V KK 49/17

Sygn. akt V KK 49/17 POSTANOWIENIE Dnia 28 kwietnia 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Puszkarski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Roman Sądej SSA del. do SN Ewa Plawgo Protokolant Katarzyna Wełpa przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Grzegorza Krysmanna w sprawie K. L. ukaranego za wykroczenie z art. 92a k.w. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie w dniu 28 kwietnia 2017 r., kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na niekorzyść ukaranego od postanowienia Sądu Rejonowego w K. z dnia 11 kwietnia 2016 r., sygn. akt II W …/14, o umorzeniu postępowania uchyla zaskarżone postanowienie, a wydatkami za postępowanie kasacyjne obciąża Skarb Państwa. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Koninie w sprawie o sygn. akt II W …/14 w dniu 21 listopada 2014 r. wydał wyrok nakazowy, którym obwinionego K. L. uznał za winnego wykroczenia z art. 92a k.w. popełnionego w dniu 26 marca 2014 r. i wymierzył mu karę grzywny w wysokości 250 zł (k. 32 akt sprawy). Odpis tego wyroku, z pouczeniem, o którym mowa w art. 505 k.p.k., został doręczony K.L. w dniu 18 lutego 2016 r. (k. 60, 62), a wobec niewniesienia przez obwinionego w terminie 7 dni sprzeciwu od wyroku orzeczenie, zgodnie z treścią art. 94 § 3 k.p.w., stało się prawomocne z dniem 26 lutego 2016 r. Mimo to, w tej samej sprawie w dniu 11 kwietnia 2016 r. Sąd Rejonowy w K. wydał postanowienie, mocą którego na podstawie art. 5 § 1 pkt 4 k.p.w. w zw. z art. 45 § 1 k.w. umorzył postępowanie przeciwko 2 K. L. o wykroczenie z art. 92 a k.w. (k. 64). W uzasadnieniu pominął fakt wydania prawomocnego wyroku nakazowego, natomiast stwierdził, że decyzja o umorzeniu postępowania znajduje oparcie w art. 45 § 1 k.w., który stanowi, że karalność wykroczenia ustaje, jeżeli od czasu jego popełnienia upłynął rok, a jeżeli w tym okresie wszczęto postępowanie, karalność wykroczenia ustaje z upływem 2 lat od popełnienia czynu. Postanowienie to uprawomocniło się w dniu 24 grudnia 2016 r. (k. 73). Kasację od powyższego postanowienia wniósł Prokurator Generalny. Na podstawie art. 110 § 1 k.p.w. zaskarżył postanowienie w całości na niekorzyść obwinionego, a na podstawie art. 111 k.p.w. oraz art. 526 § 1 k.p.k. i art. 537 § 1 i 2 k.p.k. w zw. z art. 112 k.p.w. zarzucił rażące i stanowiące bezwzględną przyczynę odwoławczą, określoną w art. 104 § 1 pkt 7 k.p.w., naruszenie przepisu prawa procesowego, a mianowicie art. 5 § 1 pkt 8 k.p.w., polegające na wydaniu w dniu 11 kwietnia 2016 r. postanowienia o umorzeniu postępowania wobec obwinionego K. L., podczas gdy postępowanie wobec wymienionego o ten sam czyn zostało zakończone prawomocnym wyrokiem nakazowym z dnia 21 listopada 2014 r. W konkluzji Prokurator Generalny wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja jest zasadna. Nie ulega wątpliwości, że organ prowadzący postępowanie ma obowiązek baczenia, czy w sprawie nie zachodzi któraś z tzw. ujemnych przesłanek procesowych, w odniesieniu do wykroczeń ujętych w art. 5 § 1 k.p.w. Wydanie zaskarżonego postanowienia wskazuje na to, że w rozpatrywanej sprawie Sąd orzekający tego obowiązku nie dopełnił. W szczególności pominął, że wcześniej został wydany wobec obwinionego K.L. prawomocny wyrok nakazowy, kończący postępowanie w sprawie. Nie było więc warunków, by uznać, że przed zakończeniem postępowania doszło do ustania karalności wykroczenia, prowadzącego do przedawnienia orzekania i umorzyć postępowanie na podstawie art. 5 § 1 pkt 4 k.p.w. w zw. z art. 45 § 1 k.w. Wydanie postanowienia o umorzeniu postępowania w sprawie o wykroczenie wobec K.L. było niezgodne z art. 5 § 1 pkt 8 k.p.w., prowadziło do naruszenia powagi rzeczy osądzonej i zaistnienia drugiego kończącego postępowanie orzeczenia, zatem skutkowało wystąpieniem uchybienia określonego w art. 104 § 1 pkt 7 k.p.w. Do przywrócenia stanu zgodnego z prawem należało postąpić zgodnie z wnioskiem kasacji, tj. uchylić zaskarżone postanowienie. Chociaż art. 537 § 2 k.p.k. co do zasady przewiduje w takim wypadku wydanie orzeczenia następczego, w realiach sprawy nie zachodziła konieczność wydania takiego orzeczenia. Należy przy tym wspomnieć, że przyjmuje się, iż przepis art. 537 k.p.k. nie zawiera pełnego 3 katalogu rozstrzygnięć sądu kasacyjnego. Możliwe jest także ograniczenie się Sądu Najwyższego do uchylenia wadliwego rozstrzygnięcia bez wydawania orzeczenia następczego (zob. np. wyrok SN z dnia 15 kwietnia 2015 r., IV KK 413/14, LEX nr 1710390). Mając na względzie przedstawione względy, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie, o wydatkach za postępowanie kasacyjne rozstrzygając zgodnie z art. 119 k.p.w. w zw. z art. 638 k.p.k. kc