I UZ 33/06

Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych2006-12-20

Skład orzekający: Teresa Flemming-Kulesza, Krystyna Bednarczyk, Herbert Szurgacz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy opłata podstawowa, o której mowa w ustawie o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, jest opłatą w wysokości stałej w rozumieniu art. 130^2 § 3 k.p.c. i czy jej nieuiszczenie przez profesjonalnego pełnomocnika skutkuje odrzuceniem środka odwoławczego bez wezwania do jej uiszczenia?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że opłata podstawowa, mimo odmiennego nazewnictwa w ustawie o kosztach sądowych, jest opłatą w wysokości stałej w rozumieniu art. 130^2 § 3 k.p.c. Oznacza to, że w przypadku jej nieuiszczenia przez profesjonalnego pełnomocnika, sąd odrzuca środek odwoławczy bez wcześniejszego wezwania do jej uiszczenia.
Stan faktyczny
Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną ubezpieczonego z powodu nieuiszczenia opłaty podstawowej przez jego pełnomocnika. Ubezpieczony złożył zażalenie, kwestionując interpretację sądu apelacyjnego dotyczącą opłaty podstawowej jako opłaty w wysokości stałej. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie ubezpieczonego na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu skargi kasacyjnej.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I UZ 33/06 POSTANOWIENIE Dnia 20 grudnia 2006 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Teresa Flemming-Kulesza (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Krystyna Bednarczyk SSN Herbert Szurgacz w sprawie z odwołania S. B. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w B. o rentę z tytułu niezdolności do pracy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 20 grudnia 2006 r., zażalenia ubezpieczonego na postanowienie Sądu Apelacyjnego w K. z dnia 18 lipca 2006 r., sygn. akt III AUa …/04, oddala zażalenie. U z a s a d n i e n i e Postanowieniem z dnia 18 lipca 2006 r. Sąd Apelacyjny – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w K. odrzucił skargę kasacyjną od wyroku tego Sądu z dnia 9 maja 2006 r. Podstawą odrzucenia skargi było nieuiszczenie przez pełnomocnika ubezpieczonego opłaty podstawowej w wysokości 30 zł wynikającej z art. 36 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. Nr 167, poz. 1398). Sąd stwierdził, że strona korzystająca ze zwolnienia od kosztów sądowych ma zawsze obowiązek uiścić opłatę podstawową, zaś opłata 2 podstawowa, zdaniem Sądu Apelacyjnego, jest opłatą w stałej wysokości w rozumieniu art. 130 2 § 3 k.p.c. Ubezpieczony zaskarżył zażaleniem powyższe postanowienie wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Skarżący zakwestionował interpretację art. 130 2 § 3 k.p.c. dokonaną przez Sąd Apelacyjny zmierzającą do objęcia tym przepisem opłaty podstawowej i utożsamienie jej z opłatą w wysokości stałej. Podnosił, że art. 130 2 § 3 k.p.c. stanowiący o odrzuceniu środka odwoławczego nie wymienia opłaty podstawowej, nie uwzględnia jej również art. 130 2 § 1 stanowiący o zwrocie pisma. Zdaniem skarżącego sąd winien wezwać stronę do uzupełnienia pisma i nie mógł zastosować rozszerzającej interpretacji przepisów art. 130 2 § 3 k.p.c. obejmując hipotezą tego artykułu opłaty podstawowej, skoro ustawa o kosztach sądowych dokonuje wyraźnego podziału opłat na trzy rodzaje i w żadnym przepisie nie obejmuje opłatą stałą opłaty podstawowej. Luka prawna w przepisach dotyczących skutków nieuiszczenia opłaty podstawowej przez radcę prawnego nie może rodzić negatywnych skutków dla strony, skoro może być wypełniona „przez brzmienie” art. 130 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 130 2 § 3 k.p.c. sąd odrzuca bez wezwania o uiszczenie opłaty pismo wniesione przez adwokata, radcę prawnego lub rzecznika patentowego, środki odwoławcze lub środki zaskarżenia (apelację, zażalenie, skargę kasacyjną, skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, sprzeciw od wyroku zaocznego, zarzuty od nakazu zapłaty, skargę na orzeczenie referendarza sądowego) podlegające opłacie w wysokości stałej lub stosunkowej obliczonej od wskazanej przez stronę wartości przedmiotu zaskarżenia. Przepis ten ma więc zastosowanie do tych środków odwoławczych i środków zaskarżenia co do których wysokość opłaty jest znana profesjonalnemu pełnomocnikowi, gdyż jest określona kwotowo albo wskazany jest sposób jej obliczenia. 3 Zwrot „opłata w wysokości stałej” różni się od używanego w ustawie o kosztach sądowych w sprawach cywilnych pojęcia „opłata stała”, co wskazuje, że określenia te mają inne znaczenie. Określenie „opłata w wysokości stałej” obejmuje także opłaty, które nie są opłatami stałymi w rozumieniu ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, ale ich wysokość jest stała dlatego, że została określona kwotowo, jak to ma miejsce w przypadku opłaty podstawowej. W związku z powyższym określona w wymienionych przepisach opłata podstawowa jest opłatą w wysokości stałej w rozumieniu art. 1302 § 3 k.p.c. Stanowisko takie zawarł Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 26 września 2006 r. II UZP 11/06, w której przyjął że przepis art. 130 2 § 3 k.p.c. stosuje się do środków odwoławczych i środków zaskarżenia podlegających opłacie podstawowej, o której mowa w art. 35 i 36 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. Nr 167, poz. 1398 ze zm.). Podkreślić należy, że stanowisko to znajdowało również i wcześniej odzwierciedlenie w orzecznictwie Sądu Najwyższego (m.in. postanowieniu z dnia 19 maja 2006 r. I CZ 34/06, postanowieniu z dnia 30 maja 2006 r. I CZ 23/06, postanowieniu z dnia 2 czerwca 2006 r. II UZ 14/06, postanowieniu z dnia 11 lipca 2006 r. I CSK 146/06, postanowieniu z dnia 8 sierpnia 2006 r. I CSK 170/06, postanowieniu z dnia 17 sierpnia 2006 r. III UZ 7/06, postanowieniu z dnia 17 sierpnia 2006 r. III UZ 7/06, postanowieniu z dnia 13 września 2006 r. II PZ 27/06). Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 39814 i 3941 § 3 k.p.c., Sąd Najwyższy oddalił zażalenie.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 36art. 130art. 130 § 1 KPCart. 1302 § 3 KPCart. 35art. 39814§ 3§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 25.07.2026. · PDF źródłowy