II OW 131/13

Dnia 21 stycznia 2014 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Wojciech Mazur (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Jerzy Stelmasiak sędzia del. WSA Mirosława Pindelska Protokolant : asystent sędziego Michał Zawadzki po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Wojewody Małopolskiego z dnia 24 września 2013 r. nr WN-IV.0552.2.167.2013 o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Wojewodą Małopolskim a Prezydentem Miasta Krakowa w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...] w Krakowie z dnia 1 lutego 2013r., o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Prezydenta Miasta Krakowa z dnia [...] lipca 2012r., nr [...] postanawia: wskazać Wojewodę Małopolskiego jako organ właściwy do rozpoznania sprawy. Wojewoda Małopolski wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Wojewodą Małopolskim a Prezydentem Miasta Krakowa poprzez wskazanie organu właściwego do rozpoznania wniosku Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. C. w Krakowie z dnia 1 lutego 2013 r. o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Prezydenta Miasta Krakowa z dnia [...].07.2012 r. nr [...] znak: [...] o udzieleniu [...] S.A. z/s w Bielsku Białej pozwolenia na przebudowę i rozbudowę istniejącego budynku usługowego na budynek wielorodzinny mieszkalno - usługowy na działce nr ewid. A obr. 41 przy ul. C. w Krakowie. Od ww. decyzji odwołanie do Wojewody Małopolskiego wniosła Wspólnota Mieszkaniowa Nieruchomości przy ul. C. w Krakowie, która następnie cofnęła odwołanie od skarżonej uprzednio decyzji. W związku z cofnięciem odwołania Wojewoda Małopolski decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r. znak: [...] umorzył postępowanie odwoławcze od ww. decyzji. W dniu 11 lutego 2013 r. do Prezydenta Miasta Krakowa wpłynął wniosek Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. C. w Krakowie z dnia 1 lutego 2013 r. o wznowienie postępowania zakończonego ww. decyzją Prezydenta Miasta Krakowa z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...]. Prezydent Miasta Krakowa w oparciu o art. 65 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej jako "k.p.a.") przekazał ww. wniosek do Wojewody Małopolskiego, jako organu właściwego w sprawie. Wojewoda Małopolski postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2013 r. wznowił postępowanie w sprawie i decyzją z dnia [...] maja 2013 r. znak: [...] na podstawie art. 150 § 1 i 151 § 1 k.p.a. orzekł o odmowie uchylenia decyzji dotychczasowej wobec nie stwierdzenia podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Od ww. decyzji Wojewody Małopolskiego odwołanie do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wniosła Wspólnota Mieszkaniowa Nieruchomości przy ul. C. w Krakowie. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] września 2013 r. znak: [...] uchylił decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia [...] maja 2013 r. i umorzył postępowanie organu I instancji. W ocenie GINB w Warszawie zgodnie z przepisem art. 151 § 1 k.p.a., organem administracji publicznej właściwym w sprawach wznowienia postępowania jest organ, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji. Wojewoda Małopolski nie rozstrzygał sprawy, co do istoty, bowiem strona cofnęła odwołanie i Wojewoda wydał jedynie decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego. W związku z powyższym w ocenie GINB organem, który wydał decyzję w ostatniej instancji był Prezydent Miasta Krakowa, który tym samym winien być właściwy do wznowienia postępowania zakończonego decyzją Prezydenta Miasta Krakowa z dnia [...] lipca 2012 r. GINB swoje stanowisko podparł dodatkowo orzecznictwem sądów administracyjnych sprowadzającym się do oceny, że decyzja organu odwoławczego o umorzeniu postępowania odwoławczego jest decyzją procesową. W takiej sytuacji decyzja organu I instancji, jako nie podlegająca ocenie organu odwoławczego zyskuje walor ostateczności i organ I instancji staje się właściwy do rozpatrzenia sprawy w postępowaniu wznowieniowym (wyrok WSA w lublinie z dnia 21.05.2008 r. sygn. akt II SA/Lu 227/00 ). W ocenie wnioskodawcy umorzenie postępowania prowadzonego przed Wojewodą Małopolskim decyzją GINB z dnia [...] września 2013 r., skutkuje koniecznością, wystąpienia do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, z wnioskiem o rozstrzygnięcie zaistniałego sporu kompetencyjnego pomiędzy Wojewoda Małopolskim a Prezydentem Miasta Krakowa, celem załatwienia wniosku strony - Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. C. w Krakowie z dnia 1 lutego 2013 r. o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Prezydenta Miasta Krakowa z dnia [...].07.2012 r., przekazanego Wojewodzie Małopolskiemu przez Prezydenta Miasta Krakowa na podstawie art. 65 § 1 k.p.a. W odpowiedzi na wniosek Prezydent Miasta Krakowa wniósł o wskazanie Wojewody Małopolskiego jako organu właściwego do rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu odpowiedzi podniesiono, iż zgodnie z art. 150 § 1 k.p.a. organem administracji publicznej właściwym w sprawach wymienionych w art. 149 k.p.a. jest organ, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji. Podniesiono, iż w art. 150 § 1 nie zastrzeżono, iż decyzja wydana w ostatniej instancji musi być decyzją merytoryczną, zatem w przypadku, gdy w sprawie orzekał organ wyższego stopnia jako organ II instancji, to niezależnie od rodzaju ostatecznego orzeczenia, do tego organu należy ocena w I instancji podania o wznowienie postępowania lub też podjęcie czynności celem wznowienia postępowania z urzędu. Wskazano, iż takie stanowisko zajął Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 08 listopada 2006 r., sygn. VII SA/Wa 1435/06. Podobnie wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 04 czerwca 2002 r., sygn. SA/Lu 384/01 W ocenie Prezydenta Miasta Krakowa zgodnie z art. 137 k.p.a. cofnięcie odwołania przez stronę nie zwalnia organu odwoławczego z obowiązku oceny decyzji organu I instancji w zakresie jej zgodności zarówno z prawem, jak i z interesem społecznym, a co za tym idzie nie prowadzi wprost do umorzenia postępowania odwoławczego. Niedopuszczalne jest bowiem utrzymanie w mocy decyzji naruszającej prawo, pomimo cofnięcia odwołania, tak więc umarzając postępowanie odwoławcze organ II instancji, ocenił iż decyzja Prezydenta Miasta Krakowa z dnia [...] lipca 2012 r. nie narusza prawa ani interesu społecznego. Podniesiono, iż jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 03 października 2002 r., sygn. IV SA 2619/01 "Organ odwoławczy mimo cofnięcia odwołania winien decyzję organu pierwszej instancji poddać kontroli w aspekcie naruszenia prawa, stosownie do treści art. 137 k.p.a. W przypadku cofnięcia odwołania przed rozpoznaniem sprawy przez organ odwoławczy powstaje sytuacja prawna, w której wydana została decyzja przez organ I instancji, a ustawodawca uznał za konieczne, by organ odwoławczy sprawdził, po cofnięciu przez stronę odwołania, czy zaskarżona decyzja przez umorzenie postępowania zostaje utrzymana w mocy, nie narusza prawa lub interesu społecznego. Dopiero po rozpoznaniu wniosku strony przez organ odwoławczy o wycofaniu odwołania, decyzja staje się ostateczną". Zdaniem Prezydenta Miasta Krakowa powyższe prowadzi do wniosku, iż Wojewoda Małopolski, który wydał decyzję umorzeniową jako decyzję w II instancji, w związku z czym jest właściwy do rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania na podstawie art. 150 § 1 k.p.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej: p.p.s.a.), z zastrzeżeniem art. 22 § 1 k.p.a., sądy administracyjne rozpoznają spory o właściwość powstałe pomiędzy organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a. w zw. z art. 4 p.p.s.a. do rozstrzygania sporów o właściwość oraz sporów kompetencyjnych właściwy jest Naczelny Sąd Administracyjny. Przez spór o właściwość lub spór kompetencyjny o którym mowa w art. 4 p.p.s.a. należy rozumieć sytuację, w której przynajmniej dwa organy administracji publicznej uważają się za właściwe w sprawie (spór pozytywny) lub też każdy z organów uważa się w sprawie za niewłaściwy (spór negatywny). Przedmiotem niniejszego sporu jest wskazanie organu właściwego do rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Prezydenta Miasta Krakowa z dnia [...] lipca 2012 r. o udzieleniu [...] S.A. z/s w Bielsku Białej pozwolenia na przebudowę i rozbudowę istniejącego budynku usługowego. Odwołanie od powyższej decyzji do Wojewody Małopolskiego wniosła Wspólnota Mieszkaniowa Nieruchomości przy ul. C. w Krakowie. Na skutek późniejszego cofnięcia odwołania przez ww. wspólnotę Wojewoda Małopolski decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r. umorzył postępowanie odwoławcze. W powyższym stanie faktycznym Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko Prezydenta Miasta Krakowa, iż organem właściwym do rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] lipca 2012 r. jest Wojewoda Małopolski. Bowiem z mocy art. 150 § 1 k.p.a., organem właściwym do wznowienia postępowania jest organ, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji. Podkreślić należy, iż powołany art. 150 § 1 k.p.a. nie statuuje warunku, by decyzja organu orzekającego w ostatniej instancji była decyzją co do istoty sprawy. W każdym więc wypadku, gdy w sprawie orzekał organ wyższego stopnia jako organ II instancji, niezależnie od rodzaju tego orzeczenia, to do niego /organu wyższego stopnia/ należy rozstrzygnięcie w I instancji wniosku o wznowienie postępowania. Wypada zresztą zauważyć, że decyzja o umorzeniu postępowania odwoławczego na skutek cofnięcia odwołania przez stronę zawiera elementy merytorycznej oceny orzeczenia organu I instancji. Stosownie bowiem do dyspozycji art. 137 zd. 2 k.p.a. organ odwoławczy nie uwzględni cofnięcia odwołania, jeżeli prowadziłoby to do utrzymania w mocy decyzji naruszającej prawo lub interes społeczny (por. wyrok NSA oz. w Lublinie z dnia 4 czerwca 2002 r., sygn. akt II SA/Lu 384/01, wyrok NSA z dnia 24 czerwca 2009 r., sygn. akt II OSK 1026/08, wyrok NSA z dnia 20 marca 2007r., sygn. akt I FSK 509/06, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, https://cbois.nsa.gov.pl). Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 4 i art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.