III SA/Gd 333/12

WyrokWSA w Gdańsku2012-09-13

Skład orzekający: Alina Dominiak, Anna Orłowska, Jolanta Sudoł

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy może umorzyć postępowanie w sprawie zatwierdzenia akt weryfikacyjnych pomocniczych, gdy postępowanie to zostało zawieszone z powodu oczekiwania na rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego (cofnięcie zezwolenia), a decyzja w sprawie cofnięcia zezwolenia została zaskarżona do sądu administracyjnego i nie jest jeszcze prawomocna?
Ratio decidendi
Organ podatkowy nie może umorzyć postępowania w sprawie zatwierdzenia akt weryfikacyjnych pomocniczych, jeśli zostało ono zawieszone z powodu oczekiwania na rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego (cofnięcie zezwolenia), a decyzja w tej sprawie została zaskarżona do sądu administracyjnego i nie jest jeszcze prawomocna. Podjęcie zawieszonego postępowania i jego umorzenie w takiej sytuacji jest wadliwe, ponieważ przesłanka zawieszenia nie ustała, a postępowanie nie stało się bezprzedmiotowe.
Stan faktyczny
Spółka "A" Sp. z o.o. posiadała zezwolenie na prowadzenie gier na automatach. Wszczęto postępowanie w sprawie zatwierdzenia akt weryfikacyjnych dla jednego z punktów. Postępowanie to zostało zawieszone z powodu wszczęcia postępowania o cofnięcie zezwolenia dla tego punktu. Po wydaniu decyzji cofającej zezwolenie, organ pierwszej instancji podjął zawieszone postępowanie i umorzył je, uznając za bezprzedmiotowe. Dyrektor Izby Celnej utrzymał tę decyzję w mocy. Spółka zaskarżyła decyzję, argumentując, że postępowanie w sprawie cofnięcia zezwolenia nie jest jeszcze prawomocne, a zatem podjęcie i umorzenie postępowania weryfikacyjnego było przedwczesne.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego, zasądził zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącej spółki i określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Anna Orłowska, Sędzia WSA Jolanta Sudoł, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Kinga Czernis, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 września 2012 r. sprawy ze skargi "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w G. na decyzję Dyrektora Izby Celnej [...] z dnia 5 marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zatwierdzenia akt weryfikacyjnych pomocniczych dla punktu gier na automatach o niskich wygranych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego [...] z dnia 5 grudnia 2011 r. nr [...], 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej [...] na rzecz skarżącej "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w G. kwotę 491 (czterysta dziewięćdziesiąt jeden) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania, 3. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. "A" Spółka z o. o. w G. decyzją Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 19 listopada 2007r. nr [...] uzyskała zezwolenie na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa pomorskiego na okres 6 lat - w tym dla punktu gier na automatach o niskich wygranych pkt 107 - Sklep Spożywczo-Przemysłowy, E. B. w K.. W dniu 18 marca 2011r. na wniosek spółki zostało wszczęte postępowanie w sprawie zatwierdzenia akt weryfikacyjnych pomocniczych dla punktu gier na automatach o niskich wygranych pkt 107 - Sklep Spożywczo-Przemysłowy, E. B. w K.. Postępowanie to zostało zawieszone postanowieniem Naczelnika Urzędu Celnego z dnia 11 maja 2011r. nr [...], na podstawie art. 201 § 1 pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa, z uwagi na wszczęcie postępowania w sprawie cofnięcia zezwolenia nr [...] w części dotyczącej w/w punktu postanowieniem Dyrektora Izby Celnej z dnia 15 kwietnia 2011r. Decyzją z dnia 17 sierpnia 2011r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej cofnął skarżącej spółce zezwolenie w części dotyczącej wskazanego powyżej punktu gier. Decyzją z dnia 9 listopada 2011r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania, Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy własną decyzję z dnia 17 sierpnia 2011r. Naczelnik Urzędu Celnego postanowieniem z dnia 23 listopada 2011r. nr [...] na podstawie art. 205 § 1 Ordynacji podatkowej podjął zawieszone postępowanie w sprawie zatwierdzenia akt weryfikacyjnych pomocniczych. W uzasadnieniu organ podał, że w związku z wydaniem przez Dyrektora Izby Celnej decyzji z dnia 9 listopada 2011r. utrzymującej w mocy decyzję cofającą zezwolenie w części dotyczącej przedmiotowego punktu gier ustała przyczyna zawieszenia postępowania. Następnie Naczelnik Urzędu Celnego decyzją z dnia 5 grudnia 2011 r. nr [...], na podstawie art. 208 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa umorzył postępowanie w sprawie zatwierdzenia akt weryfikacyjnych pomocniczych dla punktu gier na automatach o niskich wygranych pkt 107 - Sklep Spożywczo - Przemysłowy E. B., ul. [...], 83-307 K. wskazując w uzasadnieniu, że w myśl art. 208 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ podatkowy wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. W odwołaniu od tej decyzji spółka podniosła, że skoro organ zawiesił postępowanie do czasu zakończenia postępowania w sprawie cofnięcia zezwolenia w zakresie dotyczącym w/w punktu gier, to nie powinien podejmować zawieszonego postępowania i wydawać kwestionowanej decyzji do czasu prawomocnego zakończenia sprawy, stanowiącej zagadnienie wstępne. Decyzją z dnia 5 marca 2012 r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej, działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 oraz art. 208 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ podał, że wydana przez Dyrektora Izby Celnej decyzja z dnia 9 listopada 2011r. spowodowała ustanie przyczyny zawieszenia postępowania. W związku z tym organ I instancji prawidłowo podjął postępowanie dotyczące zatwierdzenia akt weryfikacyjnych wskazanego punktu gier na podstawie art. 205 § 1 ww. ustawy. Z uwagi na wykonalność decyzji organu II instancji z dnia 9 listopada 2011r. oraz stwierdzenie bezprzedmiotowości postępowania z uwagi na zaprezentowany stan faktyczny (nie wykonywanie przez spółkę działalności przez okres ponad 6 miesięcy) organ I instancji zasadnie zarówno podjął postępowanie, jak również – w następstwie - je umorzył. Na poparcie stanowiska o zasadności podjęcia postępowania po wydaniu przez organy decyzji ostatecznej Dyrektor Izby Celnej powołał wyrok WSA w Białymstoku z dnia 22 października 2004r., sygn. akt I SA/Bk 193/04 oraz wyrok WSA w Warszawie z dnia 5 lipca 2007r. ,sygn. akt VII SA/Wa 1627/06. "B" Spółka z o. o. w G. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 5 marca 2012 r., wnosząc o uchylenie decyzji organów obu instancji. Wydanym rozstrzygnięciom zarzuciła naruszenie art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej przez umorzenie postępowania mimo braku ku temu przesłanek, art. 205a § 1 pkt 4 w zw. z art. 212 Ordynacji podatkowej przez wydanie orzeczenia gdy nie ustąpiła jeszcze przesłanka zawieszenia postępowania, albowiem orzeczenie w sprawie powiązanej okazało się co najwyżej ostateczne, a nie prawomocne. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że decyzja z dnia 9 listopada 2011r. została zaskarżona skargą do sądu administracyjnego. Sprawa o sygn. akt III SA/Gd 43/12 była w toku i nie zakończyła się prawomocnie. Podjęcie zawieszonego postępowania było przedwczesne. Organ nie miał podstaw by twierdzić, że postępowanie jest bezprzedmiotowe, bowiem taka sytuacja zaistniałaby dopiero wówczas, gdyby prawomocnie zakończyło się postępowanie w sprawie skargi na decyzję z dnia 9 listopada 2011r. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r., poz.270), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W ocenie Sądu skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 208 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( tj. Dz. U. z 2005 r., nr 8, poz.60 ze zm.) organ podatkowy wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe. Organ odwoławczy uznał, że postępowanie w sprawie zatwierdzenia akt weryfikacyjnych jest bezprzedmiotowe z uwagi na wydanie ostatecznej decyzji o cofnięciu skarżącej spółce zezwolenia w części dotyczącej punktu gier, którego dotyczyło postępowanie weryfikacyjne. Przed wydaniem decyzji umarzającej postępowanie w sprawie zatwierdzenia akt weryfikacyjnych organ pierwszej instancji na podstawie art. 205 § 1 Ordynacji podatkowej podjął zawieszone postępowanie, które zawieszone zostało na podstawie art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej stanowi, że organ podatkowy zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. W takim przypadku organ podatkowy, zgodnie z art. 205 a § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej, podejmuje postępowanie z urzędu w dniu powzięcia przez organ podatkowy wiadomości o uprawomocnieniu się orzeczenia kończącego to postępowanie. Tymczasem organ pierwszej instancji podjął zawieszone postępowanie po wydaniu decyzji ostatecznej. Takie działanie należałoby uznać za prawidłowe- mimo brzmienia przepisu art. 205a § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej- gdyby skarżąca spółka nie wniosła na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 9 listopada 2011r. skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. Organ odwoławczy –Dyrektor Izby Celnej - w dniu wydania przez siebie zaskarżonej decyzji, czyli w dniu 5 marca 2012 r., wiedział jednak o fakcie wniesienia skargi do sądu administracyjnego na własną decyzję z dnia 9 listopada 2011r. dotyczącą cofnięcia zezwolenia , w której to sprawie, toczącej się pod sygn. akt III SA/Gd 43/12, w dniu 15 marca 2012 r. zapadł nieprawomocny wyrok. Skoro podjęcie postępowania zawieszonego na podstawie art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej możliwe jest –zgodnie z art. 205a § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej - w przypadku uprawomocnienia się orzeczenia kończącego postępowanie, wadliwe było uznanie przez organ odwoławczy, że podjęcie zawieszonego postępowania było prawidłowe. Przesłanka zawieszenia postępowania, mimo odmiennego stanowiska organu odwoławczego, nie ustała. Przypomnienia wymaga, że bezprzedmiotowość w rozumieniu art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej jest stanem , w którym istnieje brak podstaw faktycznych i prawnych do merytorycznego rozpoznania sprawy ( por. wyrok NSA z dnia 13 października 2010 r. sygn. akt I FSK 1019/09, publ. LEX nr 844684). Z uwagi na toczące się jeszcze przez sądami administracyjnymi postępowanie w sprawie cofnięcia skarżącej spółce zezwolenia w części dotyczącej punktu gier na automatach o niskich wygranych wadliwe jest stanowisko , że postępowanie w sprawie zatwierdzenia akt weryfikacyjnych pomocniczych dla tego punktu gier jest bezprzedmiotowe. W tej sytuacji nie było podstaw do umorzenia postępowania w sprawie zatwierdzenia akt weryfikacyjnych pomocniczych dla przedmiotowego punktu gier. Należy też wskazać, że niezrozumiała jest argumentacja organu , uzasadniająca jego stanowisko o zasadności umorzenia postępowania, odnosząca się do nie wykonywania przez spółkę działalności przez okres ponad 6 miesięcy. Swego stanowiska organ w tym zakresie nie uzasadnił, a jest to okoliczność mająca przede wszystkim znaczenie przy rozstrzyganiu kwestii cofnięcia zezwolenia, którą organ w sprawie niniejszej się nie zajmował. W tej sytuacji Sąd, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit a) i c) w zw. z art. 135 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organy będą miały na uwadze powyższe wskazania. O kosztach postępowania Sąd orzekł na mocy art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. Na mocy art. 152 p.p.s.a. Sąd określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło