V KZ 37/13
PostanowienieIzba Karna2013-05-08
Skład orzekający: Michał Laskowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skazany, który nie jest adwokatem ani radcą prawnym, może samodzielnie sporządzić i podpisać kasację, czy też jest to niedopuszczalne ze względu na wymóg sporządzenia i podpisania kasacji przez adwokata?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji, uznając, że wymóg sporządzenia i podpisania kasacji przez adwokata, określony w art. 526 § 2 k.p.k., jest bezwzględnie konieczny. Interpretacja tego przepisu jest jednolita i oznacza, że nawet strona będąca adwokatem musi korzystać z obrońcy lub pełnomocnika do sporządzenia kasacji. Prawo do obrony nie jest naruszone, ponieważ skazany może ustanowić obrońcę z wyboru lub ubiegać się o obrońcę z urzędu.Stan faktyczny
Skazany J. M. wniósł kasację od wyroku sądu okręgowego, który utrzymał w mocy wyrok sądu rejonowego skazujący go m.in. za czyn z art. 197 § 1 i 2 k.k. Skazany samodzielnie sporządził i podpisał kasację. Po wezwaniu do uzupełnienia braku formalnego przez jej sporządzenie i podpisanie przez obrońcę, skazany tego nie uczynił, powołując się na treść Konstytucji. Przewodniczący sądu okręgowego odmówił przyjęcia kasacji. Skazany wniósł zażalenie, argumentując prawo do osobistej obrony.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KZ 37/13 POSTANOWIENIE Dnia 8 maja 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Michał Laskowski w sprawie J. M. skazanego z art. 197 § 1 i 2 k.k. i in. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 8 maja 2013 r., zażalenia skazanego na zarządzenie Przewodniczącego IV Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w Ś. z dnia 9 kwietnia 2013 r., o odmowie przyjęcia kasacji, na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. p o s t a n o w i ł utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie. UZASADNIENIE J. M. skazany został wyrokiem Sądu Rejonowego w W. z dnia 29 sierpnia 2012 r., między innymi za czyn z art. 197 § 1 i 2 k.k. Wyrok ten utrzymany został w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w Ś. z dnia 14 lutego 2013 r. Skazany samodzielnie sporządził i podpisał kasację od tego wyroku. Wezwany do uzupełnienia braku formalnego kasacji przez jej sporządzenie i podpisanie przez obrońcę, braku nie uzupełnił, powołując się na treść Konstytucji. Zaskarżonym zarządzeniem odmówiono przyjęcia kasacji sporządzonej i podpisanej przez skazanego.
2 J. M. wniósł zażalenie na powyższe zarządzenie, twierdząc w nim nadal, że na podstawie Konstytucji i Europejskiej Konwencji Praw Człowieka ma prawo do osobistej obrony, czyli także do osobistego wniesienia kasacji. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zażalenie nie jest zasadne i nie mogło zostać uwzględnione. Zawarty w art. 526 § 2 k.p.k. zapis mówiący o tym, że kasacja powinna być sporządzona i podpisana przez adwokata, w orzecznictwie i piśmiennictwie określany jest powszechnie jako przymus adwokacki lub w odniesieniu do pełnomocnika przymus adwokacko-radcowski. Interpretacja słowa „powinna” jest jednolita i uznaje się to słowo za równoznaczne z bezwzględną koniecznością realizacji nakazu zawartego w omawianym przepisie. Przyjmuje się nawet, że strona, która sama jest adwokatem musi korzystać z obrońcy lub pełnomocnika i nie może sama sporządzić i podpisać kasacji. Wbrew twierdzeniom autora zażalenia przepis ten nie narusza prawa do obrony. Skazany może bowiem bądź to ustanowić obrońcę z wyboru do sporządzenia i podpisania kasacji, bądź ubiegać się o ustanowienie obrońcy z urzędu. Czynności objęte przymusem adwokacko-radcowskim zapewnić mają właśnie reprezentowanie interesów strony, w tym obronę na odpowiednio wysokim poziomie. Wydaje się to uzasadnione wobec stosunkowo skomplikowanych przepisów dotyczących postępowania kasacyjnego i wysokich wymogów stawianych przez ustawodawcę temu nadzwyczajnemu środkowi zaskarżenia. Wobec takiego kształtu obowiązujących przepisów zaskarżone zarządzenie jako zasadne należało utrzymać w mocy. Skazany może rozważyć potrzebę zwrócenia się w tej sprawie do Trybunału Konstytucyjnego w celu zbadania zgodności art. 526 § 2 k.p.k. z Konstytucją lub zabiegać o zmianę obowiązujących przepisów w sposób dostępny każdemu obywatelowi w demokratycznym państwie prawa.
Powiązane orzeczenia
- V KZ 38/14 2014-11-25Czy kasacja sporządzona osobiście przez skazanego, który jest adwokatem, może zostać przyjęta przez Sąd Najwyższy, mimo że art. 526 § 2 k.p.k. stanowi, iż powinna być sporządzona i podpisana przez adwokata lub radcę praw…
- V KZ 33/13 2013-05-08Czy kasacja sporządzona i podpisana przez skazanego, który nie jest adwokatem ani radcą prawnym, może zostać uznana za prawidłowo wniesioną, pomimo istnienia kasacji wniesionej przez obrońcę?
- II KZ 52/22 2023-01-04Czy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji sporządzonej i podpisanej osobiście przez skazanego, zamiast przez adwokata lub radcę prawnego, jest zgodne z prawem?
- III KZ 4/17 2017-02-13Czy skazany może samodzielnie sporządzić i wnieść kasację, czy też obowiązuje go przymus adwokacko-radcowski?
- II KZ 9/14 2014-03-12Czy adwokat, który sam jest stroną w postępowaniu karnym, może samodzielnie sporządzić i wnieść kasację, czy też musi korzystać z pomocy innego obrońcy lub pełnomocnika?
Powołane przepisy
art. 197 § 1art. 437 § 1 KPKart. 526 § 2 KPK§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy