III RN 140/01

Izba Cywilna2002-09-20

Skład orzekający: Kazimierz Jaśkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy złożenie wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, bez równoczesnego uiszczenia tego wpisu, skutkuje niedopuszczalnością wniosku, czy też stanowi jego wadliwość podlegającą usunięciu w trybie art. 130 KPC?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że złożenie wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego, bez równoczesnego uiszczenia tego wpisu, nie stanowi niedopuszczalności wniosku, lecz jego wadliwość formalną. Wadliwość ta podlega usunięciu w trybie art. 130 KPC, zgodnie z zasadami przyjętymi w sądowym postępowaniu cywilnym. Orzeczenie NSA, które odrzuciło wniosek jako niedopuszczalny, było sprzeczne z tym stanowiskiem.
Stan faktyczny
Bożena T. złożyła skargę na decyzję Izby Skarbowej, ale nie uiściła od niej wpisu sądowego. W związku z tym Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) odrzucił skargę. Bożena T. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu, twierdząc, że nie otrzymała wezwania z powodu błędu poczty. NSA odrzucił ten wniosek, uznając, że nie spełniono przesłanek z art. 58 § 2 KPA, ponieważ wpis nie został uiszczony. Prezes NSA wniósł rewizję nadzwyczajną, zarzucając naruszenie przepisów KPC i ustawy o NSA.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Postanowienie z dnia 20 września 2002 r. III RN 140/01 Złożenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia wpisu sądowe-go od skargi na decyzję, bez równoczesnego uiszczenia tego wpisu, nie ozna-cza niedopuszczalności wniosku, lecz jego wadliwość podlegającą usunięciu w trybie art. 130 KPC. Przewodniczący SSN Kazimierz Jaśkowski. Sędziowie SN: Jerzy Kwaśniewski (sprawozdawca), Andrzej Wróbel. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 września 2002 r. sprawy ze skargi Bożeny T. na decyzję Izby Skarbowej w K. w przedmiocie nałoże-nia kary porządkowej, na skutek rewizji nadzwyczajnej Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego od postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego w War-szawie-Ośrodka Zamiejscowego w Katowicach z dnia 5 marca 2001 r. [...] u c h y l i ł zaskarżone postanowienie. U z a s a d n i e n i e Postanowieniem z dnia 11 grudnia 2000 r. Naczelny Sąd Administracyjny-Ośrodek Zamiejscowy w Katowicach odrzucił skargę Bożeny T. na postanowienie Izby Skarbowej w K. z dnia 2 lipca 2000 r. w przedmiocie nałożenia kary porządko-wej na skutek nieuiszczenia przez skarżącą wpisu od wniesionej skargi we wskaza-nym terminie. W związku z powyższym skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego, ze względu - jak twierdziła - na nieotrzymanie wezwania w przedmiocie wpisu na skutek pomyłki pracownika urzędu poczty. Twierdzenie to wnioskodawczyni „udokumentowała” przez złożenie pisma Zastępcy Dyrektora Rejo-nowego Urzędu Poczty dotyczącego złożonej przez nią reklamacji. Postanowieniem z dnia 5 marca 2001 r. Naczelny Sąd Administracyjny odrzu-cił wniosek o przywrócenie terminu, uznając, że nie zostały spełnione przesłanki z 2 art. 58 § 2 KPA, skoro skarżąca nie uiściła wpisu od skargi, to znaczy nie dopełniła czynności, dla której termin był określony. Ponadto Sąd stwierdził, że z przedstawio-nych przez stronę skarżącą dokumentów nie wynika, aby postępowanie wyjaśniające zawierało jakiekolwiek rozstrzygnięcie przemawiające za uznaniem winy jednej ze stron. Powyższe postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodek Za-miejscowy w Katowicach zaskarżył rewizją nadzwyczajną Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarzucając rażące naruszenie art. 130 § 1 i art. 171 KPC w związku z art. 59 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyj-nym (Dz.U. Nr 74, poz. 368 ze zm.), oraz art. 58 § 1 KPA w związku z art. 59 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym. Na tych podstawach wniósł o uchylenie za-skarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Naczelnemu Sądowi Administracyj-nemu - Ośrodkowi Zamiejscowemu w Katowicach do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Stosownie do art. 59 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym do postę-powania przed tym sądem w sprawach nieunormowanych w tej ustawie stosuje się określone przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (w tym art. 57-60), a w pozostałym zakresie stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania cywil-nego. Na tej podstawie odpowiedniemu zastosowaniu w postępowaniu sądowoadmi-nistracyjnym podlega między innymi art. 171 KPC określający odrzucenie przez sąd na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu, który jest spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny. Możliwość odrzucenia przez NSA spóźnionego lub niedopuszczalnego wnio-sku o przywrócenie terminu w trybie określonym w art. 171 KPC nie jest kwestiono-wana w rewizji nadzwyczajnej i nie nasuwa zastrzeżeń. Wynikający natomiast z rewi-zji nadzwyczajnej problem dotyczy podstaw do zastosowania powyższego przepisu w sytuacji, gdy z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia wpisu sądowego od skargi nie zostało połączone uiszczenie tego wpisu, wymagane według przepisu określającego warunki wniosku (por. art. 58 § 2 zdanie drugie KPA). W rewizji nadzwyczajnej zarzucono, iż stanowisko zaskarżonego postanowie-nia pozostaje w sprzeczności z przyjętym w sądowym postępowaniu cywilnym rozu-mieniem wadliwości wniosku o przywrócenie terminu, niespełniającego warunku 3 równoczesnego dokonania czynności procesowej (określonego w art. 169 § 3 KPC analogicznie jak w art. 58 § 2 zdanie drugie KPA). Mianowicie przyjmuje się, (por. postanowienie SN z 18 października 1954 r., I CZ 238/54 - OSN 1954 nr 2, poz. 44), że niedopełnienie przez składającego wniosek o przywrócenie terminu obowiązku przewidzianego w art. 169 § 3 KPC stanowi brak formalny wniosku, który podlega usunięciu w trybie art. 130 KPC. Rozpoznający sprawę skład Sądu Najwyższego po-dzielił stanowisko rewidującego. Zaskarżone orzeczenie jest sprzeczne ze wskaza-nymi przepisami, gdyż sytuację wadliwego pod względem formalnym przedstawienia wniosku o przywrócenie terminu (bez wymaganego uiszczenia wpisu) oceniono nie-słusznie jako sytuację niedopuszczalności wniosku. Ponadto przesłanką odrzucenia wniosku w trybie art. 171 KPC nie mogła być merytoryczna ocena zasadności wnio-sku, która jednakże - jak to wynika z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia - stanowi podstawę tego postanowienia. Z powyższych przyczyn uznając, że rewizja nadzwyczajna miała usprawiedli-wione podstawy Sąd Najwyższy orzekł w myśl art. 39313 § 1 KPC. ========================================

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 130 KPC.art. 58 § 2 KPart. 130 § 1art. 171 KPCart. 59art. 58 § 1 KPart. 57art. 58 § 2art. 169 § 3 KPCart. 39313 § 1 KPC.§ 2§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy