I CSK 2074/24
WyrokIzba Cywilna2024-09-20
Skład orzekający: Mariusz Załucki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy bieg miesięcznego terminu na wykonanie prawa nabycia nieruchomości, zgodnie z art. 4 ust. 1 i 5 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego w związku z art. 598 § 2 k.c., rozpoczyna się od otrzymania zawiadomienia o nabyciu nieruchomości, czy od otrzymania zawiadomienia wraz z wypisem z ewidencji gruntów i budynków?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że przedstawione zagadnienie prawne nie spełnia kryterium istotności. Istota rozstrzygnięcia opiera się na stwierdzeniu, że okolicznością otwierającą termin na skorzystanie z prawa pierwokupu lub odkupu nieruchomości jest powzięcie wiedzy o zdarzeniu prawotwórczym, a nie otrzymanie wymaganych załączników, zwłaszcza gdy informacje te są dostępne elektronicznie. Do takich wniosków wystarczają podstawowe metody wykładni.Stan faktyczny
Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa złożył skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w Lublinie dotyczącego odłączenia części nieruchomości z księgi wieczystej, założenia nowej księgi i wpisu prawa własności. Skarżący podniósł zagadnienie prawne dotyczące rozpoczęcia biegu terminu na wykonanie prawa nabycia nieruchomości w kontekście otrzymania zawiadomienia i wymaganych załączników.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 3989 § 1 i 2 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.Pełny tekst orzeczenia
I CSK 2074/24 POSTANOWIENIE 20 września 2024 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Mariusz Załucki na posiedzeniu niejawnym 20 września 2024 r. w Warszawie w sprawie z wniosku Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa w Warszawie z udziałem K. B. o odłączenie części nieruchomości z księgi wieczystej […] założenie nowej księgi wieczystej i wpis prawa własności, na skutek skargi kasacyjnej Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa w Warszawie od postanowienia Sądu Okręgowego w Lublinie z 15 grudnia 2023 r., II Ca 442/23, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Wnioskodawca Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa w Warszawie wywiódł skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w Lublinie z 15 grudnia 2023 r., wydanego w sprawie z udziałem K.B. o odłączenie części nieruchomości z księgi wieczystej, założenie nowej księgi i wpis prawa własności. Skarżący uzasadnił wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania istotnym zagadnieniem prawnym o następującej treści: Czy w świetle art. 4 ust. 1 i ust. 5 ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego w zw. z art. 598 § 2 k.c. bieg miesięcznego terminu na wykonanie prawa nabycia nieruchomości rozpoczyna się od otrzymania zawiadomienia o nabyciu
I CSK 2074/24 2 nieruchomości, czy od otrzymania zawiadomienia wraz z wypisem z ewidencji gruntów i budynków dla działek ewidencyjnych wchodzących w skład nieruchomości rolnej stanowiącej przedmiot nabycia o którym mowa w art. 4 ust. 5 pkt 2) tejże ustawy, jak również czy pomimo braku dołączenia do zawiadomienia takiego wypisu z ewidencji gruntów i budynków rozpoczyna się bieg terminu o którym mowa w art. 598 § 2 k.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zagadnienie prawne powinno zostać sformułowane w oparciu o okoliczności mieszczące się w stanie faktycznym sprawy wynikającym z dokonanych przez sąd ustaleń, a jednocześnie powinno być przedstawione w sposób ogólny i abstrakcyjny tak, aby umożliwić udzielenie uniwersalnej odpowiedzi, niesprowadzającej się do samej subsumpcji i rozstrzygnięcia konkretnego sporu. Istotność zagadnienia można interpretować jako problem nowy, skomplikowany, którego rozstrzygnięcie wykracza poza zastosowanie podstawowych metod wykładni prawa (zob. m.in. postanowienia SN z 11 stycznia 2024 r., I CSK 6184/22; z 13 grudnia 2023 r., I CSK 5954/22; z 25 października 2023 r., III USK 286/22). Jako przyczynę przyjęcia skargi do rozpoznania wnioskodawca przedstawił problem prawny, pozbawiony jednak przymiotu istotności. W doktrynie nie kwestionuje się bowiem, że okolicznością otwierającą termin przewidziany na skorzystanie z prawa pierwokupu lub odkupu nieruchomości jest powzięcie wiedzy o zdarzeniu prawotwórczym (w tym przypadku otrzymanie postanowienia o przysądzeniu prawa własności), nie zaś otrzymanie wymaganych prawem załączników, w szczególności, że informacje, które te załączniki zawierają są dostępne w systemie elektronicznym. Do wyciągnięcia takich wniosków wystarczy skorzystać z podstawowych metod wykładni słownikowej i systemowej, co uczynił sąd powszechny orzekający w sprawie. Z tej przyczyny Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 i 2 w zw. z 13 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania. [SOP] [ał]
I CSK 2074/24 3
Powiązane orzeczenia
- II CSK 514/17 2017-12-21Czy w postępowaniu o zobowiązanie do złożenia oświadczenia woli zastępującego umowę zobowiązującą do przeniesienia własności nieruchomości rolnej, wszczętym przed dniem 30 kwietnia 2016 r., stosuje się ograniczenia w nab…
- V CSK 301/20 2020-11-19Czy ograniczenia dotyczące zbywania nieruchomości rolnych wynikające z ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego mają zastosowanie do nieruchomości niejednorodnych, a także czy w odniesieniu do umowy przewłaszczenia na zabe…
- II CSK 489/19 2020-05-29Czy wygaśnięcie umowy dzierżawy pozbawia dzierżawcę interesu prawnego w dochodzeniu stwierdzenia nieważności umów zawartych z naruszeniem jego prawa pierwokupu, a jeśli tak, to jaka jest relacja między art. 189 k.p.c. a…
- III CZP 10/24 2024-10-29Czy termin do złożenia przez Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa oświadczenia o nabyciu nieruchomości rolnej, wynikający z art. 4 ust. 5 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego w związku z art. 598 § 2 k.c., rozpoczyna bie…
- IV CSK 268/15 2015-11-06Czy kupujący udział we współwłasności nieruchomości rolnej, na której prowadzone jest gospodarstwo rolne, od osoby wpisanej w księdze wieczystej jako współwłaściciel, powinien zostać uznany za nabywcę w złej wierze, jeśl…
Powołane przepisy
art. 4 ust. 1art. 598 § 2 KCart. 4 ust. 5art. 3989 § 1§ 2§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy