II CZ 75/05
PostanowienieIzba Cywilna2005-08-24
Skład orzekający: Elżbieta Skowrońska-Bocian, Bronisław Czech, Marek Sychowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych przerywa bieg terminu do uiszczenia opłaty sądowej w całości, czy tylko w części objętej wnioskiem?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wniosek o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych przerywa bieg terminu do uiszczenia opłaty sądowej tylko w części objętej wnioskiem. Strona, która wnosi o częściowe zwolnienie, jest zobowiązana uiścić pozostałą część opłaty w terminie zakreślonym w pierwotnym wezwaniu. Niewykonanie tego obowiązku skutkuje odrzuceniem środka zaskarżenia i umorzeniem postępowania w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów.Stan faktyczny
Pozwani wnieśli kasację od wyroku Sądu Apelacyjnego i zostali wezwani do uiszczenia opłaty sądowej. Złożyli wniosek o zwolnienie od opłaty powyżej kwoty 2000 zł, jednak nie uiścili tej kwoty w zakreślonym terminie. Sąd Apelacyjny odrzucił kasację i umorzył postępowanie w części dotyczącej wniosku o zwolnienie od kosztów. Pozwani wnieśli zażalenie, twierdząc, że powinni byli zostać ponownie wezwani do uiszczenia opłaty.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie pozwanych i nie obciążył ich kosztami postępowania zażaleniowego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CZ 75/05 POSTANOWIENIE Dnia 24 sierpnia 2005 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Elżbieta Skowrońska-Bocian (przewodniczący) SSN Bronisław Czech (sprawozdawca) SSN Marek Sychowicz w sprawie z powództwa A. K. przeciwko D. K. i B. U. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 24 sierpnia 2005 r., zażalenia pozwanych na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 19 kwietnia 2005 r., sygn. akt I WCK (…) [I ACa (…)], 1. oddala zażalenie; 2. nie obciąża pozwanych na rzecz powoda kosztami postępowania zażaleniowego. Uzasadnienie Pozwani wnieśli kasację od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 14 grudnia 2004 r., a po wezwaniu ich pełnomocnika do złożenia opłaty sądowej w wysokości 6 139,20 zł, złożyli wniosek o zwolnienie ich od niej powyżej 2.000 zł, przy czym nie uiścili w terminie zakreślonym w wezwaniu wymienionej kwoty 2 000 zł.
2 Sąd Apelacyjny, postanowieniem zaskarżonym zażaleniem, odrzucił kasację oraz umorzył postępowanie w części dotyczącej wniosku pozwanych o zwolnienie od wpisu od kasacji powyżej kwoty 2 000 zł. W zażaleniu na to postanowienie pozwani wnieśli o jego uchylenie i twierdzą, że powinni byli zostać ponownie wezwani przez sąd do uiszczenia opłaty w kwocie 2 000 zł. Podnieśli, że wnosząc apelację również złożyli wniosek o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych nie uiszczając przy tym opłaty i wówczas sąd wezwał ich do uzupełnienia tego braku w postaci wniesienia części opłaty, której wniosek o zwolnienie nie dotyczył. Powód wniósł o oddalenie zażalenia i zasądzenie na swoją rzecz od pozwanych kosztów postępowania zażaleniowego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Sąd Apelacyjny odrzucając kasację przyjął trafnie, że wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych (art. 113 k.p.c.) przerywa bieg terminu do uiszczenia opłaty sądowej, jednakże - gdy strona wnosi jedynie o częściowe zwolnienie od tych kosztów - to przerwanie biegu terminu dotyczy tylko część opłaty objętej wnioskiem (art. 16 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 13 czerwca 1967 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, tekst jedn.: Dz. U. z 2002 r. Nr 9, poz. 88 ze zm.). Pozwani wnieśli o zwolnienie od kosztów sądowych w części dotyczącej kwoty przewyższającej 2 000 zł., dlatego opłatę nie objętą wnioskiem powinni byli uiścić w terminie zakreślonym w pierwotnym wezwaniu, dotyczącym całej opłaty sądowej. Skoro tego nie uczynili, to kasację należało odrzucić i umorzyć postępowanie dotyczące wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, gdyż wydanie orzeczenia w tym przedmiocie stało się zbędne (art. 355 § 1 k.p.c.). Okoliczność, że w analogicznej sytuacji dotyczącej apelacji, ten sam Sąd Apelacyjny zajął odmienne stanowisko, nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia zażalenia. Sąd Najwyższy, mając powyższe na uwadze, oddalił zażalenie (art. 385 k.p.c. w zw. z art. 39318 § 3 k.p.c. w brzmieniu obowiązującym przed dniem 6 lutego 2005 r.) i o kosztach postępowania zażaleniowego orzekł na podstawie art. 102 i 108 § 1 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 i art. 39319 k.p.c. w poprzednim brzmieniu).
Powiązane orzeczenia
- II CZ 115/06 2007-01-11Czy wniosek o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych przerywa bieg terminu do uiszczenia opłaty od skargi kasacyjnej w części nieobjętej wnioskiem?
- I CKN 1064/97 1999-02-23Czy ponowne złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, po prawomocnym oddaleniu poprzedniego wniosku, przerywa bieg terminu do uiszczenia opłaty sądowej, jeśli nie zachodzą nowe okoliczności uzasadniające odmienn…
- II CZ 78/16 2016-08-09Czy wniosek o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych, złożony po prawomocnym oddaleniu wniosku o całkowite zwolnienie, przerywa bieg terminu do uiszczenia opłaty sądowej w całości, czy tylko w części objętej wnioskiem?
- IV CZ 45/06 2006-06-09Czy ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, złożony w terminie do uiszczenia wpisu od środka odwoławczego, który zawiera nowe okoliczności uzasadniające zwolnienie, przerywa bieg terminu do uiszczenia wpisu i c…
- I CZ 91/15 2015-11-27Czy częściowe zwolnienie strony od kosztów sądowych w postępowaniu kasacyjnym, przy jednoczesnym odrzuceniu skargi kasacyjnej jako nieopłaconej, stanowi naruszenie przepisów o kosztach sądowych i uzasadnieniu orzeczeń?
Powołane przepisy
art. 113 KPCart. 16 ust. 1art. 355 § 1 KPCart. 385 KPCart. 39318 § 3 KPCart. 102art. 391 § 1art. 39319 KPC§ 1§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy