II SA/Bk 911/13

WyrokWSA w Białymstoku2013-12-05

Skład orzekający: Mirosław Wincenciak, Grażyna Gryglaszewska, Małgorzata Roleder

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchylenie czynności materialno-technicznej zameldowania jest dopuszczalne, gdy dane ewidencyjne dotyczące miejsca zamieszkania nie są zgodne z rzeczywistym stanem rzeczy, a w szczególności z podziałem geodezyjno-administracyjnym nieruchomości?
Ratio decidendi
Uchylenie czynności materialno-technicznej zameldowania jest dopuszczalne, gdy dane ewidencyjne dotyczące miejsca zamieszkania nie są zgodne z rzeczywistym stanem rzeczy, a w szczególności z podziałem geodezyjno-administracyjnym nieruchomości. Zameldowanie jest czynnością rejestrującą fakt zamieszkiwania, a jego celem jest potwierdzenie tego faktu. W przypadku niezgodności danych ewidencyjnych z rzeczywistością, organy administracji mają obowiązek skorygować błędny wpis ewidencyjny poprzez uchylenie czynności zameldowania, nawet jeśli niezgodność ta funkcjonowała przez długi czas.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła uchylenia czynności materialno-technicznej zameldowania członków rodziny A. na pobyt stały w miejscowości K. Organy administracji ustaliły, że budynek mieszkalny, w którym zamieszkiwali skarżący, znajdował się na działce geodezyjnie przypisanej do innej miejscowości (O.), a nie do miejscowości K., gdzie byli zameldowani. Skarżący podnosili, że ich rodzina od pokoleń zamieszkuje w tym miejscu, a dokumenty historyczne potwierdzają ich związek z miejscowością K. i gminą J.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Mirosław Wincenciak (spr.), Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska,, sędzia WSA Małgorzata Roleder, Protokolant sekretarz sądowy Anna Makal, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 5 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi B. A., E. A., A. A., M. A., A. A., W. A. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia czynności materialno-technicznej zameldowania oddala skargę. Wojewoda P. decyzją z dnia [...].11.2011 r., znak: [...] utrzymał w mocy decyzję Wójta Gminy J. z dnia [...].09.2011 r., o uchyleniu czynności materialno-technicznej polegającej na zameldowaniu B. A., E. A. wraz z nieletnim synem W. A., A. A., M. A., A. A., na pobyt stały w lokalu położonym w miejscowości K. nr [...], gmina J.. U podstaw rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia. W maju 2011 r. wszczęte zostało przez Wójta Gminy J. postępowanie w sprawie o uchylenie czynności materialno-technicznej polegającej na zameldowaniu P. B. A., P. E. A. wraz z nieletnim synem W. A., P. A. A., P. M. A., P. A. A. - na pobyt stały w lokalu położonym w miejscowości K. nr [...], gmina J.. Postępowanie w sprawie wszczęte zostało z urzędu z uwagi na wątpliwości, co do prawidłowości zameldowania wyżej wymienionych osób w K. nr [...], gmina J.. Zameldowanie jest bowiem czynnością rejestrującą fakt zamieszkiwania osoby w określonym lokalu, a zachodziły niejasności, czy osoby objęte postępowaniem faktycznie od czasu zameldowania zamieszkują w K. nr [...], gmina J., czy też w lokalu położonym na innej nieruchomości co prawda przeciwległej, ale położonej już w O., gmina K.. Faktem znanym z urzędu jest, że P. B. A. i jego matka P. A. A. są zameldowani na pobyt stały w K. nr [...] (z uwzględnieniem zmian numeracji K. [...] na K. [...]) - zameldowani zostali z datą [...].09.1963r. (K- [...] i K-[...]), tj. z datą ich wpisania do rejestru mieszkańców wsi K. (K-[...]). P. E. A. po zawarciu w październiku 1985r. związku małżeńskiego z P. B. A., została zameldowana na pobyt stały, pod jego adresem zameldowania, tj. w K. [...] (z uwzględnieniem zmian numeracji K. [...] na K. [...]) w dniu [...].11.1985r. (K-[...]). Dzieci PP. A. i B. małżonków A., po zgłoszeniu ich urodzenia w USC, zameldowane zostały na pobyt stały pod adresem zameldowania rodziców, a mianowicie P. A. A. zameldowana została na pobyt stały w K. [...] (z uwzględnieniem zmian numeracji K. [...]na K. [...]) w dniu [...].08.1986r. (K-[...]), P. M. A. - w dniu [...].06.1988r. (K-[...]), a P. W. A. w dniu [...].10.1993r. (K-[...]). Z informacji Starostwa Powiatowego w M. udzielonej pismem z dnia [...].01.2011 r. Nr [...] (K-[...]) wynika, że PP. B. i E. A. są właścicielami działki o numerze [...] i pow. ogólnej 10,95 ha położonej we wsi [...], gm. K. oraz działki przeciwległej o pow. ogólnej 7,24 ha położonej we wsi K., gm. J., która to działka przed 1975r. oznaczona była Nr [...] i [...], przy uwłaszczeniu w 1975r. otrzymała nowy numer [...] (i zmieniła powierzchnię z 7,21 ha na 7,24 ha), a przy odnowieniu operatu ewidencji gruntów w 1984r. została oznaczona Nr [...]. Natomiast z kolejnego pisma Starostwa Powiatowego w M. z dnia [...].06.2011r. Nr [...] (K- [...]), wynika, że działka [...] położona w obrębie O., gm. K. nie znajdowała się na terenie gminy J., ani nie wchodziła w skład sołectwa K.. Jakkolwiek Starostwo Powiatowe w M. nie ma założonej ewidencji budynków, to z dołączonych do powyższego pisma odpisów rejestrów gruntów obrębu (wsi) O. z 1962r. i 1973r. (K-[...] i K-[...]) wraz z mapami geodezyjnymi z 1962r. i z 1974r. (K- [...] i K-[...]) wynika, że na działce [...] w O. znajduje się teren osiedlowy, zabudowany. Zaś wpisy w rejestrach gruntów obrębu (wsi) K. z 1960r., 1975r. i z 1984r. dot. działki o obecnym Nr 1[...] (K-[...], K-[...] i K[...]) wraz z mapami geodezyjnymi z 1960r. i 1984r. (K-[...] i K-[...]) świadczą, że jest to teren niezabudowany. Również kopia z mapy zasadniczej wsi K., O., gmina J., K. z 1995r. (K-[...]), wskazuje, że budynki siedliskowe znajdują się na działce [...] w O., a na działce [...] w K. brak budynków. Spośród przesłuchanych w sprawie świadków - mieszkańców wsi K.: * M. W. (protokół z dnia [...].06.201 Ir. K-[...]) zeznała, że nie pamięta, aby na działce Nr [...] we wsi K. stał dom lub inne budynki. Od kiedy pamięta P. A. (B.) z rodziną mieszka tam, gdzie obecnie ma budynki (na działce [...]). Dom Państwa A. został zbudowany ok. 80 lat temu. P. (B.) A. zawsze był mieszkańcem wsi K., był sołtysem w K., jego rodzina zawsze mieszkała w K. i nikt się nie domyślał, że to mogą być O.. * M. K. (protokół z dnia [...].07.2011 r. K-[...]) podał, iż od kiedy pamięta, a ma 80 lat, to na działce Nr [...] (w K.) nie było żadnego domu. Od kiedy pamięta, P. A. (B.) mieszka tam gdzie obecnie (na działce [...]). Od dawna wiedział, że działka leży na terenie gm. K.. Przy kupnie wspólnego (wsi K.) kombajnu P. (B.) A. dołożył kwotę proporcjonalną do ilości ziemi w K.. Od kiedy pamięta P. (B.) A. mieszka w tym samym miejscu - o tym, że ziemia ta należy do gm. K. wiedzą starsi ludzie - młodzi nie wiedzą, myślą, że to K.. - J. S. (protokół z dnia [...].08.201 Ir. K- [...]) zeznał, że od kiedy pamięta to PP. A. zawsze mieszkali w K. Nie orientuje się w numeracji i położeniu działek. Nie wie, czy na działce w K. [...] był dom. P. B. A. i P. E. A. udzielili swoich, wyjaśnień w sprawie pismem z dnia [...].06.2011 r. (K-[...]). Podali przy tym m.in., iż cała ich rodzina zamieszkuje w K[...]. Przodkowie P. B. A. niezmiennie od 1921r. zamieszkiwali w K. co potwierdza Rejestr mieszkańców wsi K. z zapisami o zameldowaniu od [...].09.1963r. W 1921r. dziadek P B. A. - P. J. A. wybudował budynki gospodarcze i dom mieszkalny, które tworzą siedlisko. Położenie tych budynków było znane gminie J. od początku jej istnienia, gdyż budynki te przez lata były niejednokrotnie odbudowywane i remontowane za zgodą i wiedzą gminy J. Przedstawiciele organów gminy J. wielokrotnie wizytowali jego gospodarstwo. Dotychczas organy gminy J. nie widziały ani potrzeby, ani zasadności zmiany miejsca zameldowania ich rodziny, nigdy też nie wystosowano do nich pisma informującego o konieczności zmiany adresu zameldowania. Niezrozumiały jest dla nich zamiar usunięcia ich z gminy J., nie tylko z powodu niezmienności od 1921 r. położenia ich budynków, ale też z powodów społecznych, ekonomicznych i politycznych oraz emocjonalnych związków z gminą J. oraz wsią K.. Dziadek P. B. A., jego ojciec jak i on sam, aktywnie działali na rzecz tej wsi i gminy. W 2001 r. mieszkańcy wsi K. zdecydowali, że P. B. A. zostanie sołtysem. Wspierali rozwój gminy J. i wsi K.. Wybranie P. B. A. na radnego gminy J. dowodzi, że ma on zaufanie mieszkańców tej gminy i potwierdza jego zaangażowanie na rzecz tej gminy. Dotychczas traktowani byli przez organy gminy J. jako swoi mieszkańcy. Gmina J. nigdy nie miała wątpliwości, że są jej mieszkańcami, a w szczególności, gdy wydawano członkom ich rodziny dowody osobiste, czy wpisując ich na listy wyborcze (do spisów wyborców). Podejrzewają, że mógł nastąpić błąd przy zakładaniu ewidencji gruntów wsi K. i O.. Na mapie planu gruntów O. sporządzonej w 1960r. działka Nr [...] została włączona do działu tejże mapy, mimo że działka ta jest gruntem wsi K.. Proszą o sprostowanie tego błędu i pozostawienie ich działki Nr [...] we wsi K.. Do powyższego pisma dołączone zostały fragmenty: mapy podziału administracyjnego z [...].11.1954r. (K-[...]), pierworysu Gromady K. z 1951r. (K-[...]), mapy topograficznej (K-[...]) oraz pisma (3 szt.) Dyrektora Zespołu Szkolno-Przedszkolnego w J. z dnia [...].06.2011 r. poświadczające, że w tej szkole dzieci PP. E. i B. A., tj. P. A. A., P. M. A. i P. W. A. realizowali obowiązek szkolny od klasy "O" do III klasy Gimnazjum (K [...]-[...]). Ponadto P. B. A. dołączył do akt sprawy kserokopię wypisu aktu notarialnego z dnia [...].10.1926r. mocą, którego jego dziadek P. J. A. nabył w drodze kupna-sprzedaży użytkowany od [...].03.1921r. grunt, na którym znajdowały się budynki przez niego wybudowane (K-[...]). Według P. B. A. akt ten dotyczy zakupu ziemi w K., która obecnie oznaczona jest Nr [...] we wsi O. (notatka służbowa z dnia [...].06.2011 r., K- [...]). Również z wyjaśnień P. A. A. - matki P. B. A. udzielonych pismem z dnia [...].06.2011 r. (K-[...]) wynika, że od kiedy wyszła za mąż za D. A. to zamieszkała z mężem i jego rodzicami na siedlisku kolonia K., gmina J.. Z opowiadań teścia wie, że kupił 32 ha wyłącznie na kolonii K.. Podzielił je na trzech synów, a na ojcowiźnie został jej mąż P. B. A.. Wszystkie sprawy, np. dowody osobiste, załatwiali w gminie J.. Gmina J. nigdy nie poinformowała, że nie są jej mieszkańcami. Odrębnym pismem z dnia [...].06.2011 r. swoich wyjaśnień udzieliła P. A. A. - córka P. B. A. (K-[...]). Podała mianowicie, że zabudowania będące własnością jej rodziców zostały wybudowane przez jej pradziadka P. J. A. w 1921 r. i do dnia dzisiejszego nie zmieniły swojego położenia. Gmina J. powstała w latach późniejszych i objęła wieś K., w obrębie, której zamieszkują niezmiennie i są zameldowani. Położenie ich domu nie było nieznane gminie J.. Gmina J. przez kilkadziesiąt lat swojego istnienia traktowała członków jej rodziny tak, jak każdego innego mieszkańca z jej terenu. Ponadto P. A. A. podała, że rodzice zameldowali ją we wsi K. w gminie J., która to gmina kilkanaście lat później wydała jej dowód osobisty. Przez ten okres ani ona, ani żaden z członków rodziny nie zostali poinformowani o zmianach granic administracyjnych wsi K. i gminy J. a teraz wyklucza się ich z życia społecznego tej gminy. Nie jest właściwym rozwiązaniem zaistniałej sytuacji, unieważnienie zameldowania członków jej rodziny, będące realizacją zmian zaistniałych ponad 40 lat temu. Ponadto do akt sprawy dołączono szereg dokumentów, z których wynika, że wstępni P. B. A. posługiwali się adresem zamieszkania w K., np. prawo jazdy z 1964r. P. D. A. - ojca P. B. A. (K-[...]), potwierdzenia z 1948r i 1947r. uiszczania podatku gruntowego przez P. J. A. – dziadka Pana B. A.. Odwołanie od decyzji organu I instancji wnieśli Państwo A.. Utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji organ odwoławczy podkreślił, że jakkolwiek materiał dowodowy niniejszej sprawy sięga lat dwudziestych ubiegłego wieku, to rozpatrzeniu w niniejszej sprawie podlegają czynności meldunkowe, z których pierwsze dokonane zostały [...].09.1963r., a kolejne były niejako ich następstwem. W odniesieniu do zarzutów odwołania dotyczących naruszenia przy wydaniu zaskarżonej decyzji art. 107 § l i § 3 k.p.a. wyjaśnić zaś należy, że decyzja administracyjna stanowi całość, w której jej poszczególne części, w tym samo rozstrzygniecie oraz uzasadnienie rozstrzygnięcia są nierozerwalnie związane, wzajemnie się uzupełniają, warunkują i powinny być oceniane łącznie. Sentencja (osnowa) zaskarżonej decyzji stanowi o uchyleniu czynności materialno-technicznej polegającej na zameldowaniu zarówno P. B. A. jak i P. E. A. i P. W. A., również P. A. A. oraz P. A. A. i P. M. A.. Sentencja decyzji nie pozostawia, więc wątpliwości, że rozstrzygnięcie o uchyleniu zameldowania dotyczy z osobna każdej z wyżej wymienionych osób. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji zaś wyjaśnia, w jakim okresie każda z tych osób została zameldowana, przy czym w odniesieniu do P. A. A. wskazano, że w dniu [...].09.1963r. została wpisana do rejestru mieszkańców wsi K. - co było równoznaczne z jej zameldowaniem. Jakkolwiek osoby objęte postępowaniem w niniejszej sprawie meldowane były na pobyt stały w różnym okresie, a przez to pod rządami różnego prawodawstwa, to organy administracji publicznej obowiązane są do orzekania na podstawie stanu prawnego istniejącego w okresie wydawania decyzji. Obecnie zaś kwestie meldunkowe reguluje ustawa z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006r. Nr 139 pod póz. 993 ze zm.). W przypadku niezgodności faktycznego miejsca zamieszkiwania z miejscem zameldowania, ustawa powyższa nie przewiduje możliwości usunięcia tej niezgodności w sposób inny niż wymeldowanie lub uchylenie zameldowania. Przepisy dotyczące wymeldowania określają, iż następuje ono w przypadku opuszczenia przez osobę jej dotychczasowego miejsca pobytu stałego ( art. 15 ust. l, art. 15 ust. 2 ww. ustawy) -co w odniesieniu do niniejszej sprawy nie miało miejsca. Słusznie, więc organ I instancji, za podstawę prawną rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, przyjął przepis art. 47 ust. 2 obecnie obowiązującej ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, który to przepis przewiduje możliwość korygowania błędnego zameldowania poprzez jego uchylenie i odnosi się do każdej z czynności zameldowania niezależnie od okresu jej dokonania. W sytuacji, więc kiedy podstawa prawna rozstrzygnięcia jest taka sama dla wszystkich stron postępowania, a wyjaśnienie stanu faktycznego w stosunku do czynności zameldowania wszystkich stron wymagało ustaleń począwszy od pierwszych czynności meldunkowych, niezależnie od tego, że kolejne dokonywane były w okresie późniejszym, to organ I instancji mógł wszcząć i prowadzić jedno postępowanie i w wyniku tego postępowania wydać jedną decyzję (art. 62 k.p.a.). W związku z powyższym nie są trafne zarzuty odwołania o naruszeniu art. 107 § l i § 3 k.p.a. przy wydawaniu zaskarżonej decyzji. Jak już wyżej wspomniano podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowi art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Przepis powyższy stanowi, że w przypadku, gdy zgłoszone do zameldowania dane budzą wątpliwości, o dokonaniu zameldowania rozstrzyga właściwy organ gminy. Uchwałą 7 Sędziów Sądu Najwyższego z dnia 31.10.1991r. stwierdzono, że art. 47 ust. 2 ustawy j.w. daje również możliwość skorygowania meldunku w drodze decyzji administracyjnej, jeżeli dane na podstawie których nastąpiło zameldowanie wzbudziły wątpliwości po tym fakcie (OSNC 1992/4/51 - LEXNr 9532). Rozpoznawane w niniejszej sprawie czynności zameldowania dokonywane były, co prawda w różnym okresie, jednakże zawsze były realizacją obowiązku meldunkowego, który mimo zmian ustaw w przedmiocie ewidencji ludności, niezmiennie polegał na rejestracji pobytu osób w określonej miejscowości. I tak: - ustawa z dnia 14 lipca 1961 r. o ewidencji i kontroli ruchu ludności (Dz.U. Nr 33 póz. 164 ze zm.) w art. 3 ust. 2 określała, że osoba powinna być zameldowana za pobyt stały (zamieszkanie), jeżeli w obrębie danej miejscowości zajmuje mieszkanie lub jego część,- ustawa z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych mimo licznych zmian od początku obowiązywania do dziś normuje, że ewidencja ludności polega m.in. na rejestracji pobytu osób (art. 1 ust. 2 ustawy), obowiązek meldunkowy polega m.in. na zameldowaniu się w miejscu pobytu (art. 4 ust. l ustawy), a pobytem stałym jest zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania (art. 6 ust. l ustawy) - Dz.U. z 1974r. Nr 14, poz. 85, tekst jednolity: Dz.U. z 1984r. Nr 32, póz. 174 ze. zm., tekst jednolity: Dz.U. z 2011 r. Nr 87, póz. 960 ze zm., tekst jednolity: Dz.U. z 2006r. Nr 139 póz. 993 ze zm.). Ponadto obecnie obowiązujący przepis art. 9 ust. 2b ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych stanowi, że zameldowanie w lokalu służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu w tym lokalu. Zameldowanie, więc od momentu powstania obowiązku meldunkowego było i jest przez ustawodawcę uznawane za konsekwencję zamieszkiwania w określonej miejscowości czy też w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem - zameldowanie rejestrowało, więc i rejestruje dane dotyczące miejsca faktycznego zamieszkiwania osób. Rozstrzygniecie niniejszej sprawy wymaga, więc ustalenia, czy przy zameldowaniu P. B. A. i P. A. A. ([...].09.1963r.) oraz P. E. A. ([...].11.1985r.), P. A. A. ([...].08.1986r.), P. M. A. ([...].06.1988r.) i P. W. A. ([...].10.1993r.) na pobyt stały w miejscowości K. [...] spełniona była przesłanka ich pobytu pod tym adresem. Według P. B. A. dołączone przez niego do akt niniejszej sprawy fragmenty 3 map (K [...]-[...]) oraz kserokopia wypisu aktu notarialnego z 1926r. (K-[...]) o nabyciu przez jego dziadka gruntu użytkowanego od marca 1921 r., świadczą, iż nieruchomość z domem, w którym zamieszkuje z rodziną od dwóch pokoleń, położona była we wsi K.. Powyższe dokumenty nie mają jednak mocy dowodowej w zakresie, w jakim przypisuje im skarżący - na dwóch z nich skarżący sam oznaczył żółtym kolorem położenie działki [...], a na jednej czerwonym kolorem zaznaczył zabudowania w K., ale z mapy tej nie wynika na jakiej działce zabudowania te są posadowione. Natomiast przy ustaleniu położenia nieruchomości, dokumentami urzędowymi stanowiącymi dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone, są rejestry gruntów wraz z mapami geodezyjnymi - te zaś świadczą, że na działce Nr [...] we wsi K., obecnie gm. J., począwszy od 1960r. (a więc w okresie obejmującym zameldowanie każdego ze skarżących) nie było zabudowań siedliskowych. Skoro więc w K. [...] nie było i nie ma budynku mieszkalnego, to zameldowanie pod tak oznaczonym adresem (mające świadczyć o zamieszkiwaniu) potwierdza stan niezgodny z rzeczywistością. Celem ewidencji ludności jest natomiast rejestracja faktycznego miejsca pobytu osób. Stąd też czynności zameldowania wszystkich skarżących należało uchylić. Fakt, iż stan niezgodny z rzeczywistością funkcjonował przez długie lata, tj. powstał we wrześniu 1963r. już przy pierwszych z rozpatrywanych czynności meldunkowych, w konsekwencji utrwalał się przy czynnościach zameldowania kolejnych członków rodziny, przy czym był następstwem przeświadczenia o zamieszkiwaniu przodków w K. i budził zarówno w świadomości jak i w działaniu skarżących przynależność do wsi K. i gminy J., nie może - w ocenie Wojewody P. - wykluczać obecnego działania organów administracji zmierzających do regulowania tego stanu w sposób zgodny z faktycznie istniejącym. Dodać przy tym należy, że mimo przeświadczenia skarżących o przynależności do wsi K. potwierdzonego niejako poprzez czynność zameldowania, już dziadek i ojciec Pana B. A. posiadali wiedzę, że działka Nr [...] obejmująca teren siedliskowy z domem zamieszkiwanym od pokoleń położona jest we wsi O., obecnie gmina K.. W skardze na w/w decyzję Państwo A. zarzucili naruszenie: art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 10.04.1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych poprzez błędne przyjęcie, że skarżący nie posiadają miejsca stałego pobytu pod adresem K. [...], gmina J.; art. 6 i 7 k.p.a. poprzez zaniechanie przeprowadzenia rzetelnego i wyczerpującego postępowania dowodowego przy jednoczesnym niepełnym wyjaśnieniu okoliczności istotnych dla sprawy, poprzez prowadzenie postępowania bez uwzględnienia interesu skarżących; art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie sprawy niezgodnie z zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa. Skarżący wmiesili o uchylenie decyzji organów obu instancji. Zdaniem Skarżących w sprawie doszło do naruszenia art. 6 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, gdyż miejscem pobytu stałego, wg orzecznictwa może być również miejsce w pobliżu, którego lub w możliwie najmniejszym oddaleniu, od którego zameldowany stara się koncentrować miejsce pracy lub nauki. Skarżący wskazali, że ich działka o numerze [...], na której nie ma zabudowy, należy do wsi K. Organ winny więc uwzględnić długotrwałe zamieszkiwanie rodziny w dotychczasowym miejscu pobytu i sąsiedztwo działki numer [...] przez drogę z działką nr [...] (na której jest budynek mieszkalny) podejmując decyzje w sprawie. Zdaniem Skarżących prawidłowa ocena organu powinna prowadzić do wniosku, że, mimo że lokal mieszkalny, w którym przebywają znajduje się na działce, która administracyjnie może zaliczać się w skład gruntów innej miejscowości, to jednak przez szereg różnorodnych czynności manifestują swoją przynależność a zarazem zamiar stałego pobytu w miejscowości K.. Ponadto Skarżący poddali wątpliwość ustalenia organu odwoławczego wskazując, że z map z lat 50 –tych XX wieku wynika, że zabudowania zamieszkiwane przez Skarżących leżą w gromadzie K.. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje: Przedmiotem skargi jest decyzja organu odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji o uchyleniu czynności zameldowania w stosunku do członków rodziny Państwa A.. Podstawą rozstrzygnięcia organów był art. 47 ust. 2 ustawy o z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (jednolity tekst Dz.U. z 2006 r. Nr 139, poz.993 ze zm.), zwanej dalej ustawą , który w dacie orzekania przez organy stanowił, że jeżeli zgłoszone dane budzą wątpliwości, o dokonaniu zameldowania lub wymeldowania rozstrzyga właściwy organ gminy. W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, że zameldowanie jest czynnością polegająca na dokonaniu wpisów w określonej ewidencji, bowiem ustawodawca przewiduje załatwianie tych spraw administracyjnych w formie czynności materialno-technicznej (wyrok wsa w Olsztynie z 26.03.2008 r., II SA/Ol 1031/07, LEX nr 480499; wyrok NSA z 15.10.2008 r. II OSK 1199/07, LEX nr 516752). Przyjmuje się też, że załatwianie spraw administracyjnych w formie czynności materialno-technicznej zameldowania jest zasadą. Natomiast eliminacja czynności materialno-technicznej oraz jej skutków z obrotu prawnego następuje w drodze czynności prawnej właściwego organu dokonanej w formie decyzji administracyjnej anulującej materialno-techniczną czynność zameldowania. Podstawę prawną dla takiego działania organu i wydania decyzji jest art. 47 ust. 2 ustawy. Przyjmuje się też, że czynność materialno-techniczna jaką jest zameldowanie, nie ma cech ostateczności, ani prawomocności, co oznacza, iż w każdym czasie możliwe jest skorygowanie błędnego wpisu ewidencyjnego. Stwierdzenie nieważności (anulowanie) czynności materialno-technicznej jest instytucją wyjątkową, mającą zastosowanie w sytuacjach, gdy wątpliwości, o których mowa w art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności ujawniły się już po dokonanej czynności materialno-technicznej związanej z zarejestrowaniem faktu zameldowania (por. wyrok wsa z dnia 14 października 2008 r., wyrok WSA w Lublinie z 4 marca 2010 r. sygn. akt III SA/Lu 565/09). Przekładając powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że ustalenia stanu faktycznego oraz dokonana przez organy kwalifikacja prawna sytuacji Skarżący jest prawidłowa. Odnosząc się do kwestii naruszenia przepisów postępowania przez organy obu instancji zarzut ten należy uznać za nieuzasadniony. Znajdujące się w aktach administracyjnych mapy oraz inne dokumenty z ostatnich lat potwierdzają, że działka o numerze geodezyjnym [...], stanowiąca własność Państwa B. i E. A., na której posadowiony jest budynek mieszkalny skarżących, znajduje się w jednostce ewidencyjnej K., Obręb [...], O. (karty [...], [...] akt administracyjnych. Okoliczność ta wynika również z pisma Burmistrza K. z [...].12.2010 r., w którym informuje, że działka o numerze ewidencyjnym [...], jednostka ewidencyjna K., obręb [...] O. , nie posiada nadanego numeru porządkowego (kart. [...] akt administracyjnych), a także pisma Starostwa Powiatowego w M. z dnia [...].01.2011 r. (karta [...] akt administracyjnych) Jak zauważyły organy przesłuchany w sprawie w charakterze świadka M. K. stwierdził , że na działce numer [...] (w K.) nie było żadnego domu a Pan A. mieszka tam gdzie obecnie, na działce [...], (strona [...] uzasadnienia decyzji organu odwoławczego). W świetle przytoczonych map i całokształtu materiału dowodowego konstatacje organów co do tego, że działka numer [...] należy geodezyjnie do gminy K. , w ocenie Sądu , nie budzą wątpliwości. Ustaleń tych nie podważają argumenty zawarte w skardze jakoby grunty rodziny A. przynależały według map z lat 50-tych do gromady K.. Jak wykazuje aktualna dokumentacja geodezyjna w momencie orzekania przez organy działka nr [...] znajdowała się w obrębie gminy K.. Powyższe potwierdza również, już na etapie postępowania sądowoadministracyjnego zmiana granic gmin dokonana na podstawie § 1 pkt 5 lit. c rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2013 r. w sprawie ustalenia granic niektórych gmin i miast, nadania niektórym miejscowościom statusu miasta oraz zmiany siedziby władz gminy (Dz. U. z 2013 r. poz. 869). Zgodnie z powołanym przepisem działki [...] i [...] zostały przyłączone do obszaru gminy J. z dniem 1 stycznia 2014 r. Przechodząc do oceny prawnej uchylenia czynności zameldowania członków rodziny A., zdaniem Sądu, owo uchylenie nie narusza prawa. Skoro, bowiem budynek mieszkalny Państwa A. przed wejściem w życie wspomnianego rozporządzenia znajdował się nie na terenie gruntów gminy J. lecz na terenie gruntów gminy K., to dane meldunkowe Skarżących nie były zgodne ze stanem rzeczywistym. Organy nie miały, więc innego wyjścia niż uchylić czynności zameldowania niezgodne z danymi wynikającymi z ewidencji gruntów i budynków. Przepisy prawa nie dają w tym zakresie organom meldunkowym żadnej uznaniowości. Dlatego też niekwestionowane przez Sąd deklaracje Skarżących o identyfikowaniu się rodziny ze społecznością wsi K. nie mogły odnieść zamierzonego skutku. Dodać też należy, że z punktu widzenia oceny legalności decyzji organów obu instancji nie ma znaczenia, w jakim okresie i z czyjej inicjatywy (winy) mogło ewentualnie dojść do zmian w granicach ewidencyjnych wsi O. i K.. Chybiony jest zarzut naruszenia art. 6 ust. 1 ustawy, który stanowi, że pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Organy obu instancji nie wskazywały powołanego przepisu jako podstawy rozstrzygnięcia. Ponadto organy nie kwestionowały faktycznego miejsca zamieszkania rodziny A. a jedynie wykazały, że adres zamieszkania, przyjęty w rejestrach meldunkowych, nie jest zgodny z podziałem geodezyjno-administracyjnym nieruchomości w miejscowości K. i O. Z tych względów na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono o oddaleniu skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło