V KO 163/24
Izba Karna2025-01-29
Skład orzekający: Ryszard Witkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu, gdy istnieją okoliczności mogące stwarzać przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że dobro wymiaru sprawiedliwości, zgodnie z art. 37 k.p.k., może uzasadniać przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, gdy istnieją okoliczności mogące stwarzać przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy. Nawet hipotetyczne zarzuty dotyczące obiektywizmu sądu mogą godzić w powagę i autorytet sądu, dlatego w celu zapewnienia rozstrzygnięcia w warunkach wolnych od takich wątpliwości, sprawę należy przekazać innemu sądowi.Stan faktyczny
Prokurator złożył wniosek o umorzenie postępowania karnego przeciwko T. W. i zastosowanie środka zabezpieczającego w postaci pobytu w zakładzie psychiatrycznym. Sąd Rejonowy w Toruniu, rozważając wniosek, uznał, że ze względu na fakt, iż pokrzywdzonym jest sędzia Sądu Rejonowego w X., mogą istnieć wątpliwości co do obiektywnego rozpoznania sprawy. W związku z tym, Sąd Rejonowy w Toruniu zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy innemu sądowi.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek Sądu Rejonowego w Toruniu i na podstawie art. 37 k.p.k. przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Bydgoszczy.Pełny tekst orzeczenia
V KO 163/24 POSTANOWIENIE Dnia 29 stycznia 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Ryszard Witkowski w sprawie T. W. w przedmiocie wniosku prokuratora Prokuratury Rejonowej Toruń Centrum - Zachód w Toruniu złożony na podstawie art. 324 § 1 k.p.k. o umorzenie postępowania karnego oraz o zastosowanie w stosunku do podejrzanego środka zabezpieczającego w postaci pobytu w zakładzie psychiatrycznym. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 29 stycznia 2025 r., wniosku Sądu Rejonowego w Toruniu zawartego w postanowieniu z 16 grudnia 2024 r. sygn. akt VIII K 1540/24 o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, p o s t a n o w i ł: uwzględnić wniosek i na podstawie art. 37 k.p.k. sprawę Sądu Rejonowego w Toruniu sygn. akt VIII K 1540/24 przekazać do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Bydgoszczy. [J.J.] UZASADNIENIE W dniu 10 grudnia 2024 r. do Sądu Rejonowego w Toruniu wpłynął wniosek prokuratora Prokuratury Rejonowej Toruń Centrum - Zachód w Toruniu złożony na podstawie art. 324 § 1 k.p.k. o umorzenie postępowania prowadzonego przeciwko T. W. oraz o zastosowanie w stosunku do podejrzanego środka zabezpieczającego
V KO 163/24 2 w postaci pobytu w zakładzie psychiatrycznym. Pokrzywdzonym w sprawie jest sędzia Sądu Rejonowego w X. X. Y.. W tej sytuacji, w ocenie Sądu Rejonowego w Toruniu, zasadne jest rozważenie przełamania właściwości miejscowej także w tej sprawie i przekazania jej do rozpoznania innemu sądowi, albowiem fakt ten niewątpliwie stwarza przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy w sposób obiektywny. Powyższe dotyczy tak strony postępowania - w szczególności podejrzanego, który nie przyznał się do popełnienia zarzuconego mu czynu - jak i opinii publicznej, u której może powstać przekonanie o istnieniu negatywnego nastawienia do osoby podejrzanego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Sądu Rejonowego w Toruniu jest zasadny. W myśl art. 37 k.p.k. powodem przekazania sprawy przez Sąd Najwyższy innemu sądowi równorzędnemu może być tylko dobro wymiaru sprawiedliwości. Oczywistą jest rzeczą, iż jest to przesłanka o charakterze ogólnym i wybitnie ocenna. Sąd Najwyższy w orzecznictwie przyjmuje, że przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu mogą uzasadniać powody wiązane z ujemnym wpływem na swobodę orzekania lub które mogą stwarzać przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy w sposób obiektywny (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego: z 13 lipca 1995 r. sygn. akt III KO 34/95, OSNKW 1995, z. 9 - 10, poz. 68, z 17 maja 2001 r. sygn. akt IV KO 21/01, OSNKW 2001, z. 7- 8, poz. 58). Poza sporem jest, że dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu m.in. wówczas, gdy w następstwie konkretnych okoliczności może powstać w społecznym odbiorze przekonanie (nawet błędne), iż ta konkretna sprawa nie zostanie bezstronnie rozpoznana. W niniejszej sprawie kwestie podniesione w uzasadnieniu postanowienia Sądu Rejonowego w Toruniu z 16 grudnia 2024 r. sygn. akt VIII K 1540/24 mogą być postrzegane jako okoliczności, które nie sprzyjają obiektywnemu i bezstronnemu rozpoznaniu tej sprawy. Wprawdzie nie sposób przypuszczać, aby mogły one w najmniejszym nawet stopniu wpłynąć na bezstronność orzekania przez Sąd Rejonowy w Toruniu, ale w odbiorze zewnętrznym taka sytuacja
V KO 163/24 3 mogłaby stanowić podstawę do dokonywania ocen i wyciągania wniosków, nawet oczywiście bezzasadnych, lecz godzących w powagę i autorytet sądu. Celem zapewnienia zatem możliwości rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, w warunkach wolnych od hipotetycznych nawet zarzutów dotyczących obiektywizmu sądu, Sąd Najwyższy, z mocy art. 37 k.p.k., postanowił przekazać tę sprawę Sądowi Rejonowemu w Bydgoszczy tj. sądowi spoza okręgu objętego właściwością Sądu Okrętowego w Toruniu. [J.J.] [ł.n]
Powiązane orzeczenia
- IV KO 108/13 2014-01-29Czy dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu, gdy oskarżonym jest były sędzia sądu właściwego do rozpoznania sprawy, a obecnie sędzia sądu wyższej instancji?
- IV KO 171/21 2022-01-20Czy dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, gdy pokrzywdzona jest sędzią sądu miejscowo właściwego, a postępowanie dotyczy podejrzenia popełnienia przestępstw przez innych…
- V KO 48/12 2012-08-29Czy dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, gdy istnieją wątpliwości co do obiektywnego rozpoznania sprawy przez sąd właściwy, w tym potencjalne podejrzenia o b…
- II KO 8/19 2019-02-26Czy dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, gdy oskarżonym jest osoba, a pokrzywdzonym sędzia tego samego sądu?
- IV KO 94/23 2023-11-13Czy dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu, gdy sąd właściwy jest jednocześnie stroną postępowania?
Powołane przepisy
art. 324 § 1 KPKart. 37 KPK§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy