IV PZ 102/87

Skład orzekającyPrzewodniczący Sędzia SN: M. Rafaсz-KrzyżanowskaSędziowie: SN Z. Stypułkowska, S. SzymańkaSentencjaSąd Najwyższy - Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 1987 r. na posiedzeniu jawnym sprawy z powództwa Państwowego Stada Ogierów w S. przeciwko T. S. o zapłatę na skutek zażalenia pozwanego na postanowienie Sądu Wojewódzkiego w G. z dnia 23 grudnia 1986 r. sygn. akt (...),postanawia:oddalić zażalenie.Uzasadnienie faktycznePostanowieniem z dnia 23 grudnia 1986 r. Sąd Wojewódzki na podstawie art. 730 § 1 k.p.c. w drodze tymczasowego zarządzenia zabezpieczył powództwo Państwowego Stada Ogierów przeciwko T. S. o zapłatę kwoty 749.932 zł przez zajęcie do wysokości dochodzonego roszczenia wyszczególnionych w postanowieniu ruchomości. W uzasadnieniu postanowienia Sąd Wojewódzki stwierdził, że powód uwiarogodnił swoje roszczenie dowodami przeprowadzonymi w toku postępowania przed Sądem.Postanowienie to zaskarżył pozwany, wnosząc o jego uchylenie.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:I. Skarżący podnosi, że brak było podstaw do zabezpieczenia powództwa, ponieważ skarżący otrzymuje wynagrodzenie za pracę i z tego wynagrodzenia jest w stanie pokryć dochodzoną przez stronę powodową należność.W tym przedmiocie stwierdzić trzeba, co następuje:Ustawowym warunkiem wymaganym dla zabezpieczenia powództwa przewidzianym w art. 730 § 1 k.p.c. jest z jednej strony uwiarygodnienie roszczenia tzn. uprawdopodobnienie jego zasadności, a z drugiej uprawdopodobnienie, że brak zabezpieczenia może pozbawić wierzyciela zaspokojenia roszczenia.Skarżący w zasadzie nie kwestionuje pierwszego warunku tj. uprawdopodobnienia zasadności roszczenia, co zresztą byłoby bezcelowe, skoro w wyroku Sądu Wojewódzkiego z dnia 23 grudnia 1986 r. uwzględniono w znacznej mierze dochodzone przez powoda roszczenia w czym mieści się również uprawdopodobnienie jego zasadności. Należy zatem przyjąć, że pierwszy warunek od którego art. 730 § 1 k.p.c. uzależnia zasadność zabezpieczenia powództwa został spełniony.Jeśli chodzi o drugi warunek przewidziany w cytowanym art. 730 § 1 k.p.c. tj. uprawdopodobnienie zasadności dochodzonego roszczenia, to skarżący pomija, że stosownie do art. 737 § 3 k.p.c. w stosunku do jednostki gospodarki uspołecznionej nie jest wymagane, aby jednostka ta we wniosku o zabezpieczenie powództwa uprawdopodobniła, że brak zabezpieczenia pozbawiłby ją zaspokojenia roszczenia. W tych warunkach podniesiony przez skarżącego zarzut, iż pozostaje w zatrudnieniu i że jego wynagrodzenie za pracę w dostateczny sposób gwarantuje zaspokojenie dochodzonego roszczenia, nie może być uwzględniony, gdyż - jak zaznaczono - omawiany warunek nie dotyczy jednostek gospodarki uspołecznionej, a zatem podmiot gospodarki uspołecznionej nie ma potrzeby we wniosku tymczasowe zabezpieczenie wykazywać, że brak zabezpieczenia pozbawiłby podmiot gospodarki uspołecznionej zaspokojenia dochodzonego roszczenia, jak również Sąd ferując postanowienie o zabezpieczeniu powództwa tego warunku - jako nieobowiązującego w stosunku do podmiotów gospodarki uspołecznionej - nie bierze pod uwagę (art. 730 § 1 k.p.c.).II. Zgodnie z art. 744 k.p.c. zabezpieczenie upada m.in. w razie prawomocnego oddalenia żądania.W wyroku z dnia 23 grudnia 1986 r. zasądzono od pozwanego na rzecz powodowego Przedsiębiorstwa kwotę 555.781 zł oddalając w pozostałej części powództwo. Wobec braku rewizji strony powodowej prawomocnie oddalono kwotę 194.141 zł (749.922 - 555.1781 = 194.141). Tymczasem postanowienie w przedmiocie zabezpieczenia powództwa objęło kwotę 749.922 zł. W związku z treścią art. 744 k.p.c. zabezpieczenie powództwa co do kwoty 194.141 zł (prawomocnie oddalona) upadło z mocy samego prawa, bez potrzeby dokonywania przez Sąd II instancji odpowiedniej w tym przedmiocie korekty postanowienia o zabezpieczeniu powództwa. Upadek zabezpieczenia przewidziany w art. 744 k.p.c. nie powoduje ipso iure umorzenia przeprowadzonych czynności egzekucyjnych na podstawie zarządzenia tymczasowego. W tym przedmiocie potrzebne jest zgłoszenie przez dłużnika odpowiedniego wniosku do organu egzekucyjnego (art. 825 pkt 2 k.p.c.).Wobec braku uzasadnionych zarzutów Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.