III SA/Gd 966/13
WyrokWSA w Gdańsku2014-02-20
Skład orzekający: Jacek Hyla, Alina Dominiak, Jolanta Sudoł
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy celne powinny stosować przepisy rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 924/2012 z dnia 4 października 2012 r. zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 91/2009 przy ustalaniu stawki cła antydumpingowego, mimo że zgłoszenie celne nastąpiło przed wejściem w życie tego rozporządzenia?Ratio decidendi
Organy celne zobowiązane są stosować przepisy prawa materialnego obowiązujące w dniu wydania decyzji, w tym rozporządzenie wykonawcze Rady (UE) nr 924/2012, które obniża stawkę cła antydumpingowego do 74,1%. Niezastosowanie tych przepisów stanowi naruszenie prawa materialnego i skutkuje uchyleniem decyzji. Jednocześnie rozstrzygnięcie sprawy celnej i podatkowej może nastąpić jedną decyzją, gdyż wysokość podatku VAT jest powiązana z wysokością cła.Stan faktyczny
Spółka z o.o. złożyła zgłoszenie celne dotyczące importu śrub zamkowych z Malezji, które podlegały rejestracji na podstawie rozporządzenia Komisji (UE) nr 966/2010. Organy celne nałożyły na towary cło antydumpingowe w wysokości 85% zgodnie z rozporządzeniem nr 723/2011. Spółka odwołała się, wskazując na obowiązywanie od 11 października 2012 r. rozporządzenia wykonawczego nr 924/2012, które obniżało stawkę cła do 74,1%. Dyrektor Izby Celnej utrzymał decyzję organu pierwszej instancji, a spółka wniosła skargę do WSA.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 27 września 2013 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia 15 lipca 2013 r. Stwierdził, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Zasądził od Dyrektora Izby Celnej na rzecz spółki kwotę 5.597 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Hyla (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Alina Dominiak, Sędzia WSA Jolanta Sudoł, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Januszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lutego 2014 r. sprawy ze skargi "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością Producenta Śrub w C na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 27 września 2013 r. nr [...] w przedmiocie cła antydumpingowego oraz podatku od towarów i usług 1) uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia 15 lipca 2013 r. nr [...]zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością Producenta Śrub w C. kwotę 5.597 (pięć tysięcy pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania, 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
M. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w C. (zwana dalej: "spółką", "skarżącą") złożyła następujące zgłoszenie celne uzupełniające nr [...] z dnia 4 lutego 2011 r. obejmujące śruby zamkowe klasyfikowane do kodu TARIC 7318 15 90 91 z preferencyjną stawką celną w wysokości 0% i stawką podatku od towarów i usług z tytułu importu w wysokości 23%, dopuszczone do obrotu na podstawie wpisu zgłaszającego do ewidencji nr [...] z dnia 24 stycznia 2011 r..
Decyzją z dnia 28 grudnia 2012 r. nr: [...] Naczelnik Urzędu Celnego w G.
1. określił dla towarów objętych tym zgłoszeniem stawkę rozszerzonego ostatecznego cła antydumpingowego (A30) - w wysokości 85% - z dodatkowym kodem Taric - B999;
2. określił niezaksięgowaną kwotę ostatecznego cła antydumpingowego (A30), podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu w wysokości 64.449 zł;
3. określił podatek od towarów i usług z tytułu importu towarów objętych procedurą dopuszczenia do obrotu zgodnie z ww. zgłoszeniem celnym w wysokości 34.790 zł.
Następnie decyzją z dnia 24 stycznia 2013 r., nr [...] organ sprostował ww. decyzję z uwagi na błąd rachunkowy dotyczący określenia wysokości cła antydumpingowego A(30) podlegającego retrospektywnemu zaksięgowaniu.
Rozpoznając zaś odwołanie od powyższej decyzji Dyrektor Izby Celnej w G. decyzją z dnia 29 marca 2013 r., nr [...] uchylił w całości decyzję z dnia 28 grudnia 2012 r. oraz prostującą ją decyzję z dnia 24 stycznia 2013 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzją z dnia 15 lipca 2013 r., nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego w G. działając na podstawie art. 207 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. poz. 749), art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Prawo celne (Dz. U. nr 68, poz. 622 ze zm.), art. 20 ust. 3 lit. g, art. 67, art. 78 ust. 1 i ust. 3, art. 214 ust. 1, art. 220 ust. 1 Rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 z 1992 r. ze zm.) – dalej "WKC", Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 861/2010 z dnia 5 października 2010 r. zmieniającego załącznik I do rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz. Urz. UE L Nr 284 z 29.10.2010 r.), art. 1 ust. 2 Rozporządzenia Rady (WE) Nr 91/2009 z dnia 26.01.2009 r. nakładającego ostateczne cło antydumpingowe na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej (Dz. Urz. L. 29 z 31.01.2009 r.), art. 1 i 3 Rozporządzenia Wykonawczego Rady (UE) Nr 723/2011 z 18 lipca 2011 r. rozszerzającego ostateczne cło antydumpingowe nałożone rozporządzeniem (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji (Dz. Urz. UE Nr L 194/6 z 26 lipca 2011 r.), art. 5 ust. 1 pkt. 3, art. 19 ust. 7, art. 29 ust. 13, ust. 16, art. 33 ust. 2 art. 34 ust. 4, art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jednolity: Dz.U. z 2011 r. nr 177 poz. 1054 ze zm.)
1. określił dla towarów objętych tym zgłoszeniem stawkę rozszerzonego ostatecznego cła antydumpingowego (A30) - w wysokości 85% - z dodatkowym kodem Taric - B999;
2. określił niezaksięgowaną kwotę ostatecznego cła antydumpingowego (A30), podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu w wysokości 69.499 zł;
3. określił podatek od towarów i usług z tytułu importu towarów objętych procedurą dopuszczenia do obrotu zgodnie z ww. zgłoszeniem celnym w wysokości 34.790 zł.
W uzasadnieniach organ celny wskazał, że w dniu objęcia przesyłki procedurą celną obowiązywało Rozporządzenie Komisji (UE) Nr 966/2010 z dnia 27 października 2010 r. wszczynające dochodzenie dotyczące możliwego obchodzenia środków antydumpingowych nałożonych na mocy rozporządzenia Rady (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej w drodze przywozu niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji, i poddające ten przywóz rejestracji (Dz. Urz. L 282/29 z 28.10.2010 r.) - dalej: "Rozporządzenie Komisji (UE) Nr 966/2010". Na mocy art. 1 tego rozporządzenia towar ujęty w pozycji 1 zgłoszenia poddany został rejestracji.
W dniu 27 lipca 2011 r. weszło w życie Rozporządzenie Wykonawcze Rady (UE) Nr 723/2011 z dnia 18 lipca 2011 r. rozszerzające ostateczne cło antydumpingowe nałożone rozporządzeniem (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji - dalej: "Rozporządzenie Wykonawcze Rady (UE) Nr 723/2011". Zgodnie z art. 1 ust. 1 tego rozporządzenia ostateczne cło antydumpingowe mające zastosowanie do wszystkich pozostałych przedsiębiorstw nałożone art. 1 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali, innych niż ze stali nierdzewnej, tj. wkrętów do drewna (z wyłączeniem wkrętów do podkładów), wkrętów samogwintujących, pozostałych wkrętów i śrub z główką (nawet z nakrętkami lub podkładkami, ale z wyłączeniem wkrętów toczonych ze sztab, prętów, profili lub drutu, o pełnym przekroju, o grubości trzpienia nieprzekraczającej 6 mm oraz z wyłączeniem wkrętów i śrub do mocowania kolejowych, torowych materiałów konstrukcyjnych) oraz podkładek, pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej zostaje rozszerzone na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali, innych niż ze stali nierdzewnej, tj. wkrętów do drewna (z wyłączeniem wkrętów do podkładów), wkrętów samogwintujących, pozostałych wkrętów i śrub z główką (nawet z nakrętkami lub podkładkami, ale z wyłączeniem wkrętów toczonych ze sztab, prętów, profili lub drutu, o pełnym przekroju, o grubości trzpienia nieprzekraczającej 6 mm oraz z wyłączeniem wkrętów i śrub do mocowania kolejowych, torowych materiałów konstrukcyjnych) oraz podkładek, wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji, obecnie objętych kodami CN ex 7318 12 90, ex 7318 14 91, ex 7318 14 99, ex 7318 15 59, ex 7318 15 69, ex 7318 15 81, ex 7318 15 89, ex 7318 15 90, ex 7318 21 00 i ex 7318 22 00 (kody Taric 7318 12 90 11, 7318 12 90 91, 7318 14 91 11, 7318 14 91 91. 7318 14 99 11, 7318 14 99 91, 7318 15 59 11, 7318 15 59 61,7318 15 59 81, 7318 15 69 11, 7318 15 69 61, 7318 15 69 81, 7318 15 81 11,7318 15 81 61,7318 15 81 81, 7318 15 89 11, 7318 15 89 61,7318 15 89 81, 7318 15 90 21, 7318, 15 90 71, 7318 15 90 91, 7318 21 00 31, 7318 21 00 95, 7318 22 00 31 i 7318 22 00 95), z wyjątkiem produktów produkowanych przez wymienione z nazwy przedsiębiorstwa.
Postanowieniami z dnia 2 lutego 2012 r. Naczelnik Urzędu Celnego w G. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie kontroli ww. zgłoszeń celnych i w sprawie określenia prawidłowej wysokości podatku VAT.
Organ podkreślił, że eksporter - firma G. F. M. (M) Sdn. Bhd. nie została wymieniona w Rozporządzeniu Wykonawczym Rady (UE) Nr 966/2010 jako przedsiębiorstwo, którego wyroby korzystają w imporcie ze zwolnienia z cła antydumpingowego. Dla towaru należało przyjąć zatem dodatkowy kod Taric B999, przypisany pozostałym przedsiębiorstwom. W tym wypadku stawka rozszerzonego ostatecznego cła antydumpingowego wynosi 85%.
Podlegająca retrospektywnemu zaksięgowaniu kwota ostatecznego cła antydumpingowego miała wpływ na wysokość należnego z tytułu importu towarów podatku VAT.
Spółka odwołała się od tych decyzji podnosząc, że nastąpiło naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 67, art. 78 ust. 1 i ust. 3, art. 214 ust. 1 WKC, art. 1 ust. 1 i 3 Rozporządzenia Wykonawczego Rady (UE) Nr 723/2011 oraz naruszenie przepisów o postępowaniu, tj. art. 120, art. 121, art. 122, art. 123 § 1, art. 124, art. 180, art. 187 §1, art. 191, art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej. Wskazała również na naruszenie art. 1 Rozporządzenia Wykonawczego Rady (UE) ) nr 924/2012 z dnia 4 października 2012 r. zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 91/2009 nakładające ostateczne cło antydumpingowe na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej w zw. z art. 1 Rozporządzenia Wykonawczego Rady (UE) nr 723/2011 z dnia 18 lipca 2011 r., poprzez ich niezastosowanie.
Decyzją z dnia 27 września 2013 r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej w G. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.
Organ odwoławczy stwierdził w uzasadnieniu, że w dniu zgłoszenia celnego obowiązywało Rozporządzenie Komisji (UE) Nr 966/2010 i zgłoszenie podlegało rejestracji, natomiast na mocy Rozporządzenia Wykonawczego Rady (UE) Nr 723/2011 zastosowano do przedmiotowego towaru cło antydumpingowe w wysokości 85 %. Bez znaczenia jest fakt, że obowiązek rejestracji przywozu powstał po dokonaniu zakupu przez spółkę towarów. Ryzyko związane z ewentualną zmianą przepisów prawa celnego w okresie pomiędzy nabyciem towaru poza terytorium wspólnotowym i jego dopuszczeniem do obrotu na rynku wspólnotowym obciąża importera.
Dalej zaznaczył, że wejście w życie Rozporządzenia Wykonawczego Rady (UE) Nr 723/2011 zobligowało organ celny do objęcia ostatecznym cłem antydumpingowym przywozu przedmiotowych towarów i ustalenia prawidłowej kwoty należności wynikającej z długu celnego.
W ocenie organu odwoławczego niezasadne były zarzuty naruszenia art. 67, art. 78 ust. 1 i ust. 3, art. 214 ust. 1 WKC oraz art. 1 i art. 3 Rozporządzenia Wykonawczego Rady (UE) Nr 723/2011. Podobnie organ nie stwierdził naruszeń przepisów ustawy Ordynacja podatkowa, które mogłyby prowadzić do uchylenia decyzji Naczelnika Urzędu Celnego. Postępowanie organu pierwszej instancji było prowadzone z poszanowaniem przepisów i wyjaśniło wszystkie istotne okoliczności sprawy.
Dyrektor Izby Celnej w G. wziął również pod uwagę, że w dniu 11 października 2012 r. weszło w życie Rozporządzenie Wykonawcze Rady (UE) Nr 924/2012 z dnia 4 października 2012 r. zmieniające rozporządzenie (WE) nr 91/2009 nakładające ostateczne cło antydumpingowe na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej (Dz. Urz. UE L 275 z 10.10.2012 r.) – dalej "Rozporządzenie Wykonawcze Rady (UE) Nr 924/2012". Obniżało ono stawkę cła antydumpingowego dla towarów importowanych od pozostałych przedsiębiorstw do 74,1% (dodatkowy kod Taric A999). Z uwagi na brak regulacji pozwalających na stosowanie tego rozporządzenia do towarów przywiezionych przed 11 października 2012 r., wobec towarów objętych niniejszym postępowaniem zastosowanie miało Rozporządzenie Rady (WE) Nr 91/2009 i Rozporządzenie Wykonawcze Rady (UE) Nr 723/2011.
Zgodnie zaś z art. 1 ust. 2 rozporządzenia nr 91/2009 stawka rozszerzonego cła antydumpingowego pobieranego z mocą wsteczną od przywozów dokonanych przed wejściem wżycie rozporządzenia wykonawczego nr 723/2011 wynosi 85% dla "wszystkich innych przedsiębiorstw".
Organ odwoławczy podał również, że postanowieniem z dnia 6 września 2013 r. wyznaczył spółce termin do wypowiedzenia w sprawie zebranego materiału dowodowego. Pismem z dnia 13 września 2013 r. spółka podtrzymała swoje stanowisko przedstawione w odwołaniu.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wniosła Spółka M. domagając się stwierdzenia nieważności decyzji organów obu instancji.
Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:
1. art. 1 Rozporządzenia Wykonawczego Rady (UE) Nr 924/2012 w zw. z art. 1 Rozporządzenia Wykonawczego Rady (UE) Nr 723/2011 poprzez ich niezastosowanie;
2. art. 7 Konstytucji RP oraz art. 120, art. 247 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej poprzez wydanie decyzji bez podstawy prawnej;
3. art. 120 i art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji pomimo wydania jej przez organ I instancji bez podstawy prawnej.
Skarżąca podniosła, że organ wydał decyzję uwzględniając stawkę cła określoną w Rozporządzeniu (WE) nr 91/2009 z dnia 26 stycznia 2009r., która to stawka została następnie zmieniona w dniu 11 października 2012r., w wyniku wejścia w życie Rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 924/2012, tj. przed wydaniem decyzji przez organ I instancji.
W dacie dokonania przez skarżącą zgłoszeń unijną politykę antydumpingową określało Rozporządzenie Rady Nr 1225/2009 z dnia 30 listopada 2009r. w sprawie ochrony przed przywozem produktów po cenach dumpingowych z krajów niebędących członkami Wspólnoty Europejskiej. W ocenie skarżącej unormowanie zawarte w punkcie 25 ww. rozporządzenia nie pozostawia wątpliwości, że rejestracja sprowadzanych towarów prowadzona jest w celu nałożenia na przywiezione towary w przyszłości ceł antydumpingowych, jeśli dochodzenie potwierdzi stosowanie takich praktyk handlowych. Importer w dniu dokonania zgłoszenia (i rejestracji przywozu) nie nalicza samodzielnie cła antydumpingowego, bowiem nieznana jest przecież jego wysokość. Cło nakładane jest zatem z mocą wsteczną - dopiero po wydaniu rozporządzenia nakładającego ostateczne cło antydumpingowe - wyłącznie w drodze decyzji organów celnych.
Zdaniem skarżącej z uwagi na zmianę przepisów prawa materialnego, stosowanego z mocą wsteczną w toku postępowania celnego i podatkowego, oraz charakter decyzji o nałożeniu cła antydumpingowego na import, który podlegał rejestracji, w sprawie powinny znaleźć zastosowanie przepisy Rozporządzenia nr 91/2009 w brzmieniu nadanym im Rozporządzeniem nr 924/2012. Niezastosowanie tych przepisów miało wpływ na wynik postępowania.
Wskazując na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 października 1997r. w sprawie sygn. akt FPK 11/97 skarżąca podała, że od wejścia w życie nowych norm prawnych należy je stosować do wszelkich stosunków prawnych- tych, które powstaną, jak i tych, które powstały wcześniej, ale trwają w czasie dokonywania zmiany prawa.
Zatem organy obu instancji obowiązane były uwzględnić zmiany stanu prawnego na korzyść skarżącej wynikające z art. 1 Rozporządzenia Wykonawczego Rady (UE) Nr 924/2012 z dnia 4 października 2012 r., zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 91/2009. W związku z tym stawka cła antydumpingowego dla towarów importowanych winna była wynosić 74,1 %, a nie 85%.
Stanowisko to potwierdził w analogicznych sprawach Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylając zaskarżone decyzje Dyrektora Izby Celnej w G. wyrokami z dnia 25 kwietnia 2013 r. Dalej powołała się na wyrok NSA z dnia 23 września 2010r. sygn. akt I OSK 1566/09, w którym Sąd ten wyjaśnił, że organ administracyjny pierwszej instancji zobowiązany jest do stosowania przepisów prawa materialnego, obowiązujących w dniu wydania przez ten organ decyzji, natomiast organ odwoławczy powinien był ocenić sprawę według przepisów prawa materialnego obowiązujących w dniu wydania przez ten organ decyzji odwoławczej. Ponadto organ odwoławczy - przesuwając termin załatwienia spraw, uwzględniający termin rozstrzygnięcia Światowej Organizacji Handlu (WTO) i wprowadzenia zmian w przepisach wspólnotowych - dał jednoznacznie do zrozumienia, że zmiana zaskarżonych do WTO przepisów celnych będzie miała wpływ na toczące się postępowania. Mimo to organ nie uwzględnił wyników postępowania arbitrażowego przed WTO, wskutek którego doszło do zmiany Rozporządzenia Rady (WE) Nr 91/2009, nakładającego ostateczne cło antydumpingowe na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej.
Skoro więc organ I, jak i II instancji zastosował w postępowaniu przepisy Rozporządzenia Wykonawczego Rady (UE) nr 723/2011 z dnia 18 lipca 2011 r., to organy te miały jednocześnie obowiązek stosować w zakresie ustalenia właściwej stawki cła antydumpingowego przepisy Rozporządzenia (WE) nr 91/2009 w brzmieniu nadanym Rozporządzeniem Wykonawczym Rady (UE) Nr 924/2012 z dnia 4 października 2012r., zmieniającym Rozporządzenie (WE) nr 91/2009.
Zatem utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji oznacza niezastosowanie w sprawie obowiązujących w dniu orzekania przez oba organy przepisów prawa materialnego i zastosowanie przepisów sprzecznych z prawem międzynarodowym. Ponadto skoro organ odwoławczy zobowiązany jest działać na podstawie przepisów prawa, to wydanie przez niego decyzji w oparciu o przepisy prawa materialnego już nieobowiązujące oznaczało orzekanie bez podstawy prawnej.
Dodatkowo skarżąca podała, że organy obu instancji jedną decyzją rozstrzygnęły dwie sprawy w znaczeniu materialno - prawnym, tj. w przedmiocie określenia stawki cła i jego kwoty (sprawa celna) i drugą dotyczącą określenia podatku od towarów i usług (sprawa podatkowa). Sprawy te są ze sobą powiązane, ponieważ ustalenie przez organ celny wartości celnej towaru, względnie klasyfikacji taryfowej, ma wpływ na określenie wysokości podatku od towarów i usług, jednakże każda z tych spraw jest oparta na innej podstawie materialnoprawnej, co przesądza o ich odrębności. Skoro wysokość podatku od towarów i usług jest ściśle powiązana z wysokością określonego cła, zatem organ I instancji powinien był wstrzymać się z rozstrzygnięciem sprawy podatkowej do czasu ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy celnej.
W odpowiedzi na skargi Dyrektor Izby Celnej w G. wniósł o ich oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej jako p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie jest decyzja dotycząca określenia cła antydumpingowego oraz podatku od towarów i usług. Tym samym zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 622 ze zm.) postępowanie w sprawie prowadzone było w oparciu o stosowane odpowiednio przepisy art. 12 oraz działu IV ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm., dalej jako o.p.), z uwzględnieniem zmian wynikających z przepisów prawa celnego
Okoliczności faktyczne sprawy były bezsporne między stronami i obejmowały przede wszystkim dokonane w dniu 4 lutego 2011 r. zgłoszenie celne w procedurze dopuszczenia do obrotu określonej ilości śrub zamkowych z Malezji. Klasyfikacja taryfowa sprowadzonych towarów nie była między stronami sporna.
Należy w tym miejscu przywołać przepisy art. 201 ust. 1a rozporządzenia Rady (EWG) numer 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny, (Dz. Urz. WE L. 302 z 19.10.1992 r. ze zm.) zwanego dalej WKC, według którego dług celny w przywozie powstaje w wyniku dopuszczenia do swobodnego obrotu towaru podlegającego należnościom przywozowym. Art. 201 ust. 2 stanowi zaś, że dług celny powstaje w chwili przyjęcia zgłoszenia celnego.
Co do zasady, datą decydującą o tym jakie przepisy prawa celnego należy stosować przy określaniu długu celnego w typowej sytuacji, gdy towar zostaje dopuszczony do obrotu jest data przyjęcia zgłoszenia celnego (por. Wspólnotowy Kodeks Celny. Komentarz pod red. W. Morawskiego. Warszawa 2007 str. 841).
Specyficzny i wyjątkowy charakter ma natomiast postępowanie w sprawie dotyczącej cła antydumpingowego, gdy zgłoszenie celne zostało (tak jak w sprawie niniejszej) dokonane przed datą wejścia w życie rozporządzenia nakładającego ostateczne cło antydumpingowe.
W istotnej dla sprawy dacie 4 lutego 2011 r. kształt instrumentów unijnej polityki antydumpingowej określało rozporządzenie Rady (WE) nr 1225/2009 w sprawie ochrony przed przywozem produktów po cenach dumpingowych z krajów nie będących członkami Wspólnoty Europejskiej (Dz. U. UE. L 2009.343.51 ze zmianami). Punkt 25 Preambuły rozporządzenia stanowił, że niezbędne jest zapewnienie, że przywóz będący przedmiotem postępowania może być zarejestrowany, tak aby można było zastosować w stosunku do niego później odpowiednie środki. Art. 14 ust. 5 rozporządzenia stanowił zaś, że Komisja, po konsultacji z Komitetem Doradczym, może polecić organom celnym podjęcie odpowiednich kroków w celu zarejestrowania przywożonych towarów, tak aby środki mogły zostać zastosowane w odniesieniu do przywozu od daty rejestracji. Przywożone towary mogą zostać poddane rejestracji na wniosek przemysłu wspólnotowego, który zawiera dostateczne dowody uzasadniające takie działanie. Rejestracja zostaje wprowadzona rozporządzeniem, które określa cel tego działania oraz, gdy jest to właściwe, szacunkową kwotę opłat, które mogłyby być zapłacone w przyszłości. Okres obowiązkowej rejestracji nie może być dłuższy niż dziewięć miesięcy.
Z przepisów rozporządzenia nr 1225/2009 wynika zatem jednoznacznie, że rejestracja sprowadzanych towarów prowadzona jest w celu nałożenia na nie w przyszłości ceł antydumpingowych, o ile dochodzenie potwierdzi stosowanie takich praktyk handlowych. Zatem przedsiębiorca wprowadzając na rynek wspólnotowy towar objęty trwającym dochodzeniem antydumpingowym powinien zdawać sobie sprawę, że z rejestracją takiego towaru łączy się możliwość zastosowania w przyszłości podwyższonego cła.
Towar będący przedmiotem zgłoszenia celnego strony skarżącej należał do produktów, co do których rozporządzenie Komisji (UE) nr 966/2010 z dnia 27 października 2010 r. wszczynające dochodzenie dotyczące możliwego obchodzenia środków antydumpingowych nałożonych na mocy rozporządzenia Rady (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej w drodze przywozu niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji, i poddające ten przywóz rejestracji, przewidywało obowiązek rejestracji.
Punkt 18 powyższego rozporządzenia stanowił bowiem, że zgodnie z art. 14 ust. 5 rozporządzenia podstawowego przywóz produktu objętego dochodzeniem powinien zostać poddany rejestracji w celu dopilnowania, aby, jeśli w wyniku dochodzenia zostanie stwierdzone obchodzenie środków, cło antydumpingowe mogło być pobrane w odpowiedniej wysokości z mocą wsteczną od dnia rejestracji przywozu wysyłanego z Malezji.
Rozporządzenie to weszło w życie z dniem 29 października 2010 r., a zatem obowiązywało w dacie dokonania zgłoszenia celnego przez stronę skarżącą. Towary objęte tym zgłoszeniem podlegały zatem rejestracji.
Rozporządzenie Wykonawcze Rady (UE) nr 723/2011 z dnia 18 lipca 2011 r. rozszerzające ostateczne cło antydumpingowe nałożone rozporządzeniem (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji (Dz.Urz. UE L 2011.194.6) nakazało w art. 1 ust. 3 pobieranie cła rozszerzonego od przywozu elementów złącznych z żeliwa lub stali wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji, zarejestrowanych zgodnie z przepisami rozporządzenia nr 966/2010 oraz art. 13 ust. 3 i art. 14 ust. 5 rozporządzenia (WE) nr 1225/2009. Rozporządzenie nr 723/2011 stanowi w art. 4, że wchodzi w życie następnego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym UE i skoro opublikowane zostało w Dzienniku Urzędowym z dnia 26 lipca 2011 r., to weszło w życie z dniem 27 lipca 2011 r.
Zgodnie z art. 1 rozporządzenia nr 723/2011, ustalając wysokość cła antydumpingowego organy celne odwołać się musiały do przepisów rozporządzenia nr 91/2009 określających wysokość stawek ostatecznego cła antydumpingowego mającego zastosowanie do "wszystkich pozostałych przedsiębiorstw". Wysokość stawki celnej zgodnie z przepisami tego rozporządzenia wynosiła zatem 85%.
Dnia 28 lipca 2011r. organ rozstrzygania sporów Światowej Organizacji Handlu przyjął szereg zaleceń i ustaleń dotyczących przepisów rozporządzenia Rady (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej, z których wynika, że naruszają one Porozumienie Antydumpingowe (ADA). Porozumienie to stanowi obecnie integralny element wspólnotowego porządku prawnego (zob. U. Stępkowska w: "Prawo Światowej Organizacji Handlu a Unia Europejska", red. Artur Nowak – Far, Wyd. C.H. Beck Warszawa 2008, str. 70.).
W konsekwencji Komisja Europejska wszczęła przegląd stosowanych środków antydumpingowych i w jego wyniku wydane zostało rozporządzenie wykonawcze Rady (UE) nr 924/2012 z dnia 4 października 2012 r. zmieniające rozporządzenie (WE) nr 91/2009 nakładające ostateczne cło antydumpingowe na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej (Dz.U.UE.L.2012.275.1). Rozporządzenie to weszło w życie 11 października 2012r.
Na mocy art. 1 ww. rozporządzenia stawka ostatecznego cła antydumpingowego, mająca zastosowanie do ceny netto na granicy Unii, przed ocleniem, dla produktów wytwarzanych przez "wszystkie pozostałe przedsiębiorstwa" została obniżona do wysokości 74,1%.
Z powyższego wynika, że w datach wydania decyzji przez organy obu instancji, obowiązywała już nowa, obniżona stawka cła antydumpingowego. Z pkt 9 Preambuły rozporządzenia wynika, że jego celem jest doprowadzenie do zgodności miedzy rozporządzeniem (WE) nr 91/2009 a zaleceniami i orzeczeniami Organu Rozstrzygania Sporów. Zwrócić także należy uwagę na to, że skoro celem stosowania ceł antydumpingowych jest ochrona rynku wspólnotowego i gospodarek Państw Członkowskich, to cło to winno zostać określone w wysokości jedynie eliminującej szkodę dla przemysłu Wspólnoty (zob. op.cit. str. 53). Skoro więc Rada uznała, że cło antydumpingowe winno wynosić 74,1% zamiast 85%, zmieniając rozporządzenie Rady (WE) nr 91/2009, to należy przyjąć, że taka właśnie wartość cła antydumpingowego (74,1%) stanowiła gwarancję zabezpieczenia rynku wspólnotowego przy imporcie wskazanych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 91/2009 towarów.
Organy administracji, ustalając wysokość cła antydumpingowego w niniejszej sprawie nie mogą odwołać się do treści art. 201 ust. 2 WKC tj. daty zgłoszenia celnego. W dacie dokonywania zgłoszeń celnych rozporządzenie nr 723/2011 jeszcze nie obowiązywało. Towar sprowadzony przez stronę skarżącą był objęty jedynie rejestracją na podstawie rozporządzenia Komisji (UE) nr 966/2010 z dnia 27 października 2010 r.
Art. 2 zd. 2 rozporządzenia nr 924/2012 z dnia 4 października 2012 r. stanowi, że, po jego wejściu w życie, wiąże ono w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich. Przyjęte na podstawie tego rozporządzenia zmiany dotychczas stosowanych środków antydumpingowych stają się zatem skuteczne od daty ich wejścia w życie. W doktrynie wskazuje się, że nie stanowią one wprawdzie podstawy do zwrotu opłat celnych pobranych przed tą datą (chyba że ustalono inaczej), jednak nie wyklucza to wniesienia skargi o odszkodowanie na podstawie art. 340 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej – wersja skonsolidowana ( zob. op.cit. str. 66.).
Rozporządzenie Rady (WE) nr 1515/2001 w sprawie środków, które wspólnota może podjąć po przyjęciu przez organ ds. rozstrzygania sporów WTO sprawozdania dotyczącego zagadnień antydumpingowych i antysubsydyjnych (Dz.Urz. UE. L Nr 201 str. 10) stanowi w art. 3, że wszelkie środki przyjęte na podstawie tego rozporządzenia stają się skuteczne od daty ich wejścia w życie i nie stanowią podstawy do zwrotu opłat celnych pobranych przed tą datą, chyba że ustalono inaczej. Przepis ten odnosić się może jedynie do sytuacji, gdy postępowanie zmierzające do określenia cła antydumpingowego zostało zakończone ostateczną decyzją w okresie obowiązywania przepisów zakwestionowanych przez organ ds. rozstrzygania sporów WTO w jego sprawozdaniu. Przepis ten w żadnej mierze nie uzasadnia odstąpienia przez organ odwoławczy od zasady bezpośredniego stosowania przepisów prawa materialnego obowiązujących w dacie orzekania – w sytuacji gdy z samej istoty sprawy (związanej z retroaktywnym skutkiem przepisów nakładających cło antydumpingowe na towary objęte wcześniejszą rejestracją) wynika brak możliwości stosowania przepisów obowiązujących w dacie dokonania zgłoszeń celnych.
Zastosowanie przez organy celne stawki celnej wynikającej z pierwotnej wersji rozporządzenia nr 91/2009 stanowiło akt stosowania prawa, które nie obowiązywało w żadnej z istotnych dla ustalenia stanu prawnego dat - ani w dacie dokonania zgłoszeń celnych, ani w dacie orzekania przez te organy. Należy nadto podkreślić, że zasada zgodnej interpretacji prawa wspólnotowego z Porozumieniem Antydumpingowym stoi na przeszkodzie stosowaniu aktów wtórnego prawa wspólnotowego, w takim zakresie w jakim naruszają one normy zawarte w tym Porozumieniu. Niezgodność rozporządzenia nr 91/2009 w istotnym dla sprawy zakresie z Porozumieniem Antydumpingowym została uznana przez Komisję Europejską, co doprowadziło do wydania rozporządzenia zmieniającego nr 924/2012. Również i z tego powodu nie można zaakceptować powołania się przez organy celne na stan prawny uznany przez właściwy organ wspólnoty za wadliwy w odniesieniu do zobowiązań Wspólnoty wynikających z umowy międzynarodowej, której jest ona stroną.
Nie stosując zatem przy ustalaniu wysokości cła antydumpingowego przepisów rozporządzenia nr 924/2012 z dnia 4 października 2012 r. organy celne naruszyły przepisy prawa materialnego w sposób mający istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.
Złożoność i poziom skomplikowania stanu prawnego, na tle którego powstała niniejsza sprawa przemawia, zdaniem sądu, za oceną, że naruszeń prawa, do których doszło w niniejszej sprawie nie można ocenić jako rażącego – uzasadniającego stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 §1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 247 § 1 pkt 3 o.p.
Nie było, wbrew stanowisku skarżącej, przeszkód do rozstrzygnięcia jedną decyzją dwóch spraw -celnej i podatkowej. Zgodnie bowiem z art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tj. Dz. U. z 2011 r., nr 177, poz.1054 ze zm.), jeżeli organ celny stwierdzi, że w zgłoszeniu celnym kwota podatku została wykazana nieprawidłowo, naczelnik urzędu celnego wydaje decyzję określającą podatek w prawidłowej wysokości, przy czym kwota podatku może zostać określona w decyzji dotyczącej należności celnych.
Skoro wskutek wprowadzenia z mocą wsteczną cła antydumpingowego na sprowadzone towary, zmianie uległ jeden z elementów wpływających na podstawę opodatkowania, a mianowicie wysokość należnego cła, to konieczne było także określenie wysokości podatku w prawidłowej wysokości, uwzględniającej tę zmianę.
Mając powyższe okoliczności na uwadze, Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit a) p.p.s.a. w związku z art. 135 p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku. Jednocześnie na mocy art. 152 p.p.s.a. Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 oraz 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 490).
Przy ponownym rozpatrzeniu spraw organ administracji winien uwzględnić dokonaną powyżej ocenę prawną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło