IV KK 424/16

Sygn. akt IV KK 424/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 maja 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Henryk Gradzik (przewodniczący, sprawozdawca) SSA del. do SN Ewa Plawgo SSN Andrzej Ryński Protokolant Danuta Bratkrajc przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Grzegorza Krysmanna w sprawie K.W. w przedmiocie wydania wyroku łącznego po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie w dniu 10 maja 2017 r., kasacji, wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 29 czerwca 2016 r., sygn. akt II Ka …/16 utrzymującego w mocy wyrok łączny Sądu Rejonowego w L. z dnia 12 kwietnia 2016 r., sygn. akt II K …/16 uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi Okręgowemu w K. do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. 2 UZASADNIENIE Orzekając na wniosek skazanego K.W. o wydanie wyroku łącznego Sąd Rejonowy w L. wyrokiem łącznym z dnia 12 kwietnia 2016 r., sygn. II K 3/16: 1. na podstawie art. 85 k.k. i art. 86 § 1 i 3 k.k. połączył jednostkowe kary ograniczenia wolności orzeczone wobec K. W. w wyrokach Sądu Rejonowego w L. wydanych w sprawach sygn. II K 72/12 i II K 153/12 i wymierzył mu łączną karę 12 miesięcy ograniczenia wolności; 2. rozwiązał orzeczenia o karach łącznych pozbawienia wolności, zawarte w wyrokach Sądu Rejonowego w S. w sprawie sygn. II K 408/13 i w sprawie Sądu Rejonowego w L. sygn. II K 159/13 3. na podstawie art. 85 k.k., art. 86 § 1 k.k. i art. 87 k.k. połączył jednostkowe kary pozbawienia wolności i ograniczenia wolności wymierzone za zbiegające się przestępstwa, a orzeczone wyrokami Sądu Rejonowego w L. w sprawach o sygn.: II K 128/13, II K 127/13, II K 159/13, II K 57/13 oraz w wyroku Sądu Rejonowego w S. sygn. II K 408/13 i wymierzył skazanemu łączną karę 4 lat i 2 miesięcy pozbawienia wolności; 4. na podstawie art. 577 k.p.k. zaliczył skazanemu na poczet orzeczonych łącznych kar pozbawienia wolności i ograniczenia wolności okresy odbytych kar w wykonaniu wyroków, które podlegały połączeniu; 5. na podstawie art. 572 k.p.k. umorzył postępowanie o objęcie wyrokiem łącznym kary wymierzonej wyrokiem Sądu Okręgowego w K. w sprawie sygn. II K 34/14. Po rozpoznaniu apelacji wniesionej przez obrońcę skazanego Sąd Okręgowy w K. wyrokiem z dnia 29 czerwca 2016 r., sygn. II Ka 205/16 utrzymał w mocy zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w L.. Od prawomocnego wyroku obrońca skazanego wywiódł kasację w części dotyczącej utrzymania wyroku łącznego Sądu Rejonowego w L., sygn. II K 3/16 w zakresie wymierzenia mu łącznej kary 4 lat i 2 miesięcy pozbawienia wolności. Skarżący zarzucił prawomocnemu wyrokowi rażące naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na jego treść, a to art. 4 k.p.k. przez rażąco nieodpowiednie badanie oraz uwzględnienie okoliczności przemawiających zarówno na korzyść, jak i na niekorzyść skazanego, a w konsekwencji wymierzenie takiej łącznej kary pozbawienia wolności, która w połączeniu z pozostałymi do 3 odrębnego wykonania karami będzie dla skazanego dolegliwością poważniejszą niż miał do czasu wydania wyroku łącznego w niniejszej sprawie. W konkluzji obrońca skazanego wniósł o uchylenie prawomocnego wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w K. oraz pozostawienie temu Sądowi rozstrzygnięcia o kosztach obrony z urzędu w postępowaniu kasacyjnym. W odpowiedzi na kasację Prokurator Rejonowy w L. wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej. Przy rozpoznaniu kasacji Sąd Najwyższy zważył, co następuje. W myśl art. 536 k.p.k. Sąd Najwyższy rozpoznaje kasację w granicach zaskarżenia i podniesionych zarzutów, a w zakresie szerszym, między innymi, w wypadkach określonych w art. 439 k.p.k. Zgodnie z art. 439 § 1 k.p.k., niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych zarzutów oraz wpływu uchybienia na treść orzeczenia, zaskarżone orzeczenie podlega uchyleniu, jeżeli doszło do jego wydania przy zaistnieniu jednego z uchybień wymienionych w dalszej części tego przepisu. Jedno z tych uchybień zachodzi wtedy, gdy sąd orzekający był nienależycie obsadzony (art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.). W związku z tym należy zauważyć, że Sąd Okręgowy w K. wydał zaskarżony wyrok na rozprawie apelacyjnej w składzie jednoosobowym (k. 122-123). Przepisem określającym skład sądu na rozprawie apelacyjnej jest art. 29 § 1 k.p.k. Stanowi on, że na tym forum sąd orzeka w składzie trzech sędziów, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Jedyny wyjątek od zasady orzekania na rozprawie apelacyjnej w składzie trzech sędziów przewiduje się w art. 449 § 2 k.p.k. Zgodnie z jego brzmieniem, jeśli postępowanie przygotowawcze zakończyło się w formie dochodzenia, sąd odwoławczy orzeka na rozprawie jednoosobowo, chyba że prezes sądu lub sąd postanowi inaczej. Warunek zakończenia postępowania przygotowawczego w formie dochodzenia nie może odnosić się do niniejszej sprawy, w której w ogóle takie postępowanie nie toczyło się, a przedmiotem rozpoznania była tylko kwestia wydania wyroku łącznego obejmującego kary prawomocnie orzeczone. Ten wyjątkowy przepis, nie podlegający w myśl ogólnych zasad wykładni interpretacji rozszerzającej, nie mógł być zatem podstawą wyznaczenia składu jednoosobowego do orzekania na rozprawie apelacyjnej w sprawie o wyrok łączny. Prezentowane tu stanowisko co 4 do składu orzekającego w sprawie o wyrok łączny znajduje wsparcie w piśmiennictwie (D. Świecki: Postępowanie odwoławcze w sprawach karnych. Komentarz i orzecznictwo, Warszawa 2016, s 2) i w orzecznictwie Sądu Najwyższego (wyrok SN z dnia 16 lutego 2017 r., sygn. II KK 347/16, Baza orzeczeń SN Supremus) Skoro zatem zaskarżony wyrok zapadł z obrazą art. 29 § 1 k.p.k., stanowiącą w niniejszej sprawie bezwzględną przyczynę odwoławczą, to podlegał on uchyleniu niezależnie od tego, czy podniesiony w kasacji zarzut jest zasadny. Rozpoznanie zarzutu kasacyjnego stało się w tej sytuacji procesowej bezprzedmiotowe (art. 436 k.p.k. w zw. z art. 518 k.p.k.). Uchylając prawomocny wyrok Sąd Najwyższy przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w K. do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym we właściwym składzie orzekającym przewidzianym w art. 29 § 1 k.p.k. Sąd ten rozstrzygnie także, na wniosek obrońcy z urzędu, o wynagrodzeniu należnym mu za czynności w postępowaniu kasacyjnym. kc