III UK 56/10

Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2010-11-03

Skład orzekający: Jerzy Kwaśniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie z odwołania od decyzji organu rentowego odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji tego organu, właściwym do merytorycznej kontroli jest sąd powszechny czy administracyjny, a jeśli sąd powszechny, to czy dopuszczalna jest droga sądowa w sprawie odwołania od decyzji Wojskowego Biura Emerytalnego odmawiającej wydania decyzji o stwierdzeniu nieważności decyzji podjętych po dniu 1 stycznia 1999 r.?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, ponieważ podniesione w niej zagadnienia prawne dotyczące dopuszczalności drogi sądowej i właściwości sądu nie mieściły się w zakresie rozpoznania skargi kasacyjnej. Sąd Apelacyjny umorzył postępowanie w części dotyczącej stwierdzenia nieważności decyzji organu rentowego z powodu braku odwołania od decyzji odmawiającej wszczęcia postępowania w tym zakresie, a nie z powodu merytorycznego rozstrzygnięcia kwestii właściwości sądu.
Stan faktyczny
T. G. odwołał się od decyzji Wojskowego Biura Emerytalnego odmawiających wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o waloryzacji świadczenia emerytalnego oraz odmowy ponownego ustalenia wysokości świadczenia i wypłaty odsetek. Sąd Okręgowy oddalił odwołania. Sąd Apelacyjny uchylił wyrok w części dotyczącej stwierdzenia nieważności i umorzył postępowanie, a w pozostałej części oddalił apelację. T. G. wniósł skargę kasacyjną, domagając się jej przyjęcia do rozpoznania ze względu na istotne zagadnienie prawne dotyczące dopuszczalności drogi sądowej.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III UK 56/10 POSTANOWIENIE Dnia 3 listopada 2010 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Jerzy Kwaśniewski w sprawie z odwołania T. G. od decyzji Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w R. o stwierdzenie nieważności decyzji, wysokość emerytury i wypłatę wyrównania świadczenia za okres wsteczny wraz z odsetkami za zwłokę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 3 listopada 2010 r., na skutek skargi kasacyjnej odwołującego się od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 29 grudnia 2009 r., odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Uzasadnienie Decyzją z dnia 15 stycznia 2009 r. Wojskowe Biuro Emerytalne odmówiło T. G. wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o waloryzacji świadczenia emerytalnego wydanych po dniu 1 stycznia 1999 r. Drugą decyzją z tego samego dnia organ rentowy odmówił T. G. ponownego ustalenia wysokości świadczenia emerytalnego po 1 stycznia 1999 r. oraz wypłaty odsetek. Wyrokiem z dnia 26 maja 2009 r. Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w R. oddalił odwołania wnioskodawcy od powyższych decyzji organu rentowego (pkt I.); zasądził od wnioskodawcy na rzecz organu rentowego kwotę 60 zł. tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego (pkt II.). Powyższy wyrok zaskarżył apelacją wnioskodawca T. G. 2 Wyrokiem z dnia 29 grudnia 2009 r., Sąd Apelacyjny na podstawie art. 386 § 3 w związku z art. 355 § 1 k.p.c. uchylił pkt I zaskarżonego wyroku w części dotyczącej stwierdzenia nieważności decyzji waloryzacyjnych i w tej części umorzył postępowanie (pkt I.); dalej idącą apelację oddalił na podstawie art. 385 k.p.c. (pkt II.); zasądził od wnioskodawcy na rzecz organu rentowego kwotę 120 zł. tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym. Powyższy wyrok Sądu Apelacyjnego zaskarżył w całości skargą kasacyjną wnioskodawca. Skarżący powołując się na art. 3983 § 1 pkt 1 i 2 w związku z art. 3984 § 1 pkt 2 zarzucił: „1. Nieważność postępowania, przez to, że strona nie miała zdolności procesowej (legitymacji biernej) – art. 379 pkt 2 k.p.c. 2. Nieważność postępowania, przez to, że pełnomocnik strony nie był należycie umocowany – art. 379 pkt 2 k.p.c., 3. Naruszenie prawa materialnego poprzez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie – art. 3983 § 1 pkt 1 k.p.c., 4. Naruszenie przepisów postępowania, bowiem uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy – art. 389 § 1 pkt 2 k.p.c.”. Skarżący powołując się na art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c. w związku z art. 3989 § 1 k.p.c. wniósł o przyjęcie skargi do rozpoznania i wskazał na „następujące okoliczności uzasadniające przyjęcie kasacji do rozpoznania: a) istnienie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego polegającego na rozstrzygnięciu przez Sąd Najwyższy, - czy dopuszczalna jest droga sądowa w sprawie odwołania od decyzji Wojskowego Biura Emerytalnego odmawiającego, na podstawie art. 31, art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. w związku z art. 156 k.p.c., wydania decyzji o stwierdzeniu nieważności decyzji Wojskowego Biura Emerytalnego podjętych po dniu 1 stycznia 1999 r., - czy właściwym do merytorycznej kontroli decyzji wymienionych wyżej jest sąd powszechny czy sąd administracyjny.” W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ rentowy wniósł o oddalenie skargi oraz o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. 3 Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Kwestie związane z zarzuconą w skardze nieważnością postępowania zostały wyjaśnione w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 3 listopada 2010 r., I UZP 2/10. Zgodnie z tą uchwałą w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych pełnomocnik strony – organu rentowego – Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego, nie jest obowiązany do dołączenia do akt sprawy przy pierwszej czynności procesowej dokumentu potwierdzającego powierzenie funkcji Dyrektorowi (art. 89 § 1 k.p.c. w związku z art. 47711 § 1 k.p.c. i z art. 476 § 4 pkt 3 k.p.c.). Sąd Najwyższy podzielając wskazaną uchwałę nie stwierdza nieważności postępowania sądowego w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym. Wniesiona w sprawie skarga kasacyjna zawiera wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania uzasadniony w ten sposób, że w sprawie występuje zagadnienie prawne. Nie można jednak uznać, że skarżący wykazał istnienie przyczyny przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania określonej w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Istotne zagadnienie prawne jako przyczyna przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania – stosownie do art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. – musi występować w sprawie. Skarga nie może powoływać się na kwestie prawne oderwane od podstaw zaskarżonego wyroku Sądu drugiej instancji. Tak właśnie czyni skarżący przedstawiając zagadnienie dotyczące dopuszczalności drogi sądowej w sprawie z odwołania od decyzji organu rentowego odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji tego organu. Postawione w tym przedmiocie w skardze pytania dotyczą kwestii, która nie mieści się w zakresie podlegającym rozpoznaniu przez Sąd Najwyższy bo nie dotyczą podstaw rozpatrywanej skargi kasacyjnej, żaden z przepisów, na które skarżący wskazuje w postawionych pytaniach nie został podany w podstawach skargi kasacyjnej (por. art. 39813 § 1 k.p.c.). W zaskarżonym wyroku Sąd Apelacyjny umorzył postępowanie w części dotyczącej stwierdzenia nieważności decyzji organu rentowego z tego powodu, że wnioskodawca nie złożył odwołania od decyzji organu rentowego odmawiającej mu wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o waloryzacji jego świadczenia emerytalnego. Wobec tego Sąd Apelacyjny nie rozpoznał bo nie 4 zachodziła taka potrzeba – żadnej z kwestii dotyczących trybu zaskarżenia decyzji odmawiającej stwierdzenia nieważności; z kolei w podstawach skargi kasacyjnej nie ma zarzutów w powyższym zakresie, a w uzasadnieniu skargi znajduje się potwierdzenie przesłanki rozstrzygnięcia, że skarżący nie wniósł odwołania od decyzji w tym przedmiocie. Stwierdzając, że nie zachodzą przyczyny przyjęcia skargi, określone w art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy postanowił zgodnie z art. 3989 § 2 k.p.c.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 386 § 3art. 355 § 1 KPCart. 385 KPCart. 3983 § 1 pkt 1art. 3984 § 1 pkt 2art. 379 pkt 2 KPCart. 3983 § 1 pkt 1 KPCart. 389 § 1 pkt 2 KPCart. 3984 § 1 pkt 3 KPCart. 3989 § 1 KPCart. 31art. 32 ust. 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy