II UZ 14/06

Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych2006-06-02

Skład orzekający: Jerzy Kuźniar

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skutek określony w art. 1302 § 3 k.p.c. dotyczy także pism oraz środków odwoławczych i środków zaskarżenia podlegających opłacie podstawowej?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że pojęcie „opłata w wysokości stałej” użyte w art. 1302 § 3 k.p.c. ma szerszy zakres znaczeniowy niż „opłata stała” w rozumieniu ustawy o kosztach sądowych. Obejmuje ono również opłaty, których wysokość jest stała w sensie arytmetycznym, w tym opłatę podstawową. W związku z tym, nieuiszczenie opłaty podstawowej przez profesjonalnego pełnomocnika skutkuje odrzuceniem pisma procesowego.
Stan faktyczny
Ubezpieczona wniosła skargę kasacyjną, której pełnomocnik (adwokat) uiścił opłatę podstawową w niższej wysokości niż wymagana przez ustawę o kosztach sądowych. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną z powodu nieuiszczenia należnej opłaty. Pełnomocnik wniósł zażalenie, argumentując, że art. 1302 § 3 k.p.c. dotyczy tylko opłat stałych i stosunkowych, a nie opłaty podstawowej.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie ubezpieczonej na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu skargi kasacyjnej.

Pełny tekst orzeczenia

Postanowienie z dnia 2 czerwca 2006 r. II UZ 14/06 Skutek określony w art. 1302 § 3 k.p.c. dotyczy także pism oraz środków odwoławczych i środków zaskarżenia podlegających opłacie podstawowej. Przewodniczący SSN Jerzy Kuźniar, Sędziowie SN: Krystyna Bednarczyk, Beata Gudowska (sprawozdawca). Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 czerwca 2006 r. sprawy z odwołania Antoniny B. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecz-nych-Oddziałowi w G.W. o przyznanie renty w związku z deportacją, na skutek za-żalenia ubezpieczonej na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 23 marca 2006 r. [...], o d d a l i ł zażalenie. U z a s a d n i e n i e Postanowieniem z dnia 23 marca 2006 r. Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i Ubez-pieczeń Społecznych w Szczecinie odrzucił skargę kasacyjną ubezpieczonej Antoni-ny B. od wyroku tego Sądu z dnia 1 grudnia 2005 r. Stwierdził, że pełnomocnik skar-żącej - adwokat, wnoszący skargę w dniu 13 marca 2006 r., a więc po wejściu w ży-cie ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. Nr 167, poz. 1398), powinien uiścić bez wezwania opłatę podstawową w wysokości 30 zł. W zażaleniu pełnomocnik ubezpieczonej wniósł o uchylenie postanowienia jako oczywiście niezasadnego, podnosząc, że wynikające z art. 1302 k.p.c. zobowią-zanie profesjonalnych pełnomocników do uiszczenia opłaty bez wezwania ogranicza się tylko do opłaty stałej i stosunkowej, a zatem rygor odrzucenia pisma (środka za-skarżenia) podlegającego opłacie nie dotyczy opłaty podstawowej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 2 Zgodnie z art. 11 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w spra-wach cywilnych (Dz.U. Nr 167, poz. 1398), opłata uiszczana przy wnoszeniu do sądu pism podlegających opłacie jest stała, stosunkowa albo podstawowa. Z kolei art. 1302 § 3 k.p.c., normujący skutki nieuiszczenia opłat od środków odwoławczych i środków zaskarżenia wnoszonych przez zawodowych pełnomocników, posługuje się pojęciem „opłata w wysokości stałej”. Pojęcie to, różniące się od używanego w usta-wie o kosztach sądowych pojęcia „opłata stała”, ma szerszy zakres znaczeniowy, obejmuje bowiem także opłaty, które nie są opłatami stałymi w znaczeniu normatyw-nym, określonym przez ustawę, ale ich wysokość jest stała w sensie arytmetycznym. Dotyczy to w szczególności opłaty podstawowej, ustalonej przez ustawodawcę na kwotę 30 zł (art. 14 ust. 3 ustawy). Należy podkreślić, że gdyby ustawodawca zamie-rzał ograniczyć skutki określone w art. 1302 k.p.c. tylko do pism podlegających opła-cie stałej w rozumieniu art. 11 ustawy o kosztach sądowych, posłużyłby się - mając na względzie jednolitość systemu prawa oraz troskę o spójność terminologiczną - tym właśnie pojęciem; użycie sformułowania „opłata w wysokości stałej” wskazuje na zamiar ustawodawcy nadania temu określeniu innego, szerszego znaczenia. Poza tym, zważywszy że jednym z celów nowej ustawy o kosztach sądowych oraz zmian wprowadzonych do kodeksu postępowania cywilnego w zakresie skutków niezacho-wania wymagań formalnych pism procesowych (między innymi art. 1302 i 1303 oraz art. 370, 3701, 3986 i 4246) było przyspieszenie i usprawnienie postępowania, nie ma żadnych argumentów dla twierdzenia, iż ustawodawca chciał wyłączyć sankcję przewidzianą w art. 1302 k.p.c. w odniesieniu do uchybień w zakresie uiszczenia przez zawodowych pełnomocników opłaty podstawowej, której wysokość jest stała. Należy także podnieść, na co zwrócił uwagę Sąd Najwyższy w uzasadnieniu uchwały z dnia 22 lutego 2006 r., III CZP 6/06 (BSN 2006 nr 2, s. 5), że prawodawca, nakładając na profesjonalnych pełnomocników zaostrzone wymagania w zakresie spełniania stawianych przez ustawę wymagań formalnych oraz oczekując od nich spełniania wysokich standardów zawodowych, za elementarne zadanie warsztatowe uznaje prawidłowe od strony formalnej sporządzanie pism procesowych, w tym środ-ków odwoławczych i środków zaskarżenia, oraz uiszczanie należnych, określonych przez ustawę opłat. Z tych względów orzeczono jak w sentencji (39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.). 3 ========================================

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 1302 § 3 KPCart. 1302 KPCart. 11art. 14 ust. 3art. 1302art. 370art. 3941 § 3 KPC§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy