II CSK 564/13
WyrokIzba Cywilna2014-04-10
Skład orzekający: Bogumiła Ustjanicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zagadnienie prawne dotyczące zasiedzenia służebności przesyłu przez przedsiębiorstwo przesyłowe, w kontekście samoistnego lub zależnego posiadania gruntu, stanowi istotne zagadnienie prawne uzasadniające przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że przedstawione przez skarżącą zagadnienie prawne dotyczące zasiedzenia służebności przesyłu nie spełnia wymogów istotnego zagadnienia prawnego w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Kwestie poruszone we wniosku nie stanowią nowego i nierozwiązanego problemu, a orzecznictwo Sądu Najwyższego jest w tym zakresie ugruntowane. Ponadto, skarżąca nie wykazała oczywistej zasadności skargi kasacyjnej ani potrzeby rozpoznania jej z uwagi na jaskrawe błędy w wykładni prawa.Stan faktyczny
Powódka domagała się zapłaty wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z działki gruntu oraz odszkodowania za utratę jej wartości, spowodowaną wzniesieniem na niej elementów linii napowietrznej. Sąd Okręgowy oddalił jej powództwo. Sąd Apelacyjny oddalił apelację powódki. Powódka wniosła skargę kasacyjną, podnosząc zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego oraz wskazując na istotne zagadnienie prawne dotyczące zasiedzenia służebności przesyłu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CSK 564/13 POSTANOWIENIE Dnia 10 kwietnia 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Bogumiła Ustjanicz w sprawie z powództwa D. S.-P. przeciwko P. […] Spółce Akcyjnej w L. o zapłatę , na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 10 kwietnia 2014 r., na skutek skargi kasacyjnej powódki od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 20 marca 2013 r., sygn. akt I ACa […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
2 UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem Sąd Apelacyjny w […] oddalił apelację powódki od wyroku Sądu Okręgowego w S. z dnia 13 września 2012 r., którym oddalone zostało jej powództwo o zapłatę wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z opisanej działki gruntu oraz odszkodowania za utratę wartości tej działki, spowodowanej wzniesieniem na niej elementów linii napowietrznej. Powódka powołała w skardze kasacyjnej podstawę przewidzianą w art. 3983 § 1 pkt 1 k.p.c., a we wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania przyczynę objętą art. 3989 § 1 pkt 2 i 4 k.p.c. Występowanie istotnego zagadnienia prawnego połączyła z koniecznością dokonania wykładni i stosowania art. 292 w związku z art. 172 § 1 i 2 k.p.c., sformułowała je w postaci pytań: „czy dla nabycia przez przedsiębiorstwo przesyłowe w drodze zasiedzenia służebności odpowiadającej treści służebności przesyłu konieczne jest samoistne posiadanie przez przedsiębiorstwo przesyłowe tej służebności poprzez korzystanie z gruntu w sposób odpowiadający treści tej służebności, czy też dla zasiedzenia tej służebności wystarczające jest jedynie wykonywanie przez takie przedsiębiorstwo posiadania zależnego służebności, a także czy art. 292 k.c. określa przesłankę samoistną nabycia służebności gruntowej przez zasiedzenie, czy też na podstawie art. 292 zd. drugie k.c., dla zasiedzenia tej służebności konieczne jest odpowiednie zrealizowanie przez jej posiadacza wszystkich przesłanek zasiedzenia prawa własności nieruchomości opisanych w art. 172 § 1 lub 2 k.c., a ponadto przesłanki szczególnej wskazanej w art. 292 zd. 1 k.c." Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna ukształtowana została jako nadzwyczajny środek prawny, służący od prawomocnych orzeczeń, którego celem jest ochrona interesu publicznego polegającego na ujednoliceniu orzecznictwa sądów i rozwoju judykatury. Założenie to może być zrealizowane jedynie poprzez powołanie i uzasadnienie istnienia co najmniej jednej z przesłanek wskazanych w art. 3989 § 1 k.p.c. Nie jest rolą Sądu Najwyższego nie będącego trzecią instancją sądową, korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa
3 w każdej sprawie, nawet gdyby w rzeczywistości miały one miejsce. Do realizacji celu wyznaczonego temu nadzwyczajnemu środkowi zaskarżenia dochodzi przez spełnienie chociaż jednej z przesłanek objętych art. 3989 § 1 k.p.c. Istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 3989 1 pkt 1 k.p.c. jest zagadnienie nowe, nierozwiązane dotychczas w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może przyczynić się do rozwoju prawa. Ugruntowane zostało w orzecznictwie zapatrywanie, że skarżący powinien wskazać przepisy prawne, na tle stosowania których wyłoniło się zagadnienie, sformułować je, podać argumenty prowadzące do rozbieżnych ocen, a nadto motywację, że rozwiązanie go jest istotne nie tylko w rozpoznawanej sprawie, ale także dla praktyki sądowej (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz.11; z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01, OSNC 2002, nr 12, poz.151; z dnia 14 lutego 2003 r., I PK 306/02, niepubl.; z dnia 14 grudnia 2004 r., III CK 585/04, niepubl.; z dnia 26 września 2005 r., II PK 98/05, OSNP 2006, nr 15-16, poz. 243; niepubl.; z dnia 4 sierpnia 2006 r., III CZ 47/06, niepubl.; z dnia 22 listopada 2007 r., I CSK 326/07, niepubl.; z dnia 26 czerwca 2008 r. I CSK 108/08, niepubl., z dnia 19 stycznia 2012 r., I UK 325/11, niepubl.). Przedstawione przez skarżącą zagadnienie nie odpowiada wskazanym wymaganiom. Poruszone w nim kwestie nie stanowią nowego i nierozwiązanego dotychczas problemu, ponieważ były już przedmiotem wypowiedzi Sądu Najwyższego, które nie zostały poddane analizie pod kątem konieczności zmiany prezentowanych poglądów. W argumentacji skarżącej nie można dopatrzyć się przekonujących racji, które skłaniałyby do uznania, że rzeczywiście chodzi o istotne zagadnienie prawne we wskazanym rozumieniu. Ugruntowane zostało w orzecznictwie jednolite zapatrywanie przyjmujące, że dla wykazania oczywistej zasadności skargi kasacyjnej wymagane jest przedstawienie przez skarżącego, drogą odrębnego wywodu, że bez wątpliwości doszło do uchybień i naruszeń przepisów prawa materialnego lub procesowego, gdy jest pewne, że miały one wpływ na treść orzeczenia albo jeśli podniesione zarzuty oczywiście uzasadniają skargę. Spełniające te wymagania naruszenie przepisów prawa powinno mieć postać kwalifikowaną, dostrzegalną bez potrzeby wnikliwej analizy prawnej i zagłębiania się w szczegóły sprawy. Nie chodzi zatem
4 o takie naruszenie prawa, które może stanowić podstawę skargi w rozumieniu art. 3984 k.p.c. (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 stycznia 2003 r, V CZ 187/02, OSNC z 2004 r., nr 3, poz. 49; z dnia 8 marca 2002 r., I PKN 341/01, OSNP z 2004 r. nr 6, poz. 100; z dnia 11 stycznia 2008 r., I UK 285/07, niepubl.; z dnia 22 marca 2012 r., I PK 196/11 niepubl.; z dnia 7 września 2012 r., V CSK 529/11, niepubl.; z dnia 18 września 2012 r., II CSK 179/12, niepubl.). Rzeczą skarżącej było wykazanie, że oczywistość tego rodzaju rzeczywiście zachodzi. Wniosek skarżącej nie zawiera uzasadnienia, zaś analiza podstaw skargi kasacyjnej oraz motywów zaskarżonego wyroku nie daje argumentów dla oceny, iż kwestionowane rozstrzygnięcie stanowi konsekwencję jaskrawych błędów w zakresie wykładni prawa, jak też, że zachodzi potrzeba rozpoznania skargi kasacyjnej. W postępowaniu przed Sądem drugiej instancji nie doszło do nieważności postępowania, którą Sąd Najwyższy bierze pod rozwagę z urzędu w granicach zaskarżenia. Z powyższych względów Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. [aw] es
Powiązane orzeczenia
- II CSK 370/16 2016-12-15Czy skarga kasacyjna dotycząca zasiedzenia służebności przesyłu spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, w szczególności w kontekście istnienia istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładn…
- V CSK 179/15 2015-10-13Czy kwestia wykładni przepisów dotyczących zasiedzenia służebności gruntowej odpowiadającej treści służebności przesyłu stanowi istotne zagadnienie prawne, uzasadniające przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania?
- II CSK 484/15 2016-02-17Czy w skardze kasacyjnej wniesionej od postanowienia Sądu Okręgowego w K. o zasiedzenie, sformułowane pytania dotyczące nabycia przez zasiedzenie służebności przesyłu przez przedsiębiorcę przesyłowego oraz przejścia tej…
- II CSK 705/15 2016-04-28Czy kwestia wykładni zasiedzenia służebności gruntowej odpowiadającej służebności przesyłu stanowi istotne zagadnienie prawne lub wymaga wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości, uzasadniające przyjęcie skargi ka…
- IV CSK 448/16 2017-02-17Czy istnieją podstawy do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania w sprawie o stwierdzenie zasiedzenia służebności przesyłu, gdy skarżący podnosi zarzuty dotyczące ustaleń faktycznych, nieważności postępowania oraz bra…
Powołane przepisy
art. 3983 § 1 pkt 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 2art. 292art. 172 § 1art. 292 KCart. 3989 § 1 KPCart. 3989art. 3984 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 1 pkt 1§ 1 pkt 2§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy