III CZ 94/06
PostanowienieIzba Cywilna2006-12-21
Skład orzekający: Zbigniew Strus, Mirosław Bączyk, Antoni Górski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku, gdy apelacja dotyczy kilku odrębnych roszczeń, a strona uiściła opłatę tylko od jednego z nich, sąd powinien odrzucić apelację w całości, czy też nadać jej dalszy bieg w części dotyczącej opłaconego roszczenia?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że odrzucenie apelacji w całości z powodu nienależytego opłacenia tylko części roszczeń jest nadmiernie formalistyczne. Jeżeli strona dochodzi kilku przedmiotowo odrębnych roszczeń i uiści opłatę tylko od jednego z nich, apelacja powinna być rozpoznana w części dotyczącej opłaconego roszczenia, a w pozostałym zakresie może zostać zwrócona lub odrzucona. W przypadku wątpliwości co do tego, którego roszczenia dotyczy uiszczona opłata, sąd powinien wezwać stronę do uzupełnienia braku formalnego.Stan faktyczny
Powód wniósł apelację od wyroku Sądu Okręgowego, który oddalił jego powództwo w części dotyczącej ochrony dóbr osobistych oraz zasądzenia zadośćuczynienia. Apelacja została odrzucona przez Sąd Apelacyjny z powodu nienależytego opłacenia. Powód uiścił opłatę w łącznej kwocie 600 zł, która była niewystarczająca do opłacenia obu roszczeń objętych apelacją.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie Sądu Apelacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III CZ 94/06 POSTANOWIENIE Dnia 21 grudnia 2006 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Zbigniew Strus (przewodniczący) SSN Mirosław Bączyk SSN Antoni Górski (sprawozdawca) w sprawie z powództwa B.S. przeciwko S.S., R.S., M.S., T.J., R.P., J.L. i „A.” o ochronę dóbr osobistych, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 21 grudnia 2006 r., zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 20 września 2006 r., sygn. akt [...], uchyla zaskarżone postanowienie.
2 Uzasadnienie Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 20 września 2006 r. odrzucił apelację powoda od wyroku Sądu Okręgowego w R. z dnia 13 kwietnia 2006 r. z racji jej nienależytego opłacenia. W zażaleniu pełnomocnik powoda wnosił o uchylenie tego rozstrzygnięcia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Apelacja kwestionuje wyrok Sądu Okręgowego w części oddalającej powództwo w zakresie udzielenia powodowi niedostatecznej ochrony jego dóbr osobistych oraz oddalenia jego roszczenia o zadośćuczynienie w kwocie 5.000 zł. Dotyczy zatem dwóch odrębnych roszczeń : niemajątkowego, od którego należy się opłata w wysokości 600 zł (art. 26 pkt 3 w zw. z art. 18 ust. 2 ustawy o kosztach w sprawach cywilnych z dnia 28 lipca 2005 r. (Dz.U. nr 167, poz. 1398, ze zm.) i majątkowego, od którego przysługuje opłata stosunkowa w wysokości 250 zł (art. 13 ustawy o kosztach). Powód dołączył do apelacji dwa dowody opłaty, uiszczonej w dniu 31 maja 2006 r. – jeden w wysokości 350 zł i drugi 250 zł. Oznacza to, że nie opłacił należycie obu roszczeń podtrzymywanych w apelacji, natomiast uiszczona opłata jest wystarczająca od jednego z tych roszczeń : albo od roszczenia o ochronę dóbr osobistych (łącznie 600 zł), albo od zadośćuczynienia (250 zł). W tym sensie opłata ta była częściowa (nie obejmowała obu roszczeń objętych apelacją). Odrzucając apelacje powoda w całości, Sąd Apelacyjny wyszedł z założenia, że każdy przypadek niepełnej opłaty od całego pisma procesowego, stanowi jego nienależyte opłacenie. Stanowisko to jest przesadnie formalistyczne. Trzeba bowiem przyjąć, że jeżeli strona reprezentowana przez kwalifikowanego pełnomocnika dochodzi kilku przedmiotowo odrębnych roszczeń, a uiści opłatę tylko od jednego z nich, należy nadać dalszy bieg pismu w części dotyczącej opłaconego roszczenia, a w pozostałym zakresie pismo zwrócić lub – jeżeli dotyczy środka zaskarżenia – odrzucić. Wyrazem takiego zapatrywania jest wyrok Sądu
3 Najwyższego z dnia 29 stycznia 2002 r., IV CKN 590/00. LEX nr 53148, w którym przyjęto, że opłacenie wpisu stałego tylko od żądania uchylenia jednej z kilku uchwał rady nadzorczej spółdzielni, uzasadnia dopuszczalność apelacji od tej jednej, opłaconej - z kilku zaskarżonych uchwał. Jest rzeczą oczywistą, że w takiej sytuacji, to skarżący musi określić którego z kilku roszczeń dotyczy uiszczona opłata. Jeżeli tego nie uczyni, a kwestia jest wątpliwa, należy go wezwać do uzupełnienia braku formalnego pisma w trybie art. 130 § 1 k.p.c. Dopiero wówczas możliwe będzie nadanie apelacji dalszego biegu w części dotyczącej opłaconego roszczenia i jej odrzucenie w części, w której opłaty nie uiszczono. Postanowienie Sądu Apelacyjnego, wychodzące z odmiennych założeń, nie mogło więc się ostać i podlegało uchyleniu (art. 3941 § 1 i 3 k.p.c. w zw. z art. 39815 § 1 zd. pierwsze k.p.c.).
Powiązane orzeczenia
- I CZ 68/10 2010-09-30Czy apelacja, od której uiszczono opłatę w niższej niż wymagana kwocie, powinna zostać odrzucona przez sąd drugiej instancji, jeśli sąd pierwszej instancji wezwał do uzupełnienia opłaty, ale nie zostało to uczynione?
- V CZ 103/07 2007-11-28Czy w przypadku, gdy apelacja dotyczy zarówno roszczeń majątkowych, jak i niemajątkowych, a strona uiściła opłatę tylko od roszczeń majątkowych, apelacja podlega odrzuceniu w całości, czy też powinna być rozpoznana w czę…
- I CZ 70/07 2007-07-20Czy odrzucenie apelacji z powodu nieuiszczenia opłaty w należnej wysokości jest dopuszczalne, jeśli sąd drugiej instancji sam zakwalifikował sprawę inaczej niż sąd pierwszej instancji, nie wzywając przy tym skarżącego do…
- V CZ 145/11 2012-02-23Czy Sąd Apelacyjny prawidłowo odrzucił apelacje pozwanych, jeśli wniesiono je w jednym piśmie procesowym, a opłata została uiszczona tylko w części odpowiadającej jednej apelacji, bez wskazania, której z nich dotyczy?
- III CZ 27/09 2009-07-09Czy uiszczenie nieprawidłowej opłaty sądowej od apelacji, nawet w przypadku omyłki pełnomocnika, uzasadnia odrzucenie apelacji bez wezwania do uzupełnienia brakującej kwoty, jeśli przepis przewidujący taki rygor obowiązy…
Powołane przepisy
art. 26 pkt 3art. 18 ust. 2art. 13art. 130 § 1 KPCart. 3941 § 1art. 39815 § 1§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy