I SA/Gd 616/13

WyrokWSA w Gdańsku2013-07-17

Skład orzekający: Krzysztof Przasnyski, Małgorzata Gorzeń, Irena Wesołowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wydatki poniesione na spłatę kredytu w rachunku bieżącym oraz na remont lokalu mieszkalnego w okresie przed zawarciem umowy sprzedaży nieruchomości mogą korzystać ze zwolnienia zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 32 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wydatki poniesione na spłatę kredytu zaciągniętego na cele mieszkaniowe, które zostały udokumentowane i poniesione w terminie dwóch lat od dnia sprzedaży nieruchomości, korzystają ze zwolnienia podatkowego. Natomiast wydatki na spłatę kredytu w rachunku bieżącym (linii kredytowej) nie korzystają ze zwolnienia, gdyż brak jest w umowie określenia celu kredytowania, co uniemożliwia zastosowanie zwolnienia. Ponadto wydatki poniesione przed dniem sprzedaży nieruchomości nie mogą być objęte zwolnieniem.
Stan faktyczny
P. S. sprzedał w 2007 roku lokal mieszkalny za 223.000 zł. Wydatkował uzyskane środki na spłatę kredytów mieszkaniowych oraz remont nowo nabytego lokalu. Organ podatkowy odmówił uznania części wydatków na spłatę kredytu w rachunku bieżącym oraz wydatków poniesionych przed dniem sprzedaży nieruchomości jako korzystających ze zwolnienia podatkowego. Skarżący zakwestionował tę decyzję, wskazując na błędy w ustaleniu kwot i nieuwzględnienie dowodów.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku z dnia 28 lutego 2013 r., określił, że decyzja nie może być wykonana oraz zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski, Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Sędzia WSA Irena Wesołowska (spr.), Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Monika Szymańska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 17 lipca 2013 r. sprawy ze skargi P. S na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 28 lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu sprzedaży nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana; 3. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia 28 września 2012 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego określił P. S. wartość zryczałtowanego podatku dochodowego z tytułu sprzedaży nieruchomości dokonanej w dniu 15 października 2007 r. w wysokości 11.321 zł. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że P. S. na podstawie umowy przedwstępnej z 12 października 2007 r. (Repertorium A nr [...] – kwota zadatku na poczet ceny 6.000 zł) i umowy ostatecznej z dnia 15 października 2007 r. (Repertorium A nr [...] – kwota pozostałej ceny 217.000 zł) dokonał sprzedaży lokalu mieszkalnego nr [...] w B. przy ul. [...] nr [...] za łączną kwotę 223.000 zł. Pismem z dnia 29 października 2007 r. oświadczył, że pieniądze pozyskane z odpłatnego zbycia ww. nieruchomości wydatkuje w ciągu dwóch lat na cele określone w art. 21 pkt 32 lit. a) lub e) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Na okoliczność rozliczenia przychodu uzyskanego ze sprzedaży nieruchomości jako spełnienie warunków określonych w ww. przepisie skarżący przedstawił dokumenty, z których wynika, że poniósł: 1. koszty: - ogłoszenia w prasie dot. sprzedaży nieruchomości w wysokości 47,70 zł; - pośrednictwa sprzedaży w łącznej kwocie 5.000 zł; 2. wydatki na cele mieszkaniowe, na które złożyły się: - spłata kredytu na zbywany lokal w B. w kwocie 24.657,58 zł. W odniesieniu do ww. wydatków organ I instancji wskazał, że jak wynika z akt sprawy P. S. w zeznaniach podatkowych za lata 2003-2005 korzystał z ulgi odsetkowej z tytułu udzielonego kredytu na zakup przedmiotowego lokalu wobec czego wydatki te nie spełniają przesłanek wynikających z przepisu art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. e) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, gdyż przepis ten nie ma zastosowania do podatników, którzy odsetki od kredytu lub pożyczki odliczali lub odliczają na podstawie art. 26b (ulga odsetkowa) o czym mowa w art. 21 ust. 2 ww. ustawy. - spłata kredytu na zakup lokalu mieszkalnego w G. przy ul. [...]. Na podstawie umowy o kredyt hipoteczny z dnia 10 października 2006 r. w kwocie 328.000 zł udzielonego M. i P. S. przez bank "A" na finansowanie zakupu ww. lokalu – zakup nastąpił w dniu 15 listopada 2007 r. (Repertorium A nr [...] – cena lokalu 333.575,37 zł). W związku z transakcją ww. ponieśli koszty zawarcia umowy notarialnej w wysokości 2.441,36 zł, koszty wyceny lokalu w wysokości 479,46 zł oraz opłaty za wpis do ksiąg wieczystych i wpis hipoteki w łącznej wysokości 966,00 zł tj. razem 3.886,82 zł. Z uzyskanego przychodu ze sprzedaży lokalu w B. P. S. w okresie od 1 października 2007 r. do 1 sierpnia 2008 r. (tj. ustawowym terminie 2 lat) w banku "A" dokonał spłaty kredytu wraz z odsetkami w wysokości 143.256,18 zł. W dniu 11 września 2008 r. małżonkowie S. przenieśli ww. kredyt do "B" S.A. i dokonali przewalutowania kredytu na franki szwajcarskie. Następnie w okresie od 13 października 2008 r. do 12 października 2008 r. ww. dokonali spłaty kredytu wraz z odsetkami w wysokości 14.633,58 zł. Mając na uwadze fakt, że małżonkowie M. i P. S. nieruchomość położoną w G. przy ul. [...] nabyli do majątku wspólnego i sfinansowali ten zakup ze wspólnie zaciągniętego kredytu, organ I instancji uznał, że skarżącemu przysługuje prawo do odliczenia od przychodu ze sprzedaży lokalu w B. jedynie połowy uiszczonych rat tj. 78.944,88 zł (157.889,76 / 2). - spłata linii kredytowej w kwocie 17.900 zł. Odnośnie linii kredytowej w "C" S.A. organ I instancji wskazał, że skarżący nie zawarł z ww. bankiem umowy kredytowej a jedynie podwyższył limit zadłużenia na koncie, z którego sfinansował zakup materiałów do wykończenia lokalu. Wobec powyższego spłata linii zadłużenia nie wypełnia dyspozycji art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. e) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych tj. brak umowy pożyczki/kredytu, która wskazywałaby, że została zawarta w celu sfinansowania wydatków mieszkaniowych. 3. wydatki na remont i modernizację zakupionego lokalu mieszkalnego. Poniesione w okresie od 26 lipca 2007 r. do 15 października 2009 r. wydatki na modernizację lokalu mieszkalnego, udokumentowano na kwotę 39.600,82 zł, które organ I instancji po przeanalizowaniu materiału dowodowego, uznał w kwocie 21.910,64 zł. Powyższa różnica wynika z faktu, że organ nie uznał wydatków poniesionych w okresie od 26 lipca 2007 r. do 15 października 2007 r. tj. w okresie przed datą nabycia nieruchomości. W odwołaniu od wydanej decyzji P. S. podniósł, że organ I instancji w sposób nieuprawniony pominął w rozliczeniu, jako korzystające ze zwolnienia wydatki przeznaczone na spłatę zadłużenia z tytułu linii kredytowej otwartej na rachunku bieżącym w "C" oraz dotyczące wydatków na remont i modernizację mieszkania w G., a poczynione w okresie od 26 lipca 2007 r. do 11 września 2007 r. Jednocześnie podatnik zauważył, że organ I instancji niesłusznie pominął wydatki poniesione na remont mieszkania w okresie od zawarcia umowy przedwstępnej do dnia zawarcia właściwej umowy sprzedaży. W dniu zawarcia umowy przedwstępnej (12 września 2007 r.) otrzymał on bowiem, na poczet sprzedaży mieszkania zaliczkę w kwocie 6.000 zł, a kwotę tą w całości przeznaczył na wydatki związane z wykończeniem mieszkania w G. Ponadto organ I instancji przyjął nieprawidłową kwotę wydatków przeznaczonych na spłatę kredytu zaciągniętego w "A", tj. w wysokości 143.256,18 zł, podczas gdy w rzeczywistości wydatkowana została kwota 147.604,46 zł. Przy czym, w ocenie strony błędne jest zaliczenie tylko połowy tych wydatków. Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z dnia 28 lutego 2013 r. uchylił w części decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego i orzekając co do istoty sprawy obniżył wysokość zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu sprzedaży lokalu mieszkalnego z kwoty 11.321 zł do kwoty 4.290 zł. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy w pierwszej kolejności przywołał przepisy art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 217, poz. 1588) oraz art. 10 ust. 1 pkt 8, art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) – e) i art. 28 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Odnosząc się do kwestii wydatków sfinansowanych z otrzymanej w dniu 12 września 2007 r. zaliczki w kwocie 6.000 zł, organ odwoławczy wskazał, że zwolnieniem określonym w art. 21 ust. 1 pkt 32 ww. ustawy mogą być objęte przychody, które sprzedający otrzymał na poczet sprzedaży (zadatek, zaliczka, przedpłata) wydatkowane na cele wymienione w tym przepisie, jeżeli otrzymanie ich przez sprzedającego zostało udokumentowane w sposób przyjęty w obrocie cywilnoprawnym. Skoro więc okoliczność wcześniejszego otrzymania części ceny umówionej z tytułu sprzedaży lokalu mieszkalnego została udokumentowana zawartą umową przedwstępną (akt notarialny Rep. A nr [...]) i potwierdzona definitywnie umową sprzedaży w formie aktu notarialnego (Rep A nr [...]), to kwota uzyskana z tego tytułu przez P. S., a wydatkowana w tym przypadku na remont i modernizację nabytego lokalu mieszkalnego, korzysta ze zwolnienia na zasadach przewidzianych w ustawie. W związku z powyższym organ odwoławczy postanowił uznać za zwolniony na podstawie ww. przepisu przychód uzyskany przez podatnika w dniu 12 września 2007 r. w kwocie 6.000 zł tytułem zaliczki na poczet sprzedaży lokalu mieszkalnego, a wydatkowany w okresie do 12 września 2007 r. do 15 października 2007 r. na zakup materiałów i usług związanych z remontem nabytego lokalu. Przedmiotowemu zwolnieniu podlega cała kwota otrzymanej zaliczki, ponieważ, jak wynika z załączonego do akt zestawienia, P. S. poniósł we wskazanym wyżej okresie koszty na remont lokalu w łącznej kwocie 6.859,63 zł. Odnośnie pozostałych wydatków tj. poniesionych w okresie od dnia 16 lipca 2007 r. do 11 września 2007 r. w kwocie 10.830,55 zł (wg zestawienia załączonego do odwołania – kwota 10.610,35 zł), a poniesionych ze środków pochodzących z kredytu w rachunku bieżącym, organ odwoławczy wskazał, że w niniejszej sprawie dopiero w dniu 15 października 2007 r. skarżący dokonał odpłatnego zbycia lokalu w B. i w tym dniu rozpoczął się dwuletni termin, o którym mowa w ww. przepisach. W związku z powyższym, jeżeli sporne wydatki poniesione zostały przez skarżącego w terminie od dnia 16 lipca 2007 r. do 11 września 2007 r., to nie mogą być uznane za korzystające ze zwolnienia, z uwagi na to, iż nie zostały poniesione w określonym przepisami terminie. Bez znaczenia dla warunków zwolnienia pozostają przyczyny takiego zdarzenia, bowiem spożytkowanie przychodu po terminie, jak i przed terminem, każdorazowo wyłącza możliwość zastosowania przedmiotem ulgi. W ocenie organu odwoławczego również środki pieniężne przeznaczone na spłatę całkowitego zadłużenia na linii kredytowej otwartej na rachunku oszczędnościowo-rozliczeniowym w wysokości 17.900,00 zł nie będą korzystały ze zwolnienia przewidzianego w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. e) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, gdyż z przepisu tego wynika, że jedną z okoliczności decydujących o prawie do zwolnienia z opodatkowania zryczałtowanym podatkiem dochodowym przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości w części wydatkowanej na spłatę kredytu (pożyczki) jest cel zaciągnięcia tego kredytu (pożyczki). Kredyt musi być zaciągnięty na cele mieszkaniowe, co z kolei powinno wynikać z treści umowy kredytowej. Spłata kredytu stanowi bowiem etap realizacji tego celu mieszkaniowego. Tymczasem specyfika linii debetowych/kredytowych polega wprawdzie na kredytowaniu, jednakże jest to tzw. kredyt w koncie, co oznacza limit w rachunku bankowym, do jakiego kredytobiorca może się zadłużyć w okresie wyznaczonym umową. Bank udostępnia linię kredytową w rachunku bieżącym klienta lub oddzielnym koncie bankowym, a kredytobiorca korzysta z tego limitu w miarę swoich potrzeb. Oznacza to, że limit w koncie osobistym powiększa środki na rachunku bieżącym do wysokości ustalonej kwoty, bez konieczności deklarowania celu kredytowania. Rozstrzygając kwestię uznania przez organ I instancji za zwolniony przychód ze sprzedaży nieruchomości wydatkowany na spłatę kredytu zaciągniętego przez skarżącego wraz z małżonką jedynie w ½ części, organ odwoławczy, powołując się na przepis art. 31 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, stwierdził iż w przypadku wydatkowania przychodu ze sprzedaży nieruchomości stanowiącej majątek osobisty jednego ze współmałżonków, na zakup innej nieruchomości (dokonany w ramach istniejącej pomiędzy małżonkami wspólności ustawowej), zwolnienie dotyczyć będzie pełnej kwoty poniesionego na ten cel wydatku. W związku z powyższym Dyrektor Izby Skarbowej uznał, że ustalona na podstawie akt sprawy ww. kwota przychodu wydatkowana w wysokości 143.256,18 zł korzysta z przedmiotowego zwolnienia. Organ odwoławczy nie uznał natomiast, że zwolnieniu od opodatkowania podlega przychód wydatkowany w kwocie 14.633,58 zł na spłatę kredytu zaciągniętego w dniu 11 września 2008 r. Odnośnie powyższego wydatku Dyrektor wskazał, że M. i P. S. zawarli w dniu 11 września 2008 r. z "B" umowę kredytu na cele mieszkaniowe, na podstawie której otrzymali do dyspozycji kredyt w wysokości 196.000,00 zł denominowany w frankach szwajcarskich. Z § 3 ww. umowy wynika, że kredyt ten przeznaczony jest na spłatę kredytu udzielonego przez Bank "A" S.A. zaciągniętego na zakup lokalu mieszkalnego położonego w G. przy ul. [...]. Organ odwoławczy podniósł, iż z przepisu art. 21 ust. 1 pkt 32 ww. ustawy wynika, że kredyt czy pożyczka muszą być zaciągnięte na wskazane przez ustawodawcę cele mieszkaniowe, a nie, że mają być w jakikolwiek sposób związane z celami mieszkaniowymi. Tymczasem z akt sprawy wynika, że wydatkowana przez małżonków w okresie od 13 października 2008 r. do 12 października 2009 r. kwota 14.633,58 zł poniesiona została w celu spłaty kredytu zaciągniętego na spłatę innego zobowiązania kredytowego, a nie bezpośrednio na zakup mieszkania w G., zatem nie korzysta ze zwolnienia przewidzianego w ww. przepisie. Mając na względzie powyższe Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z dnia 28 lutego 2013 r., uchylając w części decyzję organu I instancji, określił wartość zryczałtowanego podatku dochodowego z tytułu sprzedaży nieruchomości w kwocie 4.290,00 zł. Od powyższej decyzji P. S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi II instancji oraz zarzucając jej naruszenie: • art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a), art. 19 ust. 1, art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) i e), art. 21 ust. 2, art. 28 ust. 1-3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych polegające na nieprawidłowej odmowie uwzględnienia części wydatków jako niespełniających warunków skorzystania ze zwolnienia od podatku z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości, art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej, polegające na wydaniu decyzji pomimo braku przesłanek do jej wydania, art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej, polegające na zaniechaniu zebrania wszystkich dowodów i wyczerpującego wyjaśnienia stanu faktycznego. W uzasadnieniu skargi strona skarżąca podnosi, że organ odwoławczy pominął zarzut odwołania, w którym P. S. wskazał, iż wydatkował kwotę 147.604,46 zł, zgodnie ze szczegółowym zestawieniem w załączniku nr 4, a nie jak przyjął organ podatkowy, w kwocie 143.256,18 zł. Z powodu tego uchybienia podatek został niesłusznie ustalony w wysokości zawyżonej o 434,83 zł. Ponadto skarżący powtórzył zarzuty odwołania odnoszące się do nieprawidłowego nieuwzględnienia wydatku w kwocie 17.500,00 zł poniesionego na spłatę kredytu w rachunku bieżącym. P. S. wskazał, że spłata przedmiotowego zadłużenia spełnia warunki przewidziane w ustawie, ponieważ tzw. limit zadłużenia w rachunku bieżącym jest umową kredytową, w której udostępnienie środków następuje w uproszczonej formie. Tymczasem wszystkie środki pochodzące z kredytu w rachunku bieżącym zostały przeznaczone na wydatki związane z wykończeniem i modernizacją lokalu mieszkalnego w G. Część tych wydatków została udokumentowana dowodami przedstawionymi w załączniku nr 1 do odwołania, w którym wydatki datują się od 26 lipca 2007 r. co wyraźnie wskazuje na ich pochodzenie ze środków z kredytu w rachunku bieżącym. W ocenie skarżącego fakt, iż cel tego typu kredytów określony jest ogólnikowo (np. cele konsumpcyjne), nie zmienia faktu, że cel ten należy ustalać w oparciu o dodatkowe okoliczności. W tym zakresie organ podatkowy nie poczynił odpowiednich ustaleń, a zaoferowane środki dowodowe ocenił w sposób sprzeczny z logiką i zasadami doświadczenia życiowego. Zdaniem skarżącego nieokreślenie w umowie celu na jaki kredyt został udzielony nie może uniemożliwiać zakwalifikowania go jako zaciągniętego na cele określone w art. 21 ust. 1 pkt 32 a) ustawy, ponieważ przepis ten nie zawiera wymogu, aby cel ten był w samej umowie kredytowej określony. W niniejszej sprawie najistotniejszym jest rzeczywiste przeznaczenie i spożytkowanie środków pieniężnych otrzymanych z kredytu w rachunku bieżącym oraz to, że kredyt ten został spłacony w całości w okresie dwóch lat od zbycia lokalu mieszkalnego w B. Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę administracji publicznej przez badanie zgodności zaskarżonych decyzji i postanowień z prawem. W wyniku takiej kontroli decyzja lub postanowienie mogą zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm., określanej dalej jako p.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a. wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi. Posiadając tak określony zakres swojej kognicji Sąd uznał, że w ustalonym stanie faktycznym skarga wniesiona w niniejszej sprawie zasługuje na uwzględnienie, jednakże nie wszystkie z jej zarzutów są zasadne. Na wstępie wskazać należy, że na etapie postępowania sądowego sporne pozostają dwie kwestie, mianowicie kwoty wydatków poniesionych na spłatę kredytu zaciągniętego w "A" (wg skarżącego jest to kwota 147.604,46 zł, wg organu 143.256,18 zł) oraz nieuwzględnienie przez organy podatkowe wydatku na spłatę kredytu w rachunku bieżącym z uwagi na fakt, że w umowie nie został wskazany cel kredytu, przewidziany w ustawie. Pozostałe kwestie pozostają bezsporne. Przepis art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) i e) ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2000 r., Nr 14, poz. 176 ze zm. dalej jako "u.p.d.o.f.") stanowi, że wolne od podatku dochodowego są przychody uzyskane ze sprzedaży nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), z zastrzeżeniem ust. 2 i 2a: a) w części wydatkowanej nie później niż w okresie dwóch lat od dnia sprzedaży: - na nabycie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, a także na nabycie gruntu lub udziału w gruncie albo prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, związanych z tym budynkiem lub lokalem, - na nabycie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie, prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziału w takim prawie, - na nabycie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej gruntu lub udziału w gruncie, prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie przeznaczonych pod budowę budynku mieszkalnego, w tym również gruntu lub udziału w gruncie albo prawa wieczystego użytkowania gruntu lub udziału w takim prawie z rozpoczętą budową budynku mieszkalnego, - na budowę, rozbudowę, nadbudowę, przebudowę, remont lub modernizację własnego budynku mieszkalnego, jego części lub własnego lokalu mieszkalnego, położonych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, - na rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub adaptację - na cele mieszkalne - własnego budynku niemieszkalnego, jego części, własnego lokalu niemieszkalnego lub własnego pomieszczenia niemieszkalnego, położonych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, e) w części wydatkowanej, nie później niż w okresie dwóch lat od dnia sprzedaży, na spłatę kredytu lub pożyczki, a także odsetek od kredytu lub pożyczki zaciągniętych na cele, o których mowa w lit. a), w banku lub w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, mających siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w tym również na spłatę kredytu lub pożyczki oraz odsetek od tego kredytu lub pożyczki zaciągniętych przed dniem uzyskania tych przychodów. W tym miejscu podkreślić należy, że powyższe zwolnienia mają zastosowanie w odniesieniu do przychodów ze sprzedaży nieruchomości, które zostały nabyte (wybudowane) przed dniem 1 stycznia 2007 r. Jak wynika bowiem z przepisów przejściowych zawartych w art. 7 ustawy nowelizującej u.p.d.o.f. z dnia 16 listopada 2006 r. opodatkowanie wskazanych przychodów, następuje na podstawie przepisów obowiązujących do dnia 31 grudnia 2006 r., a więc także z możliwością zastosowania zwolnień, o których mowa. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż co do zasady prawidłowo organ odwoławczy uznał za zwolniony w całości, a nie w połowie jak orzekł organ I instancji, przychód ze sprzedaży nieruchomości wydatkowany przez skarżącego na spłatę kredytu zaciągniętego przez P. S. i jego małżonkę w Banku "A" S.A., zgodnie z umową kredytu zawartą w dniu 10 października 2006 r. Zgodnie z art. 31 § 1 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 788 ze zm.) z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków. Tak więc w przypadku wydatkowania przychodu ze sprzedaży nieruchomości stanowiącej majątek osobisty jednego ze współmałżonków, na zakup innej nieruchomości (dokonany w ramach istniejącej pomiędzy małżonkami wspólności ustawowej), zwolnienie na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) u.p.d.o.f. dotyczyć będzie pełnej kwoty poniesionego wydatku. Jednakże w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego uzasadniony jest zarzut skarżącego dotyczący naruszenia przepisów 122, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej, polegającego na zaniechaniu zebrania wszystkich dowodów i wyczerpującego wyjaśnienia stanu faktycznego. Organ odwoławczy przyjął bowiem kwotę wynikającą z zaświadczenia Banku "A" z dnia 24 lipca 2012 r. (karta 158). Nie wziął jednak pod uwagę, że zaświadczenie to obejmuje okres od 1 października 2007 r. do 1 sierpnia 2008 r., zaś skarżący uzyskał przychód ze sprzedaży nieruchomości w B. w dniu 15 października 2007 r. Zwrócić należy uwagę na przedłożone przez skarżącego przy odwołaniu zestawienie wpłat dokonanych na spłatę ww. kredytu (karta 198), które obejmuje okres od 1 listopada 2007 r. do 29 września 2008 r. W zestawieniu tym poza wpłatami ujętymi w zaświadczeniu z dnia 24 lipca 2012 r., na podstawie którego organ odwoławczy ustalił kwotę spłat kredytu, znajduje się jeszcze pięć wpłat: - z dnia 1 września 2008 r. w kwocie 1.311,81 zł (spłata wymagalnych odsetek), - z dnia 1 września 2008 r. w kwocie 145,85 zł (spłata wymagalnego kapitału), - z dnia 24 września 2008 r. w kwocie 972,56 zł (przeterminowana spłata części odsetek), - z dnia 29 września 2008 r. w kwocie 3.865,97 zł (całkowita spłata kapitału), - z dnia 29 września 2008 r. w kwocie 4,11 zł (całkowita spłata odsetek). Jednocześnie wpłaty te zostały ujęte w znajdującej się w aktach sprawy historii operacji na kontrakcie kredytowym z dnia 14 października 2008 r. (karta 50). Pominięcie przez organ odwoławczy powyższych dowodów i oparcie rozstrzygnięcia jedynie na zaświadczeniu, które nie obejmuje całego okresu, w którym skarżący dokonywał wpłat stanowi naruszenie ww. przepisów postępowania, które skutkować musi usunięciem z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. Ponadto wskazać należy, że skoro skarżący uzyskał dochód ze sprzedaży nieruchomości w dniu 15 października 2007 r. to wykazane w ww. zaświadczeniu i uwzględnione w zaskarżonej decyzji wpłaty dokonane w dniu 1 października 2007 r. w kwocie 1.570,13 zł (wysokość spłaty odsetek) i 382,19 zł (wysokość spłaty kapitału), jako dokonane przed uzyskaniem ww. przychodu nie korzystają ze zwolnienia przewidzianego w ustawie. Bez wpływu na powyższe pozostaje kwestia otrzymanego w dniu 12 września 2007 r. zadatku w kwocie 6.000 zł, gdyż wydatkowany on został na zakup materiałów i usług związanych z remontem nabytego lokalu i w tym zakresie korzystał ze zwolnienia. Nie jest natomiast zasadny zarzut nieprawidłowego nieuwzględnienia wydatku w kwocie 17.500,00 zł na spłatę kredytu w rachunku bieżącym. Odnosząc się do powyższego, wskazać należy, że z akt sprawy wynika, iż P. S. posiada w "C" rachunek oszczędnościowo-rozliczeniowy. W dniu 5 stycznia 2004 r. do wskazanego rachunku udostępniony został limit zadłużenia w koncie do wysokości 2.000 zł, który to w dniu 20 czerwca 2007 r. podwyższony został do kwoty 17.900 zł (w skardze błędnie wskazano kwotę 17.500 zł). Przedmiotowy limit został spłacony i w dniu 18 lipca 2008 r. zamknięty. Skarżący zarówno w odwołaniu jak i skardze podnosi, że wszystkie środki pochodzące z kredytu w rachunku bieżącym zostały przeznaczone na wydatki związane z wykończeniem i modernizacją lokalu mieszkalnego w G. Na potwierdzenie skarżący przedstawił zestawienie poniesionych kosztów, których wartość określił na kwotę 10.610,35 zł. W ocenie Sądu w odniesieniu do powyższego organy podatkowe prawidłowo uznały, że wydatek na spłatę kredytu w rachunku bieżącym nie korzysta ze zwolnienia od podatku dochodowego z tytułu zbycia nieruchomości. Jak stanowi bowiem cyt. wyżej przepis art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. e) u.p.d.o.f. wolne od podatku dochodowego są przychody uzyskane ze sprzedaży nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), z zastrzeżeniem ust. 2 i 2a w części wydatkowanej, nie później niż w okresie dwóch lat od dnia sprzedaży, na spłatę kredytu lub pożyczki, a także odsetek od kredytu lub pożyczki zaciągniętych na cele, o których mowa w lit. a), w banku lub w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, mających siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w tym również na spłatę kredytu lub pożyczki oraz odsetek od tego kredytu lub pożyczki zaciągniętych przed dniem uzyskania tych przychodów. Z przytoczonego przepisu wynika, iż jedną z okoliczności decydujących o prawie do zwolnienia z opodatkowania zryczałtowanym podatkiem dochodowym przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości w części wydatkowanej na spłatę kredytu (pożyczki) jest cel zaciągnięcia tego kredytu (pożyczki). Jak słusznie wskazał organ odwoławczy kredyt musi być zaciągnięty na cele mieszkaniowe, co z kolei powinno wynikać z treści umowy kredytowej. Spłata kredytu stanowi bowiem etap realizacji tego celu mieszkaniowego. Tymczasem specyfika linii debetowych/kredytowych polega wprawdzie na kredytowaniu, jednakże jest to tzw. kredyt w koncie, co oznacza limit w rachunku bankowym, do jakiego kredytobiorca może się zadłużyć w okresie wyznaczonym umową. Bank udostępnia linię kredytową w rachunku bieżącym klienta lub oddzielnym koncie bankowym, a kredytobiorca korzysta z tego limitu w miarę swoich potrzeb. Oznacza to, że limit w koncie osobistym powiększa środki na rachunku bieżącym do wysokości ustalonej kwoty, bez konieczności deklarowania celu kredytowania. Brak możliwości zweryfikowania celu na jaki zostały przeznaczone środki pochodzące z przedmiotowego kredytu uniemożliwia więc zwolnienie przychodu uzyskanego ze sprzedaży nieruchomości a przeznaczonego na spłatę takiego zadłużenia – z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Bez konieczności powtarzania trafnej argumentacji Dyrektora Izby Skarbowej, za prawidłowe i znajdujące uzasadnienie w przepisach prawa, uznać należy rozstrzygnięcie organu odwoławczego w zakresie niekwestionowanym w skardze. Z uwagi na wskazane wyżej naruszenie przepisów 122, art. 127, art. 187 § 1, 191 Ordynacji podatkowej konieczne było uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W toku ponownie prowadzonego postępowania organ odwoławczy ustalając kwotę przychodu przeznaczonego na spłatę przez skarżącego kredytu w Banku "A" weźmie pod uwagę wszystkie dowody zgromadzone w sprawie i ustalone okoliczności, a w przypadku wątpliwości podejmie kroki zmierzające do ich wyjaśnienia. Stwierdzone naruszenie prawa materialnego dało Sądowi podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej, stosownie do dyspozycji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O kosztach rozstrzygnięto na podstawie art. 200 p.p.s.a, a rozstrzygnięcie w przedmiocie niewykonania zaskarżonej decyzji podjęto na podstawie art. 152 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło