczy ogólny kontekst prawny, jeżeli skutecznie zapewnia on zastosowanie dyrektywy w pełni, w sposób jasny i precyzyjny. Jednak jedynie z brzmienia art. 15 ust. 2 u.p.t.u. w jego części stanowiącej, że "działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców (...), również wówczas, gdy czynność została wykonana jednorazowo
w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy (...)" nie można w sposób jasny i precyzyjny wywieść, że na jego podstawie za podatnika należy uznać każdego, kto okazjonalnie dokonuje transakcji związanej z działalnością gospodarczą, o której mowa w art. 15 ust. 2 u.p.t.u., w szczególności dokonującego pojedynczej dostawy terenu budowlanego, pojęcia którego niezdefiniowano w ustawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w niniejszym składzie w pełni podziela stanowisko zawarte w wyroku NSA z dnia 7 października 2011 r. sygn. akt I FSK 1289/10, że nie ma jakichkolwiek podstaw, aby z powyższej treści art. 15 ust. 2 u.p.t.u. wywodzić, że norma ta obejmuje także transakcje okazjonalne, o których stanowi art. 12 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE, opodatkowane niezależnie od ustalenia takiej okoliczności, jak zamiar wykonywania tych czynności w sposób częstotliwy, jak również stanowisko zawarte w wyrokach NSA z dnia 18 października 2011 r. sygn. akt I FSK 1536/10 oraz I FSK 1665/11, że brak w u.p.t.u. unormowań, które w sposób jasny i precyzyjny wskazywałyby na fakt transpozycji do tej ustawy możliwości (opcji) określonej w art. 12 ust. 1 i ust. 3 Dyrektywy 2006/112/WE (poprzednio art. 4 ust. 3 VI Dyrektywy), co do uznania za podatnika każdego kto okazjonalnie dokonuje transakcji związanej z działalnością gospodarczą, w zakresie pojedynczej dostawy terenu budowlanego, co nie pozwala na stwierdzenie, że Polska skorzystała z tej opcji.
W tej sytuacji należy ocenić wniosek pod kątem tego, czy z jego treści wynika, że skarżący sprzedając grunt podejmie/podjął aktywne działania w zakresie obrotu nieruchomościami, angażując środki podobne do wykorzystywanych przez producentów, handlowców i usługodawców w rozumieniu art. 15 ust. 2 u.p.t.u., co skutkowałoby koniecznością uznania go za podmiot prowadzący "działalność gospodarczą" w rozumieniu tego przepisu, a więc za podatnika podatku od wartości dodanej, czy też sprzedaż nastąpi w ramach zarządu jego majątkiem prywatnym.
Jak bowiem stwierdził ETS w przywołanym wyroku z dnia 15 września 2011 r. w sprawach połączonych C-180/10 i C-181/10, w wypadku stwierdzenia, że Rzeczpospolita Polska nie skorzystała z możliwości przewidzianej w art. 12 ust. 1 dyrektywy VAT, należy zbadać, czy transakcje będące przedmiotem sporu podlegają opodatkowaniu na podstawie art. 9 ust. 1 dyrektywy VAT, czyli będącego jego odpowiednikiem w Polsce – art. 15 ust. 2 u.p.t.u., w których to przepisach pojęcie podatnika definiuje się w związku z pojęciem działalności gospodarczej. Pojęcie działalności gospodarczej zdefiniowane w tych normach obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców i usługodawców, w tym wykorzystywanie, w sposób ciągły, majątku rzeczowego lub wartości niematerialnych w celu uzyskania z tego tytułu dochodu. Zwykłe nabycie lub sprzedaż rzeczy nie stanowi wykorzystywania w sposób ciągły majątku rzeczowego w celu uzyskania z tego tytułu dochodu w rozumieniu art. 9 ust. 1 dyrektywy VAT (a tym samym art. 15 ust. 2 u.p.t.u.), jako że jedynym przychodem z takich transakcji może być ewentualny zysk ze sprzedaży tej rzeczy. O tym, że dokonujący sprzedaży gruntu budowlanego działał w charakterze podatnika prowadzącego działalność gospodarczą, a nie w ramach zarządu majątkiem prywatnym, wykonując prawo własności decyduje stopień jego aktywności w zakresie obrotu nieruchomościami, który wskazuje, że angażuje on środki podobne do wykorzystywanych przez producentów, handlowców i usługodawców w ramach prowadzenia działalności gospodarczej.
W tym zakresie w pełni aktualne są tezy zawarte w wyroku NSA z dnia 29 października 2007 r. sygn. akt I FPS 3/07 oraz następujących po tym wyroku orzeczeniach NSA (np. wyrok z dnia 27 października 2009 r. sygn. akt I FSK 1043/08), wskazujące na kryteria, jakimi należy kierować się przy określaniu, że w takich przypadkach mamy do czynienia z działalnością gospodarczą, a nie z zarządem majątkiem prywatnym.
Uwzględnić w tym przedmiocie należy, że:
1. Stwierdzenie, czy dany podmiot w odniesieniu do konkretnej czynności działa jako podatnik podatku od towarów i usług wymaga oceny każdorazowo odnoszącej się do okoliczności faktycznych danej sprawy. W powyższym zakresie nie jest natomiast możliwe przyjęcie z góry konkretnych założeń, modelowego rozwiązania, mającego zastosowanie w każdym przypadku.
2. Wykonanie danej czynności (w przypadku sprzedaży działki budowlanej lub przeznaczonej pod zabudowę) jednorazowo, jednakże w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania jej w sposób częstotliwy nie przesądza automatycznie, że z tego tylko powodu dany podmiot staje się podatnikiem VAT. Konieczne jest bowiem ustalenie, że w odniesieniu do tej czynności występował on w charakterze podatnika, tj. jako osoba angażująca środki podobne do wykorzystywanych przez handlowca, a nie osoba wykonująca prawo własności w stosunku do tego gruntu.
3. Przyjęcie, że dana osoba fizyczna sprzedając działki budowlane działa w charakterze podatnika prowadzącego handlową działalność gospodarczą (jako handlowiec) wymaga ustalenia, że jej działalność w tym zakresie przybiera formę zawodową (profesjonalną), czyli stałą (powtarzalność czynności i zamiar wykazany obiektywnymi dowodami ich kontynuacji), a w konsekwencji zorganizowaną; działalność gospodarcza musi być wykonywana w sposób niesporadyczny (stały).
4. Nie jest działalnością handlową sprzedaż majątku osobistego (prywatnego), który nie został nabyty w celach odsprzedaży (w celach handlowych), lecz spożytkowania w celach prywatnych.
5. Liczba i zakres transakcji sprzedaży gruntów nie może stanowić kryterium rozróżnienia między czynnościami dokonywanymi prywatnie, które znajdują się poza zakresem opodatkowania, a czynnościami stanowiącymi działalność gospodarczą.
6. Podobnie okoliczność, że przed sprzedażą zainteresowany dokonał podziału gruntu na działki w celu osiągnięcia wyższej ceny łącznej sama z siebie nie jest decydująca. Nie ma takiego charakteru również długość okresu, w jakim te transakcje następowały, ani wysokość osiągniętych z nich przychodów. Całość powyższych elementów może bowiem odnosić się do zarządzania majątkiem prywatnym zainteresowanego.
7. Fakt podjęcia, np. takich czynności jak uzbrojenie terenu, wydzielenie dróg wewnętrznych oraz działania marketingowe podjęte w celu sprzedaży działek, wykraczające poza zwykłe formy ogłoszenia, stanowią o takiej aktywności w zakresie obrotu nieruchomościami, które mogą wskazywać, że czynności sprzedającego przybierają formę zawodową (profesjonalną), a w konsekwencji zorganizowaną.
8. Na taki rodzaj działalności wskazywać mogą takie działania, jak uzyskanie przed sprzedażą decyzji o warunkach zagospodarowania terenu (zabudowy), czy wystąpienie o opracowanie planu zagospodarowania przestrzennego dla sprzedawanego obszaru, zwłaszcza w sytuacji gdy sprzedawca jest już podatnikiem w zakresie usług budowlanych, developerskich czy innych tego rodzaju usług o zbliżonym charakterze (vide wyroki NSA z dnia 18 października 2011 r. sygn. akt I FSK 1536/10 oraz I FSK 1665/11).
We wniosku o interpretację brak jest informacji, że skarżący podejmował/zamierza podjąć w celu sprzedaży gruntu, takie czynności, które wskazywałyby na jego profesjonalną, zorganizowaną działalność. Skarżący nie nabył gruntu z zamiarem sprzedaży, nie prowadzi działalności w zakresie obrotu nieruchomościami czy usług budowlanych, nie występował o zmianę przeznaczenia gruntu – nie ma takiej informacji, nie uzbraja działek, nie wydziela dróg, nie ma mowy o działaniach marketingowych. Wręcz przeciwnie skarżący wprost mówi, że nie ponosił żadnych nakładów w celu przygotowania gruntu do sprzedaży. Opis zdarzenia przyszłego przedstawiony we wniosku o interpretację w żadnym przypadku nie wskazuje na takie formy aktywności sprzedającego, które wykraczałyby poza ramy czynności związanych ze zwykłym wykonywaniem prawa własności. Skarżący zamierza sprzedać w 2009 r. jedną działkę i w kolejnych latach ewentualnie trzy pozostałe, bez żadnych nakładów i uzyskany dochód przeznaczyć na cele osobiste – cele bytowe rodziny.
Odnośnie argumentacji prezentowanej przez organ podatkowy, to nie zasługuje na aprobatę pogląd, że biorąc pod uwagę definicję działalności gospodarczej zawartą w art. 15 ust. 2 u.p.t.u., należy uznać, że transakcja sprzedaży gruntu ma związek z działalnością gospodarczą, ponieważ rolnik w świetle ustawy o VAT posiada status podatnika prowadzącego działalność gospodarczą. Zasadne jest przywołanie jeszcze raz stwierdzenia Trybunału w omawianym wyroku w sprawach C-180-181/10, że osoby fizycznej, która prowadziła działalność rolniczą na gruncie nabytym ze zwolnieniem z podatku od wartości dodanej i przekształconym wskutek zmiany planu zagospodarowania przestrzennego niezależnej od woli tej osoby w grunt przeznaczony pod zabudowę, nie można uznać za podatnika podatku od wartości dodanej w rozumieniu art. 9 ust. 1 i art. 12 ust. 1 Dyrektywy 112, kiedy dokonuje ona sprzedaży tego gruntu, jeżeli sprzedaż ta następuje w ramach zarządu majątkiem prywatnym tej osoby, a okoliczność, iż osoba ta jest "rolnikiem ryczałtowym" w rozumieniu art. 295 ust. 1 pkt 3 Dyrektywy 112 - jest w tym zakresie bez znaczenia.
Jak już powiedziano przedstawiony opis zdarzenia przyszłego – zamiar sprzedaży, nie wskazuje na aktywność sprzedającego, które wykraczałaby poza ramy czynności związanych ze zwykłym wykonywaniem prawa własności – nie można zatem uznać sprzedającego za podatnika prowadzącego w tym zakresie działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 1 i 2 u.p.t.u. i przyjąć, że sprzedaż nieruchomości będzie opodatkowana podatkiem od towarów i usług. Tym samym w ocenie Sądu doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego przez organ udzielający interpretacji.
Nie podziela natomiast Sąd zastrzeżeń strony skarżącej zawartych w uzasadnieniu skargi, odnośnie braku ustosunkowania się przez Ministra Finansów w odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa do zarzutów podnoszonych w wezwaniu. Za w pełni uprawnione i zasadne należy uznać poglądy wskazujące na określoną rolę wezwania do usunięcia naruszenia prawa i ograniczone znaczenie odpowiedzi na takie wezwanie; "wezwanie organu do usunięcia naruszenia prawa, przewidziane w art. 52 § 3 p.p.s.a., nie jest instytucją postępowania administracyjnego, lecz formalnym wymogiem wniesienia skargi. Nie stanowi zatem realizacji zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Jego istotą i celem jest stworzenie dodatkowych możliwości autorewizji własnego działania organu administracji publicznej, który podjął akt lub dokonał kwestionowanej czynności, i to tylko i wyłącznie w związku z zagrożeniem wniesienia skargi do sądu administracyjnego (T.Woś w: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, praca zbiorowa, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Wydanie 2, Warszawa 2008, str. 275). Gdyby bowiem organ uznał racje przedstawione w wezwaniu, wniesienie skargi byłoby zbędne. Organ może ale nie musi skorzystać z tej możliwości. Z samej treści art. 53 § 2 p.p.s.a. wynika, że organ władny jest nie udzielić odpowiedzi i nie stanowi to przeszkody do wniesienia skargi. Tym bardziej nie sposób wymagać od organu, aby jego odpowiedź miała określoną treść i formę." (za postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 lutego 2010 r. sygn. akt II FSK 1443/09, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej CBOSA).
Wobec powyższego na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a. Sąd uznał, że zaskarżona interpretacja indywidualna wydana została z naruszeniem prawa materialnego i podlega uchyleniu. Organ podatkowy zobowiązany będzie do dokonania ponownej oceny stanowiska strony zaprezentowanego we wniosku o wydanie interpretacji z uwzględnieniem oceny prawnej wyrażonej w uzasadnieniu niniejszego orzeczenia. Zwrotu kosztów postępowania na rzecz skarżącego dokonano na podstawie art. 200 p.p.s.a. oraz § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz.U.11.31.153).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło