IV KK 25/16

WyrokIzba Karna2016-03-10

Skład orzekający: Przemysław Kalinowski, Małgorzata Gierszon, Dariusz Świecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kara ograniczenia wolności może być orzeczona za wykroczenie z art. 87 § 1a k.w., które jest zagrożone wyłącznie karą aresztu lub grzywny?
Ratio decidendi
Kara ograniczenia wolności nie jest przewidziana w art. 87 § 1a k.w. jako ustawowe zagrożenie za stypizowane tam wykroczenie. Wykroczenie to jest zagrożone wyłącznie karą aresztu lub grzywny nie niższej niż 50 zł. Żaden przepis części ogólnej kodeksu wykroczeń nie pozwala na orzeczenie kary ograniczenia wolności w miejsce kar przewidzianych w art. 87 § 1a w zw. z § 1 k.w. Orzeczenie kary ograniczenia wolności w takiej sytuacji stanowi rażące naruszenie prawa materialnego.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy wydał wyrok nakazowy, uznając K. N. winnym prowadzenia roweru w stanie nietrzeźwości (art. 87 § 1a k.w.). Wymierzył mu karę 1 miesiąca ograniczenia wolności, zobowiązując do pracy na cele społeczne. Wyrok uprawomocnił się. Prokurator Generalny wniósł kasację, zarzucając rażące naruszenie prawa materialnego przez orzeczenie kary ograniczenia wolności, która nie jest przewidziana za to wykroczenie.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej kary i kosztów oraz przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV KK 25/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 marca 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Przemysław Kalinowski (przewodniczący) SSN Małgorzata Gierszon (sprawozdawca) SSN Dariusz Świecki Protokolant Jolanta Grabowska w sprawie K. N. ukaranego z art. 87 § 1a k.w. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w dniu 10 marca 2016 r., kasacji Prokuratora Generalnego na korzyść ukaranego od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w R. z dnia 18 września 2015 r., uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej rozstrzygnięcia o karze oraz o kosztach i w tym zakresie przekazuje sprawę Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE Wyrokiem nakazowym z dnia 18 września 2015 r., Sąd Rejonowy w R., uznał obwinionego K. N. winnym tego, że w dniu 23 czerwca 2015 r. około godziny 20.35 w R. na ul. P. znajdując się w stanie nietrzeźwości (wynik badania o godz. 21.22 - 1,26 mg/l; o godz. 21.37 - 1,22 mg/l) prowadził rower na drodze publicznej, 2 tj. wykroczenia z art. 87 § 1a k.w. i za ten czyn na podstawie wspomnianego przepisu wymierzył mu karę 1 miesiąca ograniczenia wolności, zobowiązując go w tym czasie do kontrolowanej, nieodpłatnej pracy na cele społeczne w wymiarze 40 godzin w stosunku miesięcznym, a ponadto zasądził od obwinionego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 90 zł tytułem zryczałtowanej równowartości wydatków oraz kwotę 30 zł tytułem opłaty. Odpis tego wyroku został doręczony obwinionemu w dniu 29 września 2015 r. Wyrok nie został zaskarżony przez strony i uprawomocnił się w dniu 7 października 2015 r. W dniu 27 stycznia 2016 r. do Sądu Najwyższego wpłynęła kasacja Prokuratora Generalnego od tego wyroku na korzyść ukaranego w części orzeczenia o karze, który zarzucił w niej temu orzeczeniu: rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa materialnego, a mianowicie art. 87 § 1a k.w., polegające na orzeczeniu wobec K. N. za popełnienie wykroczenia określonego w tym przepisie kary miesiąca ograniczenia wolności w sytuacji, gdy czyn ten zagrożony jest wyłącznie karą aresztu albo grzywny. W konkluzji kasacji Prokurator Generalny wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w zakresie orzeczonej kary w pkt I oraz w zakresie kosztów postępowania określonych w pkt II części dyspozytywnej wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja zasługuje na uwzględnienie. Zarzut w niej podniesiony jest zasadny w stopniu oczywistym. W istocie, orzeczona względem obwinionego kara ograniczenia wolności nie jest przewidziana w art. 87 § 1a k.w., jako ustawowe zagrożenie za stypizowane tam wykroczenie. Wykroczenie to jest zagrożone wyłącznie karą aresztu lub grzywny nie niższej niż 50 zł. Jednocześnie żaden przepis części ogólnej kodeksu wykroczeń nie pozwala na orzeczenie kary ograniczenia wolności w miejsce kar przewidzianych w art. 87 § 1a w zw. z § 1 k.w. Oczywiste jest zatem, że przy wydaniu zaskarżonego wyroku Sąd Rejonowy dopuścił się naruszenia prawa materialnego, które niewątpliwie ma charakter rażący, a nadto, bezpośrednio – i to 3 w sposób istotny - przekłada się na treść rozstrzygnięcia. W takim stanie rzeczy niezbędne stało się uchylenie rozstrzygnięcia o karze zawartego w pkt I zaskarżonego wyroku, jak również będącego jego następstwem orzeczenia o kosztach. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy przedmiotem orzekania będzie zatem tylko kwestia kary. Z uwagi na kierunek rozpoznanej kasacji na korzyść ukaranego obowiązuje zakaz reformationis in peius w postępowaniu ponownym (art. 443 k.p.k. w zw. z art. 109 § 2 k.p.w. i art. 112 k.p.w.). W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji. kc

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 87 § 1art. 535 § 5 KPKart. 443 KPKart. 109 § 2 KPart. 112 KP§ 1§ 5§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy