I NSP 326/24
Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2024-10-04
Skład orzekający: Grzegorz Pastuszko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki jest dopuszczalna, jeśli została wniesiona po prawomocnym zakończeniu postępowania, którego dotyczy?Ratio decidendi
Skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki jest dopuszczalna wyłącznie w toku postępowania, którego ta skarga dotyczy. Wniesienie jej po prawomocnym zakończeniu postępowania skutkuje jej niedopuszczalnością i koniecznością odrzucenia.Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, wskazując na długotrwałe postępowanie w sprawie o zapłatę. Skarga dotyczyła sprawy o sygn. I ACa 214/19, która została prawomocnie zakończona wyrokiem z dnia 18 grudnia 2019 r. Skarżący domagał się stwierdzenia przewlekłości, wyznaczenia rozprawy, przyznania odszkodowania oraz zwolnienia od kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki oraz umorzył postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
I NSP 326/24 POSTANOWIENIE Dnia 4 października 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Grzegorz Pastuszko w sprawie ze skargi E. P. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w Gdańsku w sprawie o sygn. I ACa 214/19, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 4 października 2024 r., 1. odrzuca skargę; 2. umarza postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. UZASADNIENIE E. P. (dalej: „skarżący”) pismem z 25 lipca 2024 r. (data nadania listu) wniósł skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu toczącym się przed Sądem Apelacyjnym w Gdańsku w sprawie o sygn. I ACo 264/24 (w nagłówku sygn. I ACa 214/19). Skarżący domagał się: 1. stwierdzenia przewlekłości postępowania w powyższej sprawie; 2. zalecenie sądowi rozpoznającemu sprawę co do istoty wyznaczenia rozprawy; 3. przyznania skarżącemu od Skarbu Państwa kwoty 20 000 zł tytułem odpowiedniej kwoty; 4. zwolnienia skarżącego od uiszczenia opłaty stałej od skargi.
I NSP 326/24 2 W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że w 2019 r. złożył pozew przeciwko pozwanemu w sprawie o zapłatę z ustawowymi odsetkami i do chwili obecnej nie wyznaczono w sprawie terminu rozprawy. Ponadto skarżący podniósł, że przeciągające się postępowanie sądowe jest dla niego wyjątkowo dokuczliwe, bowiem jest w podeszłym wieku, a od dłuższego czasu leczy się na liczne schorzenia, sprawa ta zaś absorbuje go w znacznym stopniu. W dniu 18 grudnia 2019 r. w sprawie z powództwa E. P. przeciwko Skarbowi Państwa – Z. K. w S. o ochronę dóbr osobistych i zapłatę na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sądu Okręgowego w Gdańsku z 24 maja 2018 r., XV C 553/15, Sąd Apelacyjny w Gdańsku wydał wyrok w sprawie I ACa 214/19, którym: I. zmienił zaskarżony wyrok w punkcie I. i w punkcie II. w ten sposób, że oddalił powództwo; II. odstąpił od obciążenia powoda kosztami postępowania apelacyjnego na rzecz pozwanego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 1725, dalej: „ustawa o skardze na przewlekłość”), strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie zmierzające do wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych i prawnych albo dłużej niż to konieczne do załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego (przewlekłość postępowania). Stosownie do art. 5 ust. 1 ustawy o skardze na przewlekłość, wniesienie skargi na przewlekłość postępowania jest dopuszczalne wyłącznie w toku postępowania, którego ta skarga dotyczy. W przeciwnym razie musi być ona uznana za niedopuszczalną z mocy prawa.
I NSP 326/24 3 W treści skargi skarżący wskazał, że w 2019 r. złożył pozew przeciwko pozwanemu w sprawie o zapłatę z ustawowymi odsetkami i do chwili obecnej nie wyznaczono w sprawie terminu rozprawy. Jednocześnie podał on, że skarga dotyczy sprawy o sygn. I ACo 265/24. Z przeprowadzonej przez Sąd Najwyższy analizy akt sprawy Sądu Apelacyjnego w Gdańsku (I ACa 214/19) wynika jednak, że skarga de facto – wbrew twierdzeniom skarżącego – odnosi się do sprawy o sygn. I ACa 214/19 zakończonej prawomocnym wyrokiem z 18 grudnia 2019 r. W takim stanie rzeczy przedmiotową skargę należy uznać za niedopuszczalną jako wniesioną poza tokiem postępowania (art. 5 ust. 1 ustawy o skardze na przewlekłość) i tym samym podlegającą odrzuceniu. Z tych względów Sąd Najwyższy, na podstawie art. 395 § 1 w zw. z art. 397 § 11 w zw. z 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość, orzekł jak w sentencji postanowienia. Konsekwencją odrzucenia skargi na przewlekłość postępowania, wobec jej niedopuszczalności jest zbędność orzekania w przedmiocie wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie opłaty od skargi. Postępowanie w tym zakresie należało więc umorzyć na podstawie art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość w zw. z art. 3941 § 3 w zw. z art. 39821 w zw. z art. 391 § 1 w zw. z art. 355 k.p.c. [D.Z.] [ał]
Powiązane orzeczenia
- I NSP 95/24 2024-06-05Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki jest dopuszczalna, jeśli została wniesiona po prawomocnym zakończeniu postępowania?
- I NSP 136/21 2021-09-21Czy skarga na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki może być wniesiona po prawomocnym zakończeniu postępowania?
- I NSP 381/22 2023-01-25Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki jest dopuszczalna, gdy postępowanie, którego dotyczy, zostało już prawomocnie zakończone?
- I NSP 368/22 2023-01-12Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki może być wniesiona po prawomocnym zakończeniu postępowania, którego dotyczy?
- I NSP 314/22 2023-01-12Czy skarga na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki jest dopuszczalna, gdy postępowanie, którego dotyczy, zostało już prawomocnie zakończone?
Powołane przepisy
art. 2 ust. 1art. 5 ust. 1art. 395 § 1art. 397 § 11art. 8 ust. 2art. 8 ust. 2art. 3941 § 3art. 39821art. 391 § 1art. 355 KPC§ 1§ 11
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy