IV KO 140/20
Izba Karna2021-01-28
Skład orzekający: Dariusz Kala
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu, gdy stan zdrowia oskarżonego uniemożliwia mu udział w postępowaniu przed sądem właściwym, ale pozwala na udział w postępowaniu przed sądem właściwym ze względu na miejsce zamieszkania?Ratio decidendi
Dobro wymiaru sprawiedliwości, jako podstawa do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k., aktualizuje się również wtedy, gdy przekazanie jest konieczne dla zapewnienia realizacji celów postępowania, w tym rozstrzygnięcia sprawy w rozsądnym terminie. Długotrwała niemożność procedowania z powodu stanu zdrowia oskarżonego stanowi przeszkodę w osiągnięciu celów procesu karnego i uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi, jeśli tam proces może przebiegać sprawniej.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w L. zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy karnej przeciwko T. J. Sądowi Rejonowemu w K. Uzasadnieniem wniosku był stan zdrowia oskarżonego, który uniemożliwiał mu uczestnictwo w postępowaniu przed Sądem Rejonowym w L. przez co najmniej 12 miesięcy, ale pozwalał na udział w postępowaniu przed sądem właściwym ze względu na miejsce zamieszkania. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w K.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV KO 140/20 POSTANOWIENIE Dnia 28 stycznia 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Kala w sprawie T. J. oskarżonego o czyn z art. 107 § 1 k.k.s. i in. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 28 stycznia 2021 r. wniosku Sądu Rejonowego w L. z dnia 11 grudnia 2020 r., sygn. akt II K (...) o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. postanowił: przekazać powyższą sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w K.. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w L., właściwy do rozpoznania sprawy zainicjowanej aktem oskarżenia wniesionym przeciwko T. J., któremu zarzucono popełnienie czynów z art. 107 § 1 k.k.s. w zw. z art. 6 § 1 i 2 k.k.s., postanowieniem z dnia 11 grudnia 2020 r., sygn. akt II K (...), na podstawie art. 37 k.p.k., zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie tej sprawy Sądowi Rejonowemu w K.. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że z opinii sądowo – lekarskiej wynika, iż stan zdrowia oskarżonego uniemożliwia mu uczestnictwo w postępowaniu sądowym przed Sądem Rejonowym w L. przez okres co najmniej 12 miesięcy. Oskarżony może natomiast brać udział w postępowaniu toczącym się przed sądem
2 mającym siedzibę w jego miejscu zamieszkania. Jednocześnie organ wnioskujący zauważył, że stan zdrowia oskarżonego uniemożliwia mu udział w postępowaniu przed Sądem Rejonowym w L. już od ponad dwóch lat. Powyższe daje podstawy do przypuszczenia, że po upływie kolejnych 12 miesięcy sytuacja się nie poprawi i oskarżony nadal nie będzie zdolny do udziału w postępowaniu przed sądem wnioskującym. W tej sytuacji zasadne jawi się przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w K., w obszarze właściwości którego zamieszkuje oskarżony. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Sądu Rejonowego w L. zasługiwał na uwzględnienie. Przesłanka przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu, w oparciu o art. 37 k.p.k., jaką jest „dobro wymiaru sprawiedliwości” aktualizuje się bowiem również wtedy, gdy przekazanie sprawy innemu sądowi jest konieczne dla zapewnienia prowadzonemu postępowaniu warunków, w których będą mogły być zrealizowane wszystkie jego cele, w tym i ten, który ustawa określa jako rozstrzygnięcie sprawy w rozsądnym terminie (art. 2 § 1 pkt 4 k.p.k.). Jest przy tym niewątpliwe, że długotrwała niemożność procedowania w przedmiocie odpowiedzialności karnej utrudnia osiągnięcie podstawowych celów procesu karnego, czyli stanu sprawiedliwości materialnej i proceduralnej, a nadto niekorzystnie wpływa na prestiż wymiaru sprawiedliwości. Jeśli zatem postępowanie przed sądem właściwym napotyka tego rodzaju przeszkody, a jednocześnie istnieją podstawy do twierdzenia, że przed innym równorzędnym sądem proces mógłby przebiegać sprawnie, skorzystanie z wyjątkowej instytucji przewidzianej w art. 37 k.p.k., musi być uznane za w pełni zasadne. W tym przypadku, co wynika jednoznacznie z akt sprawy, okolicznością utrudniającą sprawne prowadzenie postępowania przed Sądem Rejonowym w L. jest zły stan zdrowia T. J.. Stan ten, choć nie uniemożliwia oskarżonemu brania
3 udziału w postępowaniu jurysdykcyjnym jako takim, to jednak stwarza poważną przeszkodę w uczestniczeniu przez niego w czynnościach procesowych przed Sądem Rejonowym w L.. W opinii sądowo – lekarskiej z dnia 16 listopada 2020 r. wskazano bowiem, że z uwagi na stan epidemiologiczny w okresie pandemii Covid 19, charakter schorzenia, na które cierpi oskarżony oraz okresowe nasilenie objawów, przeciwskazane jest opuszczanie przez ww. miejsca pobytu i w konsekwencji branie udziału w postępowaniu przed sądem położonym poza miejscem zamieszkania. W konkluzji biegły stwierdził, że oskarżony jest czasowo, tj. przez okres co najmniej 12 miesięcy, niezdolny do udziału w postępowaniu przed Sądem Rejonowym w L.. Może natomiast brać udział w postępowaniu przed sądem właściwym ze względu na jego miejsce zamieszkania, tj. przed Sądem Rejonowym w K. (k. 589 – 591). W świetle tych ustaleń, wniosek Sądu Rejonowego w L. jawi się jako w pełni zasadny. Przekazanie sprawy do Sądu Rejonowego w K., czyli sądu, w obszarze właściwości którego zamieszkuje oskarżony, jest w tej sytuacji jedynym skutecznym sposobem zapewnienia sprawności postępowania karnego, przy jednoczesnym pełnym poszanowaniu prawa oskarżonego do udziału w rozprawie głównej. Z pism składanych przez oskarżonego i adw. W.K. w toku postępowania wynika, że oskarżony chce korzystać z przysługującego mu prawa do uczestnictwa w rozprawie głównej. Także sąd, pomimo przeprowadzenia rozprawy w dniu 29 stycznia 2018 r. pod nieobecność oskarżonego, uznał jego stawiennictwo na kolejnym terminie rozprawy za obowiązkowe i wezwał go na tę rozprawę (k. 474 – 478). Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak w dyspozytywnej części postanowienia.
Powiązane orzeczenia
- IV KO 99/20 2020-09-25Czy dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, gdy stan zdrowia oskarżonego utrudnia prowadzenie postępowania przed sądem właściwym, ale nie uniemożliwia mu udziału w rozprawa…
- III KO 45/22 2022-06-07Czy dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu, gdy oskarżony z powodu stanu zdrowia nie może uczestniczyć w rozprawach przed sądem właściwym, ale może brać udział w roz…
- II KO 7/22 2022-03-01Czy dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu, gdy stan zdrowia oskarżonej utrudnia jej udział w postępowaniu przed sądem właściwym?
- IV KO 41/21 2021-04-20Czy dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu, gdy stan zdrowia oskarżonego uniemożliwia mu dojazd do sądu właściwego miejscowo, ale pozwala na udział w rozprawie przed sądem w m…
- III KO 31/24 2024-04-05Czy dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu ze względu na stan zdrowia oskarżonego, który uniemożliwia mu efektywne uczestnictwo w rozprawach przed sądem właściwym mi…
Powołane przepisy
art. 107 § 1 KKart. 37 KPKart. 6 § 1art. 2 § 1 pkt 4 KPK§ 1§ 1 pkt 4
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy