III CZP 30/23
UchwałaIzba Cywilna2023-11-07
Skład orzekający: Mariusz Łodko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy sąd drugiej instancji rozpoznaje apelację od wyroku uwzględniającego żądanie główne oparte na nieważności umowy, a następnie uznaje je za nieuzasadnione, powinien rozpoznać żądanie ewentualne oparte na abuzywności postanowień umowy, czy też uchylić wyrok i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy umorzył postępowanie przed Sądem Najwyższym, ponieważ cofnięto zażalenie, co spowodowało brak podstaw do merytorycznego rozpoznania sprawy. W związku z tym odpadła podstawa do rozstrzygania zagadnienia prawnego, które zostało wcześniej przedstawione powiększonemu składowi Sądu Najwyższego. Sąd Najwyższy rozstrzyga zagadnienia prawne, które budzą wątpliwości i mają znaczenie dla rozpoznania środka zaskarżenia.Stan faktyczny
Powodowie wnieśli pozew przeciwko bankowi o ustalenie, ewentualnie o zapłatę i ustalenie. Sąd Apelacyjny wydał wyrok, od którego powodowie wnieśli zażalenie. Sąd Najwyższy, rozpoznając to zażalenie, przedstawił zagadnienie prawne powiększonemu składowi Sądu Najwyższego. Następnie powodowie cofnęli zażalenie, co skutkowało umorzeniem postępowania przez Sąd Najwyższy.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy umorzył postępowanie przed Sądem Najwyższym.Pełny tekst orzeczenia
III CZP 30/23 POSTANOWIENIE 7 listopada 2023 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Mariusz Łodko na posiedzeniu niejawnym 7 listopada 2023 r. w Warszawie w sprawie z powództwa E. M. i P. M. przeciwko Bank spółce akcyjnej w W. o ustalenie, ewentualnie o zapłatę i ustalenie, na skutek przedstawienia przez Sąd Najwyższy postanowieniem z 21 lutego 2023 r., III CZ 403/22, zagadnienia prawnego: "Czy sąd drugiej instancji, rozpoznając apelację od wyroku uwzględniającego żądanie główne, oparte na założeniu nieistnienia stosunku prawnego wynikającego z umowy (zwłaszcza na założeniu nieważności umowy), i uznając żądanie główne za nieuzasadnione, powinien rozpoznać żądanie ewentualne, oparte na założeniu abuzywności niektórych postanowień tej umowy, nieprowadzącej jednak do nieistnienia stosunku prawnego wynikającego z tej umowy, o którym to żądaniu sąd pierwszej instancji nie orzekł, czy też powinien uchylić zaskarżony wyrok i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania (art. 386 § 4 k.p.c.)?" umarza postępowanie przed Sądem Najwyższym. UZASADNIENIE Powodowie E. M. i P. M. w sprawie przeciwko Bank spółce akcyjnej w W. o ustalenie, ewentualnie o zapłatę i ustalenie wnieśli zażalenie na wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z 2 sierpnia 2022 r. Rozpoznający to zażalenie Sąd Najwyższy postanowieniem z 21 lutego 2023 r. przedstawił powiększonemu składowi Sądu Najwyższego zagadnienie prawne o treści bliżej określonej w sentencji postanowienia.
III CZP 30/23 2 Pismem z 31 lipca 2023 r. powodowie cofnęli zażalenie, a Sąd Najwyższy postanowieniem z 31 października 2023 r. uchylił swoje postanowienie z 21 lutego 2023 r. i umorzył postępowanie zażaleniowe. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Sąd Najwyższy – zgodnie z art. 390 § 1 k.p.c. – rozstrzyga jedynie tego rodzaju zagadnienia prawne, które budzą poważne wątpliwości i jednocześnie mają znaczenie dla sposobu rozpoznania wniesionego środka zaskarżenia (zażalenia). W następstwie cofnięcia zażalenia i umorzenia postępowania zażaleniowego przez Sąd Najwyższy, wniesiony środek zaskarżenia nie będzie rozpoznany merytorycznie. Odpadła zatem podstawa do rozstrzygania zagadnienia prawnego przekazanego powiększonemu składowi Sądu Najwyższego (zob. postanowienia SN: z 19 kwietnia 2022 r., III CZP 70/22; z 26 października 2011 r., III CZP 57/11, i z 23 października 2007 r., III CZP 96/07). Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy na podstawie art. 355 w zw. z art. 391 § 1 w zw. z art. 39821 k.p.c. orzekł jak w sentencji. [SOP] [ms]
Powiązane orzeczenia
- III CZP 130/22 2023-10-04Czy naruszenie zasady niezmienności składu sądu wynikające z przepisów Prawa o ustroju sądów powszechnych uzasadnia umorzenie postępowania przez Sąd Najwyższy, jeśli strona cofnęła środek zaskarżenia, a postępowanie prze…
- III CZP 1/25 2025-04-24Czy Sąd Najwyższy powinien umorzyć postępowanie wywołane przedstawieniem zagadnienia prawnego, jeśli postanowienie o przedstawieniu zagadnienia prawnego zostało uchylone?
- III CZP 70/22 2022-04-19Czy Sąd Najwyższy powinien rozstrzygnąć zagadnienie prawne przedstawione przez Sąd Apelacyjny, jeśli wnioskodawca cofnął zażalenie, co skutkowało umorzeniem postępowania zażaleniowego?
- II CO 144/20 2020-07-13Czy w sytuacji, gdy sąd drugiej instancji zwraca się o wyznaczenie innego sądu równorzędnego do rozpoznania zażalenia, a jednocześnie wpływa skarga powoda o stwierdzenie przewlekłości postępowania, Sąd Najwyższy powinien…
- III CZ 16/23 2024-11-19Czy w sytuacji, gdy sąd drugiej instancji, rozpoznając apelację od wyroku uwzględniającego żądanie główne, uzna je za niezasadne, powinien zmienić zaskarżony wyrok, oddalając żądanie główne i pozostawiając rozpoznanie żą…
Powołane przepisy
art. 386 § 4 KPCart. 390 § 1 KPCart. 355art. 391 § 1art. 39821 KPC§ 4§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 21.07.2026. · PDF źródłowy