I CZ 71/19

PostanowienieIzba Cywilna2019-10-11

Skład orzekający: Teresa Bielska-Sobkowicz, Paweł Grzegorczyk, Agnieszka Piotrowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy dopuszczalna jest skarga kasacyjna w sprawie o eksmisję, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia odpowiada sumie czynszu za okres trzech miesięcy i jest niższa od progu określonego w art. 3982 § 1 k.p.c.?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że sprawy o eksmisję mają charakter majątkowy, a dopuszczalność skargi kasacyjnej w takich sprawach, niezależnie od orzekania o lokalu socjalnym, jest uzależniona od wartości przedmiotu zaskarżenia. Wartość ta powinna odpowiadać wartości przedmiotu sporu określanej dla spraw o wydanie nieruchomości, a w przypadku spraw o eksmisję przyjmuje się sumę czynszu za okres trzech miesięcy. Jeśli ta kwota jest niższa od progu określonego w art. 3982 § 1 k.p.c., skarga kasacyjna jest niedopuszczalna.
Stan faktyczny
Pozwani wnieśli skargę kasacyjną od wyroku nakazującego rozwiązanie stosunku najmu i opróżnienie lokalu. Sąd Okręgowy odrzucił skargę, uznając ją za niedopuszczalną z uwagi na niską wartość przedmiotu zaskarżenia (1225 zł), która była niższa od progu określonego w przepisach k.p.c. Pozwani zaskarżyli to postanowienie, argumentując, że sprawa o eksmisję nie ma charakteru majątkowego w rozumieniu przepisów o dopuszczalności skargi kasacyjnej.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie pozwanych na postanowienie Sądu Okręgowego o odrzuceniu skargi kasacyjnej.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CZ 71/19 POSTANOWIENIE Dnia 11 października 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Teresa Bielska-Sobkowicz (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Paweł Grzegorczyk SSN Agnieszka Piotrowska w sprawie z powództwa Miejskiego Zarządu Budynków Mieszkalnych sp. z o.o. w R. przeciwko G. S. i J. S. z udziałem interwenienta ubocznego po stronie powodowej - Gminy Miasta R. o rozwiązanie stosunku najmu i opróżnienie lokalu, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 11 października 2019 r., zażalenia pozwanych na postanowienie Sądu Okręgowego w R. z dnia 25 marca 2019 r., sygn. akt V Ca (…), oddala zażalenie i zasądza od pozwanych solidarnie na rzecz interwenienta ubocznego po stronie powodowej, to jest na rzecz Gminy Miasta R. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. 2 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 25 marca 2019 r. Sąd Okręgowy w R. odrzucił skargę kasacyjną pozwanych G. S. i J. S. od wyroku tego Sądu z dnia 20 listopada 2018 r., wydanego w sprawie z powództwa Miejskiego Zarządu Budynków Mieszkalnych sp. z o.o. w R., przy udziale interwenienta ubocznego po stronie powodowej, o rozwiązanie stosunku najmu i opróżnienie lokalu. Sąd Okręgowy uznał skargę kasacyjną za niedopuszczalną, bowiem wskazano w niej kwotę 1225 zł jako wartość przedmiotu zaskarżenia. Ta kwota określona była zarówno w pozwie jako wartość przedmiotu sporu, jak i w apelacji jako wartość przedmiotu zaskarżenia. Sąd Okręgowy wyjaśnił, w ślad za przytoczonymi orzeczeniami Sądu Najwyższego, że sprawa o rozwiązanie stosunku najmu i opróżnienie lokalu ma charakter majątkowy, zatem dopuszczalność skargi kasacyjnej uzależniona jest od wartości przedmiotu zaskarżenia, odpowiadającej wartości przedmiotu sporu określanej dla spraw o wydanie nieruchomości. Wartość przedmiotu sporu w sprawie o rozwiązanie stosunku najmu odpowiada natomiast sumie czynszu za okres trzech miesięcy. Kwota ta w niniejszej sprawie jest mniejsza od wartości określonej w art. 3982 § 1 k.p.c., wyznaczającej dopuszczalność skargi kasacyjnej. Pozwani zaskarżyli powyższe postanowienie, wnosząc o jego uchylenie i zarzucając naruszenie art. 3982 oraz 3986 § 2 k.p.c. przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie prowadzące do uznania, że dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach o eksmisję, bez względu na to, czy sąd orzeka co do uprawnienia do lokalu socjalnego, czy nie, uzależniona jest od wartości przedmiotu zaskarżenia odpowiadającej wartości przedmiotu sporu określanej dla spraw o wydanie nieruchomości. Zarzucili ponadto naruszenie art. 23 k.p.c. przez jego zastosowanie, mimo że z chwilą prawomocności orzeczenia sądu drugiej instancji nie można już mówić o obligacyjnym charakterze sprawy, w związku z czym wartością przedmiotu zaskarżenia jest stosunek rzeczowy. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Podstawą wyróżnienia na gruncie prawa materialnego kategorii praw majątkowych i niemajątkowych jest typowy interes, jaki prawa te realizują. Podział praw podmiotowych na majątkowe i niemajątkowe odpowiada różnej treści majątkowej i niemajątkowej stosunków, których te prawa dotyczą lub oparty jest na 3 tym, czy prawa podmiotowe są bezpośrednio uwarunkowane ekonomicznym interesem uprawnionego podmiotu (uchwała 7 sędziów SN – zasada prawna z dnia 10 maja 2011 r., sygn. akt III CZP 126/10, OSNC 2011, nr 11, poz. 117). Jednolicie przyjmuje się w orzecznictwie, że dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach o eksmisję, bez względu na to, czy sąd orzeka co do uprawnienia do lokalu socjalnego, czy nie, uzależniona jest od wartości przedmiotu zaskarżenia odpowiadającej wartości przedmiotu sporu określanej dla spraw o wydanie nieruchomości, określanej na podstawie art. 23 lub 232 k.p.c. (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 3 lipca 2015 r., akt IV CZ 25/15, z dnia 8 stycznia 2009 r., sygn. akt I CZ 112/08, nie publ., dostępne w informatorach internetowych i na stronie internetowej Sądu Najwyższego - www.sn.pl). Sprawy o eksmisje są sprawami o prawa majątkowe, gdyż ich przedmiot dotyka bezpośrednio sfery stosunków majątkowych pomiędzy stronami (zob. postanowienia SN z dnia 13 września 2012 r., V CZ 33/12, z dnia 2 lutego 2007 r., IV CZ 8/07, z dnia 6 października 2006 r., sygn. akt V CZ 67/06, nie publ., dostępne j.w.). Dla określenia wartości przedmiotu zaskarżenia kasacyjnego przyjmować należy zatem wartość przedmiotu podlegającego rzeczywistemu rozpoznaniu i rozstrzygnięciu, determinowanego żądaniem pozwu i indywidualnym interesem majątkowym osoby dochodzącej udzielenia ochrony prawnej w postępowaniu. W niniejszej sprawie wyrażała się ona w kwocie 1225 zł, odpowiadającej trzymiesięcznemu czynszowi, która – nie osiągając pięćdziesięciu tysięcy złotych – determinowała zasadne odrzucenie skargi kasacyjnej na postawie art. 3986 § 2 w związku z art. 3982 § 1 zdanie pierwsze k.p.c. Wobec powyższego, na podstawie art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 108 § 1 zdanie pierwsze w związku z art. 391 § 1 zdanie pierwsze, art. 39821 i art. 3941 § 3 k.p.c. aj

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3982 § 1 KPCart. 3982art. 23 KPCart. 23art. 3986 § 2art. 3982 § 1art. 39814art. 3941 § 3 KPCart. 108 § 1art. 391 § 1art. 39821§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy